III SO/Kr 7/12
PostanowienieWSA w Krakowie2012-03-21
Skład orzekający: Piotr Lechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania wniosku o wymierzenie grzywny na podstawie art. 287 PPSA, gdy wnioskodawca powołuje się na przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania wniosku o wymierzenie grzywny opartego na art. 287 PPSA, który reguluje podstawy odpowiedzialności odszkodowawczej w sytuacjach określonych tym przepisem, gdy wnioskodawca powołuje się na przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej. Właściwym do orzekania o takich roszczeniach jest sąd powszechny.Stan faktyczny
J. J. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o wymierzenie grzywny Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie za naruszenie przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej. Po wezwaniu do sprecyzowania wniosku, skarżący wskazał jako podstawę art. 287 PPSA. Sąd uznał, że sprawa nie należy do jego właściwości i wniosek podlega odrzuceniu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. J. o wymierzenie grzywny Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie postanawia: odrzucić wniosek
J. J. pismem z dnia 14 lutego 2012 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o wymierzenie grzywny Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie za naruszenie art. 417 § 1 oraz art. 4171§ 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U., nr 16, poz. 93 ze zm.) dalej k.c.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 22 lutego 2012 r. J. J. został pouczony o treści art. 54 § 2, art. 55 § 1 i art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. dotyczących grzywien, oraz wezwany o sprecyzowanie wniosku przez podanie o wymierzenie, której z wyżej wymienionych grzywien wnosi.
Pismem z dnia 2 marca 2012 r. J. J. sprecyzował swój wniosek w ten sposób, że jako podstawę wymierzenia wnioskowanej grzywny wskazał art. 287 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wniosek podlega odrzuceniu.
Zakres kognicji sądów administracyjnych wyznacza art. art. 3 p.p.s.a. § 1. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
§ 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) (1) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) (2) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
§ 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Zgodnie z art. 63.p.p.s.a. Jeżeli ustawy tak stanowią, postępowanie sądowe wszczyna się na wniosek.
Stosownie do Art. 64. p.p.s.a. § 1. Wniosek składa się bezpośrednio do sądu.
§ 2. Wniosek powinien czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać określenie żądania, jego podstawy i uzasadnienie oraz oznaczenie stron i organów, a także spełniać inne wymagania określone w przepisach szczególnych.
§ 3. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Z kolei przepisy na których opiera swoje żądanie wnioskodawca w sprawie mają brzmienie (art. Art. 417 k.c.)
§ 1. Za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa.
§ 2. Jeżeli wykonywanie zadań z zakresu władzy publicznej zlecono, na podstawie porozumienia, jednostce samorządu terytorialnego albo innej osobie prawnej, solidarną odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę ponosi ich wykonawca oraz zlecająca je jednostka samorządu terytorialnego albo Skarb Państwa.
Przepis ten stanowi podstawę dochodzenia odszkodowania za działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej nie będące orzeczeniem lub decyzją. Wniesienie pozwu do sądu powszechnego nie musi być poprzedzone dodatkowym postępowaniem ani działaniami strony.
Art. 4171. § 1. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie aktu normatywnego, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu niezgodności tego aktu z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą.
§ 2. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Odnosi się to również do wypadku, gdy prawomocne orzeczenie lub ostateczna decyzja zostały wydane na podstawie aktu normatywnego niezgodnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą.
§ 3. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez niewydanie orzeczenia lub decyzji, gdy obowiązek ich wydania przewiduje przepis prawa, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu niezgodności z prawem niewydania orzeczenia lub decyzji, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej.
Natomiast przepis art. 287 p.p.s.a. stanowi, że w przypadku, gdy sąd w orzeczeniu:
1) uchyli zaskarżoną decyzję, a organ rozpatrując sprawę ponownie umorzy postępowanie,
2) stwierdzi nieważność aktu albo ustali przeszkodę prawną uniemożliwiającą stwierdzenie nieważności aktu, stronie, która poniosła szkodę, służy odszkodowanie od organu , który wydał decyzję.
Sprawa, której dotyczy wniosek nie mieści się w zakresie kognicji sądów administracyjnych. Skarżący wniósł o wymierzenie grzywny, a przepisy które wskazał jako podstawę swych żądań dotyczą odpowiedzialności za szkody wyrządzone wykonywaniem władzy publicznej.
Art. 287 p.p.s.a. określa sytuacje, w których strona może dochodzić odszkodowania na podstawie art. 417-4172 k.c. Właściwym do orzekania o odszkodowaniu jest sąd powszechny.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 18 listopada 2011 r. sygn. akt II FZ 674/11 (orzeczenia sądów administracyjnych dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl): "przepis ten reguluje tryb dochodzenia roszczeń odszkodowawczych i nie mógł być zastosowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (...), gdyż, pomimo, że ustawa procesowa regulująca postępowanie przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi zawiera w powołanym przepisie podstawę prawną roszczeń odszkodowawczych, to jednak nie przyznaje sądom administracyjnym kompetencji do rozpoznawania spraw cywilnych o takie roszczenia."
"Wystąpienie z powództwem do sądu powszechnego o zasądzenie odszkodowania nie wymaga wcześniejszego stwierdzenia "we właściwym postępowaniu" niezgodności z prawem decyzji (art. 4171§ 2 k.c.). Warunek ten bowiem spełnia postępowanie określone w art. 287, będące w istocie prejudykatem" - tak "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. Bogusława Dautera i in., Wydawnictwo Zakamycze 2005, str. 657.
Poglądy przedstawione wyżej Sąd orzekający w sprawie niniejszej podziela.
Wniosek o wymierzenie grzywny, oparty na przepisie art. 287 p.p.s.a. regulującym podstawy odpowiedzialności odszkodowawczej w sytuacjach określonych tym przepisem, został wniesiony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie objętej właściwością sądów powszechnych, a zatem podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło