III SA/Kr 802/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner AWSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Protokolant Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu w dniu 13 września 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. K., A. F., J. Ł. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia 17 lutego 2000 r. Nr Xlll/10/2000 w przedmiocie wyrażenia zgody na zbycie lokali mieszkalnych w budynku Domu Nauczyciela w D. postanawia skargę odrzucić Rada Gminy [...] podjęła w dniu 17 lutego 2000 r. uchwałę Nr Xlll/10/2000 w sprawie wyrażenia zgody na zbycie lokali mieszkalnych w budynku Domu Nauczyciela w D. Uchwałę podjęto na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 24 ust. 1, art. 25 ust. 1 i art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Rada Gminy [...] wyraziła zgodę na zbycie lokali mieszkalnych w budynku Domu Nauczyciela usytuowanym na działce nr [...] w D., stanowiącej własność Gminy. Zgodnie z tą uchwałą zbycie lokali nastąpi z uwzględnieniem zasady pierwszeństwa przysługującej najemcom z którymi został nawiązany stosunek najmu na czas nieoznaczony. W dniu [...] kwietnia 2000 r. mieszkańcy Gminy D. reprezentowani przez H. K., A. F. i J. Ł. wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie na uchwałę Rady Gminy [...]. Nr. Xlll/10/2000 z dnia 17 lutego 2000 r. w sprawie wyrażenia zgody na zbycie lokali mieszkalnych w budynku Domu Nauczyciela w D., domagając się jej uchylenia. Skarżący zarzucili naruszenie ich interesu prawnego polegającego na nie przestrzeganiu przez Radę Gminy przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, a w szczególności na naruszeniu reguł gospodarowania nieruchomością stanowiącą własność Gminy. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Rada Gminy [...] wyrażając zgodę na zbycie lokali mieszkalnych w budynku Domu Nauczyciela działała w sposób sprzeczny z interesami prawnymi mieszkańców. Dom Nauczyciela został bowiem wybudowany przy dużym zaangażowaniu mieszkańców i znajdujące się w nim lokale mieszkalne miały służyć nauczycielom uczącym w szkole. Miały to być mieszkania służbowe. Mieszkańcy Gminy odstąpili działki celem budowy obiektów szkolnych, pracowali fizycznie i przekazywali środki finansowe na obiekty szkolne. Do skargi załączono pismo kierowane do Wojewody [...], z treści którego wynika, że mieszkańcy Gminy domagają się od Wojewody stwierdzenia nieważności ww. uchwały wraz z kopią podpisów mieszkańców Gminy [...] wnoszących o uznanie nieważności uchwały Rady Gminy [...] z dnia 17.02.2000 r. w sprawie sprzedaży działki i Domu Nauczyciela przy Szkole Podstawowej w D.; pismo Wojewody [...] informujące o braku podstaw do stwierdzenia nieważności ww. uchwały oraz projekt pisma z dnia [...].04.2000 r. wzywający do usunięcia naruszenia prawa przez Radę Gminy dokonanego uchwałą z dnia 17.02.2000 r. Nr Xlll/10/2000 (pismo bez podpisu i bez adresata). Rada Gminy [...] w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie, podnosząc, że Rada Gminy nie została przed wniesieniem skargi w tej sprawie wezwana do usunięcia naruszenia prawa i tym samym nie dochowano wymogu z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. W odpowiedzi na skargę podniesiono również, że wymogu wezwania nie spełnia pismo z dnia [...].04.2000 r. mieszkańców Gminy [...] skierowane do radnych. Pismo to nosi tą samą datę jak data zawarta w skardze do NSA. Ponadto za wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie można uznać pisma kierowanego do właściwego wojewody z żądaniem stwierdzenia nieważności uchwały. W aktach sprawy (karta nr 19) znajduje się oryginał pisma z dnia [...].04.2000 r. o treści zgodnej z projektem pisma stanowiącym załącznik do skargi. Z odcisku pieczęci znajdującej się na tym piśmie wynika, że przyjęto je w Urzędzie Gminy w [...] w dniu [...] kwietnia 2000 r. Pismo to nie jest adresowane do kogokolwiek i nie jest podpisane (zawiera jedynie adnotację "Mieszkańcy"). Z treści tego pisma wynika, że stanowi ono wezwanie do usunięcia naruszenia prawa dokonanego uchwałą Rady Gminy [...] z dnia 17.02.2000 r. Nr XHI/10/2000 i że adresatem tego pisma powinni być radni. Naczelny Sąd Administracyjny-Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie postanowieniem z dnia [...].10.2000 r., sygn. akt II SA/Kr 986/00 zawiesił postępowanie sądowe do czasu wyjaśnienia przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego wątpliwości prawnych dotyczących dopuszczalności orzekania przez sąd administracyjny w tej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny uchwałą z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OPS 11/00 uznał skargę na uchwałę rady gminy w przedmiocie przeznaczenia do sprzedaży nieruchomości stanowiącej mienie komunalne za dopuszczalną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia [...].04.2006 r., sygn. akt II SA/Kr 986/00 podjął zawieszone postępowanie w sprawie. Skarżący w piśmie z dnia [...].09.2006 r. złożonym przed terminem rozprawy wyjaśnili, iż należy traktować ich jako występujących we własnym imieniu, a nie w imieniu pozostałych mieszkańców Gminy [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W niniejszej sprawie skarżący wnieśli skargę na uchwałę organu gminy (Rady Gminy [...] z dnia 17 lutego 2000 r. Nr Xlll/10/2000 w sprawie wyrażenia zgody na zbycie lokali mieszkalnych w budynku Domu Nauczyciela w D.). Ponieważ przed rozprawą skarżący oświadczyli, iż tak złożoną skargę należy traktować jako skargę wniesioną w ich imieniu, a nie imieniu mieszkańców, dlatego Sąd uznał, iż w tej sprawie skarżącymi są tylko trzy osoby: H.K., A. F. i J. Ł. Jedną z przesłanek uzasadniających skuteczność wniesienia skargi na uchwałę organu uchwałodawczego gminy jest wyczerpanie trybu postępowania określonego w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity z 1996 r. Dz. U. Nr 13, póz. 74 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia -zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Dokonując wykładni przytoczonego przepisu należy wskazać, iż warunkiem skutecznego wniesienia skargi na uchwałę rady gminy jest kumulatywne spełnienie następujących przesłanek: a) podjęcie uchwały lub zarządzenia przez organ gminy, b) naruszenie interesu prawnego bądź obowiązku skarżącego w drodze uchwały (zarządzenia) organu gminy, c) objęcie treścią uchwały lub zarządzenia organu gminy sprawy z zakresu administracji publicznej, d) bezskuteczne wezwanie organu gminy do usunięcia naruszenia prawa. W niniejszej sprawie skarżący nie spełnili wszystkich ww. przesłanek. Skarga dotyczy bowiem uchwały Rady Gminy [...] z dnia 17 lutego 2000 r. Nr XI11/10/2000 w sprawie wyrażenia zgody na zbycie lokali mieszkalnych w budynku Domu Nauczyciela w D. Skarga na ww. uchwałę Rady Gminy [...] została nadana w urzędzie pocztowym w dniu [...] kwietnia 2000 r., zaś pismo, które skarżący traktują jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało złożone w Urzędzie Gminy w D. w dniu [...] kwietnia 2000 r. Oznacza to, że skarżący wnieśli skargę do sądu administracyjnego zanim wezwali organ gminy do usunięcia naruszenia prawa. Nawet gdyby przyjąć, że radni zapoznaliby się z pismem skarżących z dnia [...] kwietnia 2000 r. i już w tym samym dniu (tj. [...] kwietnia 2000 r.) podjęli uchwałę w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa to i tak działanie rady gminy nastąpiłoby po wniesieniu skargi. Istotą wezwania, o którym stanowi art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jest umożliwienie właściwemu organowi (radzie gminy lub wójtowi, burmistrzowi bądź prezydentowi miasta) zajęcie stanowiska zanim zostanie skierowana skarga do sądu administracyjnego. Złożenie skargi do sądu administracyjnego przed doręczeniem wezwania do usunięcia naruszenia prawa nie spełnia tego wymogu. Ponadto należy zauważyć, iż pismo traktowane przez skarżących jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie jest podpisane. Wniesienie skargi bez uprzedniego (bezskutecznego) wezwania organu gminy do usunięcia naruszenia interesu prawnego bądź uprawnienia jest niedopuszczalne (tak NSA w wyroku z dnia 21 czerwca 1995r., sygn. akt III SA 1127/94, opub. w Pr. Gosp. 1995r., nr 11, póz. 21). W związku z tym należy uznać, że w tej sprawie skarga jest niedopuszczalna, ponieważ nie został wyczerpany tryb postępowania określony w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym. Brak spełnienia przesłanki dopuszczalności wniesienia skargi na uchwałę organu gminy, przewidzianej w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym w związku z art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), skutkuje - zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -jej odrzuceniem. Mając powyższe na uwadze, należało orzec jak w sentencji postanowienia.