III SAB/Kr 40/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Tadeusz Wołek po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. Ś. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata Z. Ś. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzucając naruszenie art. 35 § 3 i art. 36 § 1 i § 2 K.p.a., przez rażące naruszenie terminów załatwienia sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Postanowieniem z dnia 9 lipca 2013 r. sygn. akt III SAB/Kr 40/13 odrzucił skargę jako niedopuszczalną. Następnie skarżący wniósł przesyłką pocztową z dnia 18 lipca 2013 r. na urzędowym formularzu "PPF" wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz trzema córkami. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym wskazał, że w jego skład wchodzi mieszkanie o powierzchni 41 m2. Nie posiadają zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Miesięczne dochody gospodarstwa domowego skarżący oszacował na kwotę 500 zł przyznanych żonie przez MOPS. Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2013 r. sygn. III SAB/Kr 40/13 referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw. Postanowieniem z dnia 4 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy, z powodu niewystarczającego wyjaśnienia sytuacji materialnej swojej rodziny. Postanowieniem z dnia 11 października 2013 r. sygn. I OZ 890/13 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższe postanowienie i przekazał sprawę WSA w Krakowie do ponownego rozpoznania. Następnie skarżący został wezwany zarządzeniem z dnia 29 października 2013 r. do uzupełnienia złożonego wniosku o prawo pomocy przez udokumentowanie swoich miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem swoim i członków swojej rodziny, przedłożenia zaświadczenia z właściwego urzędu pracy o nadaniu skarżącemu statusu osoby bezrobotnej oraz przedłożenie kserokopii decyzji MOPS o przyznaniu zasiłków skarżącemu lub członkom jego rodziny i złożenia oświadczenia o braku uzyskiwania dochodów z prac dorywczych, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżący przedstawił kopie: - decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2013 r. znak [...] o uznaniu go za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku, - decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2013 r. znak [...] odmawiającej żonie skarżącego G. Ś. przyznania zasiłku okresowego na miesiąc wrzesień 2013 r. oraz przyznającej jej od dnia 1 października 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. zasiłek okresowy z powodu bezrobocia w kwocie 816 zł miesięcznie. W uzasadnieniu powyższej decyzji z dnia [...] 2013 r. opisano sytuację materialną rodziny skarżącego. Wskazano, że Z. Ś. mieszka z żoną G. i córkami M. (18 lat), M. (16 lat) i J. (12 lat). Żona skarżącego jest bezrobotna, zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy bez prawa do zasiłku. Posiada orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności. Otrzymuje zasiłek rodzinny w wysokości 398 zł oraz pomoc finansową od rodziny w wysokości 250 zł. Rodzina skarżącego zajmuje mieszkanie składające się z dwóch pokoi, kuchni i łazienki. Nie uiszcza opłat, dlatego występuje zadłużenie. Nie korzysta z dodatku mieszkaniowego. Zgodnie z oświadczeniem żony rodzina nie posiada innych dochodów, nie podejmuje też pracy dorywczej. Łączny dochód rodziny wynosi 648 zł. Rodzina skarżącego objęta jest również pomocą finansową z programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" oraz pomocą w formie obiadów szkolnych, wynoszącą od stycznia do września 2013 r. 9 870,54 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do treści art. 245 § 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przepisy statuujące prawo pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy musi, zatem uprawdopodobnić, iż jej sytuacja majątkowa jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie i przyznanie pomocy z budżetu państwa. Przesłanki przyznania prawa pomocy są przy tym określone ogólnie, a więc uznaniu sądu pozostawił ustawodawca ocenę okoliczności przemawiających za rozstrzygnięciem korzystnym dla strony. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym (art. 252 § 1 P.p.s.a.). W sprawie z analizy wniosku o przyznanie prawa pomocy, oraz nadesłanych dokumentów wynika, że dochód skarżącego oraz 4 osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym wynosi około 1464 zł. Skarżący nie podał przy tym wysokości kosztów utrzymania, nie udokumentował również swoich miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem swoim i członków rodziny. W ocenie Sądu skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jego żona otrzymuje wprawdzie dochód w postaci zasiłków, jednak nie jest on wysoki a wydawany jest zapewne na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych pięcioosobowej rodziny. W świetle powyższych okoliczności poczynienie przez skarżącego jakichkolwiek oszczędności, czy to na koszty sądowe czy to na wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika jest poza jego możliwościami finansowymi. Dlatego też zasadnym było przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata na podstawie wskazanych powyżej przepisów. Z tych względów Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i § 3 orzekł jak w sentencji