III SA/Kr 995/18

|Sygn. akt III SA/Kr 995/18 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 stycznia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Hanna Knysiak-Sudyka, Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak (spr.), WSA Ewa Michna, Protokolant: Tomasz Famulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2019 r., przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej w Krakowie Grażyny Mosoń-Wąsik, sprawy ze skargi J. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 2 sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala. Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] 2017 r. nr [...] na podstawie art. 104 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2017 r. poz. 1257), art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666, z późn. zm.) przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1261) nie stwierdził u J. D. choroby zawodowej - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego, spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznej 1, 2, i 3 kHz, wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych. Organ I instancji po przeprowadzonej ocenie narażenia zawodowego ustalił, że strona była zatrudniona na stanowiskach, gdzie nie można wykluczyć pracy w ekspozycji lub narażeniu na hałas. Wskazał, że decyzję oparł na orzeczeniu lekarskim nr [...] wystawionym przez Ośrodek Medycyny Pracy, gdzie ustalono brak podstaw do rozpoznania obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonym podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz, uzasadniając, iż na podstawie badań audiometrycznych stwierdzono czuciowo-nerwowy typ niedosłuchu. Stwierdzono, iż u J. D. podwyższenie progu słuchu w najlepszym badaniu audiometrii tonalnej wyniosło dla UP= 33 dB, UL= 58 dB. W pozostałych dwóch badaniach audiometrycznych wartości podwyższenia progu słuchu wynosiły UP= 41 dB, 38dB, UL= 63 dB, 61 dB. Zgodnie z aktualnym wykazem chorób zawodowych, trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego wyrażony podwyższeniem progu słuchu w uchu lepiej słyszącym o mniej niż 45 dB, nie spełnia kryteriów do rozpoznania choroby zawodowej, dlatego według organu brak było podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - poz. 21. Skarżący korzystając ze swoich praw odwołał się od orzeczenia lekarskiego wydanego przez jednostkę orzeczniczą I stopnia do jednostki orzeczniczej II stopnia. W trybie odwoławczym J. D. został skierowany na ponowne badania do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, który wydał w dniu 29 września 2017 r. orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonym podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz. Organ - Powiatowy Inspektor Sanitarny wskazał, iż zebrany materiał dowodowy, a w szczególności orzeczenie lekarskie Nr [...] wydane przez Ośrodek Medycyny Pracy oraz Nr [...] wydane przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego o braku podstaw do rozpoznania obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonym podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz, pomimo niewykluczenia w formularzu oceny narażenia zawodowego, pracy w ekspozycji lub narażeniu na hałas, nie dał podstaw do wydania przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego decyzji o stwierdzeniu u J. D. choroby zawodowej. Przeprowadzona diagnostyka audiologiczna wykazała obustronny niedosłuch czuciowo-nerwowy. Podwyższenie progu słuchu obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2,3 KHz wynosi w kolejnych badaniach; UP - 35 dB, 33 dB; UL - 56 dB, 57 dB. Wykonana dwukrotnie audiometria tonalna wykazała ubytki słuchu obustronne, szczególnie w zakresie wysokich częstotliwości, typowe dla zaburzeń odbioru. Podano, że stwierdzony na podstawie przeprowadzonej diagnostyki audiologicznej stan narządu słuchu pacjenta nie spełnia określonych w obowiązującym wykazie chorób zawodowych kryteriów diagnostyczno-orzeczniczych zawodowego obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem ze względu na wielkość ubytku słuchu ucha lepiej słyszącego (prawego) - poniżej 45dB. Mając na uwadze ustalony stan faktyczny i prawny, Powiatowy Inspektor Sanitarny orzekł o niestwierdzeniu choroby zawodowej- obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego, spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznej 1, 2, i 3 kHz, wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych. W odwołaniu od ww. decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego J. D. nie zgodził się rozstrzygnięciem o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej oraz dodał, że ma rentę przyznaną przez komisję lekarską ZUS na chorobę popromienną, której nabył się pracując w Wyższej Szkole [...] w K przy urządzeniach radioaktywnych i promieniotwórczych. Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 2 sierpnia 2018 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.), w związku z art. 5 punkt 4a i art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1261 z późn. zm.) oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ zaznaczył, iż na podstawie oceny narażenia zawodowego oraz orzeczeń lekarskich zarówno I jak i II szczebla diagnostycznego brak podstaw do stwierdzenia u odwołującego się chorób wymienionych w poz. 21 wykazu chorób zawodowych. Stwierdzono, że u odwołującego podwyższenie progu słuchu w najlepszym badaniu audiometrii tonalnej, obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz wynosiło dla UP=33 dB, UL=58 dB, co zgodnie z aktualnym wykazem chorób zawodowych nie spełnia kryteriów do rozpoznania choroby zawodowej. Organ podniósł również, że w trakcie postępowania odwoławczego pismem z dnia 22 stycznia 2018 r. wezwał J. D. do przedłożenia dokumentów medycznych dotyczących postępowania w sprawie przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazanej w odwołaniu, w celu przedłożenia jej jednostkom orzeczniczym. Obydwie jednostki orzecznicze wydały opinię uzupełniającą. Dostarczona dokumentacja w ocenie Ośrodka Medycyny Pracy nie wniosła nowych informacji dotyczących rozpatrywanych schorzeń zawodowych, w związku z czym pozostawała bez wpływu na treść wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich. Również Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, po analizie przedłożonej dokumentacji, nie znalazł postaw do weryfikacji wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W skardze na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego J. D. zarzucił, iż narusza ona przepisy postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 7 i 77 § 1 KPA poprzez bezpodstawne przyjęcie, że nie cierpi na obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego, spowodowany hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 Db w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHZ wymienionej w pozycji 21 obowiązującego wykazu chorób zawodowych, podczas gdy cierpi na to schorzenie. Według J. D. powyższe uchybienia skutkowały bezpodstawnym utrzymaniem decyzji organu I instancji w mocy. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zasądzenie zwrotu kosztów oraz o przyznanie mu prawa pomocy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, iż postępowanie diagnostyczno-orzecznicze prowadziły jednostki orzecznicze właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, tj. Ośrodek Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, wydając w sprawach orzeczenia lekarskie w zakresie obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego, spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2,3 kHz – poz. 21 wykazu chorób zawodowych. Ośrodek Medycyny Pracy w dniu 2 czerwca 2017 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego, spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz. W uzasadnieniu orzeczenia podano, iż wykonana diagnostyka audiologiczna (badanie audiometrii impedancyjnej, badanie otoemisji akustycznej) wykazały czuciowo-nerwowy typ niedosłuchu. Stwierdzone u badanego podwyższenie progu słuchu w najlepszym badaniu audiometrii tonalnej, obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz wynosiło dla UP =33dB, UL=58 dB, co zgodnie z aktualnym wykazem chorób zawodowych, trwały obustronny odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego wyrażony podwyższeniem progu słuchu w uchu lepiej słyszącym o mniej niż 45 dB, nie spełnia kryteriów do rozpoznania choroby zawodowej. Takie samo stanowisko przyjął Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, stwierdzając na podstawie przeprowadzonej diagnostyki audiologicznej, że stan narządu słuchu pacjenta nie spełnia określonych w obowiązującym wykazie chorób kryteriów diagnostyczno-orzeczniczych zawodowego obustronnego i odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem ze względu na wielkość ubytku słuchu ucha lepiej słyszącego (prawego) - 45 dB. Organ wskazał, iż szeroka diagnostyka orzecznicza w kierunku chorób zawodowych wymienionych w pozycjach 3, 5, 6, 16, 19, 20, 21 i 25 wykazu chorób zawodowych wskazywała, że rozstrzygnięcie o braku podstaw do stwierdzenia u J. D. chorób zawodowych zapadło po wyczerpującym zebraniu rozpatrzeniu całego materiału dowodowego. Skarżący był badany w dwóch jednostkach orzeczniczych właściwych do rozpoznania chorób zawodowych i po wykonanych tam badaniach nie rozpoznano u niego zgłaszanych ww. chorób zawodowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonego aktu prawnego, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, stwierdzić należy, że skarga nie jest zasadna. Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym zdefiniowanym w art. 235¹ Kodeksu pracy, zgodnie z którym za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Zatem o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. W przedmiotowej sprawie skarżący był badany w dwóch jednostkach orzeczniczych właściwych do rozpoznania chorób zawodowych i po wykonanych tam badaniach nie rozpoznano u niego zgłaszanej choroby zawodowej (pomimo stwierdzenia obustronnego niedosłuchu czuciowo-nerwowego). Podstawą zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej były orzeczenia lekarskie I i II stopnia oraz opinie uzupełniające tych jednostek wydane po zapoznaniu się z dokumentacją medyczną zgromadzoną na potrzeby świadczenia rentowego. W ww. orzeczeniach i opiniach jednoznacznie stwierdzono brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych. Organy prawidłowo podniosły, że nie mogły orzec o stwierdzeniu choroby zawodowej wbrew orzeczeniom lekarskim oraz znajdującemu się w sprawie materiałowi dowodowemu. Organ administracyjny nie może stwierdzić u strony choroby zawodowej, jeżeli z orzeczeń lekarskich wynika, iż brak jest podstaw do stwierdzenia takiej choroby. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie mają prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia, nie mają prawa również podważać zasadności przeprowadzonych badań lekarskich, które zostały przeprowadzone we właściwych do tego jednostkach orzeczniczych oraz przez uprawnionych do orzekania lekarzy orzeczników. Orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. W nin. sprawie, zdaniem Sądu, brak dowodów, ze względu na które organy mogłyby żądać uzupełnienia wydanych orzeczeń lekarskich, czy wyjaśnienia jakiś wątpliwych kwestii. Orzeczenia lekarskie jednoznacznie, po wykonaniu i analizie przeprowadzonych badań, stwierdziły brak podstaw do rozpoznania u skarżącego obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego, spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz. W uzasadnieniu orzeczeń podano, iż wykonana diagnostyka audiologiczna wykazały u skarżącego czuciowo-nerwowy typ niedosłuchu ale stwierdzone u niego podwyższenie progu słuchu w najlepszym badaniu audiometrii tonalnej, obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz wynosiło dla UP =33dB, UL=58 dB, co zgodnie z aktualnym wykazem chorób zawodowych - trwały obustronny odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego wyrażony podwyższeniem progu słuchu w uchu lepiej słyszącym o mniej niż 45 dB - nie spełnia kryteriów do rozpoznania choroby zawodowej. W skardze skarżący ograniczył się jedynie do ogólnego zakwestionowania stanowiska organów bez wskazania jakichkolwiek dokumentów, podważających wiarygodność opinii lekarskich, czy też nie wskazał okoliczności, które, jego zdaniem, nie zostały wzięte pod uwagę. W aktach sprawy również brak takich dowodów. Zdaniem Sądu, organy I i II instancji podjęły w ramach postępowania wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i na podstawie całego zebranego materiału dowodowego dokonały jego prawidłowej oceny oraz wydały prawidłowe rozstrzygnięcia, ustosunkowując się do wszystkich zarzutów i twierdzeń skarżącego. Organy ustaliły stanowiska pracy, jakie zajmował J. D., w okresie od 1 czerwca 1968 r. do 30 września 2003 r. oraz stwierdziły, że z uwagi na brak potwierdzenia rozpoznania u badanego choroby wymienionej w punkcie 21 wykazu chorób zawodowych nie ma podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Odmawiając stwierdzenia choroby zawodowej wyjaśniono, iż w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione wszystkie warunki konieczne do stwierdzenia choroby zawodowej, tj.: * choroba musi być ona rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych; * choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy * wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych musi nastąpić w okresie ustalonym w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. W związku z powyższym skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie wyżej powołanego art. 145 p.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w wypadku naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień. Postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone z uwzględnieniem wymogów z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, a uzasadnienie zaskarżonego aktu sporządzone zgodnie z art. 107 § 3 kpa, ponieważ pozwala zapoznać się z dokonanymi ustaleniami faktycznymi, mającymi zastosowanie przepisami prawa, a także motywami podjętych przez organ rozstrzygnięć. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.