III SA/Kr 983/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Bożenna Blitek po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. Ś. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie uznania zażalenia za nieuzasadnione postanawia: odrzucić skargę Postanowieniem z dnia 2 czerwca 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało zażalenie Z. Ś. na bezczynność MOPS za nieuzasadnione. Pismem z dnia 14 czerwca 2016 r. Z. Ś. wniósł skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Każde merytoryczne rozpatrzenie skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy skarga spełnia wymogi formalne i została złożona w przewidzianym w prawie trybie i terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej p.p.s.a.): "Art. 3. § 1. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. § 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. § 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach". Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest sposób załatwienia przez organ zażalenia skarżącego złożonego na podstawie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016r. poz. 23, zwanej dalej k.p.a.), tj. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Przepis art. 37 § 1 k.p.a. stanowi, że: "Art. 37. § 1. Na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. § 2. Organ wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa." Jak podkreśla się w orzecznictwie i w doktrynie zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. jest zażaleniem odrębnym od przewidzianego w art. 141-144 k.p.a. Nie jest ono wnoszone jako środek zaskarżenia postanowienia. Służy kwestionowaniu przekroczenia ustawowego maksymalnego terminu załatwienia sprawy, albo też stanowi zaskarżenie wykonania postanowienia organu o wyznaczeniu drugiego terminu załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Wniesienie zażalenia przenosi na organ wyższego stopnia kompetencje do ponownego rozstrzygnięcia tylko kwestii procesowej będącej przedmiotem rozstrzygnięcia w zaskarżonym postanowieniu. Nie daje natomiast podstaw do przejęcia rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej będącej przedmiotem toczącego się postępowania administracyjnego. (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2004, przepis art. 37, s. 285). Zatem stanowisko organu wyższego stopnia wyrażone w trybie art. 37 § 1 k.p.a. ma charakter wpadkowy (incydentalny), nie jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym. Z tego też względu rozstrzygnięcie powinno mieć formę postanowienia, które nie podlega zaskarżeniu skargą do sądu administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2001 r., sygn. akt IV SA 572/99; post. WSA w Warszawie z dnia 27 marca 2007 r., sygn. IV SAB/Wa 123/06 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Podzielając powyższe poglądy stwierdzić należy, że postanowienie organu wyższego stopnia, wydane po wniesieniu zażalenia , o jakim mowa w art. 37 § 1 k.p.a. - także w części dotyczącej stwierdzenia - w myśl art. 37 § 2 k.p.a.- czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nie mieści się w katalogu spraw poddanych kognicji sądów administracyjnych, wymienionych w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a. W tym stanie sprawy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odrzucił skargę, gdyż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji.