I SA/Łd 1130/08
WyrokWSA w Łodzi2008-12-10
Skład orzekający: Paweł Kowalski, Bogusław Klimowicz, Joanna Grzegorczyk-Drozda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która wystąpiła jako komplementariusz spółki w momencie nadania jej numeru identyfikacji podatkowej, ale następnie z niej wystąpiła, ma interes prawny do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o nadaniu NIP?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, który w momencie wydania decyzji o nadaniu numeru identyfikacji podatkowej był komplementariuszem spółki, ale następnie z niej wystąpił, nie posiadał interesu prawnego do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Skoro skarżący nie był stroną postępowania w momencie składania wniosku, nie był uprawniony do jego złożenia. W związku z tym skarga została oddalona.Stan faktyczny
B. T. P. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] roku w sprawie nadania numeru identyfikacji podatkowego dla A spółki komandytowej, twierdząc, że zgłoszenie identyfikacyjne zostało sfałszowane. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. odmówił wszczęcia postępowania, co zostało utrzymane w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie prawa i bezprawne ograniczenie prawa do procesu. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, uznając, że skarżący nie miał interesu prawnego do złożenia wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 grudnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Asesor WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 roku sprawy ze skargi B. T. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie nadania numeru identyfikacji podatkowej oddala skargę.
Sygnatura akt I SA/Łd 1130/08
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] roku w sprawie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] roku w sprawie nadania numeru identyfikacji podatkowej [...] dla A spółki komandytowej.
Dnia 9 grudnia 2003 roku została zawarta umowa Spółki Komandytowej działającej pod firmą A (akt notarialny Repertorium A Nr [...]). Jako komplementariusz został wskazany B. T. P.
Sąd Rejonowy dla Ł. – Ś. w Ł. XX Wydział Krajowego Rejestru Sądowego postanowieniem z dnia [...] roku wpisał powyższą spółkę do Krajowego Rejestru Sądowego.
Dnia 24 lutego 2004 roku B. T. P. ustanowił swoim pełnomocnikiem C. W. z prawem do ustanawiania substytucji (akt notarialny Repertorium A Nr [...]). Zakres udzielonego pełnomocnictwa obejmował dokonanie odpowiednich zmian w umowie spółki (wstąpienie i występowania wspólników), podejmowanie odpowiednich czynności związanych z zarejestrowaniem zmian w rejestrze przedsiębiorców, podejmowanie odpowiednich czynności przed organami administracji publicznej oraz wszelkich innych czynności faktycznych i prawnych związanych z przedmiotem niniejszego pełnomocnictwa.
Tego samego dnia C. W. upoważnił R. P. do wypełniania i podpisywania w imieniu spółki deklaracji podatkowych i rejestracyjnych.
W oparciu o informacje zawarte w dokumentach rejestracyjnych złożonych dnia [...] roku, Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. decyzją z dnia [...] roku nadał spółce numer identyfikacji podatkowej.
Uchwałą nr 2 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników [...] z dnia [...] roku (akt notarialny Repertorium A Nr [...]) działający w imieniu spółki C. W. i R. P. wyrazili zgodę na przeniesienie ogółu praw i obowiązków komplementariusza B. P. na B. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wstąpienie do A spółki komandytowej, jako komplementariusza opisanej powyżej spółki z o.o., w miejsce dotychczasowego – B. P., który ze spółki występuje.
Na kolejnym Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników A, które odbyło się tego samego dnia (akt notarialny Repertorium A Nr [...]), uchwalono m.in. zmianę firmy spółki na B. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa.
Dnia 24 maja 2004 roku do Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. wpłynął formularz zgłoszenia aktualizacyjnego NIP-2 wraz z załącznikiem NIP-D informującym o zaistniałych w A spółka komandytowa zmianach w zakresie komplementariusza, która to zmiana została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego dnia 2 listopada 2004 roku.
B. P. w dniu 11 kwietnia 2006 roku złożył do Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, gdyż decyzja Urzędu Skarbowego w R. w sprawie nadania dla A. numeru identyfikacji podatkowej została wydana w oparciu o sfałszowane zgłoszenie identyfikacyjne NIP-2 z dnia 16 lutego 2004 roku. Na zgłoszeniu tym I. W. złożyła podpis jako T. P. bez wiedzy B. T. P. będącego jedynym komplementariuszem A, do czego I. W. przyznała się w toku postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Rejonowa w R.
W ocenie wnioskodawcy decyzja z dnia [...] roku została wydana z rażącym naruszeniem prawa oraz została doręczona osobie nieuprawnionej.
Postanowieniem z dnia [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. zawiesił postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] roku, celem uzyskania niezbędnych informacji w zakresie podniesionych przez B. P. zarzutów.
Na powyższe rozstrzygnięcie B. P. złożył zażalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu podniósł, iż dnia 14 lipca 2006 roku usunięta została przeszkoda, będąca podstawą zawieszenia postępowania, gdyż I. W. z Biura Doradztwa Podatkowego prowadzonego przez R. P. przyznała się do sfałszowania podpisu B. P. oraz poświadczenia nieprawdy. Śledztwo w tej sprawie zostało umorzone w dniu 16 sierpnia 2006 roku wobec stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego.
Postanowieniem z dnia [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił zaskarżone postanowienie i podjął postępowanie.
Po rozpatrzeniu wniosku B. P. z dnia 11 kwietnia 2006 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem z dnia [...] roku odmówił wszczęcia postępowania, a rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku, na które z kolei B. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Wyrokiem z dnia 26 października 2007 roku w sprawie o sygnaturze akt I SA/Łd 684/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie z uwagi na naruszenie przepisów prawa proceduralnego. Sąd wskazał, iż w przedmiotowej sprawie organy podatkowe wydając rozstrzygnięcie w trybie nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, w formie postanowienia (art. 165a o.p.) zamiast w formie decyzji podatkowej (art. 249 o.p.), naruszyły przepisy prawa proceduralnego.
Decyzją z dnia [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. odmówił wszczęcia postępowania w rozpatrywanej sprawie.
Na powyższe rozstrzygnięcie B. P. złożył odwołanie, po rozpatrzeniu którego Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] roku utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podtrzymując dotychczasowe argumenty.
Niniejszą decyzję organu odwoławczego B. P. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o jej uchylenie i nakazanie organowi podatkowemu podjęcie bezprawnie przerwanego postępowania.
Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła rażące naruszenie prawa, bezprawne ograniczenie prawa do procesu administracyjnego, poważne uchybienia formalne i prawne oraz działanie w sposób podważający zaufanie do organów podatkowych.
Skarżący wskazał również, iż zgodnie z treścią art. 3 ust. 1a ustawy z dnia 13 października 1995 roku o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz.U. z 2004 r. Nr 269, poz. 2681 ze zm.) postępowanie w sprawie nadania NIP jest prowadzone na podstawie ustawy – Ordynacja podatkowa, jednakże w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji o nadaniu NIP nie stosuje się art. 249 i art. 338 tej ustawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wywodząc jak dotychczas.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Sąd nie przejmuje zatem sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu podatkowego z punktu widzenia legalności.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Zagadnieniem kluczowym w przedmiotowej sprawie jest to czy B. P. był uprawniony do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] roku o nadaniu numeru identyfikacji podatkowej.
Zgodnie z treścią art. 248 § 1 o.p. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się z urzędu lub na żądanie strony.
Stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik, płatnik, inkasent lub ich następca prawny, a także osoby trzecie, o których mowa w art. 110-117a, które z uwagi na swój interes prawny żądają czynności organu podatkowego, do której czynność organu podatkowego się odnosi lub której interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy (art. 133 § 1 o.p.).
Z powyższego wynika, iż B. P., w chwili składania rozpatrywanego wniosku, nie był stroną przedmiotowego postępowania, a skoro tak to nie był uprawniony do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji.
Sąd w pełni podziela argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji również w pozostałym zakresie, w tym odnoszącą się do nie wykazania przez skarżącego jego interesu prawnego do wystąpienia z przedmiotowym wnioskiem.
Ocena prawna i wskazanie co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Niniejsza zasada związania organu ponownie rozpatrującego sprawę, wyrażona w art. 153 p.p.s.a., dotyczy zarówno sentencji orzeczenia jak i jego uzasadnienia. W uzasadnieniu bowiem sąd wyraża ocenę prawną zaskarżonego aktu oraz udziela organom wskazań co do dalszego postępowania.
W przedmiotowej sprawie wyrokiem z dnia 26 października 2007 roku w sprawie o sygnaturze akt I SA/Łd 684/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie z uwagi na naruszenie przepisów prawa proceduralnego. Sąd wskazał, iż organy podatkowe wydając rozstrzygnięcie w trybie nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, w formie postanowienia (art. 165a o.p.) zamiast w formie decyzji podatkowej (art. 249 o.p.), naruszyły przepisy prawa proceduralnego.
Mając zatem na uwadze treść cytowanego wcześniej art. 153 p.p.s.a., Sąd w składzie orzekającym, znając treść ustawy z dnia 13 października 1995 roku o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, a w szczególności jej art. 3 ust. 1a, uznał że organ wykonał wytyczne zawarte w uzasadnieniu powoływanego wyroku.
Mając powyższe na uwadze, będąc związanym wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu sporządzonym do cytowanego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 października 2007 roku, Sąd w obecnym składzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił przedmiotową skargę.
t.n.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło