III SA/Kr 821/05
PostanowienieWSA w Krakowie2005-09-30
Skład orzekający: Asesor WSA Dorota Dąbek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy rozpatrująca skargę na działalność organu wykonawczego, podjęta na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących skarg i wniosków, jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy rozpatrująca skargę na działalność organu wykonawczego, podjęta na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących skarg i wniosków, nie jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego, ponieważ nie jest uchwałą wydaną w sprawie z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 PPSA i art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Ponadto, skarżący nie wyczerpał trybu zaskarżenia, nie poprzedzając skargi bezskutecznym wezwaniem do usunięcia naruszenia.Stan faktyczny
J. U. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na uchwałę Rady Miasta Oświęcim z dnia 25 maja 2005 r., nr XLI/434/05, która uznała skargę J. U. na działalność Prezydenta Miasta Oświęcim za bezzasadną. Skarżący zarzucił wadliwość decyzji z 1990 r. i 2005 r. dotyczących powierzchni lokalu. Rada Miasta wniosła o odrzucenie skargi, argumentując, że uchwała ma charakter cywilny i nie poprzedzono jej wezwaniem do usunięcia naruszenia.Rozstrzygnięcie
Skargę odrzucono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 30 września 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. U. na uchwałę Rady Miasta Oświęcim z dnia 25 maja 2005 r., nr XLI/434/05 w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność Prezydenta Miasta Oświęcim, postanawia skargę odrzucić.
Uchwałą z dnia 25 maja 2005 r. nr XLI/434/05 w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Prezydenta Miasta Oświęcim, Rada Miasta Oświęcim działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego uznała skargę J. U. na działalność Prezydenta Miasta Oświęcim za bezzasadną, uzasadniając merytorycznie swoje stanowisko w załączniku do w/w uchwały.
Pismem z dnia [...] czerwca 2005r. J. U. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na tę uchwałę. W skardze zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy. Zarzucił, że decyzja z dnia 5 stycznia 1990r. nr G-8225/191/90 została wydana z rażącym naruszeniem prawa, bowiem zawierała i nadal zawiera wadę ukrytą dotyczącą powierzchni lokalu. Kwestionuje też pod tym względem prawidłowość decyzji nr [...] z dnia [...].01.2005r.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Oświęcim wniosła o odrzucenie skargi, względnie jej oddalenie. Jako uzasadnienie wniosku o odrzucenie skargi podniosła, że wniesienie przedmiotowej skargi jest niedopuszczalne ze względu na treść art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zaskarżona uchwała ma bowiem charakter cywilny i nie jest uchwałą wydaną w sprawie z zakresu administracji publicznej. Podniesiono ponadto, że nie poprzedzono zaskarżenia uchwały bezskutecznym wezwaniem do usunięcia naruszenia, co zgodnie z treścią art. 101 cyt. jest wymogiem koniecznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Podstawową kwestią w niniejszej sprawie jest kwestia dopuszczalności wniesienia opisanej powyżej skargi z punktu widzenia zakresu kognicji sądu administracyjnego. Sąd administracyjny powołany został do kontroli działalności administracji publicznej. Zakres kontroli działalności administracji publicznej i stosowania przez wojewódzkie sądy administracyjne środków przewidzianych w ustawie z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określa art. 3 § 1-3 tej ustawy. Obejmuje on m.in. skargi na: decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, lub rozstrzygające sprawę co do istoty, inne niż określone w pkt 1-3 § 2 art. 3 w/w ustawy akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, jak również inne akty podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Z treści § 3 cytowanego przepisu wynika, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki przewidziane w tych przepisach.
Jednym z takich szczególnych przepisów jest art. 101 ustawy o samorządzie gminnym z którego wynika uprawnienie każdego, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej do zaskarżenia takiej uchwały po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia.
Oczywistym jest, co wynika z konstytucyjnej zasady praworządności (art. 7 Konstytucji RP), że wszystkie organy władzy publicznej działać muszą na podstawie i w granicach prawa. Sąd w niniejszym składzie podziela w tym zakresie pogląd prawny wyrażony w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 18.03.2003r., II SA/Wr 2928/02, OSS 2004/1/10, iż zasada ta wiąże także radę gminy. Należy jednak z całą mocą podkreślić, że podejmowane przez radę gminy uchwały mogą mieć różny charakter: mogą dotyczyć nie tylko stosunków administracyjnoprawnych ale także stosunków cywilnoprawnych, mogą mieć charakter generalny lub indywidualny, zewnętrzny lub wewnętrzny, itp. Ta różnorodność charakteru prawnego podejmowanych przez radę gminy uchwał implikuje różne reżimy prawne, którym będą one podlegać. Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie konieczne jest wyróżnianie obok tych uchwał rady gminy, o których mowa w cytowanym powyżej wyroku NSA a więc władczych rozstrzygnięć administracyjnych podejmowanych w ramach przyznanych prawem kompetencji, "innych" uchwał, które takiego charakteru nie mają.
Jak wynika z cytowanych powyżej przepisów, bezwzględnym wymogiem ustawowym objęcia uchwał rady gminy zakresem kognicji sądu administracyjnego na podstawie cytowanego powyżej art. 101 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 3 §2 pkt 5 i 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest, by zaskarżana uchwała była podjęta "w sprawie z zakresu administracji publicznej". Tylko zatem takie uchwały podlegać będą kontroli przez sąd administracyjny.
Tymczasem zaskarżona niniejszą skargą uchwała Rady Miasta Oświęcim stanowiąca rozpoznanie na podstawie art. 229 pkt 3 kpa skargi na działalność Prezydenta Miasta Oświęcim, jest uchwałą wydaną w sprawie rozstrzygnięcia skargi regulowanej przepisami działu VIII kpa "Skargi i wnioski". Istotą uregulowanych w dziale VIII kpa skarg jest uruchomienie jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego o charakterze uproszczonym, kończącego się czynnością materialno-techniczną-zawiadomieniem (por. wyrok NSA z 1 grudnia 1998r., III SA 1636/97, niepublikowany, cyt. za M. Jaśkowską w: M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks Postępowania Administracyjnego - komentarz", Zakamycze 2000, str. 1025). A zatem rozstrzygnięcie takiej skargi nie następuje drogą czynności prawnej, lecz czynności materialno-technicznej - zawiadomienia, nie mającego charakteru aktu administracyjnego władczo rozstrzygającego o prawach i obowiązkach jednostki wynikających z przepisów prawa administracyjnego, a zatem nie podlegającego kognicji sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 13 lipca 1983r., II SA 983/83, ONSA 1983, nr 2, poz. 90). Zaskarżona uchwała pozostaje zatem poza wskazanym w art. 3 cytowanej ustawy zakresem kognicji sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy, ponieważ zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała nie mieści się w granicach kognicji sądu administracyjnego wyznaczonej treścią art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowiącego, iż sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Dodatkowo należy stwierdzić, że nawet gdyby przyjąć dopuszczalność zaskarżenia przedmiotowej uchwały w niniejszej sprawie z punktu widzenia treści i charakteru prawnego zaskarżonej uchwały, skarżący w niniejszej sprawie nie wyczerpał przewidzianego trybu postępowania. Jak wynika bowiem z art. 52 § 1 cyt. powyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym "Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą, lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego". Warunkiem zatem wniesienia do sądu administracyjnego skargi na uchwałę organu gminy jest jej poprzedzenie wezwaniem organu gminy, który wydał kwestionowaną uchwałę, do usunięcia naruszenia. Dopiero bezskuteczność takiego wezwania do usunięcia naruszenia prawa umożliwia zaskarżenie uchwały do sądu administracyjnego. Tymczasem w przedmiotowej sprawie powyższy warunek uprzedniego wezwania do usunięcia naruszenia nie został spełniony. Także zatem z tego powodu, wobec brzmienia cytowanych powyżej przepisów tj. art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlegała odrzuceniu.
Na marginesie jedynie niniejszej sprawy Sąd zwraca uwagę organu administracyjnego na treść art. 235 kpa celem rozważenia jego ewentualnego zastosowania w dalszym postępowaniu. Z przepisu tego wynika, że skargę w sprawie, w której w toku postępowania została wydana decyzja ostateczna, uważa się zależnie od jej treści za żądanie wznowienia postępowania lub żądanie stwierdzenia nieważności decyzji albo jej uchylenia lub zmiany z urzędu, skarżący zaś kwestionując prawidłowość naliczenia powierzchni swojego lokalu kwestionuje prawidłowość decyzji administracyjnych.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło