III SA/Kr 951/18

WyrokWSA w Krakowie2019-01-10

Skład orzekający: Wiesław Kuśnierz, Waldemar Michaldo, Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i zebrały kompletny materiał dowodowy, odmawiając uwzględnienia wniosków dowodowych strony, co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ nie zebrały kompletnego materiału dowodowego i nie rozpatrzyły wniosków dowodowych strony, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Odmowa przeprowadzenia dowodów, mimo że strona powoływała się na istotne dla sprawy okoliczności, stanowi uchybienie obowiązkom procesowym organów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na spółkę Przewozy Pasażerskie A W. O., M. S. Spółka Jawna w B za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie posiadał wymaganego sprawdzenia okresowego. Kontrola drogowa wykazała, że ostatnie badanie tachografu miało miejsce 2 marca 2015 r., a kolejne powinno być wykonane najpóźniej do 2 marca 2017 r. Spółka kwestionowała decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak oceny przesłanek egzoneracyjnych oraz niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Strona wnioskowała o przeprowadzenie dowodów z przesłuchania kierowcy i wspólników spółki.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego i zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt III SA/Kr 951/18 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 stycznia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz, Sędziowie: WSA Waldemar Michaldo, WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), Protokolant: Specjalista Małgorzata Kruszec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2019 r., sprawy ze skargi Przewozów Pasażerskich A W. O., M. S. Spółka Jawna w B na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 9 lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych). Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 9 lipca 2018r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] 2018r., nr [...] o nałożeniu na Przewozy Pasażerskie A W. O. M. S. Spółka Jawna w B karę pieniężną w wysokości 1.000,00 zł. Powyższe rozstrzygnięcie miało miejsce w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Podstawę faktyczną zaskarżonego rozstrzygnięcia, stanowiło wykonywanie przewozu drogowego, pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji. Powyższe stwierdzono w dniu 8 lutego 2018r. podczas kontroli drogowej przeprowadzonej w T. Kontroli poddano autobus marki Mercedes-Benz o nr rejestracyjnych [...]. Pojazdem kierował J. D., wykonując krajowy transport drogowy osób z B do N w imieniu zobowiązanego. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli nr [...] z dnia 8 lutego 2018r. W dniu [...] 2018r. organ I instancji wydał decyzję, o której mowa na wstępie. Od decyzji organu I instancji zobowiązany odwołał się, zarzucając jej naruszenie: - art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 2200, ze zm., dalej: "u.t.d."), poprzez brak przeprowadzenia oceny istnienia (lub braku) wymienionych przesłanek egzoneracyjnych, - art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a."), art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy oraz oparcie decyzji na niepełnym materiale dowodowym, - art. 8 k.p.a. w zw. z art. 81a k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób zakładający dokonanie przez spółkę zarzucanego jej naruszenia, bez wykazania w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności jego popełnienia, - art. 78 § 1 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., a w konsekwencji także art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych zgłaszanych przez spółkę przy pomocy, których spółka chciała wskazać okoliczności, których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu, - art. 79 § 2 k.p.a., poprzez naruszenie prawa strony do udziału w czynności przeprowadzenia dowodu z oględzin pojazdu, - art. 107 § 1 k.p.a., poprzez błędne oznaczenie strony postępowania. W świetle powyższych zarzutów, zobowiązany wniósł o uchylenie przedmiotowej decyzji w całości oraz umorzenie postępowania I instancji. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, organ II instancji wydał decyzję z dnia 9 lipca 2018r., o której mowa na wstępie. W uzasadnieniu wskazano m.in. na treść art. 92a ust. 1, ust. 2, ust. 6, art. 92b ust. 1-2, art. 92c ust. 1 u.t.d. W odniesieniu do naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji; Ip. 6.1.4 załącznika nr 3 do u.t.d., organ odwoławczy wskazał na treść art. 23 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 i podał, że konsekwencją powyższych rozważań jest naruszenie określone Ip. 6.1.4 załącznika nr 3 u.t.d., polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenia rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji, co sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 1.000,00 zł. Organ odwoławczy analizując materiał dowodowy zebrany w sprawie w tym protokół kontroli drogowej z dnia 8 lutego 2018r., dokumentację fotograficzną, stwierdził, iż kierowca w dniu 8 lutego 2018r. wykonywał krajowy przewóz drogowy osób pojazdem o nr rej. [...], w którym zainstalowany tachograf marki [...], typ. [...] o nr [...] nie posiadał ważnego badania okresowego. W kontrolowanym pojeździe znajdowała się tabliczka pomiarowa tachografu z datą ostatniego badania tj. 2 marca 2015r. Dodatkowo, kierowca nie okazał żadnych dokumentów, potwierdzających przeprowadzenie badań w okresie 2 lat od dnia 2 marca 2015r. W związku z tym, badanie okresowe powinno być wykonane najpóźniej w dniu 2 marca 2017r. i tym samym, przedsiębiorca wykonując krajowy transport drogowy osób po wskazanej dacie, dopuszczał się naruszenia Ip. 6.1.4 załącznika nr 3 do u.t.d. Mając na uwadze powyższe, w ocenie organu, w dniu 8 lutego 2018r. kierowca prowadził autobus o nr rej. [...], w którym zainstalowane było urządzenie rejestrujące nieposiadające ważnego badania okresowego, o którym mowa w przepisie art. 23 rozporządzenia 165/2014. W związku z powyższym, kara pieniężna w wysokości 1.000,00 zł z tytułu ww. naruszenia została nałożona na stronę zasadnie. Odnośnie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, to w ocenie organu odwoławczego, nie zostały one naruszone, bowiem organ I instancji zebrał prawidłowo materiał dowody w sprawie, który umożliwił wydanie niniejszej przy zachowaniu przepisów prawa. Dodatkowo, organ zgromadził w aktach sprawy dowody, które były konieczne do rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił, jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie było sprzeczne z prawem. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie obligatoryjne elementy wskazane w przepisie art. 107 § 1 k.p.a. Jednocześnie organ I instancji odniósł się do wniosków dowodowych strony i uzasadnił swoje stanowisko, co do ich nie uwzględnienia. Dodatkowo organ I instancji przeprowadził postępowania w zakresie możliwości wystąpienia w sprawie przesłanek egzoneracyjnych wynikających z przepisu art. 92c u.t.d. Jednocześnie wskazano, iż podstawy określone w przepisie art. 92b u.t.d. mogą mieć zastosowanie w sytuacji, gdy mamy do czynienia z naruszeniami związanymi z czasem pracy, co powyższe nie wystąpiło w niniejszej sprawie. Odnosząc się do zarzutu strony, iż organ I instancji pozbawił ją czynnego udziału w sprawie i naruszył przepis art. 79 § 1 k.p.a., wyjaśniono, iż zgodnie z przepisem art. 50 u.t.d. do zadań inspekcji należy, m.in. kontrola przestrzegania obowiązków lub warunków przewozu drogowego oraz przestrzegania czasu pracy przedsiębiorców osobiście wykonujących przewozy drogowe oraz osób niezatrudnionych przez przedsiębiorcę, lecz osobiście wykonujących przewozy drogowe na jego rzecz. Ponadto organ powołał się na wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2008r., sygn. akt II GSK 153/08, podkreślając, że kontrola drogowa jest czynnością jednorazową, nie dającą się w danych warunkach powtórzyć, a jej specyfika wyraża się tym, że zazwyczaj jest przeprowadzana pod nieobecność przedsiębiorcy. Dochowanie obowiązku przeprowadzenia dowodu, jakim są oględziny pojazdu w obecności strony, nie ma zastosowania do sytuacji kontroli na drodze. Powołano się także na art. 73 u.t.d. i uznano, że przedmiotowy przewóz, w tym pojazd oraz kierowca był przedmiotem kontroli, wynikających z powyższych przepisów prawa. Jednocześnie strona, zawiadomieniem z dnia 8 lutego 2018r. otrzymała w załączniku protokół kontroli, co umożliwiło jej złożenie wyjaśnień w sprawie. Strona powyższe uczyniła pismem z dnia 8 marca 2018r. wskazując, iż nie miała wpływu na powstanie naruszenia i jednocześnie wniosła o przeprowadzenie dowodów z przesłuchania trzech świadków. W związku z powyższym, organ odwoławczy wskazał, iż na żadnym etapie postępowania strona nie została pozbawiona prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. Jednocześnie organ odwoławczy podał, iż organ słusznie nie uwzględnił wniosków strony z uwagi na okoliczność, iż zmierzają one do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania. Dodatkowo strona reprezentowana przez wspólników, którzy mogą samodzielnie ją reprezentować miała możliwość złożenia w toku postępowania obszernych wyjaśnień. W związku z tym, przesłuchanie kierowcy oraz wspólników spółki jawnej jest zbędne. W tym miejscu należy wskazać, iż strona na żadnym etapie postępowania nie wskazała, co było przyczyną ewentualnie okolicznością niemożliwą do przewidzenia, która spowodowała niewykonanie badania okresowego w kontrolowanym pojeździe przez okres ponad 11 miesięcy, licząc od dnia upływu 2 lat od terminu wykonania badania okresowego tj. 2 marca 2015r. Podano też, że organ I instancji nie naruszył przepisów art. 107 § 1 k.p.a., gdyż oznaczył w zaskarżonej decyzji stronę, a samo zastosowanie skrótów imion wspólników nie czyni decyzji wadliwą. Dodatkowo strona została tak określona w zaskarżonej decyzji, iż nie budzi wątpliwości oraz zastrzeżeń, co do jej prawidłowej identyfikacji. Podkreślono, że odpowiedzialność przedsiębiorcy nie ma charakteru akcesoryjnego, lecz jest niezależna od odpowiedzialności prawnej innych podmiotów. Odnośnie braku wpływu zobowiązanego na powstanie naruszenia, organ podał, że obowiązkiem przedsiębiorcy jest nadzór nad odpowiednimi zachowaniami zatrudnianych przez niego pracowników. Zakres tych obowiązków ściśle jest związany z rodzajem prowadzonej działalności gospodarczej, na którą składają się poszczególne czynności przedsiębiorcy. Jedną zaś z takich czynności jest kierowanie pojazdem samochodowym. W zdecydowanej większości przypadków kierowca samodzielnie prowadzi pojazd, gdzie trudno jest o osobisty nadzór pracodawcy. Jednakże wskazanej okoliczności nie można kwalifikować w kategoriach wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy, bowiem ma on obowiązek przeszkolenia kierowcy i organizowania kierowcom pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń u.t.d. Organ odwoławczy zwrócił także uwagę, że okoliczności, uzasadniające zastosowanie w sprawie przepisu egzoneracyjnego określonego w art. 92c u.t.d., powinien wykazać sam przedsiębiorca. Organ nie stwierdził w tej prawie istnienia okoliczności pozwalających na zastosowanie art. 92c u.t.d.. Odnośnie wymiaru kary wyjaśnił, iż decyzja administracyjna w postępowaniach związanych z u.t.d. ma charakter decyzji związanej, co oznacza, że organ administracyjny nie działa w ramach uznania administracyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący ww. decyzji zarzucił naruszenie: - art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., poprzez brak przeprowadzenia oceny istnienia (lub braku) wymienionych w tych przepisach okoliczności egzoneracyjnych, - art. 4 pkt 1 u.t.d., poprzez niewłaściwe zastosowanie w przedmiotowej sprawie w sytuacji, w której spółka nie wykonywała transportu drogowego osób, - art. 7, art. 77§1 i art. 80 k.p.a., poprzez brak wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, - art. 8 w zw. z art. 81a k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób zakładający dokonanie przez spółkę zarzucanego jej naruszenia, bez wykazania w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności jego popełnienia, - art. 78§1, art. 75§1 k.p.a., a w konsekwencji także art. 7 oraz art. 77§1 k.p.a., poprzez rozstrzygnięcie w oparciu o niepełny i tym samym niemiarodajny materiał dowodowy, poprzez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodów z przesłuchania kierowcy oraz stron postępowania, celem wykazania okoliczności, których spółka nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu, - art. 67 § 2 pkt. 3 k.p.a., poprzez brak sporządzenia protokołu z przeprowadzonych oględzin pojazdu, - art. 15 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez brak należytej kontroli decyzji organu I instancji oraz ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy i przeprowadzeniu wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, biorąc pod uwagę zakres zarzutów podniesionych w odwołaniu, co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania przez organ II instancji w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji pomimo, że decyzja ta naruszyła przepisy prawa wskazane w odwołaniu, - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia faktycznego decyzji w oparciu o fakty niemające oparcia w materiale dowodowym sprawy. W oparciu o powyższe zarzuty oraz argumentację skargi skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie w całości, jako wydanej z naruszeniem prawa zaskarżonej decyzji oraz utrzymującej w mocy decyzji organu I instancji W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonej decyzji. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, w tym także te niepodnoszone w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 9 lipca 2018r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] 2018r., nr [...] o nałożeniu na Przewozy Pasażerskie A W. O., M. S. Spółka Jawna w B karę pieniężną w wysokości 1.000,00 zł. W ocenie Sądu, rozpatrywana w niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem organy obu instancji, rozstrzygające w przedmiotowej sprawie naruszyły przepisy prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie wskazać należy, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły m.in. przepisy ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 2200, ze zm., dalej: "u.t.d."). Stosownie do art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000 złotych za każde naruszenie. Z treści art. 92a ust. 2 u.t.d. suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10.000 złotych. Zgodnie z art. 92a ust. 6 ustawy o transporcie drogowym wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. Zgodnie z art. 92 c ust. 1 u.t.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ. Z art. 23 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 wynika, że: 1. Tachografy poddaje się regularnym przeglądom wykonywanym przez zatwierdzone warsztaty. Przeglądy te przeprowadza się przynajmniej raz na dwa lata. 2. Zakres przeglądów, o których mowa w ust. 1, obejmuje co najmniej sprawdzenie: - czy tachograf jest właściwie zainstalowany i czy jest odpowiedni dla danego pojazdu, - czy tachograf działa prawidłowo, - czy tachograf jest opatrzony znakiem homologacji typu, - czy zamocowana jest tabliczka instalacyjna, - czy wszystkie plomby są nienaruszone i spełniają swoją funkcję, - czy do tachografu nie są podłączone urządzenia manipulacyjne lub czy nie ma śladów użytkowania takich urządzeń, - rozmiaru opon i faktycznego obwodu tocznego opon. 3. Warsztaty przeprowadzające przeglądy sporządzają protokół przeglądu, w przypadkach, gdy konieczne było usunięcie nieprawidłowego działania tachografu, bez względu na to czy nastąpiło to w efekcie przeglądu okresowego, czy przeglądu przeprowadzonego na konkretne żądanie właściwego organu krajowego. Prowadzą oni wykaz wszystkich sporządzonych protokołów przeglądu. 4. Protokoły przeglądu są przechowywane, co najmniej przez dwa lata od czasu sporządzenia protokołu. Państwa członkowskie decydują, czy protokoły przeglądu mają być w tym okresie przechowywane, czy przesyłane właściwemu organowi. Jeżeli warsztat, który sporządził protokoły, przechowuje takie protokoły przeglądu, na żądanie właściwego organu udostępnia protokoły przeglądu i kalibracji wykonanych w tym okresie. Konsekwencją powyższego jest naruszenie określone Ip. 6.1.4 załącznika nr 3 ustawy o transporcie drogowym, polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenia rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji, co sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 1.000,00 zł. Z uwagi jednak na stwierdzenie przez Sąd uchybień naruszenia prawa procesowego, w pierwszej kolejności Sąd odniesie się do kwestii, mających istotne znaczenie z punktu widzenia ww. naruszeń. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że w dniu 8 lutego 2018r. w miejscowości T, na drodze krajowej nr [...], został zatrzymany do kontroli pojazd marki Mercedes-Benz o nr rej. [...], którego kierowcą był J. D. W trakcie prowadzonego postępowania organy zgromadziły dowody w postaci protokołu kontroli nr [...] z dnia 8 lutego 2018r. oraz dokumentację fotograficzną. Na tej podstawie organy uznały, że tachograf, zainstalowany w kontrolowanym pojeździe nie odpowiadał przepisom w zakresie rejestracji. W toku czynności kontrolnych oraz na podstawie oględzin kontrolowanego pojazdu stwierdzono, że był on wyposażony w tachograf marki [...], typ. [...] o numerze [...]. Ustalono, że przedmiotowy tachograf nie został poddany prawnemu sprawdzeniu okresowemu lub badaniu kontrolnemu w wyznaczonym terminie. Ostatnie sprawdzenie urządzenia rejestrującego przeprowadzone zostało w dniu 2 marca 2015r., co stwierdzono na podstawie tabliczki pomiarowej (instalacyjnej) przyrządu. W związku z powyższym, organy uznały, że tachograf zainstalowany w kontrolowanym pojeździe powinien być poddany sprawdzeniu najpóźniej do dnia 2 marca 2017r., podczas gdy kontrola została przeprowadzona w dniu 8 lutego 2018r. W tym miejscu zauważyć należy, że skarżący w trakcie trwania postępowania w sprawie, wniósł o przeprowadzenie następujących wniosków dowodowych tj.: przesłuchania w charakterze świadka kierowcy kontrolowanego pojazdu J. D., przesłuchania w charakterze strony M. S. oraz przesłuchania w charakterze strony W. O. Nie można tracić z pola widzenia, że organ, odnosząc się do wniosku strony o przesłuchanie kierowcy J. D., oraz stron postępowania - stwierdził, iż przesłuchanie stron jest bezprzedmiotowe, uznając jednocześnie, że wnioski dowodowe strony, zmierzają do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania. W związku z tym, przesłuchanie kierowcy oraz wspólników spółki jawnej – w ocenie organu – było zbędne. W tak zakreślonej argumentacji, organ jednocześnie z brakiem konsekwencji stwierdził, że strona reprezentowana przez wspólników, którzy mogą samodzielnie ją reprezentować miała możliwość złożenia w toku postępowania obszernych wyjaśnień. Z jednej strony zatem organ twierdzi, że wnioski dowodowe, których żądała strona są zbędne, a z drugiej zaś podaje, że skarżący miał zapewnioną możliwość czynnego udziału w postępowaniu. Co więcej, organ podał, że skarżący na żadnym etapie postępowania nie wskazał, co było przyczyną lub okolicznością, niemożliwą do przewidzenia, która spowodowała niewykonanie badania okresowego w kontrolowanym pojeździe przez okres ponad 11 miesięcy, licząc od dnia upływu 2 lat od terminu wykonania badania okresowego tj. 2 marca 2015r. W kontekście powyższych stwierdzeń, organ również bez konsekwencji wskazał, że skarżący na żadnym etapie postępowania nie został pozbawiony prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. Stwierdzenia organu są zatem niejasne i pozbawione logiczności przez sprzeczne wnioski, co do tych samych kwestii stanu faktycznego. Podkreślenia wymaga, że powyższa argumentacja organu, stoi w sprzeczności z argumentacją skarżącego, który uważa, że organy zignorowały jego wnioski dowodowe, co w konsekwencji uniemożliwiło mu wykazanie okoliczności, że nie miał wpływu na powstałe naruszenie, a naruszenie to nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. W tej sytuacji wskazać trzeba, że zgodnie z unormowaną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej, organy administracji publicznej podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Stosownie do tej zasady, organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy, zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji, uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy k.p.a. W tym zakresie można odwołać się do wyroku z dnia 23 listopada 1994r. III ARN 55/94, OSNAPiUS 1995, nr 7, poz. 83, w którym Sąd Najwyższy podkreślił, że: "jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 k.p.a.)". Zauważyć ponadto trzeba, że z zasadą prawdy obiektywnej, ściśle wiąże się zawarta w art. 8 k.p.a. zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, która określa wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Z zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a., wynika bowiem przede wszystkim, wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań (por. Jaśkowska Małgorzata, Wróbel Andrzej, Komentarz do art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego, wyd. III). W ocenie Sądu, kontrolującego przedmiotową sprawę – zaniechanie przez organy obu instancji, podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego, kompletnego materiału dowodowego, szczególnie, gdy skarżący o to wnosił w toku postępowania i powoływał się na określone i ważne dla niego okoliczności jest niewątpliwie, istotnym uchybieniem procesowym. Nie budzi wątpliwości Sądu, że przeprowadzenie czynności, o które wnioskował skarżący w postępowaniu wyjaśniającym jest konieczne, gdyż w przeciwnym wypadku nie ma podstaw do uznania, że decyzja o nałożeniu kary pieniężnej została wydana po dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy. Podkreślić trzeba, że w postępowaniu administracyjnym, organy zawsze powinny uważnie ocenić zasadność, składanych przez stronę wniosków dowodowych, uwzględniając przy tym okoliczność, na jaką taki wniosek jest składany. W sytuacji, gdy powodem złożenia wniosków dowodowych jest dążenie przez skarżącego do przedstawienia swoich racji i do wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, a szczególnie warunkujących, poniesienie przez stronę odpowiedzialności, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, organ nie może nie uwzględnić takich wniosków, tylko dlatego, że uznał ich przeprowadzenie za zbędne, czy też zmierzające do przedłużenia postępowania. Takie działanie organów, zdaniem Sądu, świadczy o uchybieniu obowiązkowi uwzględnienia żądania przeprowadzenia określonych dowodów, jeżeli ich przedmiotem jest okoliczność, mająca znaczenie dla sprawy. Zatem zaniechanie przez organy, podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza, gdy strona powołuje się na ważne dla niej okoliczności jest uchybieniem przepisom prawa administracyjnego. W tym zakresie Sąd w pełni aprobuje zarzuty sformułowane w skardze. Co więcej, w niniejszej sprawie, ze zgromadzonego przez organy, materiału dowodowego nie wynika, jaki wpływ na zaistniałe naruszenie i w konsekwencji na nałożenie na skarżącego kary pieniężnej miał brak uwzględniania przez organy, wniosków dowodowych, o które wnioskował skarżący. Na podstawie tak ubogo zgromadzonego materiału dowodowego, brak jest możliwości zweryfikowania, czy przedmiotowy pojazd rzeczywiście został użyczony J. D. w celach prywatnych, czy spółka nie wykonywała w tym dniu żadnego transportu drogowego osób. Ponadto, na podstawie enigmatycznie sporządzonego protokołu kontroli, nie można stwierdzić, czy w momencie kontroli w pojeździe nie było żadnych osób, także brak przesłuchania kierowcy uniemożliwił jednoznaczne ustalenie, czy w momencie kontroli wykonywał on transport drogowy na rzecz spółki, ewentualnie, kto był organizatorem przewozu lub jego inicjatorem. Jak słusznie podnosi skarżący, w pojeździe nie znajdowały się żadne dokumenty przewozowe, listy pasażerów, itp., a jedyną przesłanką, przemawiającą za uznaniem skarżącego za podmiot wykonujący transport, był brak badania okresowego tachografu. Zauważyć również wypada, że organy uznały, iż skarżący nie podnosił przesłanek, wynikających z art. 92c u.t.d. Organ podał również, że okoliczności, uzasadniające zastosowanie w sprawie przepisu egzoneracyjnego, określonego w art. 92c u.t.d., powinien wykazać sam przedsiębiorca. W kontekście powyższego nie można tracić z pola widzenia, że w sytuacji, gdy skarżący zażądał przeprowadzenia określonych dowodów na poparcie swoich racji i podejmował próbę wykazania ich stosowną argumentacją oraz dowodami, organ odmówił ich przeprowadzenia, powołując się na ich zbędność. Powyższe nie uprawnia organu do uznania, że skarżący nie podnosił przesłanek, które mogłyby go zwolnić z odpowiedzialności za powstałe naruszenia, sankcjonowane karą pieniężną. W ocenie Sądu, w okolicznościach badanej sprawy, brak było podstaw do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, wyłącznie na podstawie enigmatycznego protokołu kontroli i dokumentacji fotograficznej, bez uwzględnienia innych, istotnych wniosków dowodowych skarżącego, na które Sąd zwracał już uwagę. Organy, opierając ustalenia na tak wąsko zakrojonym i niepełnym materiale dowodowym, dopuściły się uchybień procesowych, gdyż nie mógł się on stać podstawą do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a to bez wątpienia, stanowi rdzeń do jakiegokolwiek dalszego rozstrzygania. W kontekście powyższych uwag, tut. Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 20 lutego 2014r., sygn. akt II GSK 1882/12, zgodnie z którym, organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń, uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy lub czyni to ogólnikowo, uchybia swym obowiązkom, wynikającym z art. 8 i art. 11 k.p.a. w sposób, który ma istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż sprawa nie zostaje załatwiona, zgodnie z wynikającymi z tych przepisów zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego. Taka właśnie sytuacja nastąpiła na gruncie kontrolowanej sprawy. Wobec przedstawionych wyżej rozważań, Sąd uznał, że zachodzi podstawa do uchylenia wydanych w sprawie decyzji. Wszystkie przytoczone okoliczności świadczą o tym, że organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przez art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego miało istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując sprawę ponownie, organy będą zobowiązane do uwzględnienia, wyrażonej przez Sąd oceny prawnej i rozpatrzenia przedmiotowej sprawy w oparciu o ww. wytyczne i uwagi, do których Sąd odniósł się szczegółowo w treści uzasadnienia. Przy rozstrzyganiu, organy powinny mieć na uwadze, że ocena, czy dana okoliczność faktyczna została udowodniona, może być dokonana jedynie na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zebranego w danej sprawie, jednakże z uwzględnieniem, aby swobodna ocena dowodów, nie przekształciła się w samowolę i ocenę dowolną. Ocena taka musi być zatem dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł tej oceny, bowiem w sprawie, w której przedmiotem rozstrzygnięcia jest nałożenie na stronę określonej przepisami, kary pieniężnej, organy mają obowiązek przeprowadzić postępowanie w taki sposób, aby nie pozostawiać wątpliwości, co do podjętego rozstrzygnięcia. Dodać należy, że swoje prawidłowe wnioski, organy powinny przedstawić w uzasadnieniu decyzji, spełniającym wymogi art. 107 § 3 k.p.a. Biorąc pod uwagę powyższe, organy dokonają ponownego i wyczerpującego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy i w zależności od wyników tego postępowania, podejmą właściwe rozstrzygnięcie w sprawie. Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego, Sąd orzekł w punkcie II wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło