I SA/Łd 108/15
WyrokWSA w Łodzi2015-11-17
Skład orzekający: Joanna Tarno, Paweł Kowalski, Teresa Porczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług zlikwidowanej spółki jawnej za styczeń 2009 r. oraz orzekł o solidarnej odpowiedzialności jej byłych wspólników, uwzględniając wadliwe odliczenie podatku naliczonego w poprzednim okresie rozliczeniowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo określiły wysokość zobowiązania podatkowego zlikwidowanej spółki jawnej za styczeń 2009 r. oraz orzekły o solidarnej odpowiedzialności wspólników. Podstawą rozstrzygnięcia było wadliwe odliczenie podatku naliczonego w poprzednim okresie rozliczeniowym, co rzutowało na wysokość zobowiązania za styczeń 2009 r. Sąd podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną dokonaną w poprzednim, powiązanym postępowaniu, uznając zarzuty skargi za bezzasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. określającą zobowiązanie podatkowe w podatku VAT za styczeń 2009 r. dla zlikwidowanej spółki jawnej "A" oraz orzekającą o solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników. Organy ustaliły, że spółka odliczyła podatek naliczony wynikający z faktur, które nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, oraz że spółka nie działała samodzielnie w obrocie paliwami, a jedynie uczestniczyła w oszustwie VAT. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące poprzednich okresów rozliczeniowych oraz swoją odpowiedzialność.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano i nakazano wypłatę z funduszu Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego M. K. kwoty 60 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu wraz z należnym podatkiem od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędzia NSA Teresa Porczyńska Protokolant: Asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2015 r. sprawy ze skargi W.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług zlikwidowanej spółki jawnej za styczeń 2009 r. oraz orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe zlikwidowanej spółki jawnej 1) oddala skargę; 2) przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz radcy prawnego M. K. kwotę 60 (sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu wraz z należnym podatkiem od towarów i usług liczonym od tej kwoty.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] r., określającą zlikwidowanej Spółce jawnej "A" zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r. oraz orzekającą o solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników tej spółki – W. K., K. S. i M. K. za zaległości podatkowe zlikwidowanej Spółki Jawnej "A" z tytułu podatku od towarów i usług za ww. miesiąc wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, liczonymi od dnia następnego po upływie terminu płatności zobowiązania do dnia wydania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, że w wyniku postępowania kontrolnego za okresy od stycznia 2008 r. do stycznia 2009 r. organ pierwszej instancji ustalił między innymi, że podatnik:
1) odliczył podatek naliczony wynikający z faktur, które nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, wystawionych przez: "B" Sp. z o.o. w S., "C" Sp. z o.o. w G., "D" Sp. z o.o. w S., F.H.U. "E" Z. C. z siedzibą w S., "F" Sp. z o.o. w S.,
2) wystawił faktury sprzedaży paliwa na rzecz następujących podmiotów: PHU "G" Sp. j. E. M., J. H. w Z., Stacje Paliw "H" Sp. z o.o. w L., "I" A. M. w G., "J" S.A. w Ś., "K" PHU M. T., K. T. Sp. j. w K..
Kontrolujący stwierdzili również, że Spółka "A" nie działała w zakresie handlu paliwami jako samodzielny podmiot gospodarczy. Działalność Spółki w tym obszarze sprowadzała się jedynie do przyjmowania i wystawiania faktur VAT oraz dokonywania przelewów bankowych, co w rzeczywistości oznaczało wydłużenie łańcucha firm biorących udział w oszustwie w zakresie podatku VAT. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy Dyrektor UKS w Ł. stwierdził, że grupa osób, w której wiodącą rolę odgrywał K. D. (zatrudniony w Spółce "A" na stanowisku dyrektora handlowego), stworzyła sieć firm mających na celu wyłudzanie podatku od towarów i usług.
W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy poinformował ponadto, wcześniejsza decyzja Dyrektora UKS z dnia [...]r. została uchylona decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r., którą przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego.
W dalszej części uzasadnienia organ wyjaśnił, że zaskarżona decyzja została wydana w następstwie decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] r., którą określono m.in. za grudzień 2008 r. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w kwocie 18.073 zł, podczas gdy ze złożonej przez podatnika deklaracji VAT-7 za ten okres rozliczeniowy wynikała nadwyżka podatku naliczonego nad należnym w kwocie 305 zł do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy, tj. styczeń 2009 r.
Jednocześnie organ odwoławczy zauważył, że zbędne było powołanie przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. w sentencji zaskarżonej decyzji - poza prawidłowymi przepisami prawa podatkowego - przepisów art. art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a), art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o VAT, gdyż nie stanowiły one podstawy do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Organ odwoławczy stwierdził, że w okresie, w którym upłynął termin do zapłaty podatku za styczeń 2009 r. wspólnikami Spółki jawnej "A" byli: W. D. K., K. R. S. oraz M. W. K., który przystąpił do "A" sp. jawnej z dniem 1 lutego 2009 r. na podstawie uchwały wspólników z dnia 30 stycznia 2009 r.
W ocenie organu odwoławczego, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. wydając zaskarżoną decyzję w trybie art. 115 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) - z uwagi na jej mieszany charakter (deklaratoryjno-konstytutywny) - prawidłowo określił wysokość zobowiązania podatkowego Spółki oraz wysokość zaległości podatkowej, za którą ponoszą solidarną odpowiedzialność jej byli wspólnicy, a także wysokość należnych odsetek za zwłokę, wyliczonych na dzień wydania decyzji.
Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. została zaskarżona przez W. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1) prawa materialnego, tj.: art. 87 ust. 1, art. 99 ust. 1 i ust. 12 , art. 103 ust. 1, art. 108 § 1 ustawy o VAT, art. 115 § 2, § 4, § 5, Ordynacji podatkowej;
2) prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1, art. 180, art. 181, art. 188, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 i art. 235 Ordynacji podatkowej.
Wobec powyższego wniesiono o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący oświadczył, że nie zgadza się z decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która jest konsekwencją decyzji nr [...], określającej zobowiązanie podatkowe za miesiąc grudzień. Skarżący nie zgadza się z faktem, iż organ zakwestionował przeniesienie kwoty z poprzedniego okresu rozliczeniowego na miesiąc styczeń 2009 roku. Nie zgadza się też z orzeczeniem o jego odpowiedzialności podatkowej za to zobowiązanie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie podnosząc argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 3 sierpnia pełnomocnik skarżącego uzupełnił skargę, podnosząc m. in., w oparciu o orzecznictwo TSUE, że organ nie wykazał skarżącemu, iż miał on świadomość, czy też na podstawie okoliczności towarzyszących spornym dostawom, powinien był ją mieć, że otrzymywane przez niego faktury są fikcyjne i służą oszustwu.
Pełnomocnik stwierdził, że wspólnicy po zatrudnieniu na stanowisku dyrektora handlowego K. D., każdorazowo wymagali od niego przedstawienia dokumentów firm, z którymi nawiązywał współpracę, osobiście zawierali z nimi odpowiednie umowy, wystawiali faktury VAT, wyjaśniali występujące w nich nieścisłości i dokonywali płatności na wskazane przez nich rachunki bankowe. Rolę zaś K. D. stanowiło pozyskiwanie dostawców i klientów. Organ podatkowy nie wykazał natomiast, że zakres powierzonych mu w umowie o pracę obowiązków był inny niż faktycznie wykonywany. Ponadto, ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, żeby wspólnicy spółki K. S., W. K. A sp. j. mieli wiedzę na temat rzeczywistej działalności swojego pracownika, tym bardziej, że to na organie ciążył obowiązek udowodnienia tej okoliczności, czego organ nie uczynił.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje:
Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Decyzja wymiarowa wydana w niniejszej sprawie jest konsekwencją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] r., którą określono m.in. za grudzień 2008 r. zobowiązanie w podatku od towarów i usług w kwocie 18.073 zł, w sytuacji gdy ze złożonej przez podatnika deklaracji VAT-7 za ten okres rozliczeniowy wynikała nadwyżka podatku naliczonego nad należnym w kwocie 305 zł do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy, tj. styczeń 2009 r. Decyzję z [...] r. utrzymał w mocy Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...] r. Skargę na tę ostatnią decyzję oddalił WSA w Łodzi wyrokiem z 11 sierpnia 2015 r., I SA/Łd 107/15.
W tym postępowaniu zatem nie było podstaw do dokonania ponownej oceny faktur wystawionych przez kontrahentów spółki "A" za poprzedni okres rozliczeniowy, bowiem takiej oceny dokonał już organ w innej decyzji.
W niniejszej sprawie organ dokonał wymiaru podatku w oparciu o art. 99 ust. 12 ustawy o VAT, zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe, kwotę zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1, przyjmuje się w kwocie wynikającej z deklaracji podatkowej, chyba że naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej określi je w innej wysokości. Organ uznał bowiem, że kwota wynikająca z deklaracji podatkowej nie jest prawidłowa, z czym należy się zgodzić.
Skoro więc spółka "A" nieprawidłowo odliczyła podatek naliczony w poprzednim okresie rozliczeniowym, co rzutowało na wysokość zobowiązania za styczeń 2009 r., a spółka "A" została rozwiązana i wykreślona z KRS w 2012 r., to zasadnie organy podatkowe na podstawie art. 115 § 2, 4 i 5 Ordynacji podatkowej określiły prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego rozwiązanej Spółki za styczeń 2009 r. oraz orzekły o solidarnej odpowiedzialności skarżącego z pozostałymi wspólnikami za zaległość podatkową zlikwidowanej spółki. W niniejszej sprawie okoliczność pełnienia przez skarżącego obowiązków członka zarządu w czasie powstania przedmiotowego zobowiązania jest bezsporna.
Za bezzasadne należy uznać zatem sformułowane w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz prawa materialnego, z których każdy co do zasady ma na celu podważenie ustaleń faktycznych będących podstawą rozstrzygnięć za inne okresy rozliczeniowe. Na zmianę rozliczenia za badany okres mogłaby wpłynąć jedynie zmiana rozstrzygnięcia dotyczącego grudnia 2008 r., rzutującego na rozliczenie podatku VAT za styczeń 2009 r. W tej sytuacji – zdaniem Sądu – nie ma potrzeby szczegółowego odnoszenia się do wszystkich przepisów, które – w ocenie skarżącego – zostały naruszone w zaskarżonej decyzji, gdyż zarzuty te zostały szeroko omówione w uzasadnieniu wyroku I SA/Łd 107/15 i Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela ocenę, która została tam dokonana.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd orzekł jak w sentencji.
W oparciu o art. 250 tej ustawy oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 490) Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
P.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło