III SA/Kr 823/11
WyrokWSA w Krakowie2012-05-30
Skład orzekający: Janusz Kasprzycki, Bożenna Blitek, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzje o stwierdzeniu choroby zawodowej (alergicznego nieżytu nosa i astmy oskrzelowej) zostały wydane prawidłowo, pomimo zarzutów strony skarżącej o naruszeniu przepisów postępowania administracyjnego, w tym braku zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu oraz oparciu rozstrzygnięcia na nieaktualnym lub niewystarczającym materiale dowodowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy, w tym orzeczenia lekarskie i karty oceny narażenia zawodowego, które jednoznacznie wskazywały na związek przyczynowo-skutkowy między chorobą a pracą zawodową. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 79 k.p.a., uznano za nieistotne dla wyniku sprawy, ponieważ strona miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Sąd stwierdził, że nie było podstaw do przeprowadzenia dodatkowych badań, a decyzje organów były zgodne z prawem materialnym i procesowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A Sp. z o.o. na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, które utrzymały w mocy decyzje Powiatowego Inspektora Sanitarnego o stwierdzeniu choroby zawodowej u M. K. (alergiczny nieżyt nosa i astma oskrzelowa). Strona skarżąca zarzucała naruszenie art. 79 k.p.a. poprzez brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu oraz naruszenie art. 77 i 80 k.p.a. w związku z wydaniem decyzji na podstawie ograniczonego materiału dowodowego i brakiem dodatkowych uzasadnień lub ponownych badań po upływie ponad 4 lat od wydania orzeczeń lekarskich. Organy administracji podtrzymały swoje stanowisko, wskazując na udokumentowany kontakt z kalafonią i prawidłowość orzeczeń lekarskich.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Barbara Pasternak Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2012 r. sprawy ze skarg A Sp. z o.o. z siedzibą w W na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 maja 2011 r. nr [...] z dnia 23 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej skargi oddala
Na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity, Dz. U.
z 2012 r. Nr 0, poz. 270), Sąd postanowił na rozprawie w dniu 30 maja 2012 r. połączyć niniejszą sprawę ze sprawą o sygn. akt III SA/Kr 824/11 – do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt III SA/Kr 823/11
Zaskarżonymi decyzjami z dnia 23 maja 2011 r., znak: [...] oraz znak: [...], Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzje Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2010 r., Nr [...], znak: [...] oraz Nr [...], znak: [...],
o stwierdzeniu choroby zawodowej u M. K. pod postaciami:
1) alergicznego nieżytu nosa wymienionego w poz. 12 wykazu chorób zawodowych, 2) astmy oskrzelowej wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 105 poz. 869, zwanym dalej rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych).
Jako podstawę rozstrzygnięć wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity, Dz. U.
z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.), w związku
z art. 5 pkt 4a i art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2006 r. Nr 122 poz. 851 z późn. zm.) oraz § 8 ust. 1
i § 11 ust. 1 rozporządzenia w spawie chorób zawodowych.
Powyższe decyzje zapadły w następujących okolicznościach faktycznych
i prawnych.
Na podstawie orzeczeń lekarskich Nr [...] i Nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej, wystawionych przez Poradnię Chorób Zawodowych i Medycyny Pracy Ośrodka Medycyny Pracy, dotyczących M. K. zatrudnionego ostatnio w Zakładach [...] "B" Sp. z o.o. w K, ul. F na stanowisku elektronika - Powiatowy Inspektor Sanitarny, po przeprowadzeniu oceny narażenia zawodowego, decyzjami z dnia [...] 2006 r. stwierdził chorobę zawodową u M. K. pod postaciami: alergicznego nieżytu nosa oraz astmy oskrzelowej.
Wyrokami z dnia 11 grudnia 2008 r. sygn. akt: III SA/Kr 1034/08 i III SA/Kr 1035/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu skarg Zakładów [...] "B" Sp. z o.o. w K uchylił zaskarżone decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2007 r. nr [...] i nr [...] oraz poprzedzające je decyzje Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2006 r. znak: [...] i znak: [...], o stwierdzeniu choroby zawodowej pod postaciami: alergicznego nieżytu nosa, wymienionej pod poz. 12 wykazu chorób zawodowych oraz astmy oskrzelowej, wymienionej pod poz. 6 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115).
Kwestionowane decyzje, jak wskazał sąd, w uzasadnieniach wydanych orzeczeń, zostały uchylone z uwagi na to, że na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r. (sygn. akt P 23/07), przepisy stanowiące podstawę prawną tych decyzji (przepisy wyżej wskazanego rozporządzenia z 30 lipca 2002 r. ) zostały uznane za niezgodne z Konstytucją.
W dniu 3 lipca 2009 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869,
tj. rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych), w związku z czym Powiatowy Inspektor Sanitarny rozpoznał sprawy ponownie.
Organ ustalił, że M. K. w latach 1990-2003 prowadził działalność gospodarczą "Biuro Usług Komputerowych - D", polegającą na handlu sprzętem komputerowym i jego naprawie. W okresie od 1 marca 2005 r. do 31 maja 2005 r. M. K. był zatrudniony na stanowisku elektronika w Przedsiębiorstwie Produkcyjno - Usługowo - Handlowym "C" Sp. z o.o. w K (obecnie stroną w postępowaniu jest firma A Sp. z o.o. powstała z połączenia A Sp. z o.o. z Przedsiębiorstwem Produkcyjno - Usługowo-Handlowym "C" Sp. z o.o. w K), a następnie od 1 czerwca 2005 r. do 25 lipca 2006 r. na stanowisku elektronika w Zakładach [...] "B" Sp. z o.o. w K. W postępowaniu wyjaśniającym ustalono, że w trakcie zatrudnienia w Przedsiębiorstwie Produkcyjno
- Usługowo- Handlowym "C" Sp. z o.o. w K oraz Zakładach [...] "B" Sp. z o.o. w K M. K. miał dorywczy kontakt z kalafonią podczas lutowania. Natomiast prowadząc własną działalność gospodarczą nie miał kontaktu z kalafonią. M. K. przesłuchany
w charakterze strony i uprzedzony o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania podał, że prowadząc działalność gospodarczą nie miał kontaktu z kalafonią,
gdyż naprawy sprzętu komputerowego, stanowiły tylko część prowadzonej działalności gospodarczej i polegały na wymianie elementów na nowe przy użyciu śrubokręta.
Skierowany przez lekarza medycyny pracy do Poradni Chorób Zawodowych
i Medycyny Pracy Ośrodka Medycyny Pracy otrzymał orzeczenia lekarskie: Nr [...] z dnia [...] 2006 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej: "Alergicznego nieżytu nosa" oraz Nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej "Astmy oskrzelowej". W uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego Nr [...] Ośrodek Medycyny Pracy podał, że analiza wywiadu, badania laryngologicznego, wykonanych badań alergologicznych (dodatni test prowokacji donosowej kalafonią, w badaniu laryngologicznym cechy alergicznego nieżytu nosa) oraz analiza narażenia zawodowego (udowodniony kontakt zawodowy z testowanymi alergenami - kalafonią) daje podstawę do przyjęcia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy chorobą, a pracą zawodową.
W uzasadnieniu natomiast orzeczenia lekarskiego Nr [...] Ośrodek Medycyny Pracy podał, że analiza wywiadu, badania laryngologicznego, wykonanych badań alergologicznych (dodatni test prowokacji donosowej kalafonią, w badaniu laryngologicznym cechy alergicznego nieżytu nosa) oraz analiza narażenia zawodowego (udowodniony kontakt zawodowy z testowanymi alergenami - kalafonią) daje podstawę do przyjęcia związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy schorzeniem astmatycznym, a pracą zawodową.
Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzjami z dnia [...] 2010 r., Nr [...], znak: [...] oraz Nr [...], znak: [...], stwierdził chorobę zawodową
u M. K. pod postaciami: alergicznego nieżytu nosa wymienionego
w poz. 12 wykazu chorób zawodowych oraz astmy oskrzelowej wymienionej
w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia
w sprawie chorób zawodowych.
Odwołania od powyższych decyzji wniosła Spółka A Sp. z o.o. zarzucając naruszenie art. 79 k.p.a. poprzez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, w związku z odstąpieniem od zawiadomienia o terminie przesłuchania M. K., co uniemożliwiło Spółce udział w tej czynności postępowania, naruszenie art. 77 i art. 80 k.p.a. w związku z § 8 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych poprzez wydanie decyzji na podstawie ograniczonego materiału dowodowego, podczas gdy w tej sprawie organ I instancji powinien co najmniej wystąpić do lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie o dodatkowe uzasadnienia stanowisk, bądź zlecić ponowne badania, bowiem od orzeczeń Ośrodka Medycyny Pracy Nr [...] i Nr [...] do czasu wydania zaskarżonych decyzji minęły ponad 4 lata.
Strona odwołująca zarzuciła także, że organ I instancji przesłuchując
w charakterze świadka M. K., poprzestał na krótkim protokole, w którym M. K. oświadczył, że nie miał kontaktu w działalności gospodarczej z kalafonią. Udział strony odwołującej podczas przesłuchania pozwoliłby na wyjaśnienie i zweryfikowanie tychże zeznań, choćby zbadanie rodzaju działalności w oparciu o wpis do ewidencji działalności gospodarczej czy zażądanie przedłożenia części faktur dokumentujących rodzaj usług. Trudno przyjąć za wiarygodne, że z początkiem lat 90-tych M. K. zajmował się naprawą komputerów, skoro w tym czasie komputery nie były w powszechnym użytku. Powiatowy Inspektor Sanitarny uniemożliwił stronie skarżącej aktywny udział w postępowaniu i przyczynienie się do pełnego wyjaśnienia sprawy. Ponadto od czasu badania M. K. w Ośrodku Medycyny Pracy do czasu wydania decyzji minęły 4 lata. Postępowanie powinno być przeprowadzone ponownie od podstaw, łącznie z ponownym badaniem M. K. w Ośrodku Pracy. Strona odwołująca podniosła również, że M. K. nie pracował na stanowisku lutowniczym, a pracę w C Sp. z o.o. wykonywał przez ok. 70 dni. Mając na uwadze powyższe strona odwołująca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji i orzeczenie o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej, względnie o uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie spraw do ponownego rozpatrzenia z zaleceniem zawieszenia postępowania, jeśli M. K. nie zgłosi się na ponowne badania w Ośrodku Medycyny Pracy.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji wskazał, odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniach, że M. K. został przesłuchany w charakterze strony, natomiast art. 79 k.p.a. nakłada na organ administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji nie naruszył zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, gdyż protokół z przesłuchania M. K. został posłany wszystkim stronom postępowania przed zawiadomieniem o zakończeniu postępowania w II instancji, które prowadzone było w 2007 r. Dalej organ wskazał, że u M. K. stwierdzono chorobę zawodową - alergiczny nieżyt nosa między innymi w oparciu o karty oceny narażenia zawodowego - potwierdzające występowanie kalafonii - czynnika alergizującego w P.P.U.H. "C" Sp. z o.o. w K (które obecnie połączyło się ze Spółką A Sp. z o.o.) oraz w Zakładach [...] "B" Sp. z o.o. w K. Karty oceny narażenia zawodowego potwierdzające, że warunki pracy stwarzały możliwość powstania choroby zawodowej - alergicznego nieżytu nosa sporządzone zostały przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego, jak również przez Ośrodek Medycyny Pracy. Ponadto dodatkowym dokumentem poświadczającym prace w kontakcie z kalafonią w trakcie zatrudnienia w w/w zakładach jest protokół z przesłuchania M. K., sporządzony w dniu 23 marca 2007 r. Dokumentem, w oparciu o który wydano kwestionowane decyzje, są także orzeczenia lekarskie Nr [...] i Nr [...] Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] 2006 r. o rozpoznaniu przedmiotowej choroby zawodowej.
W uzasadnieniu orzeczeń podano, iż "analiza wywiadu, badania laryngologicznego, wykonanych badań alergologicznych (dodatni test prowokacji donosowej kalafonią, w badaniu alergologicznym cechy alergologicznego nieżytu nosa) oraz analiza narażenia zawodowego (udokumentowany kontakt zawodowy
z testowanymi alergenami - kalafonią) daje podstawę do przyjęcia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy chorobą a pracą zawodową". W ocenie organów orzeczenia te nie budziły zastrzeżeń i nie wymagało to dodatkowej konsultacji. Skierowanie na dodatkowe badania, jak sugeruje strona odwołująca, również nie miało uzasadnienia, gdyż okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym w przypadku alergicznego nieżytu nosa wynosi 1 rok. M. K. jak wynika z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego zakończył pracę (podczas której miał kontakt z kalafonią) 25 lipca 2006 r., a więc uzasadniony termin do wykonania badań minął 25 lipca 2007 r. Nadmienić należy, iż mimo, że kwestionowane orzeczenia wydane były w oparciu o przepisy prawa, które utraciły moc, jednakże w kwestii rozpatrywanych jednostek chorobowych obowiązujące rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych nie naniosło jakichkolwiek zmian sugerujących potrzebę ponownej weryfikacji. Odnosząc się do zarzutu, że M. K. nie miał stanowiska lutowniczego, a pracę na rzecz PPUH C Sp. z o.o. wykonywał przez ok. 70 dni organ wskazał, iż praca w kontakcie z kalafonią została udokumentowana w kartach oceny narażenia zawodowego (sporządzone przez jednostkę orzeczniczą I stopnia zostały poświadczone pieczątkami zakładów pracy) oraz w protokole z przesłuchania M. K. Ponadto organ podkreślił, że uczulenie na różne alergeny, z różną manifestacją kliniczną, może się pojawić również przy narażeniu na minimalne stężenia, ponieważ w alergologii reakcje organizmu nie występują ściśle w zależności dawka - stężenie. Na końcu organ zaznaczył, że fakt zatrudnienia w narażeniu na czynniki potencjalnie szkodliwe i potwierdzone objawy kliniczne choroby figurującej w wykazie chorób zawodowych, daje podstawę do stwierdzenia choroby zawodowej. W gestii organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest tylko ocena orzeczeń lekarskich jako materiału dowodowego w sprawie, natomiast brak jest uprawnień do podważania ustalonych przez lekarzy rozpoznań klinicznych.
Skargi na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 23 maja 2011 r., znak: [...] oraz znak: [...], do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła A Sp. z o.o. z siedzibą w W, domagając się ich uchylenia wraz z decyzjami je poprzedzającymi. Skargi stanowią powtórzenie zarzutów podniesionych w odwołaniach od decyzji pierwszoinstancyjnych. W ocenie strony skarżącej lakoniczne stwierdzenie Ośrodka Medycyny Pracy, ze przeprowadzone badanie oraz analiza narażenia zawodowego daje podstawę do przyjęcia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy chorobą, a pracą zawodową, bez faktycznej znajomości sprawy jest co najmniej dyskusyjne. Zarówno w postępowaniu Ośrodka Medycyny Pracy jak i Powiatowego Inspektora Sanitarnego zupełnie pominięto obowiązek sprawdzenia czy schorzenie mogło mieć inne przyczyny, o co wnosiła strona skarżąca.
W odpowiedzi na skargi Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity, Dz. U. z 2012 r. Nr 0, poz. 270, zwanej dalej
w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny
nie rozstrzyga, więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.
W świetle art. 235 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U.
z 1998 r., Nr 21, poz. 94 ze zm.) za chorobę zawodową uważa się schorzenie ujęte
w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących
w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy zwanych "narażeniem zawodowym".
Na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 237 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r., Nr 21, poz. 94 ze zm.) Rada Ministrów wydała rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych, które weszło
w życie 3 lipca 2009 r.( rozporządzenie z 30 czerwca 2009 r. Dz. U. z 2009 r. Nr 105 poz. 869, zwanym dalej rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych).
Stosownie do treści tego rozporządzenia na pojęcie choroby zawodowej składają się dwa elementy: wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych oraz istnienie związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy.
We wskazanym rozporządzeniu, co do niektórych schorzeń sprecyzowano dodatkowo, że ów związek przyczynowy upoważniający do rozpoznania choroby zawodowej istnieje jedynie wówczas, gdy udokumentowane objawy chorobowe wystąpiły w czasie istnienia narażenia zawodowego albo w okresie nie dłuższym
niż wskazany w tym rozporządzeniu.
Aby zatem doszło do stwierdzenia u danej osoby choroby zawodowej, schorzenie tej osoby powinno być wykazane w wykazie chorób zawodowych załączonych do rozporządzenia oraz powinno być spowodowane narażeniem zawodowym, przy czym związek przyczynowy między schorzeniem i narażeniem zawodowym powinien być stwierdzony bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem.
W przypadku ustalenia, że rozpoznana u pracownika choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, ocena warunków jego pracy musi, zatem wykazać bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że pracę wykonywał w warunkach narażających na powstanie tej choroby zawodowej albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem, co najistotniejsze, wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Choroba zawodowa jest, więc pojęciem prawnym, oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą jest tylko i wyłącznie sama praca, jej rodzaj, charakter i warunki jej wykonywania. Z tego powodu choroby zawodowe są przewidywalne,
a owe przewidywalne uszkodzenia zdrowia zostały ujęte w tzw. wykazie chorób zawodowych.
W rozpatrywanych sprawach postępowania dotyczyły choroby zawodowej, pod postaciami wymienionymi w pozycjach: 12 i 6 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.
Wyniki przeprowadzonych u skarżącego badań wykonywanych przez Ośrodek Medycyny Pracy, zawarte w orzeczeniach lekarskich Nr [...] i Nr [...] z dnia [...] 2006 r., wskazują, o istnieniu podstaw do stwierdzenia u M. K. : alergicznego nieżytu nosa oraz astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego.
Z § 8 ust. 1 wskazanego rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych wynika, że podstawę do wydania przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia stanowi materiał dowodowy, a w szczególności dane zawarte
w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Jeżeli zaś właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa
w ust.1 jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału.
Mimo zatem zmiany przepisów dotyczących chorób zawodowych (wejście
w życie z dniem 3 lipca 2009 r. rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych z dnia 30 czerwca 2009 r.; Dz. U. z 2009 r. Nr 105, poz. 869) organy miały prawo, w świetle treści § 11 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, formułować wnioski decyzyjne na podstawie orzeczeń lekarskich
z 3 października 2006 r. Przepis ten, bowiem stanowi, że "z zastrzeżeniem ust. 2
do postępowań w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy tego rozporządzenia,
z tym że czynności dokonane w toku wszczętych postępowań pozostają skuteczne."
Podkreślić należy, że orzeczenie lekarskie ma walor opinii w rozumieniu art. 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity, Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.). Oznacza to, że bez orzeczeń, albo sprzecznie z nimi organ inspekcji sanitarnej nie może dokonywać rozpoznania choroby i ustalenia, że dane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych. Z drugiej jednak strony organ przed wydaniem decyzji dokonać musi w oparciu o art. 80 k.p.a. oceny wiarygodności opinii i nie może oprzeć swojego rozstrzygnięcia na orzeczeniu lekarskim, które niedostatecznie lub w sposób nieprzekonujący uzasadnia zajęte stanowisko.
W rozpatrywanej sprawie brak jest, w ocenie Sądu, dostatecznych podstaw
do zarzucenia organom orzekającym, że dokonały nieprawidłowej oceny obu orzeczeń lekarskich, które zostały w sposób wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia co do istoty sprawy uzasadnione, a w konsekwencji, iż wydane decyzje są nieprawidłowe.
Skoro nie zostały zdaniem Sądu złamane kanony wyznaczone w tym względzie przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (artykułami 7, 77
§ 1 i 107 § 3 k.p.a.), to organy są związane lekarskimi rozpoznaniami jednostek medycznych i nie mogły zająć innego w tym zakresie (medycznego) stanowiska.
Trafnie też argumentują organy orzekające w niniejszej sprawie, że nie było podstaw do przeprowadzenia dodatkowych badań, jak to sugeruje strona skarżąca.
Zgodnie bowiem z § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych "jeżeli właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający
do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne
do uzupełnienia tego materiału".
Sporządzone na poczet obu postępowań administracyjnych orzeczenia lekarskie nie budziły zastrzeżeń i jednoznacznie oraz przekonywująco wskazywały na istnienie związku przyczynowo-skutkowego, pomiędzy chorobą a wykonywaną przez M. K. pracą zawodową. Za przeprowadzeniem dodatkowych badań nie przemawiało również to, że obowiązujące rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych do obydwu jednostek chorobowych nie wniosło jakichkolwiek zmian diagnostyczno-orzeczniczych.
Racje mają organy inspekcji sanitarnej podnosząc, że strona skarżąca potwierdziła też bez zastrzeżeń oceny narażenia zawodowego, wskazujące
na występowanie kalafonii w środowisku pracy, jako czynnika alergizującego. Nietrafne są wobec tego zarzuty strony skarżącej poddające pod wątpliwość rzetelność sporządzenia oceny narażenia zawodowego w sytuacji, gdy w trakcie sporządzania tych ocen argumentów za nie występowaniem czynnika szkodliwego
w środowisku pracy M. K., nie podnoszono.
Skoro znalazła potwierdzenie w materiale dowodowym okoliczność występowania w środowisku pracy M. K. czynnika w postaci kalafonii, na co wskazuje nie tylko treść protokołu z jego przesłuchania, podczas którego stwierdził on, że kontakt z kalafonią miał podczas pracy w PPHU "C"
Sp. z o.o. w okresie 1 marca 2005 r. do 31 maja 2005 r. oraz praca w Zakładach [...] "B" Sp. z o.o. w okresie od 1 czerwca 2005 r. do 25 lipca 2006 r. oraz w kartach ocen narażenia zawodowego, a medyczna jednostka orzecznicza wykonywała w obu przypadkach jednostek chorobowych, jak wynika z uzasadnień orzeczeń, badania w postaci testu prowokacji donosowej i wziewnej kalafonią, to zasadnie uznały organy sanitarne uzasadnienie istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy chorobą a pracą zawodową za wystarczające. W kontekście powyższego zarzut nie sprawdzenia wpływu innego czynnika na powstanie obu jednostek chorobowych nie mógł mieć wpływu na trafność podjętych rozstrzygnięć. Nawet przyjmując, że takie były, to skoro w środowisku pracy był czynnik narażający na powstanie chorób zawodowych, to co najwyżej mogły się one przyczynić do postępu zjawiska chorobowego. Powyższe nie daje zatem żadnych podstaw do stwierdzenia, że organy dokonały oceny wydanych orzeczeń lekarskich i pozostałych dowodów, z naruszeniem art. 80 k.p.a.
Wobec tego wszelkie zarzuty, że nie wykazano dostatecznie istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy chorobą M. K. a pracą zawodową ocenić należy za nietrafne, podobnie jak zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego – art. 79 k.p.a. Nawet jeżeli nie doszło do formalnego zawiadomienia o przeprowadzeniu dowodu z art. 79 k.p.a., to nie ulega wątpliwości, że wszystkie strony i ich pełnomocnicy, zostali zawiadomieni o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i poinformowani o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, czym zapewniono im czynny udział
w toczącym się postępowaniu, a nadto. przesłano im protokół z przesłuchania M. K. Uchybienia zatem postanowieniom art. 79 k.p.a. w żaden sposób w takim stanie rzeczy nie można uznać za mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W sytuacji zatem, gdy organy inspekcji sanitarnej ustaliły w zgodzie
z przepisami postępowania administracyjnego – artykułami 7, 77 § 1 k.p.a., że obie jednostki chorobowe są wymienione w wykazie chorób zawodowych, wykazały w sposób dostateczny do podjęcia rozstrzygnięcia co do istoty sprawy związek przyczynowo – skutkowy między ich powstaniem, a tzw. "narażeniem zawodowym", to nie można im zarzucić naruszenia ani przepisów postępowania, ani przepisów prawa materialnego w stopniu skutkującym uchyleniem zaskarżonych decyzji.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie,
na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity, Dz. U. z 2012 r.
Nr 0, poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło