III SA/Kr 962/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. A. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi R. A. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia 29 kwietnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić przywrócenia terminu Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2016 r., wydanym po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym, tut. Sąd oddalił skargę R.A. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia 29 kwietnia 2016 r., w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 15 lutego 2016 r., nr [...]. Odpis sentencji wyroku wraz z pouczeniem o prawie i terminie do wniesienia wniosku o uzasadnienie wyroku, został doręczony pełnomocnikowi skarżącemu w dniu 26 stycznia 2017 r. (pracownikowi skarżącego działającego z upoważnienia). W dniu 13 lutego 2017 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, dołączając wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku tut. Sądu z dnia 7 grudnia 2016 r. |W uzasadnieniu wniosku podano, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku bez swojej winy. | |Od dnia 23 stycznia 2017 r. skarżący przebywa na zwolnieniu lekarskim w związku z chorobą oznaczoną zgodnie z Międzynarodową | |Statystyczną Klasyfikacją Chorób i Problemów Zdrowotnych jako [...] ([...]). Potwierdzenie powyższego stanowi zaświadczenie lekarza | |sądowego A.Z.-D. nr [...] wydane w sprawie prowadzonej przed Sądem Rejonowym do sygn. akt [...]. Przez cały okres od dnia doręczenia | |odpisu sentencji wyroku do końca ostatniego dnia terminu do wniesienia wniosku o uzasadnienie skarżący nie był w stanie sporządzić i | |podpisać stosownego wniosku. | |Z samej istoty jednostki chorobowej oznaczonej zgodnie z Klasyfikacją Chorób jako [...] wynika, że jej przebieg jest gwałtowny, co | |objawia się nagłymi i niespodziewanymi nawrotami choroby. Właśnie w czasie biegu terminu do wniesienia wniosku o uzasadnienie wyroku u | |skarżącego nastąpił nagły nawrót zaburzeń, czego skutkiem był całkowity brak kontaktu ze skarżącym. Stan skarżącego nie pozwalał nie | |tylko na osobiste sporządzenie i podpisanie wniosku o uzasadnienie, lecz również wykluczał posłużenie się inną osobą w zakresie | |sporządzenia i ekspediowania wniosku. Jedynymi osobami, którymi skarżący mógł się posłużyć w złożeniu wniosku o uzasadnienie w Sądzie, | |byli jego pracownicy. Wobec nagłego przebiegu choroby, osoby te nie miały nawet możliwości powzięcia wiadomości w przedmiocie tego, czy| |skarżący w ogóle planuje wnieść przedmiotowy wniosek. Mimo tego, że opisana wyżej choroba nie wymaga hospitalizacji ani leżenia w | |łóżku, nie można uznać, że nie stanowi ona przeszkody nie do przezwyciężenia do dokonania czynności procesowej, a to ze względu na | |wskazaną wyżej specyfikę jej objawów. Co więcej, stanowi ona przyczynę bezpośrednio związaną w faktem przekroczenia przez skarżącego | |terminu do wniesienia wniosku o uzasadnienie wyroku. Skarżący podkreślił, że w niniejszej sprawie zachowany został miernik staranności | |w przezwyciężeniu przeszkody. Z uwagi na to, że skarżący działa we własnym imieniu, bez profesjonalnego pełnomocnika, oraz na to, że | |choroba skarżącego miała niezwykle gwałtowny i nagły charakter, miernik ten powinien być odpowiednio obniżony i uwzględniać wymienione | |wyżej okoliczności. W przedmiotowej sprawie nie jest uzasadnione przyjęcie, że skarżący wykazał się jakimkolwiek, nawet lekkim | |niedbalstwem w dbaniu o swoje szeroko pojęte interesy. Skarżący obiektywnie nie miał możliwości przewidzieć, że akurat w okresie, na | |który przypadał 7-dniowy termin do wniesienia wniosku, wystąpi u niego nawrót choroby, nie miał też możliwości uprzedniego | |zabezpieczenia swoich interesów, przykładowo upoważniając któregoś ze swoich pracowników do sporządzenia i wniesienia w jego imieniu | |przedmiotowego wniosku. Skarżący, nawet przy podjęciu szczególnego wysiłku, nie był w stanie usunąć przeszkody w zachowaniu terminu | |wymaganego przez ustawę. | |Jak podał skarżący, dopiero w dniu 6 lutego 2017 r. możliwe stało się sporządzenie i podpisanie wniosku o sporządzenie uzasadnienia | |wyroku. Znajduje to odzwierciedlenie w załączonym zaświadczeniu lekarza sądowego według którego przewiduje się, że dopiero po 5 lutego | |2017 r. skarżący będzie stawić się na wezwanie Sądu. Wobec ustania przyczyny uchybienia terminu dopiero w dniu 6 lutego 2016 r., | |niniejszy wniosek złożony jest z zachowaniem 7-dniowego terminu wymaganego na zasadzie art. 87 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami | |administracyjnymi. Negatywne rozstrzygnięcie niniejszego wniosku wyrządzi skarżącemu znaczną niepowetowaną szkodę oraz wywoła skutki | |niemożliwe do odwrócenia w przyszłości. | | | | | | | | | | | |Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. | | | |Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r.| |poz. 718, z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez | |swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia | |może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być | |dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. (art. 87 § 1 P.p.s.a.). W piśmie tym należy | |uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona | |powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). | |W pierwszej kolejności Sąd podkreśla, że postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w sprawie | |o sygn. akt III SA/Kr 967/16 odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. | |Orzekający w sprawie Sąd w pełni popiera stanowisko wyrażone w ww. postanowieniu i przyjmuje je za własne. | |W sprawie bezsporne jest, że wniosek został wniesiony po terminie. Rozważenia wymaga czy niedochowanie terminu do wniesienia skargi | |nastąpiło bez winy skarżącego. | |W orzecznictwie sądów administracyjnych i w piśmiennictwie rozpowszechniony jest pogląd, że o braku winy strony w dochowaniu terminu do| |dokonania czynności można mówić jedynie wtedy, gdy jego dochowanie stało się niemożliwe wskutek niedających się usunąć trudności, | |takich jak: nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, pożar, powódź, czyli zdarzeń, które wykluczają osobiste | |działanie strony bądź osoby trzeciej. Brak winy w dokonaniu czynności procesowej ma miejsce wtedy, gdy istnieje przeszkoda | |uniemożliwiająca zachowanie terminu i gdy strona nie może usunąć tej przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach | |wysiłku. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej | |staranności przy prowadzeniu własnych spraw, w tym przy dokonywaniu czynności procesowych. Przywrócenie terminu nie jest więc | |dopuszczalne, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, przy przyjęciu obiektywnego miernika staranności, jakiej można | |wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy. | |W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, by uchybienie terminu do wniesienia skargi nie było przez nią zawinione. Przebywanie przez | |skarżącego na zwolnieniu lekarskim samo w sobie nie jest jeszcze potwierdzeniem braku winy strony w uchybieniu terminu, ponieważ nie | |zawsze wyklucza możliwość dokonania czynności procesowej przez stronę, bądź zlecenia tego innej osobie (por. postanowienie Naczelnego | |Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2008 r. sygn. akt I OZ 428/08). | |Sąd z urzędu zwrócił się do oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, lekarza sądowego A.Z.-D. oraz Urzędu Skarbowego o podanie | |informacji co do wiedzy tych organów i osób o czynnościach skarżącego w okresie od 23 stycznia 2017 r. do 7 lutego 2017 r., a w | |szczególności, czy w tym czasie skarżący korespondował lub dokonywał jakiś czynności urzędowych. | |Z informacji przesłanej od lekarza sądowego wynika, że pacjent R.A. korzystał z porady lekarskiej tylko raz w dniu 23 stycznia 2017 r. | |i na to poradę udał się osobiście. To już przeczy stanowisku skarżącego, który podaje, że w okresie od dnia 23 stycznia 2017 r. | |nastąpił taki nagły nawrót choroby, że uniemożliwiał kontakt innych osób ze skarżącym i sam skarżący nie był w stanie skontaktować się | |z innymi osobami. Skarżący, który sam zgłasza się do lekarza, a jak wynika ze zgromadzonych dokumentów lekarskich skarżący w tym samym | |dniu, tj. 23 stycznia 2017 r. sam zgłosił się do dwóch lekarzy w P. i N. uzyskania zaświadczeń lekarskich dotyczących stanu zdrowia | |skarżącego, to tym samym nie jest zasadne twierdzenie samego skarżącego o tym, że stan zdrowia skarżącego był aż tak poważny, że | |skarżący nie był w stanie z nikim skontaktować się. Zapewne wówczas nawet poruszanie się po drogach (np. prowadzenie samochodu) byłoby | |niemożliwe, ponieważ wymaga to i dużej koncentracji i prawidłowej oceny sytuacji na drodze oraz zachowań innych uczestników ruchu | |drogowego. Ponadto jak wynika z wyjaśnień lekarza sądowego A.Z.-D., zaświadczenie nr [...] zostało wydane przede wszystkim na podstawie | |zaświadczenia lekarskiego z dnia 23 stycznia 2017 r. wystawionego przez lekarza psychiatrę M.G., a z tego zaświadczenia wynika, że | |pogorszenie stanu zdrowia psychicznego datuje się nie od daty 23 stycznia 2017 r. – jak podaje to sam skarżący, ale od dnia 22 grudnia | |2016 r. i przewidywany okres poprawy to najwcześniej koniec marca 2017 r. To także pozostaje w sprzeczności z twierdzeniem skarżącego, | |jakoby nagłe załamanie stanu zdrowia psychicznego skarżącego miało miejsce od dnia 23 stycznia 2017 r. mimo, że tego faktu (tzn. | |zaostrzenie objawów choroby od dnia 23 stycznia 2017 r.) nie potwierdza żadne zaświadczenie lekarskie. W istocie z zaświadczenia | |lekarskiego z dnia 23 stycznia 2017 r. wystawionego przez lekarza A.Z.-D. wynika tylko to, że skarżący nie może stawić się w dniu 24 | |stycznia 2017 r. w sądzie rejonowym w sprawie karnej i że przewidywany termin uzyskania zdolności do stawienia się na wezwanie lub | |zawiadomienie to okres po 5 lutego 2017 r. Te informacje nie potwierdzają, że skarżący nie mógł odbierać pism sądowych lub składać | |wniosków, a jedynie to, że na wezwanie lub zawiadomienie sądu rejonowego w sprawie karnej skarżący może stawić się po 5 lutego 2017 r. | |Tak również wyjaśniła to lekarz sądowy, jej rola sprowadzała się do oceny, czy skarżący R. A. może stawić się w sądzie. Tym samym żadne| |dokumenty medyczne nie potwierdzają, że skarżący nie był w stanie rozumieć treści pism kierowanych do niego lub nie był w stanie | |odpowiedzieć na pisma lub złożyć wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, który to wniosek nie wymaga żadnego uzasadnienia poza | |ujawnieniem woli otrzymania takiego uzasadnienia. | |Skarżący w swoim wniosku podał, że z uwagi na nagłość objawów choroby i jej nieprzewidywalny przebieg nie był w stanie udzielić żadnego| |upoważnienia pracownikom swojej firmy. Także takie twierdzenie nie tylko nie znajduje żadnego potwierdzenia, ale też jest sprzeczne z | |materiałami znajdującymi się w aktach sprawy. Jak wynika z akt sprawy, w dniu 26 stycznia 2017 r. (a więc w okresie, jak to podaje sam | |skarżący, nasilenia się objawów choroby), osoba upoważniona przez skarżącego odebrała wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w | |Krakowie z dnia 6 grudnia 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 962/16 wraz z pouczeniem o trybie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. | |Tym samym to skarżący nie podaje okoliczności zgodnych z dokumentami jakoby nikt nie był upoważniony do żadnych czynności w imieniu | |skarżącego, skoro jednak takie upoważnienie było udzielone. Co znamienne, Sąd zwrócił się do skarżącego także o wyjaśnienie, czy w | |okresie swojej choroby lub wcześniej upoważniał kogokolwiek do prowadzenia firmy skarżącego, czyli działania w imieniu skarżącego. | |Skarżący żadnych wyjaśnień nie złożył, mimo że to w interesie skarżącego powinno być rozwianie wszelkich wątpliwości dotyczących | |okoliczności braku złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia w terminie. | |Następnie Sąd uzyskał informacje, że w dniu 25 stycznia 2017 r. wpłynęła od skarżącego do Urzędu Skarbowego deklaracja VAT za grudzień | |2016 r. oraz deklaracja VAT za listopada 2016 r. z wykazaną kwotą nadwyżki. Oznacza to, że w okresie całkowitego braku kontaktu | |skarżącego z innymi osobami – jak podaje to skarżący w swoim wniosku o przywrócenie terminu, skarżący sporządził i wysłał deklaracje | |podatku VAT. Sporządzenie tych deklaracji wymagało niewątpliwie nie tylko możliwości kontaktowania się, ale także precyzyjnego | |obliczania. Być może skarżący upoważniał inne osoby do sporządzania takich deklaracji, ale sam skarżący nie wyjaśnił, czy kogokolwiek | |upoważniał w związku z prowadzeniem swojej działalności gospodarczej (firmy) do podejmowania czynności w imieniu skarżącego. | |Te wszystkie okoliczności wskazują, że poza twierdzeniem samego skarżącego oczywiście zainteresowanego w przywróceniem terminu, żadne | |inne dowody nie tylko że nie potwierdzają takiego stanu zdrowia skarżącego, który uniemożliwiałby złożenie prostej treści wniosku o | |sporządzenie uzasadnienia wyroku, ale wręcz zaprzeczają twierdzeniom samego skarżącego, za którego w czasie powoływanej choroby działał| |przynajmniej jeden pełnomocnik (osoba, która odebrała przesyłkę pocztową), w tym czasie sam skarżący udał się do dwóch lekarzy w | |miejscowościach oddalonych o co najmniej kilkanaście kilometrów, przesłał do Urzędu Skarbowego deklaracje VAT i mimo informacji | |zawartych w zaświadczeniu lekarskim o kilkumiesięcznym trwaniu stanu nasilenia objawów choroby psychicznej skarżącego, nasilenie tej | |choroby według skarżącego trwało od 23 stycznia 2017 r. do 6 lutego 2017 r. | |Te okoliczności uzasadniają przyjęcie, że nie można stwierdzić, aby skarżący dochował należytej staranności w prowadzeniu swojej | |sprawy. Brak jest również podstaw do uznania, że skarżący nie dochował terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku bez własnej | |winy. Skarżący nie wykazał bowiem, że przy zachowaniu należytej staranności i dbałości o własne sprawy nie dopuścił się chociażby | |lekkiego niedbalstwa. Skarżący nie wykazał, że nie miał żadnej możliwości sporządzenia i nadania wniosku w ustawowym terminie jak np. | |posłużenia się inną osobą. | |Skoro skarżący cierpi na przewlekłą chorobę depresyjno-lękową, to zgodnie z obiektywnym miernikiem staranności wymaganej dla | |przedsiębiorcy dbającego należycie o swoje interesy powinien się zabezpieczyć przed takimi sytuacjami. W przypadku skarżącego samo | |istnienie choroby nie jest stanem nagłym, a w prowadzeniu działalności gospodarczej wymagane jest szybkie reagowanie na np. oferty | |przedsiębiorców lub inne okoliczności. Tym samym skarżący powinien zawczasu upoważnić pracowników lub wyznaczyć pełnomocnika do | |prowadzenia spraw firmy pozostawiając w tej mierze odpowiednie wytyczne. Jak zaś wynika z akt sprawy, skarżący pełnomocnika ustanowił, | |ale nie wyjaśnił Sądowi żadnych okoliczności związanych z upoważnianiem innych osób do prowadzenia firmy skarżącego. | |W ocenie Sądu ww. okoliczności wskazują, że skarżący nie dochował należytej staranności w dbałości o własne interesy. | |Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że skarżący, przy zachowaniu należytej staranności, mógł wnieść wniosek w terminie – | |osobiście lub działając poprzez pełnomocnika np. pracowników firmy, co oznacza, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu| |terminu do wniesienia wniosku. | |Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia. |