III SA/Kr 782/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-12-29
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który domaga się zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie częściowym, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając skarżących od wpisu od skargi, ponieważ na podstawie przedstawionych dokumentów i znanych z urzędu okoliczności uznał, że skarżący wykazali trudną sytuację materialną i rodzinną, która uniemożliwia im poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący (M. G. i A. G.) złożyli wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Wnioskodawcy przedstawili swoją sytuację rodzinną, dochody i wydatki, wskazując na trudności finansowe związane z utrzymaniem rodziny, chorobą żony oraz kosztami leczenia i utrzymania domu. Sąd, analizując przedstawione dokumenty i okoliczności znane z urzędu, ocenił ich sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącym prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. G. i M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z wpisu od skargi. Sygn. akt III SA/Kr 782/09 POSTANOWIENIE Dnia 29 grudnia 2009 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. G. i M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów postanawia: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z wpisu od skargi.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych, precyzując we wnioskach skargi sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, iż chodzi o zwolnienie z opłaty sądowej od skargi (vide: str 3 skargi k. 502 akt admin.).
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz dwójką małoletnich dzieci.
Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie uwidocznił, że nie posiadają nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Dochody swego czteroosobowego gospodarstwa domowego oszacował na 2400 zł wyjaśniając, że składa się na to 1600 zł jego wynagrodzenia za pracę i 800 zł zasiłku chorobowego żony.
Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że obecnie znajduje się w trudnej sytuacji. Żona jest chora w związku z czym była też hospitalizowana. Powiada, że koszty utrzymania rodziny i leczenia żony przekraczają dochody rodziny w związku z czym musiał zadłużyć się u rodziny i znajomych.
Wezwany przedstawił kopię karty leczenia szpitalnego małżonki nadmieniając, że od lutego do lipca 2009 r. przebywała na zwolnieniu lekarskim a w marcu i czerwcu br. była hospitalizowana. Z uwagi na upływ 182 dni nie przysługiwał jej zasiłek chorobowy. Od dnia 12 października br. jest uznana za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku w wysokości 460 zł miesięcznie na dowód czego przedkłada kopię stosownej decyzji. Dla wykazania swoich dochodów i wydatków rodziny dołączył kopię raportu miesięcznego osoby ubezpieczonej, imiennego rachunku za prąd, a także paragonów fiskalnych z apteki.
Podtrzymał twierdzenie o prowadzeniu odrębnego od matki gospodarstwa domowego wyjaśniając, że wspólnie kupują tylko węgiel.
W oparciu o treść dokumentów zalegających w aktach sprawy i z uwagi na fakt, że obecna sprawa nie jest pierwszą jaką skarżący inicjują przed tutejszym sądem okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, iż dom w którym zamieszkują jest dwu rodzinny (vide: pismo D. i T. M. z 2.10.2009 r.). Dom ten i znajdujące się w nim mieszkania jakiś czas temu przeszedł remont finansowany środkami pochodzącymi z pozaciąganych na ten cel przez skarżącą i syna kredytu oraz pożyczki (vide: akta III SAB/Kr 28/06).
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 243 §1 w związku z art. art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujące m.in. zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 §3ppsa) o ile wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z wolą ustawodawcy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym, rodzinnym i dochodach (art. 252 ppsa) a dokładność owych danych stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący.
Z oświadczenia skarżącego uzupełnionego przedłożonymi kopiami dokumentów źródłowych wynika, że przy aktualnych miesięcznych dochodach wysokości mniej więcej 1770 zł (por. kopia raportu osoby ubezpieczonej i decyzja o uznaniu za osobę bezrobotną) musi liczyć się z wydatkami około 130 zł na prąd, 50 zł na lekarstwa a także rezerwować około 100-150 zł miesięcznie na opał (choć oczywiście zakupu węgla jako takiego dokonuje sezonowo). Po zagospodarowaniu tych środków czteroosobowemu gospodarstwu domowemu skarżącego pozostaje do rozporządzenia ok. 1400 zł, a więc w przeliczeniu na osobą w rodzinie ok. 350, która oscyluje w granicach minimum socjalnego. Biorąc pod uwagę aktualne ceny podstawowych produktów nie jest to kwota wygórowana a co za tym idzie z zasad doświadczenia życiowego wynika, że wystarcza na opędzenie najpilniejszych potrzeb życia codziennego, nawet jeśli dodatkowo na dzieci pobiera świadczenia rodzinne (vide: akta III SAB/Kr 28/06). Biorąc pod uwagę wiek dzieci i sygnalizowane problemy zdrowotne małżonki trudno czynić skarżącemu zarzut, że nie stara się poprawić swojej sytuacji. Okoliczności te siłą faktu ograniczają bowiem potencjalną sferę możliwości działań skarżącego. To, że sąsiedzi postrzegają skarżących jako osoby zamożne nie może być samo w sobie rozstrzygającym na niekorzyść skarżących. Sąsiedzi poza zakomunikowaniem swych subiektywnych wrażeń i wypowiedzeniem ogólnych sądów nie okazali bowiem wystarczających dowodów, które byłyby w stanie podważyć wyjaśnienia skarżących i przedstawione na ich poparcie kopie dokumentów źródłowych. Dowodem takim nie może być w szczególności zdjęcie obrazujące fronty dwu budynków. Pomijając, że nie ujawnia ono ich numerów, jak już o tym wzmiankowano wcześniej okolicznością znaną z urzędu pozostaje, że na remont domu i mieszkania skarżący zmuszeni byli swego czasu pozaciągać kredyty i pożyczki a ich spłata stanowiła dla skarżących istotne obciążenie budżetów domowych (vide: akta sprawy III SAB 28/06).
Mając to wszystko na uwadze i zachowując w pamięci, że strona reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru musi liczyć się także z koniecznością wygospodarowania środków na jego wynagrodzenie udzielono skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalniając go zgodnie ze sprecyzowanym w skardze żądaniem od kosztów sądowych obejmujących wpis od skargi.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
UZASADNIENIE
Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych, precyzując we wnioskach skargi sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, iż chodzi o zwolnienie z opłaty sądowej od skargi (vide: str 3 skargi k. 502 akt admin.).
Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła brak osób, które pozostawałyby z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.
Określając swój majątek podała, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 150 m2 nieruchomość rolna o powierzchni 11 arów składająca się z 6 kl. nieużytków. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Swoje dochody oszacowała na 881,90 zł otrzymywanej renty..
Uzasadniając swoje starania wskazała, że obecnie jest wdową. Z renty finansuje zakup węgla (150 zł miesięcznie) a także opłaca prąd elektryczny (100 zł) i ponosi koszty zakupu leków (100 zł). Powiada, że po śmierci męża w ubiegłym roku podupadła na zdrowiu.
Do wniosku dołączyła odcinek renty z miesiąca czerwca.
Wezwana przedstawiła kopię wezwania do zapłaty zaległego rachunku za prąd, kopię rachunku za zakup 4 ton węgla, kopie rachunków z aptek za wykupione we wrześniu i październiku lekarstwa, kopię odcinka renty z miesiąca listopada. Podtrzymała także twierdzenie o prowadzeniu odrębnego od syna gospodarstwa domowego wyjaśniając, że wspólnie kupują jedynie węgiel.
W oparciu o treść dokumentów zalegających w aktach sprawy i z uwagi na fakt, że obecna sprawa nie jest pierwszą jaką skarżący inicjują przed tutejszym sądem okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, iż dom w którym zamieszkują jest dwu rodzinny (vide: pismo D. i T. M. z 2.10.2009 r.). Dom ten i znajdujące się w nim mieszkania jakiś czas temu przeszedł remont finansowany środkami pochodzącymi z pozaciąganych na ten cel przez skarżącą i syna kredytu oraz pożyczki (vide: akta III SAB/Kr 28/06).
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 243 §1 w związku z art. art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujące m.in. zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 §3ppsa) o ile wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z wolą ustawodawcy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym, rodzinnym i dochodach (art. 252 ppsa) a dokładność owych danych stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący.
Z oświadczenia skarżącej uzupełnionego przedłożonymi kopiami dokumentów źródłowych wynika, że przy miesięcznych dochodach w łącznej kwocie 881 zł musi liczyć się z wydatkami około 200 zł na prąd i lekarstwa a także rezerwować około 100-150 zł miesięcznie na opał (choć oczywiście zakupu węgla jako takiego dokonuje sezonowo). Po zagospodarowaniu tych środków pozostaje skarżącej do rozporządzenia ok. 500 zł. Biorąc pod uwagę aktualne ceny podstawowych produktów nie jest to kwota wygórowana a co za tym idzie z zasad doświadczenia życiowego wynika, że wystarcza na opędzenie najpilniejszych potrzeb życia codziennego. Ze względu na wiek, stan zdrowia skarżącej i samopoczucie po śmierci męża trudno czynić skarżącej zarzut, że nie stara się poprawić swojej sytuacji. Okoliczność, że do skarżącej należy dom w którym zamieszkuje i ona i jej syn ze swoją rodziną nie zmienia tego oglądu. Chociaż bowiem majątek ten posiada określoną wartość to jednak trudno byłoby wymagać od skarżącej czy to jego sprzedania czy też obciążenia w celu zdobycia środków na koszt procesu albowiem rozporządzenia tego rodzaju godziłby w podstawę egzystencji tych ludzi (por. także orzecz. SN z 6.11. 1953 r., IC 1427/53 OSN 54/2/52). Wreszcie to, że sąsiedzi postrzegają skarżących jako osoby zamożne nie może być sama w sobie rozstrzygająca na niekorzyść skarżących. Sąsiedzi poza zakomunikowaniem swych subiektywnych wrażeń i wypowiedzeniem ogólnych sądów nie okazali bowiem wystarczających dowodów, które byłyby w stanie podważyć wyjaśnienia skarżących i przedstawione na ich poparcie kopie dokumentów źródłowych. Dowodem takim nie może być w szczególności zdjęcie obrazujące fronty dwu budynków. Pomijając, że nie ujawnia ono ich numerów, jak już o tym wzmiankowano wcześniej okolicznością znaną z urzędu pozostaje, że na remont domu i mieszkania skarżący zmuszeni byli swego czasu pozaciągać kredyty i pożyczki a ich spłata stanowiła dla skarżących istotne obciążenie budżetów domowych (vide: akta sprawy III SAB 28/06).
Mając to wszystko na uwadze i zachowując w pamięci, że strona reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru musi liczyć się także z koniecznością wygospodarowania środków na jego wynagrodzenie udzielono skarżącej pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalniając ją zgodnie ze sprecyzowanym w skardze żądaniem od kosztów sądowych obejmujących wpis od skargi.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 i 4 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło