III SA/Kr 847/18
PostanowienieWSA w Krakowie2018-10-04
Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata może zostać oddalony, jeśli strona nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie sądu o dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata został oddalony, ponieważ strona nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie sądu o dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe, co uniemożliwiło ocenę jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Niewykonanie wezwania sądu zgodnie z art. 255 PPSA należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy.Stan faktyczny
P.N. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wnioskodawca przedstawił ogólne informacje o swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodach. Sąd wezwał go do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, w tym szczegółowego spisu wydatków, wyciągów bankowych, zeznań podatkowych i dokumentów dotyczących nieruchomości oraz pojazdów. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. N. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji postanawia: oddalić wniosek.
Wnioskodawca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i trojgiem dzieci.
Opisując swój majątek wykazał działkę budowlaną o powierzchni 11 arów. Zadeklarował brak zasobów i przedmiotów wartościowych. Opisując stan majątkowy domowników zadeklarował brak istotnych składników majątkowych.
Miesięczne dochody gospodarstwa domowego oszacował na 4400 zł wpisując że składa się na to jego wynagrodzenie w kwocie 2300 zł oraz wynagrodzenie żony 2100 zł.
Uzasadniając swoje starania podniósł, iż razem z żoną ma na utrzymaniu troje dzieci. Podał, że wraz z rodziną zamieszkuje w starym domu należącym do jego rodziców. Twierdzi, że posiadane oszczędności przekazał wraz z żoną na przygotowanie dokumentacji związanej z planowaną budowa domu. Wywodzie, że wykazane dochody przeznacza na bieżące utrzymanie.
Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki wymienił ogólnikowo opłaty za prąd, gaz, wodę, śmieci, leczenie dzieci, ubezpieczenia, opłaty związane z przygotowaniem dokumentacji projektowej domu, utrzymaniem domu. Nadto opłaty związane na bieżąco z użytkowaniem wspólnie z rodzicami domu jednorodzinnego tj. ogrzewanie.
Zarządzeniem z 3 września 2018 r. wezwano skarżącego o dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe tj.
• spis miesięcznych wydatków rodziny, związanych z bieżącymi potrzebami poparty odpowiednimi rachunkami,
• wyciągi z kont bankowych wnioskodawcy oraz jego zony obejmujące operacje z ostatnich trzech miesięcy i obecny stan,
• wyciągi z lokat bankowych,
• zeznania podatkowe wnioskodawcy i jego małżonki za 2017 r,
• zaświadczenie z właściwego Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców o pojazdach będących własnością, współwłasnością wnioskodawcy,
• odpisy z ksiąg wieczystych nieruchomości będących własnością, współwłasnością wnioskodawcy,
• zaświadczeń o wysokości wynagrodzeń otrzymywanych przez wnioskodawcę i jego małżonkę.
Wezwanie doręczono w dniu 12 września 2018 r. do rąk dorosłego domownika. Pozostało bez odpowiedzi.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie m.in. adwokata o ile nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie strony zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący, bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04).
W realiach niniejszej sprawy oświadczenie zawarte we wniosku było niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony. Ta jednak nie udzieliła na wezwanie dodatkowych wyjaśnień o które była proszona. To powoduje, że przyznanie stronie w takich warunkach prawa pomocy nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć trzeba, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Równocześnie skarżący powinien sobie uzmysłowić, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05). Wszystkie pytania dotyczyły wyłącznie weryfikacji rzetelności oświadczeń składanych przez stronę i wystarczało udzielić na nie jednoznacznych odpowiedzi oraz przedstawić wymagane dokumenty źródłowe.
Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 i art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło