III SA/Kr 794/17
PostanowienieWSA w Krakowie2017-09-14
Skład orzekający: Renata Czeluśniak, Halina Jakubiec, Hanna Knysiak-Sudyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Wójta Gminy dotyczące planu sieci szkół podstawowych i gimnazjów, wydane na podstawie przepisów wprowadzających Prawo oświatowe, stanowi akt lub czynność podlegającą kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Zarządzenie Wójta Gminy dotyczące planu sieci szkół podstawowych i gimnazjów, wydane na podstawie art. 211 ust. 2 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe, stanowi jedynie informację porządkującą stan prawny, a nie akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, która mogłaby być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. W związku z tym sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, co skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżąca B. L.-B. wniosła skargę na zarządzenie Wójta Gminy K. z dnia 12 kwietnia 2017 r. dotyczące planu sieci publicznych szkół podstawowych i gimnazjów. Zarządzenie to zostało wydane w związku z niepodjęciem przez Radę Gminy uchwały w sprawie dostosowania sieci szkół do nowego ustroju szkolnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących odległości dzieci od szkół, niezgodność z opinią Kuratora Oświaty oraz sposób likwidacji Gimnazjum w P. Organ wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że zarządzenie jest jedynie informacją wynikającą z przepisów prawa. Sąd administracyjny odrzucił skargę z przyczyn procesowych.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącej kwotę 300 zł tytułem wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) Protokolant Małgorzata Krasowska-Świt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2017 r. sprawy ze skargi B. L. – B. na zarządzenie Wójta Gminy K z dnia 12 kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie planu sieci publicznych szkół podstawowych i gimnazjów prowadzonych przez Gminę K postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącej B. L. – B. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Wójta Gminy K zarządzeniem nr [...] z dnia 12 kwietnia 2017 roku w sprawie planu sieci publicznych szkół podstawowych i gimnazjów prowadzonych przez Gminę K. obowiązującego od dnia 1 września 2017 r. wydanym na podstawie art. 7 ust. 1 pkt. 8 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 446, 1579 i 1948 ze zm.) oraz art. 211 ust. 1-2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60) zarządził, co następuje:
§ 1. Ustala się plan sieci publicznych szkół podstawowych prowadzonych przez gminę K. oraz granice obwodów publicznych szkół podstawowych prowadzonych przez gminę K. , od dnia 1 września 2017 r. zgodnie z załącznikiem nr [...] do niniejszego zarządzenia.
§ 2. Ustala się plan sieci publicznych gimnazjów i klas dotychczasowych publicznych gimnazjów prowadzonych w szkołach podstawowych prowadzonych przez gminę K. oraz granice obwodów publicznych gimnazjów i klas dotychczasowych gimnazjów prowadzonych przez gminę K. od dnia 1 września 2017 r. zgodnie z załącznikiem nr [...] do niniejszego zarządzenia.
§ 3. Wykonanie zarządzenia powierza się Kierownikowi Gminnego Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół w K. oraz Dyrektorom Szkół Podstawowych i Gimnazjów prowadzonych przez Gminę K.
§ 4. Zarządzenie podlega opublikowaniu na stronie Biuletynu Informacji Publicznej, stronie internetowej Gminy K. oraz podaniu do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty.
§ 5. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem podjęcia z mocą obowiązująca od dnia 1 września 2017 r.
Na powyższe zarządzenie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę B. L. - B., wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonego zarządzenia w całości lub uznanie, że zostało ono wydane z naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącej wskazane zarządzenie narusza przepisy powszechnie obowiązującego prawa, a to przez:
Naruszenie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty w zw. z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. prawo oświatowe w zakresie określonych w tych przepisach maksymalnych odległości pomiędzy miejscem zamieszkania dziecka a siedzibą szkoły, w wyniku czego dla niektórych dzieci z miejscowości G. J., W., P. i S. długość drogi przekracza o 200 % podane w powyższych przepisach odległości;
Naruszenie art. 211 w zw. z art. 210 ustawy przepisy wprowadzające prawo oświatowe w zw. z art. 17 ustawy o systemie oświaty przez wydanie Zarządzenia niezgodnego z opinią [...] Kuratora Oświaty z dnia 29 marca 2017 roku, znak sprawy [...], dotyczącego sieci szkół w gminie K.;
Podjęcie decyzji o pozostawieniu placówki oświatowej w P. w dotychczasowej formie, to jest w postaci gimnazjum, co stanowi de facto jej likwidację, pomimo że ma ona bardzo duże znaczenie dla rodziców i ich dzieci, oraz pomimo tego, że Rada Gminy nie podjęła decyzji o likwidacji żadnej ze szkół w gminie K. w terminie do 31 marca 2017 roku;
Naruszenie art. 116, 117, 188 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. przepisy wprowadzające prawo oświatowe z uwagi na okoliczność, że celem powołanych przepisów było przywrócenie poprzednio obowiązującej sieci szkół podstawowych, w miejsce dotychczasowych gimnazjów w związku z czym Zarządzenie winno przekształcić istniejące w gminie gimnazja w szkoły podstawowe lub włączyć je w strukturę obecnie istniejących szkół podstawowych.
Skarżąca wskazała, że jej interes prawny we wniesieniu skargi wynika z faktu, że jest ona mieszkanką P. oraz matką dzieci w wieku szkolnym. W związku z tym zaskarżone Zarządzenie jest w istocie skierowane do niej, wpływa na jej sytuację prawną oraz faktyczną, kształtując zakres obowiązku szkolnego.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ podniósł, że zgodnie art. 211 ustawy z dnia 14.12.2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60) w przypadku niepodjęcia przez Radę Gminy uchwały w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego w terminie do dnia 31 marca 2017 roku, uchwały dotyczące sieci szkół podjęte na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 15, w brzmieniu dotychczasowym, pozostają w mocy. Jednocześnie na podstawie art. 211 ust. 1 powyższej ustawy w takim przypadku organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego opracowuje i podaje do publicznej wiadomości tylko informację w sprawie planu sieci szkół podstawowych i gimnazjów, jaki będzie obowiązywał od dnia 1 września 2017r., z uwzględnieniem zmian w sieci szkół, które nastąpią z mocy prawa.
W związku z powyższym zgodnie z wolą ustawodawcy na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 211 ust. 1-2 ustawy z dnia 14.12.2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe w dniu 12 kwietnia 2017r. zgodnie z obowiązującym prawem wydano zarządzenie Nr [...] w sprawie planu sieci publicznych szkół podstawowych i gimnazjów prowadzonych przez Gminę K. obowiązującego od dnia 1 września 2017r. Organ podniósł, że w zaskarżonym zarządzeniu nie rozstrzyga się o likwidacji jakiejkolwiek prowadzonej dotychczas szkoły, w tym Gimnazjum w P. , o czym rozstrzyga art. 211 ust. 4 ustawy z dnia 14.12.2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe, nie ma też mowy o włączeniu Gimnazjum w B. do szkoły podstawowej, gdyż w tym przypadku rozstrzyga art. 191 powyższej ustawy. Likwidacja, przekształcenie czy też włączenie jakiejkolwiek szkoły do innej szkoły przez Wójta Gminy K byłoby niezgodne z wolą ustawodawcy i wykraczało poza kompetencje organu wykonawczego, które przysługują tylko i wyłącznie organowi stanowiącemu gminy. Treść zarządzenia nie narusza również art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 7.09.1991r. o systemie oświaty, gdyż art. 211 ustawy z dnia 14.12.2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe stanowi, że dotychczasowe uchwały dotyczące sieci szkół podjęte na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 15, w brzmieniu dotychczasowym, pozostają w mocy. Tak jest też w przypadku szkół prowadzonych przez Gminę K. , które funkcjonują na mocy obowiązującej uchwały Rady Gminy K. Nr [...] z dnia 16 czerwca 2011r. ze zm. w sprawie ustalenia sieci prowadzonych przez Gminę K. publicznych gimnazjów i szkół podstawowych oraz granic ich obwodów zmienianej uchwałami Nr [...] z dnia 17.10.2013r.; Nr [...] z dnia 16.06.2016r. (Dz. Urz. Województwa [...] z 2011r., Nr 375 poz. 3285; z 2013 r. poz. 6222; z 2016 r. poz. 3764) podjętych na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy o systemie oświaty w oparciu o pozytywne opinie [...] Kuratora Oświaty i zalegalizowane w ramach nadzoru sprawowanego przez Wojewodę [...].
Zdaniem organu przedmiotowe zarządzenie ze względu na brak kompetencji dla organu wykonawczego gminy również nie rozstrzyga w tym zakresie, a jedynie przedstawia zastany stan faktyczny z uwzględnieniem zmian wynikających z mocy prawa, celem usystematyzowania sieci szkół, która będzie obowiązywała od 1 września 2017 r. w związku z niepodjęciem uchwały o dostosowaniu sieci szkół do nowego ustroju szkolnego przez Radę Gminy K. do dnia 31 marca 2017r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu z przyczyn procesowych bez badania jej zarzutów merytorycznych. Sprawa nie należy bowiem do właściwości sądu administracyjnego.
Katalog spraw należących do właściwości sądu administracyjnego ma charakter zamknięty. Zgodnie z treścią przepisu art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 poz. 1369 ze zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( § 2a).
Katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność, rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę. Stosownie bowiem do treści art. 3 § 3 p.p.s.a. ustawy sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
W myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest informacja w sprawie planu sieci szkół podstawowych o gimnazjów, o której mowa w art. 211 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe (Dz.U. z 2017 r., poz. 60). Wójt Gminy K opracowanej i podanej do publicznej wiadomości informacji nadał formę zarządzenia. Należy podnieść, że brak było podstaw do nadania informacji takiej właśnie formy, jednakże nie zmienia to oceny dokonanej czynności. Informacja, o której mowa w powołanym wyżej przepisie nie ma żadnej samodzielnej treści normatywnej, nie zmienia ona stanu prawnego ukształtowanego uprzednio w drodze uchwały czy uchwał podjętych na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1943 ze zm.) oraz zmianami w sieci szkół, które nastąpiły z mocy prawa. Nie można jej zatem przypisać cech aktu z zakresu administracji publicznej, który mógłby być przedmiotem skargi.
Zgodnie bowiem z art. 210 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe rada gminy po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, o której mowa w art. 208 ust. 3 i 4, w terminie do dnia 31 marca 2017 r. podejmuje uchwałę w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego, wprowadzonego ustawą - Prawo oświatowe, na okres od dnia 1 września 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. Natomiast zgodnie z art. 211 ust. 1 powołanej wyżej ustawy w przypadku niepodjęcia uchwały, o której mowa w art. 210, w terminie do dnia 31 marca 2017 r., uchwały podjęte na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, w brzmieniu dotychczasowym, pozostają w mocy.
Zgodnie z art. 211 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe w przypadku, o którym mowa w ust. 1, organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego opracowuje i podaje do publicznej wiadomości informację w sprawie planu sieci szkół podstawowych i gimnazjów, jaki będzie obowiązywał od dnia 1 września 2017 r., z uwzględnieniem zmian w sieci szkół, które nastąpią z mocy prawa. Informacja, o której mowa w cytowanym przepisie nie wprowadza żadnych zmian w istniejącej sieci szkół, ma charakter porządkujący, gdyż należy w niej uwzględnić zmiany w sieci szkół, następujące z mocy prawa. Zmiany takie wynikają z art. 191 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe, który stanowi, że z dniem 1 września 2017 r. zespół publicznych szkół, w skład którego wchodzi jedynie dotychczasowa sześcioletnia szkoła podstawowa i dotychczasowe gimnazjum, staje się ośmioletnią szkołą podstawową.
Wobec powyższego informacja, której Wójt Gminy K nadał formę zarządzenia, obejmuje jedynie wskazanie istniejących publicznych szkół podstawowych i gimnazjów prowadzonych przez Gminę K. , które zostały utworzone w drodze uchwał podjętych na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1943 ze zm.) oraz powstały z mocy prawa, mocą ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe.
Mając na uwadze powyższe w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło