I SA/Łd 1102/09

WyrokWSA w Łodzi2010-09-14

Skład orzekający: Joanna Grzegorczyk-Drozda, Paweł Janicki, Ewa Cisowska-Sakrajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy systematyczne i zorganizowane zakupy kosmetyków od firmy A., dokonywane przez osobę fizyczną, nawet jeśli nie zarejestrowała ona działalności gospodarczej, stanowią działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT, podlegającą opodatkowaniu tym podatkiem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że systematyczne i zorganizowane zakupy kosmetyków od firmy A., dokonywane przez osobę fizyczną, nawet bez rejestracji działalności gospodarczej, stanowią działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT. Okoliczności takie jak częstotliwość zamówień, wartość zakupów przekraczająca możliwości dochodowe rodziny, zakup materiałów pomocniczych do sprzedaży, a także brak możliwości racjonalnego wytłumaczenia takich zakupów na własne potrzeby, jednoznacznie wskazują na zamiar dalszej odsprzedaży. W związku z tym, czynności te podlegają opodatkowaniu VAT, a brak prowadzenia ewidencji sprzedaży uzasadnia ustalenie zobowiązania podatkowego w drodze oszacowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. dla G. K., która dokonywała zakupu kosmetyków od firmy A. sp. z o.o. Organy podatkowe uznały, że systematyczne i zorganizowane zakupy, przekraczające możliwości finansowe podatniczki i jej rodziny, wskazują na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na odsprzedaży kosmetyków, mimo braku rejestracji tej działalności. Podatniczka kwestionowała te ustalenia, twierdząc, że zakupy były na własne potrzeby i potrzeby rodziny, a organy nie wykazały sprzedaży.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Protokolant Asystent sędziego Paweł Pijewski po rozpoznaniu w Łodzi na rozprawie w dniu 14 września 2010 r. przy udziale --- sprawy ze skargi G. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi doradcy podatkowemu Z. A. kwotę 60,- (sześćdziesiąt) złotych plus należny podatek od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu oraz kwotę 17,- (siedemnaście) złotych tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Decyzją z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z [...] r. ustalającą G. K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za październik 2007 r. W uzasadnieniu podniósł, że podatniczka w latach 2006-2007 na podstawie umowy zawartej 24 września 2002 r. z firmą A. sp. z o.o., dokonywała zakupu kosmetyków od tej firmy. Z umowy tej, podpisanej własnoręcznie przez stronę wynika, że (jako konsultantka) jest odpowiedzialna za dopełnienie wszystkich formalności, w szczególności za zarejestrowanie we właściwy sposób swojej działalności gospodarczej, uiszczenie należności podatkowych i składek ubezpieczenia społecznego. Organ ustalił, że podatniczka figuruje w ewidencji podatników prowadzących działalność gospodarczą. Organ odwoławczy podtrzymał ustalenia organu I instancji, który na podstawie przesłanych przez firmę A. zestawień zakupu kosmetyków oraz wykazu faktur dokumentujących dokonywane przez stronę zakupy kosmetyków przyjął, że w okresie od stycznia 2006 r. do grudnia 2007 r. w każdym miesiącu składała ona zamówienia na kosmetyki i materiały pomocne w sprzedaży, zaś należności za zakupione produkty wynikające z poszczególnych faktur regulowała za pośrednictwem rachunku bankowego. W latach 2006-2007 składała zazwyczaj po dwa zamówienia w miesiącu. W niektórych miesiącach zamówień było więcej tj. po trzy zamówienia w maju 2006 r. i maju 2007 r. oraz po cztery w lipcu, sierpniu, październiku i listopadzie 2007 r. Zdaniem organów obu instancji pozwala to na przyjęcie, iż strona w sposób zorganizowany i ciągły zajmowała się zakupem kosmetyków od firmy A., co znajduje poparcie w powtarzaniu tych czynności. Strona podpisała zatem umowę z firmą A. i dokonywała co miesiąc kolejnych zamówień oraz regulowała należności przez kolejne lata począwszy od 2002 r. W latach 2006-2007 strona dokonała 64 zamówień na kosmetyki, regulując wszystkie należności, natomiast w latach 2002-2005 – 97 zamówień. Zostało to udowodnione w postępowaniach podatkowych zakończonych decyzjami Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] r. w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2002, 2003, 2004 i 2005 r. Biorąc pod uwagę fakt, iż strona podpisała umowę z firmą A. i dokonywała co miesiąc kolejnych zamówień oraz regulowała należności przez kolejne lata, organ stwierdził, iż wszystkie działania były dokładnie zaplanowane, zorganizowane i zmierzały do osiągnięcia zysków ze sprzedaży nabywanych kosmetyków. Na podstawie analizy kserokopii faktur wystawionych przez A. na rzecz podatniczki organ ustalił, iż w 2007 r. strona dokonała zakupu kosmetyków za kwotę 5.768,32 zł oraz materiałów pomocnych w sprzedaży za kwotę 1.922,80 zł. Organ podatkowy nie dał wiary zeznaniom strony, że kosmetyki były przez nią kupowane jedynie na jej potrzeby oraz potrzeby członków jej rodziny, gdyż zamówienia dokonywane były co miesiąc, niekiedy kilkakrotnie, i o wartości przekraczającej możliwości dochodowe strony. Za kosmetyki i materiały pomocne w sprzedaży podatniczka zapłaciła 7.691,12 zł, co stanowi 71,04 % dochodu uzyskanego przez nią i jej męża. Powyższe potwierdza zatem, że zakup kosmetyków stanowił znaczący udział w dochodach rodziny podatniczki. Strona wydawała na kosmetyki i materiały pomocne w sprzedaży co miesiąc, w przedziale od 308,50 zł do 1.026,23 zł przy jednoczesnym posiadaniu zaległości z tytułu opłat za czynsz (w 2007 r. zaległość wynosiła 2.321,31 zł). Poza tym różnorodność asortymentu kosmetyków oraz ilość wynikająca z faktur zakupu towarów jednoznacznie wskazuje, iż nabywała te produkty nie tylko do własnych celów ale także do dalszej odsprzedaży. Prowadzenie sprzedaży potwierdza również zakupywanie przez stronę w znacznych ilościach materiałów pomocniczych w sprzedaży, tj. torebek do pakowania kosmetyków, katalogów na poszczególne dwutygodniowe kampanie w ilościach od 30 do 40 szt. oraz próbek kosmetyków. Wartość zakupionych przez nią materiałów pomocnych w sprzedaży (torebek, katalogów, próbek kosmetyków) wyniosła 1.922,80 zł, co w zestawieniu z dochodem jednoznacznie wskazuje na cel zakupu. Przesłuchany w charakterze świadka syn strony zeznał, że otrzymywał od matki okazjonalnie kosmetyki tzn. na urodziny, imieniny czy z okazji świąt. Wartość tych kosmetyków określił na kwotę 100 zł miesięcznie. W sprawie wykazano także, że wydatki na kosmetyki zadeklarowane przez stronę rażąco odbiegają od średniej statystycznej i stanowią znaczny udział w dochodach strony. Na podstawie Małego Rocznika Statystycznego w 2007 r. wydatki gospodarstw domowych na zakup kosmetyków na potrzeby własne oraz członków rodziny kształtowały się w wysokości 4,81% dochodu na 1 osobę, co w przypadku podatniczki stanowi kwotę 43,81 zł, tj. na dwie osoby 87,62 zł. Dokonane przez organ podatkowy zestawienie wydatków ponoszonych przez stronę z tytułu odpłatności za wyżywienie, najem mieszkania, energii elektrycznej, usług telekomunikacyjnych oraz zakup kosmetyków w porównaniu z dochodami uzyskanymi przez rodzinę podatniczki za lata 2006-2007 pozwala stwierdzić, że strona nie posiadała możliwości finansowych przeznaczania tak znacznych kwot na zakup kosmetyków dla potrzeb swojej rodziny. Z przesłuchania strony z 6 listopada 2008 r. wynikła, że w latach 2006-2007 nie otrzymywała darowizn. Fakt ten potwierdził również jej mąż przesłuchany w charakterze świadka 9 czerwca 2009 r. Z przedstawionych danych wynika jednoznacznie, iż w przypadku dwuosobowej rodziny, posiadającej zadłużenie z tytułu opłat czynszowych, nie posiadającej żadnych rzeczy ruchomych i oszczędności, zakup kosmetyków w tak znacznych ilościach, tj. w przedziale od 125 zł do 904 zł, jest nielogiczny i całkowicie pozbawiony racji. Wobec powyższych ustaleń bezzasadny jest zarzut strony zawarty w odwołaniu, iż nie dokonywała sprzedaży zakupionych kosmetyków, a zaskarżona decyzja nie zawiera dowodów, aby sprzedawała kosmetyki. Zebrany materiał dowodowy bezsprzecznie wykazał bowiem, że strona dokonywała sprzedaży kosmetyków osobom trzecim. Fakt, że strona nie przedstawiła dowodów sprzedaży kosmetyków potwierdza jedynie, że nie wystawiała dowodów sprzedaży. Zebrany materiał dowodowy pozwala zatem stwierdzić jednoznacznie, że podatniczka prowadziła handel kosmetykami firmy A. i we własnym imieniu oraz na własny rachunek wykonywała czynności wymienione w art. 5 ust. 1 ustawy o VAT. Czynności te wykonywała w sposób ciągły. Nie sposób bowiem uznać zamawiania i sprzedaży kosmetyków w pokaźnych ilościach, dwa, trzy, a nawet cztery razy w miesiącu za czynność dokonywaną sporadycznie. Różnorodność i ilość zamawianych kosmetyków, a także sytuacja finansowa strony wskazują jednoznacznie, że strona nie miała możliwości nabywania tych produktów wyłącznie dla celów osobistych i najbliższej rodziny, lecz także a przede wszystkim w celach ich dalszej odsprzedaży. Organ u znał zatem, że strona wykonywała czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT. Biorąc pod uwagę powyższe stwierdził, że zarzuty strony, iż organ podatkowy nie udowodnił, że strona prowadziła sprzedaż kosmetyków i uzyskiwała z tego tytułu dochody jest w pełni nieuzasadniony. Ustalony stan faktyczny potwierdza zatem, że w sprawie nie naruszono art. 30 Konstytucji RP, w myśl którego, jak podaje strona, naruszono jej godność. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że niezrozumiały jest zarzut strony, iż decyzja zawiera sankcję z art. 300 § 2 kk. Powyższy przepis nie odnosi się bowiem do przedmiotowego zakresu sprawy. Zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej i przepisy ustawy o podatku od towarów i usług. W świetle powyższych ustaleń organ odwoławczy stwierdził, iż wniosek strony o uchylenie wymienionych w odwołaniu postanowień Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z [...] oraz [...] r. jest bezpodstawny. Zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz ustalony na jego podstawie stan faktyczny upoważniał organ podatkowy I instancji do wszczęcia postępowania i wydania decyzji w przedmiotowej sprawie. Organ podniósł, że strona mogła korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT. Nie dopełniła jednak obowiązku wynikającego z art. 109 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym "podatnicy zwolnieni od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i ust. 9, są obowiązani prowadzić ewidencję sprzedaży za każdy dzień, nie później jednak niż przed dokonaniem sprzedaży w dniu następnym. Z kolei art. 109 ust. 2 ustawy o VAT stanowi, iż w przypadku stwierdzenia, że podatnik nie prowadzi ewidencji, o której mowa w ust. 1, lub prowadzi ją w sposób nierzetelny, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej określa wartość niezaewidencjonowanej sprzedaży w drodze oszacowania i ustala podatek przy zastosowaniu 22% stawki, bez prawa obniżenia kwoty podatku należnego, o którym mowa w art. 86. Ponieważ strona nie prowadziła żadnej ewidencji sprzedaży, to z uwagi na przepis art. 109 ust. 2 ustawy o VAT, zasadnym było ustalenie za okres objęty niniejszą decyzją, zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Przepis art. 23 § 1 Op stanowi, iż organ podatkowy określa podstawę opodatkowania w drodze oszacowania jeżeli brak jest ksiąg podatkowych lub innych danych niezbędnych do jej określenia. Przepis art. 23 § 3 Op wskazuje metody szacowania, w oparciu o które winna zostać ustalona podstawa opodatkowania. W przedmiotowej sprawie stwierdził, iż brak jest podstaw do zastosowania metod szacunkowych wymienionych w tym przepisie, tj. metody porównawczej, remanentowej, produkcyjnej, kosztowej, udziału dochodu w obrocie. Metody te nie mogły być wykonane z uwagi na brak remanentów i nie prowadzenie ewidencji przez stronę oraz brak danych w zakresie udziału zakupów towarów przeznaczonych na cele prowadzonej działalności gospodarczej. W związku z powyższym organ podatkowy dokonał oszacowania podstawy opodatkowania w oparciu o posiadane faktury dokumentujące zakupy kosmetyków, z których przyjęto tylko kwoty dotyczące zakupu kosmetyków brutto (z uwzględnieniem faktur korygujących), pominięto zaś zawarte w tych fakturach kwoty dotyczące zakupu materiałów pomocniczych w sprzedaży i innych wydatków. Następnie wartość zakupu kosmetyków pomniejszył o ustaloną wartość wydatków gospodarstw domowych na zakup kosmetyków na potrzeby własne oraz członków rodziny w wysokości 83,70 zł. W skardze do sądu administracyjnego skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ostatecznej i uchylenie decyzji organu I instancji jako rażąco naruszających prawo procesowe. Zdaniem skarżącej, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja są bezpodstawne, ponieważ nie opierają się na żadnych dowodach złamania prawa podatkowego, o czym świadczy bezdowodowe postępowanie kontrolne i podatkowe. Stwierdziła, że organy podatkowe w ogóle nie dokonały oględzin towaru zakupionego w A., który gromadzi w swoim mieszkaniu. Organy podatkowe bezprawnie dokonały wyliczeń zakupionego towaru, a brak dowodów sprzedaży wykorzystano przeciwko niej. Nadmieniła, że nie prowadziła żadnej działalności gospodarczej, gdyż od 2005 r. nie jest podatnikiem i nie sprzedaje zakupionego towaru. Podała, że w zaskarżonych decyzjach nie wskazano żadnej osoby, która nabyła od niej towar. Według niej, zaskarżone decyzje wydano na podstawie sugestii i domysłów, a nie na podstawie dowodów, które powinny być niepodważalne i zebrane w toku postępowania podatkowego. Stwierdziła, iż zarówno postępowanie kontrolne, jak i podatkowe nie dostarczyły żadnych dowodów, tj. faktur, umów lub zeznań świadków, świadczących o zarobkowym używaniu towaru zakupionego od A.. Tymczasem organy podatkowe wydały decyzje na podstawie własnej interpretacji definicji działalności gospodarczej, w której gdy nawet strona nie prowadziła tej działalności a systematycznie dokonywała zakupów od A. to uznały, iż jest to podstawa do naliczenia podatku VAT po raz drugi, mimo ze pierwszy raz w całości zapłaciła ten podatek podczas zapłaty należności za towar A.. Oświadczyła, że kupuje towar od A. od 2002 r. w oparciu o zawartą umowę, lecz nie ma obowiązku rejestracji działalności gospodarczej, ponieważ może kupować towary na własny użytek jako osoba fizyczna, a nie jako firma jak podają organy podatkowe w wydanych decyzjach. Podała ponadto, iż faktury VAT zakupu towaru od A. uregulowała wraz z podatkiem i nie prowadzi działalności zarobkowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. zważył, co następuje: Skargę należało oddalić, gdyż w sprawie nie doszło do naruszenia stanowiących podstawę prawną tej decyzji przepisów prawa materialnego, tj. przepisów ustawy o VAT, oraz prawa procesowego. W niniejszej sprawie, jak wynika z załączonych akt administracyjnych, skarżąca od 2002 r. jest konsultantką firmy A. oraz w okresie objętym zaskarżoną decyzją, dokonywała zakupu produktów tej firmy, z których część przeznaczyła na własne potrzeby, a część przekazała członkom rodziny. Nie budzi też wątpliwości, ani też nie jest sporne, że faktu tego nie zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej, jak również właściwemu urzędowi skarbowemu, a także nie posiada żadnej dokumentacji dotyczącej zakupów i sprzedaży produktów firmy A., czy ewidencji prowadzonej do celów podatkowych. Nadto skarżąca dokonywała w 2007 r., jak i w latach poprzednich zakupu kosmetyków wielokrotnie, regularnie w każdym z miesięcy danego roku, a w niektórych nawet 3 i 4-krotnie, oraz materiałów pomocniczych, tj. torebki do pakowania czy katalogi. W tych okolicznościach faktycznych sporne między stronami jest natomiast to, czy wykonywane przez skarżącą czynności podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług czy skarżąca miała obowiązek prowadzenia ewidencji czy organy "podwójnie" opodatkowały dokonywane przez skarżącą czynności. Rozstrzygnięcie tych kwestii wymaga dokonania analizy wykonywanych przez skarżącą czynności w świetle art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT. Pierwszy z tych przepisów stanowi, iż podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. W myśl ust. 2 tego przepisu działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Przenosząc powyższe przepisy na grunt niniejszej sprawy, Sąd, w oparciu o załączone akta, uznał, że trafne jest stanowisko organów podatkowych, iż skarżąca, pomimo nie zarejestrowania działalności gospodarczej ani nie dokonania stosownego zgłoszenia w organie podatkowym, działała w charakterze podatnika oraz, że wykonywane przez skarżącą czynności polegające na zakupie w firmie A. kosmetyków i ich późniejsza sprzedaż stanowią działalność handlową. Z akt tych wynika bowiem, iż skarżąca, wykonując opisane wyżej czynności, działała we własnym imieniu i na własny rachunek. Wprawdzie skarżąca twierdzi, iż jej intencją nie było prowadzenie działalności gospodarczej obejmującej zakup kosmetyków od firmy A. i dalsza ich odsprzedaż. Twierdzenia te nie znajdują jednak potwierdzenia w okolicznościach towarzyszących wykonywaniu tych czynności, a okoliczności te mają istotne znaczenie dla oceny rozstrzygnięcia organów podatkowych. Orzecznictwo sądowe przyjmuje bowiem, iż ocenie organów nie podlegają same intencje osób dokonujących czynności ujętych w katalogu czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, lecz także okoliczności towarzyszące tym czynnościom (wyrok NSA z 11 kwietnia 2003 r., III SA 2780/01, LEX nr 102282). W niniejszej sprawie okoliczności towarzyszące dokonywaniu przez skarżącą spornych czynności nie pozwalają uznać za uzasadnione jej twierdzenia o zakupie kosmetyków wyłącznie na własne potrzeby i prezenty dla najbliższych członków rodziny, jak i o gromadzeniu ich w domu. Jak bowiem wynika z załączonych akt administracyjnych, skarżąca zakupu kosmetyków dokonywała we wszystkich miesiącach 2007, a także w latach poprzednich, z tym że w roku 2007 i 2006 kosmetyki zamawiała dwa razy w poszczególnych miesiącach z wyjątkiem maja 2006 i 2007, kiedy zamówienia dokonała 3 razy oraz lipca, sierpnia, października i listopada, kiedy kosmetyki zamawiała aż cztery razy, co w sumie dowodzi o dokonaniu 64 zamówień tych kosmetyków. Z kolei w latach 2002-2005 złożyła w sumie 97 zamówień na kosmetyki, co jest też Sądowi znane z urzędu z akt spraw innych toczących się przed tym Sądem za lata poprzednie postępowań w tym samym przedmiocie. Za zamówione kosmetyki w badanym okresie, jak i innych okresach dokonywania ich zakupu, skarżąca regulowała należności na rzecz A. za pośrednictwem rachunku bankowego. Zwrócić należy też na inną istotną okoliczność faktyczną, wynikającą z zawartych w aktach sprawy i przytoczonych w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej zeznaniach świadków, iż skarżąca zakupione katalogi traktowała jako ulotki reklamowe, aktywnie poszukiwała klientów na kosmetyki A., oraz rozpowszechniała informację o ich właściwościach i tym samym zachęcała do ich nabycia. Wskazane okoliczności w sposób jednoznaczny wskazują, na świadome, zorganizowane, zaplanowane i ciągłe dokonywanie czynności zakupu kosmetyków, niezależnie od tego, czy skarżąca osiągnęła jakikolwiek zysk z tytułu dokonywania ich późniejszej sprzedaży. Powyższej oceny okoliczności faktycznych nie podważają twierdzenia skarżącej o dokonywaniu zakupu tych kosmetyków wyłącznie na własne potrzeby i prezenty dla rodziny. Twierdzeniom tym przeczy szereg okoliczności faktycznych. Nie sposób bowiem nie dostrzec tego, iż kosmetyki te były zamawiane, jak już wskazano, w ciągu jednego miesiąca kilkakrotnie, kilka sztuk tego samego rodzaju kosmetyku, a wartość ich zakupu przekraczała możliwości dochodowe rodziny. Nadto skarżąca zamawiała znaczne ilości materiałów pomocniczych, tj. torebek do pakowania kosmetyków, katalogów na poszczególne dwutygodniowe kampanie, w tym w każdym miesiącu danego roku podatkowego. Zdarzało się tak, jak wynika z faktur, iż w jednym miesiącu skarżąca zakupiła 7 żeli pod prysznic, 4 kremy do rąk, 4 balsamy, jak i od 30 do 40 sztuk materiałów pomocniczych oraz próbek kosmetyków, a wartość materiałów pomocniczych była znaczna w porównaniu do wartości zamówionych kosmetyków i wynosiła odpowiednio 1.922,80 zł i 5.768,32 zł. Jeśli dane te porówna się z dochodem męża, na utrzymaniu którego skarżąca pozostawała, wynoszącym 10.825,84 zł w 2007 r. przy uwzględnieniu choćby minimalnych kosztów utrzymania jej dwuosobowej rodziny nie budzi wątpliwości, iż skarżąca nie byłaby w stanie zakupić na własne potrzeby tak znacznych ilości kosmetyków i materiałów pomocniczych w łącznej wartości 7.691,12 zł w 2007 r., co stanowi około 71 % tego dochodu, tym bardziej, iż rodzina posiadała zadłużenie w wysokości 2.321,31 zł w 2007 r. i 619,00 zł w 2006 r. z tytułu opłat za czynsz i nie otrzymywała, co wynika ze zgodnych zeznań przesłuchanych w sprawie osób, żadnych darowizn, a rodzina nie posiadała żadnych oszczędności. Zwrócić też należy uwagę na to, iż wydatki na utrzymanie rodziny wraz z wydatkami na zakup kosmetyków przekraczały uzyskiwane przez rodzinę skarżącej dochody w 2007 r. Wydatki na utrzymanie rodziny i domu kształtowały się, co szczegółowo organ pierwszej instancji zawarł w uzasadnieniu swojej decyzji, w poszczególnych miesiącach od 968 zł do 1.647 zł, co średnio daje kwotę około 1300 zł miesięcznie i około 15.600 zł rocznie, wszystkie wydatki na kosmetyki w 2007 r. zaś - 7.691,12 zł. Również dane statystyczne potwierdzają tezę, iż skarżąca nie byłaby w stanie w 2007 r. wydać tak znacznych kwot na kosmetyki wyłącznie na własne potrzeby. Jak bowiem zasadnie ustaliły organy podatkowe, w 2007 r. wydatki gospodarstw domowych na zakup kosmetyków na potrzeby własne oraz członków rodziny kształtowały się w wysokości 4,81% dochodu na osobę. W przypadku rodziny skarżącej byłaby to kwota 87,62 zł, nie sposób zatem dać wiarę twierdzeniom strony, że mogła na to przeznaczać od 58 do 77 razy więcej niż dane statystyczne. Skarżąca nawet nie uprawdopodobniła, że ponoszone przez nią wydatki na zakup kosmetyków na potrzeby własne i jej męża oraz jej dzieci mogłyby być wyższe niż statystyczne wydatki ponoszone na taki cel, tym bardziej więc nie uprawdopodobniła, że wszystkie kosmetyki nabywała na potrzeby własnego gospodarstwa domowego oraz na potrzeby córki i syna. Nawet jeśli by przyjąć, iż część tych kosmetyków przeznaczała na prezenty dla członków rodziny, to i tak nie wydaje się logiczne, jak i zgodne z doświadczeniem życiowym, aby była to tak znaczna kwota, tym bardziej, że jej syn zeznał, że otrzymywał kosmetyki od matki w prezencie okazjonalnie, tj. z okazji świąt, urodzin i imienin. Także mąż skarżącej zeznał, iż przekazywała ona dzieciom kosmetyki jako prezenty okazjonalnie. Skoro zatem w poszczególnych miesiącach skarżąca dokonywała zakupu kilku kosmetyków tego samego rodzaju, a prezenty dzieciom wręczała okazjonalnie, to nie budzi wątpliwości, iż musiała je zakupywać celem dalszej odsprzedaży. Nie ma więc znaczenia, że organ podatkowy nie wskazał żadnej osoby, której skarżąca sprzedawała kosmetyki i brak jest dowodów na to komu sprzedała kosmetyki. Jest to konsekwencja braku ewidencjonowania sprzedaży i ukrywania przez podatniczkę tego faktu. Dodatkowo podnieść należy, iż zaistniałe w niniejszej sprawie okoliczności faktyczne i prawne są analogiczne jak w rozpoznawanych przez tutejszy sąd skargach za 2004 i 2005 r. które sąd oddalił, zaś NSA oddalił złożone nań skargi kasacyjne. Jako przykład podać należy wyrok WSA w Ł. z [...] r., [...] i wyrok NSA z [...]r., [...]czy WSA w Ł. z [...]r., [...] i wyrok NSA z [...]r., [...]. Uznanie skarżącej za podatnika podatku od towarów i usług oznacza w konsekwencji, iż obowiązana ona było do prowadzenia ewidencji sprzedaży. Skoro jednak ewidencji tej nie prowadziła, co nie jest sporne, organy obu instancji prawidłowo zastosowały art. 109 ust. 1 i ust. 2 VAT. Stosownie bowiem do pierwszego z powołanych przepisów, podatnicy zwolnieni od podatku, na podstawie art. 113 ust. 1 i ust. 9, są obowiązani do zaewidencjonowania sprzedaży za dany dzień, nie później jednak niż przed dokonaniem sprzedaży w dniu następnym. Zgodnie z drugim z nich w przypadku stwierdzenia, że podatnik nie prowadzi ewidencji, o której mowa w ust. 1, lub prowadzi ją w sposób nierzetelny, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej określa wartość nie zaewidencjonowanej sprzedaży w drodze oszacowania i ustala podatek przy zastosowaniu stawki 22% – bez prawa obniżenia kwoty podatku należnego, o którym mowa w art. 86. W świetle powołanych przepisów bez wpływu na wynik niniejszej sprawy ma okoliczność, iż skarżąca z uwagi na wysokość obrotu mniejszą niż 10.000 euro podlegałaby zwolnieniu podmiotowemu od podatku od towarów i usług, na podstawie art. 113 ust. 1 VAT. Zwolnienie to przysługiwałoby bowiem skarżącej wówczas gdyby prowadziła ewidencję sprzedaży i dokonała stosownego zgłoszenia w organie podatkowym. To że skarżąca z własnej woli nie zgłosiła prowadzonej działalności gospodarczej i w konsekwencji nie może skorzystać z prawa do obniżenia podatku naliczonego o podatek należny, bo przysługuje ono tylko zarejestrowanym czynnym podatnikom VAT, nie jest równoznaczne z podwójnym opodatkowaniem dostawy kosmetyków. Bez znaczenia w sprawie jest też okoliczność, iż kosmetyki skarżąca zakupywała na podstawie zawartej z A. umowy cywilnoprawnej. Zawarcie takiej umowy nie jest bowiem równoznaczne z dochowaniem warunków przewidzianych prawem podatkowym. Skarżąca dokonując na podstawie tej umowy zakupy w A. kosmetyków, a następnie je odsprzedając obowiązana była dokonać stosownych zgłoszeń w organach podatkowych i realizować wynikające z tych czynności obowiązki podatkowe, tym bardziej, że z treści umowy zawartej z A. wynika, iż to konsultantka ponosi odpowiedzialność za dopełnienie wszystkich warunków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nie budzi też wątpliwości Sądu niekwestionowany w skardze dokonany przez organy sposób wyliczenia wysokości obrotu, a w konsekwencji i zobowiązania podatkowego. Zasadnie uznały one, iż żadna z metod wymienionych w art. 23 § 3 Op nie mogła mieć zastosowania z przyczyn szczegółowo wskazanych w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej, a oszacowanie podstawy opodatkowania mogło nastąpić na podstawie art. 23 § 4 Op, tj. na podstawie faktur VAT zakupu kosmetyków przy uwzględnieniu wydatków gospodarstw domowych w 2007 r. na zakup kosmetyków według danych statystycznych. Organ tę wartość oszacował, bowiem nie miał dowodów źródłowych w tym zakresie. Skarżąca ani nie wystawiała faktur, ani nie sporządzała umów na piśmie z osobami od niej kupującymi kosmetyki, ani nie prowadziła ewidencji tych osób. Dysponowanie przez organ kopiami faktur sprzedaży udostępnionymi przez A. nie oznacza, że organ dysponował dokumentami źródłowymi w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania. Faktury te dokumentowały zakup towarów przez skarżącą, a nie sprzedaż przez nią towarów. Organ miał podstawy do oszacowania tej wartości na poziomie odpowiadającym wartości zakupionych kosmetyków wynikającej z faktur zakupu, skoro brak było jakichkolwiek dowodów, że skarżąca kosmetyki sprzedawała drożej lub, że sprzedawała je jeszcze taniej. Nie zasługuje również na uwzględnienie argument skargi, sprowadzający się do braku oględzin towaru zakupionego przez skarżącą, a zgromadzonego w jej domu. Ilości i rodzaj zakupionych przez skarżącą kosmetyków nie budzi wszak żadnej wątpliwości, ani nie jest sporna między stronami, nadto wynika on wprost z nadesłanych na wezwanie organu przez A. faktur. Nie bez znaczenia jest i to, że skarżąca nie wskazała celu, jakiemu owe oględziny miałyby służyć, a Sąd nie powinien domniemywać intencji strony. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z art. § 2 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 212, poz. 2075). Sz.Ch.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło