III SAB/Kr 60/13
PostanowienieWSA w Krakowie2014-05-07
Skład orzekający: Halina Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie przyznania renty rolniczej podlega kognicji sądów administracyjnych, czy też sądu właściwego w sprawach ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie przyznania renty rolniczej nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Zgodnie z art. 36 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, od decyzji Prezesa KRUS (lub ich braku) w sprawach ubezpieczeń rolników przysługuje odwołanie do sądu w trybie Kodeksu postępowania cywilnego, co wyłącza właściwość sądów administracyjnych.Stan faktyczny
Skarżący W. N. złożył skargę na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie przyznania mu renty rolniczej. Organ rentowy odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na brak przedstawienia wymaganych dokumentów. Skarżący kwestionował okres przyznania renty i podejmował liczne próby jej przywrócenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 maja 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Jakubiec po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. N. na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie wznowienia postępowania postanawia odrzucić skargę.
W. N. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia zarzucając nierozpoznanie przez ten organ wielokrotnie ponawianego przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania w sprawie przyznania mu renty rolniczej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając, że skarżący wniósł w dniu 18 marca 1997 r. wniosek o przyznanie mu renty inwalidzkiej z tytułu pracy w gospodarstwie rolnym siostry I. N. W związku z tym, że skarżący nie stawiał się, dwukrotnie wzywany na badania lekarskie, organ rentowy wydał decyzję odmawiającą mu prawa do wnioskowanego świadczenia. Renta została mu przyznana dopiero decyzją z 1998 r. Skarżący nie zgodził się jednak z czasokresem, na który renta została mu przyznana (od 1 stycznia 1998 r. do 31 sierpnia 1998 r.), w związku, z czym składał liczne odwołania oraz wnioski o ponowne rozpoznanie sprawy. Kolejny wniosek o rentę z dnia 26 maja 2003r. został załatwiony poprzez wydanie decyzji odmownej. Również od tej decyzji skarżący wniósł odwołanie, wnioski o przywrócenie mu renty oraz wnioski o ponowne rozpoznania sprawy, ostatnie sformułowane w piśmie z dnia 14 czerwca 2013 r. Organ odpisał mu pismem z dnia 24 czerwca 2013 r., wyjaśniając po raz kolejny warunki uprawniające do przyznania renty i zobowiązując jednocześnie do przedstawienia aktualnych zaświadczeń o stanie zdrowia. Wobec nieprzedstawienia tych dokumentów, organ wydał decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Sprawa, której dotyczy skarga, nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.".
Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. sądy administracyjne rozpoznają sprawy ze skargi na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie przez nie postępowania wyłącznie w zakresie postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem: decyzji administracyjnych, postanowień w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę, co do istoty oraz postanowień w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, jak również pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach, bądź też wydaniem innych aktów lub podjęciem czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3 art. 3 p.p.s.a.).
Wskazać należy, że nie każda bezczynność organu będzie podlegała kognicji sądów administracyjnych. Skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
W niniejszej sprawie W. N. zarzucił Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego bezczynność w rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy przywrócenia mu renty rolniczej. Właściwość sądu administracyjnego w tej sprawie należy rozpatrzyć w kontekście treści przepisu art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 2013 r., poz. 1403), stanowiącego, że od decyzji wydanych przez Prezesa KRUS w sprawach, określonych w ust. 1 tego przepisu (m.in. podleganie ubezpieczeniu oraz ustanie ubezpieczenia, a także wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie), a także w przypadku niewydania tych decyzji, przysługuje odwołanie do sądu w terminach i na zasadach określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu odrębnym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Przepis ten wyłącza tym samym kognicję sądów administracyjnych w sprawach decyzji dotyczących ubezpieczeń rolników wydawanych przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Podobnie sytuacja kształtuje się w postępowaniach prowadzonych w trybach nadzwyczajnych (np. stwierdzenie nieważności decyzji czy wznowienie postępowania), które pozostają w ścisłej zależności z postępowaniem zwykłym (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2013 r. w sprawie o sygn. I OPS 1/13 i postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 marca 2014 r. sygn. akt IV SAB/Wa 223/13, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że skarga W. N. na bezczynność Prezesa KRUS w przedmiocie rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania w sprawie przyznania renty rolniczej nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło