III SA/Kr 968/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Wojewody z dnia 2 lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania postanawia: oddalić wniosek. Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Określając swój majątek uwidoczniła, że w jego skład wchodzi udział w nieruchomości dla której SR prowadzi Kw nr [...]. Podała, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Określając swoje dochody podała, że utrzymuje się z otrzymywanej w Danii renty socjalnej, którą przeznacza na wydatki związane ze swoim utrzymaniem oraz spłatę kredytów. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że koszty jej utrzymania w Danii są o 40% wyższe aniżeli na terenie Polski. Ma zobowiązania względem swoich dzieci. Dwoje pobiera nauki w Polsce. Ponieważ skarżąca jest po rozwodzie, więc przebywający na terenie Danii syn mieszka z ojcem a skarżąca łoży na niego alimenty w wysokości określonej stosowną decyzją tamtejszych władz. Jak powiada prócz renty nie ma innych dochodów. Z renty opłaca wynajmowane mieszkanie, leki oraz niezbędne środki utrzymania. Powiada, że nie ma pisemnej umowy a z właścicielem rozlicza się wg jego wyliczeń. Zaciągnęła kredyt w banku [...] na 50.000 kr. Wezwana ograniczyła się do podania, że renty otrzymuje ok. 4700 kr. netto, nie przedstawiając jednak dla uwiarygodnienia tej okoliczności żadnego ze wskazywanych dokumentów źródłowych. Powołując się na wysokie koszty tłumaczeń skarżąca nie przedstawiła także żadnych rachunków ani pokwitowań za czynsz, media, raty poprzestając na stwierdzeniu, że wydatki z tego tytułu pochłaniają 40% jej renty. Równocześnie w dalszych wyjaśnieniach wskazała, że koszt mieszkania to ok. 3500 kr., na żywność przeznacza 3000 kr., alimenty ma ustalone w wysokości 1200 kr., a raty kredytu płaci w wysokości 2500 kr. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 243 §1 w związku z art. art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujące m.in. zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 §3ppsa) o ile wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z wolą ustawodawcy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym, rodzinnym i dochodach (art. 252 ppsa) a dokładność owych danych stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. Realia niniejszej sprawy nie stwarzają wystarczającej podstawy do takich ustaleń. Pomijając, że skarżąca postrzegana jest przez uczestników jako osoba bardzo zamożna (vide: pismo J. K. z 05.11.2009) a także przechodząc do porządku nad tym, że skarżąca mimo wezwania nie przedstawiła kopii jakiegokolwiek dokumentu źródłowego tłumacząc się albo ich brakiem albo wysokimi kosztami tłumaczeń - co w przypadku rachunków lub pokwitować budzi jednak sceptycyzm - zwrócenia uwagi wymaga rzecz następująca. Mianowicie, skarżąca zdaje się nie dostrzegać, że proste zsumowanie wysokości podawanych przezeń opłat za mieszkanie (ok. 3500 kr.), wydatków na żywność (ok. 3000 kr.), ustalonych alimentów (1200 kr.), rat spłacanych kredytów (2500 kr.) uwidacznia, iż znacząco przekraczają one bieżące dochody skarżącej które sama określiła na ok. 4700 kr netto. Z zasad doświadczenia życiowego wynika zaś, że sytuacja taka jest mało prawdopodobna zwłaszcza gdy równocześnie nic nie wskazuje by skarżąca miała problemy z terminowym regulowaniem swoich zobowiązań (vide: wezwanie). Skoro zaś wyjaśnienia skarżącej nie są wolne od sprzeczności i niedomówień, to przerzucenie ciężaru kosztów procesu na Skarb Państwa nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. Przypomnieć bowiem wypada, że ponieważ udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa powinno więc sprowadzać się do wypadków wyjątkowych. W sytuacji gdy przedstawione przez stronę dane uniemożliwiają pełną ocenę jej sytuacji życiowej albo gdy nie jest ona do końca jasna wobec uchylania się strony od złożenia stosownych wyjaśnień czy dokumentów sąd ani referendarz nie są zobowiązani do prowadzenia jakichkolwiek dochodzeń (por. postan. WSA w Gd. z14 listopada 2005 r. I SA/Gd 140/04), bo to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Zarazem skarżąca powinna sobie uzmysłowić, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05). Mając na uwadze orzeczono jak w sentencji działając na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 i art. 255 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 i art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).