III SA/Kr 760/13

PostanowienieWSA w Krakowie2014-01-23

Skład orzekający: Sędzia WSA Janusz Bociąga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego lub ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej. Pomimo wezwania do przedłożenia dokumentów potwierdzających dochody i wydatki, skarżący nie dostarczył kompletnych informacji, a jego wyjaśnienia były niewystarczające do oceny, czy ponoszenie kosztów sądowych naraziłoby jego rodzinę na uszczerbek. Sąd podkreślił, że ciężar wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, a nie na sądzie.
Stan faktyczny
Skarżący Z. Ś. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wnioskodawca wskazał, że jego pięcioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu żony z MOPS w kwocie 500 zł miesięcznie, a on sam jest bezrobotny. Po oddaleniu wniosku przez referendarza i złożeniu sprzeciwu, sąd wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną. Skarżący nie dostarczył wszystkich wymaganych dokumentów, a jego wyjaśnienia uznał sąd za niewystarczające.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Kraków, dnia 23 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Bociąga po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. Ś. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 czerwca 2013 r. nr [...] postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 16 września 2013 r. odrzucił skargę Z. Ś. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 czerwca 2013 r. nr [...]. Pismem z dnia 30 września 2013 r. skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie adwokata. W nadesłanym w dniu 18 października 2013 r. (data prezentaty sądu) formularzu PPF Z. Ś. wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i trzema córkami. W skład jego majątku wchodzi mieszkanie o powierzchni 41 m2. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Wskazał też, że miesięczne dochody rodziny to kwota 500 zł otrzymywana przez żonę z MOPS. On sam pozostaje na bezrobociu. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 31 października 2013 r. oddalił wniosek skarżącego. Od niniejszego postanowienia skarżący złożył sprzeciw. Zarządzeniem z dnia 19 grudnia 2013 r. Sąd wezwał skarżącego o przedłożenie w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej powoływana jako P.p.s.a.) dokumentów w postaci zaświadczenia z właściwego urzędu pracy o nadaniu statusu bezrobotnego, kopii decyzji o przyznaniu zasiłków, oświadczenia o braku uzyskania dochodów z prac dorywczych przez skarżącego bądź żonę, oświadczenia o wysokości ponoszonych miesięcznych wydatków na utrzymanie rodziny, w ty kserokopii rachunków i faktur. W odpowiedzi skarżący nadesłał pismo w którym wskazał, że kserokopie rachunków i faktur za media za ostatni okres rozliczeniowy nie mogą być nadesłane z powodu nieopłacenia tych faktur. Podał również, że nie jest zarejestrowany w urzędzie pracy, a kserokopia decyzji z MOPS- u do dnia dzisiejszego nie została dostarczona. Zasugerował jednocześnie, że to sąd powinien się zwrócić o wydanie tej decyzji. Wskazał, że nie wykonuje prac dorywczych i nie otrzymuje żadnego wsparcia od rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Użyte w tym przepisie określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jego dochody i sytuacja majątkowa nie pozwalają na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania czy choćby dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W ocenie Sądu skarżący nie zdołał wykazać tych okoliczności. Stan rzeczy po przedstawionych przez skarżącego wyjaśnieniach jest tego rodzaju, że pięcioosobowa rodzina dysponuje jedynie dochodem z zasobów Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, przy czym nie została w żaden sposób zobrazowana kwestia ponoszonych przez rodzinę skarżącego wydatków. Powoduje to, że Sąd nie jest w stanie ocenić czy skarżący i jego rodzina pozostają w tak trudnej sytuacji materialnej, iż nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego samego i jego rodziny. Co więcej, niedopuszczalnym jest aby strona, ubiegając się o przyznanie prawa pomocy w konkretnym postępowaniu, żądała od Sądu aby ten samodzielnie uzyskiwał niezbędne do ustalenia sytuacji finansowej wnioskodawcy dokumenty. Jeszcze raz podkreślić należy, że to w interesie strony leży właściwe przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy. Niedostarczenie żądanych przez sąd danych, przedstawienie ich w sposób niekompletny, mało czytelny powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne, niewystarczające do wydania pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia. Tym samym, w takiej sytuacji sąd uprawniony jest do sformułowania oceny, że wniosek o przyznanie prawa pomocy jest nieuzasadniony (postanowienie NSA z 14.01.2011 r. II OZ 1361/10, lex nr 743829). W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 245 § 1 i § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło