III SAB/Kr 35/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) Sędzia WSA Renata Czeluśniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 września 2021 r. sprawy ze skargi D. C. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie przeprowadzenia kontroli przydatności do spożycia wody użytkowej skargę oddala. Pismem z dnia 3 marca 2021 r. skarżący D. C. wniósł skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej powoływanego jako "PPIS) polegającą na nierozpatrzeniu jego wniosku z dnia 17 lipca 2020 r. o przeprowadzenie kontroli przydatności do spożycia wody użytkowanej na stacji paliw w Ł prowadzonej przez Centrum [...] P. C. Spółka Jawna G. Skarżący podniósł, że zamieszkuje na działce sąsiadującej z ww. obiektem i wniósł o zobowiązanie organu do ponownego przeprowadzenia czynności z jego udziałem jako strony postępowania. Zdaniem skarżącego woda pitna nie jest pobierana ze studni na terenie stacji, lecz ze studni znajdującej się na działce innego podmiotu. Z uwagi na możliwość ewentualnego doprowadzenia do zatrucia klientów wodą niezdatną do spożycia skarżący zwrócił się o przeprowadzenie kontroli wody użytkowanej do celów spożywczych na stacji paliw. Zwrócił się także o informowanie go o terminie kontroli i poboru próbek wody, w których to czynnościach chciał uczestniczyć jako podmiot inicjujący postępowanie. Nadto wskazał, że na terenie jego działki również znajduje się studnia, z której czerpie wodę, co wobec prowadzenia stacji paliw budzi obawy skarżącego o zanieczyszczenie jego studni. Ponieważ skarżący nie otrzymał odpowiedzi na swoje pismo, wniósł ponaglenie. Wówczas organ poinformował (pismem z dnia 24 września 2020 r.), że w dniu 16 września 2020 r. przeprowadzono kontrolę i nie stwierdzono nieprawidłowości. Pismem z dnia 21 września 2020 r. Wojewódzki Inspektor Sanitarny poinformował skarżącego, że ponaglenie nie może uzyskać prawidłowego biegu, gdyż nie doszło do bezczynności organu, a kontrola została wykonana w terminie wynikającym z art. 35 k.p.a. Skarżący zarzucił, że nie brak udziału w postępowaniu i nie został poinformowany o podjętych w postępowaniu czynnościach. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podnosząc, że skarżący pismem z dnia 17 lipca 2020 r. zwrócił się z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli wody do celów spożywczych na stacji paliw w Ł. W dniu 24 lipca 2020 r. przeprowadzono w ramach urzędowej kontroli żywności kontrolę sanitarną w sklepie spożywczym – B w Budynku Obsługi [...] w Ł podl. Centrum [...]i P. C. Spółka Jawna G. Pismem z dnia 7 września 2020 r. udzielono odpowiedzi na pismo skarżącego. Nadto w dniu 11 września 2020 r. wpłynęło ponaglenie. Data wniesienia ponaglenia i odpowiedzi PPIS zbiegły się w czasie. Pismem z dnia 21 września 2020 r. organ wyższego stopnia uznał, że nie doszło do bezczynności organu, gdyż wnioskowaną kontrolę przeprowadzono w terminie wynikającym z art. 35 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto w dniu 16 września 2020 r. przeprowadzono kontrole sanitarne Stacji Paliw w Ł, na podstawie zawiadomień o zamiarze wszczęcia kontroli z 18 sierpnia 2020 r. w zakresie przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne w środowisku pracy oraz ustępu ogólnodostępnego z zakresu higieny komunalnej. W wyniku powyższych kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości. W dniu 22 września 2020 r. skarżący wniósł pismo z dnia 18 września 2020 r. Odpowiedzi na powyższe pismo organ udzielił pismem z dnia 24 września 2020 r. Nadto organ podniósł, że po zapoznaniu się przez organ z protokołem kontroli z przeprowadzonego odbioru wydano Opinię Sanitarną znak [...] z 24 maja 2019 r. i odebrano obiekt w zakresie wymagań higieniczno-sanitarnych i zdrowotnych bez zastrzeżeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325; zwanej dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Kontrola sądu obejmuje również orzekanie w sprawach spraw na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (art. 3 § 2 p.p.s.a.). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że przyjmuje się, iż z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ nie podejmuje czynności, bądź podejmuje je, ale przekracza termin załatwienia sprawy, nie wykonując obowiązku zawiadomienia strony. Stan bezczynności organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2003 r., IV SAB/Wa 109/07). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 maja 2019 r. (sygn. akt I OSK 2255/17) "należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zauważa się, że pojęcie "bezczynności" odnosi się do niewydania w terminie decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a. Natomiast przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny. Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12). Pod pojęciem "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, przez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 44; J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2017, art. 3 Nb 78). Przewlekłość postępowania jest stanem sprawy, którego zaistnienie Sąd ocenia bez względu na to, czy organ podjął czynności w sprawie. Przy ocenie przewlekłości postępowania istotne jest bowiem i to, czy organ podejmował czynności niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy i to niezależnie od tego, czy strona zgłaszała określone żądania w tym zakresie. W piśmiennictwie przyjmuje się także, że przewlekłe prowadzenie postępowania może pozostawać w związku z bezczynnością organu, które wystąpi wówczas, gdy we wszczętym postępowaniu organ nie podejmuje żadnych czynności (por. J. P. Tarno, Bezczynność organu a przewlekłe prowadzenie postępowania, Casus 2013, nr 69, s. 11)". Tak czy inaczej o bezczynności lub przewlekłym prowadzeniu postępowania może być mowa wówczas, gdy mamy do czynienia z toczącym się postępowaniem administracyjnym, które powinno zakończyć się wydaniem decyzji, postanowienia lub podjęciem aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a. Zaznaczyć przy tym należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym uruchomionym skargą na bezczynność sąd ogranicza się wyłącznie do ustalenia, czy organowi można przypisać opisany powyżej stan, tj. stan bezczynności. Przedmiotem oceny sądu w takim postępowaniu staje się bowiem jedynie kwestia, czy stan bezczynności organu (czy też przewlekłości postępowania) w danej sprawie zachodzi, a jeśli tak, to czy nakazanie organowi załatwienia sprawy jest na datę orzekania przez sąd dopuszczalne, uzasadnione i celowe. W przedmiotowej sprawie skarżący pismem z dnia 17 lipca 2020 r. wniósł o przeprowadzenie kontroli poboru wody do celów spożywczych na stacji paliw w Ł. Pismo to wpłynęło do organu w dniu 21 lipca 2020 r. Pismem z dnia 7 września 2020 r. (znak [...]) organ poinformował skarżącego, że w dniu 24 lipca 2020 r. przeprowadzono kontrolę sanitarną w Sklepie [...] – B w Budynku Obsługi Stacji Paliw w Ł podl. Centrum [...] P. C. Spółka Jawna G. W trakcie kontroli ustalono, że obiekt jest zaopatrywany w wodę z sieci wodociągu lokalnego opartego na studni usytuowanej na terenie stacji paliw oraz posiada umowę na korzystanie z awaryjnego źródła wody – studni usytuowanej na działce sąsiadującego podmiotu gospodarczego. Protokół kontroli sanitarnej znajduje się w aktach sprawy (nr [...]). W dniu 27 lipca 2020 r. zawiadomiono Centrum [...] P. C. Spółka Jawna G o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie nieprawidłowości stwierdzonych podczas kontroli sanitarnej przeprowadzonej w dniu 24 lipca 2020 r. w Sklepie [...] – B w Budynku Obsługi Stacji Paliw w Ł podl. Centrum [...] P. C. Spółka Jawna G zgodnie z powyższym protokołem kontroli oraz ustalenia opłaty za czynności kontrolne. W trakcie postępowania przedłożono sprawozdania z badań wody z ww. ujęć wody potwierdzające, że woda w zakresie wykonywanych oznaczeń (parametry grupy A) odpowiada wymaganiom określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. o jakości wody przeznczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. z 2017 r., poz. 2294). Sprawozdanie z badań z dnia 24 sierpnia 2020 r. znajduje się w aktach administracyjnych. Organ podjął zatem niezwłocznie czynności zmierzające do rozpoznania wniosku skarżącego i po ich przeprowadzeniu udzielił skarżącemu wyczerpującej odpowiedzi w zakresie żądania wniosku. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 195; powoływanej dalej jako "ustawa o PIS") do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących higieny środowiska, a zwłaszcza wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. W syntetycznym ujęciu bieżący nadzór sanitarny, do którego prowadzenia zostały zobowiązane organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, polega na kontroli przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne. Organ zrealizował powyższy obowiązek przeprowadzając kontrolę sanitarną w dniu 24 lipca 2020 r. W odniesieniu do skarżącego organ wykonał obowiązek informacyjny w piśmie z dnia 7 września 2020 r. Przepisy prawa nie obligują organu do zapewnienia skarżącemu czynnego udziału w czynnościach postępowania kontrolnego. Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił, działając w oparciu o art. 151 p.p.s.a.