III SA/Kr 846/18

PostanowienieWSA w Krakowie2018-10-19

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) może zostać oddalony z powodu nieuzupełnienia przez wnioskodawcę braków formalnych i nieprzedstawienia wymaganych dokumentów, pomimo złożenia wstępnych oświadczeń dotyczących sytuacji majątkowej i rodzinnej?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ wnioskodawca nie uzupełnił wezwanych braków formalnych i nie przedstawił wymaganych dokumentów, co uniemożliwiło sądowi ocenę jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek, a niedostosowanie się do wezwania sądu należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Wnioskodawca P. N. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej zatrzymania prawa jazdy. Wnioskodawca podał ogólne informacje o swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodach. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku poprzez przedstawienie dokumentów potwierdzających koszty utrzymania, wyjaśnienie kwestii budowy nieruchomości, przedstawienie historii rachunku bankowego, zeznań podatkowych, informacji o posiadanych pojazdach oraz korzystaniu z programu 500+. Wnioskodawca nie odpowiedział na wezwanie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 19 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. N. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: oddalić wniosek. Wnioskodawca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy zakreślił w rubryce 4.1. iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Rubrykę 4.2. pozostawiał bez jakichkolwiek zakreśleń, z treści skargi oraz uzasadniania wniosku zawartego w rubryce 5 wynika jednak, że prosi również o ustanowienie pełnomocnika z urzędu tj. adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i trojgiem dzieci. Opisując swój majątek wykazał działkę budowlaną o powierzchni 11 arów. Zadeklarował brak zasobów i przedmiotów wartościowych. Opisując stan majątkowy domowników zadeklarował brak istotnych składników majątkowych. Miesięczne dochody gospodarstwa domowego oszacował na 4400 zł wpisując że składa się na to jego wynagrodzenie w kwocie 2300 zł oraz wynagrodzenie żony 2100 zł. Uzasadniając swoje starania podniósł, iż razem z żoną ma na utrzymaniu troje dzieci. Podał, że wraz z rodziną zamieszkuje w starym domu należącym do jego rodziców. Twierdzi, że posiadane oszczędności przekazał wraz z żoną na przygotowanie dokumentacji związanej z planowaną budową domu. Wywodzi, że wykazane dochody przeznacza na bieżące utrzymanie. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki wymienił ogólnikowo opłaty za prąd, gaz, wodę, śmieci, leczenie dzieci, ubezpieczenia, opłaty związane z przygotowaniem dokumentacji projektowej domu, utrzymaniem domu. Nadto opłaty związane na bieżąco z użytkowaniem wspólnie z rodzicami domu jednorodzinnego tj. ogrzewanie. Zarządzeniem z 6 września 2018 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: • udokumentowanie za pomocą kserokopii faktur i rachunków miesięcznych kosztów utrzymania, w szczególności opłat za media za ostatni okres rozliczeniowy (gaz, prąd, woda, ścieki) a także telefon, ubezpieczenia, podatek od nieruchomości. W przypadku zaległości z tytułu tych opłat za media należy przedstawić aktualne zaświadczenie z właściwych organów potwierdzających tę okoliczność • wyjaśnienie czy skarżący jest w trakcie budowy nieruchomości, jeśli tak to jakiej, • przedstawienie historii rachunku bankowego skarżącego i jego żony za ostatnie trzy miesiące z aktualnym saldem, • przedłożenie zeznania podatkowego skarżącego i jego żony za rok 2017, • podanie jakich samochodów jest skarżący lub jego żona właścicielami lub współwłaścicielami – marka, rok produkcji, • czy rodzina korzysta z programu 500+ Wezwanie doręczono w dniu 14 września 2018 r. do rąk dorosłego domownika. Pozostało bez odpowiedzi. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie m.in. adwokata o ile nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie strony zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący, bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04). W realiach niniejszej sprawy oświadczenie zawarte we wniosku było niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony. Ta jednak nie udzieliła na wezwanie dodatkowych wyjaśnień o które była proszona. To powoduje, że przyznanie stronie w takich warunkach prawa pomocy nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć trzeba, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Równocześnie skarżący powinien sobie uzmysłowić, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05). Wszystkie pytania dotyczyły wyłącznie weryfikacji rzetelności oświadczeń składanych przez stronę i wystarczało udzielić na nie jednoznacznych odpowiedzi oraz przedstawić wymagane dokumenty źródłowe. Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 i art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło