I SA/Łd 1133/08

Dnia 20 listopada 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za poszczególne miesiące 2004 roku p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu Z. C. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. I SA/Łd 1133/08 UZASADNIENIE W dniu 30 lipca 2008 roku Z.C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia[...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za poszczególne miesiące 2004 roku. Zarządzeniem z dnia 1 września 2008 roku skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 2000 złotych. W dniu 19 września 2008 roku Z.C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularz PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz piśmie uzupełniającym wniosek skarżący wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z dorosłym synem poszukującym pracy. Jedynym źródłem utrzymania skarżącego są dochody uzyskiwane z prowadzonej przez niego firmy – Przedsiębiorstwa Handlowego "A.", która jednak w sierpniu 2008 roku przyniosła stratę. Ponadto Z.C. oświadczył, iż jest właścicielem połowy domu położonego w Ł. o powierzchni 84 m2, w który zamieszkuje, nie posiada innego majątku, ani oszczędności. Skarżący nadmienił, iż posiadany majątek obciążony jest kredytem zaciągniętym na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej oraz wpisem hipotek przymusowej dokonanym przez organy skarbowe w związku z przedmiotowym postępowaniem. Nadto wobec niesolidności kontrahentów firmy prowadzonej przez skarżącego nie jest on w stanie wyegzekwować przysługujących mu należności na kwotę około 500.000 zł. Skarżący jest także obciążony spłatą trzech kredytów bankowych zaciągniętych na prowadzoną działalność gospodarczą i posiada na utrzymaniu 6 osobową rodzinę Zarządzeniem z dnia 24 września 2008 roku Z.C. został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez sprecyzowanie swojej aktualnej sytuacji rodzinnej, wskazanie swoich źródeł utrzymania, nadesłanie odpisów zeznań podatkowych skarżącego za ostatnie dwa lata kalendarzowe, wyciągów z posiadanych kont i lokat bankowych skarżącego za ostatnie 3 miesiące, ostatniego rachunku zysków i strat oraz deklaracji w podatku od towarów i usług VAT-7 za ostatnie 4 okresy rozliczeniowe, a także udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy udzielenia praw pomocy. W odpowiedzi na wezwanie sądu skarżący wyjaśnił, iż wskazując na posiadanie na utrzymaniu sześcioosobowej rodziny miał na myśli swojego syna, który był zarejestrowany jako osoba bezrobotna poszukująca pracy bez prawa do zasiłku, a także zamieszkującą osobno i samotnie wychowującą dwoje dzieci córkę, która jest osobą długotrwale bezrobotną bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych, a także zamieszkującą ze swoimi schorowanymi rodzicami małżonkę skarżącego, którzy także w miarę możliwości korzystają ze wsparcia finansowego ze strony wnioskodawcy. Skarżący nadesłał także pierwsze strony zeznań podatkowych za lata 2006 i 2007 (PIT 36L), z których wynika, iż z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej skarżący w roku 2006 uzyskał przychód w wysokości około 1.256.998 zł, poniósł koszty w kwocie około 1.224.624 zł osiągając dochód około 32.373 zł, zaś w roku 2007 przychód firmy skarżącego zamknął się kwotą rzędu 3.699.731 zł przy kosztach w wysokości około 3.645.885 zł dając dochód w wysokości 53.846 zł. Z nadesłanego bilansu zysków i strat od 1 stycznia do 31 sierpnia 2008 roku wynika, iż firma skarżącego zanotowała obroty w wysokości ponad 3.100.000 zł osiągając zysk ze sprzedaży w kwocie 130.275 zł wykazując jednak końcowo stratę, wynikającą zgodnie z oświadczeniem wnioskodawcy z zaksięgowania w koszty firmy dwóch nieściągalnych należności od niewypłacalnych kontrahentów skarżącego będących efektem umorzenia postępowania egzekucyjnego toczącego się w stosunku do dłużników strony. Dodatkowo nadesłał także dokumenty potwierdzające posiadanie kredytów bankowych w rachunkach bieżących w G. Banku SA, w B. Banku S.A. – M. iBanku, na które wskazywał w swoim wniosku. Nadesłał także wyciąg z rachunku firmowego w M. Banku B. Banku S.A. Oddział w Ł. za okres od 1 do 30 września 2008 roku zgodnie z którym suma uznań na rachunku zamyka się kwotą 21.470 zł zł. zaś suma obciążeń wynosi około 20.244 zł, oraz wyciąg za okres od 2 do 30 września 2008 roku z rachunku firmowego w banku P. S.A. (...) Oddział w Ł., którego saldo początkowe wynosiło 600 zł zaś saldo końcowe 0 zł . Skarżący nie nadesłał deklaracji w podatku VAT-7, ani nie wskazał miesięcznych kosztów utrzymania. Postanowieniem z dnia 23 października 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił Z.C. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd uznał, iż skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Z.C. nie udzielił pełnej informacji na temat swoich bieżących dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej, a z nadesłanych zeznań podatkowych wynika, iż jest to działalność na szeroką skalę i przynosi stałe dochody. Niemożliwe okazało się ustalenie rzeczywistego dochodu Z.C. nie przedstawił bieżący miesięcznych dochodów oraz kosztów utrzymania sześcioosobowej rodziny przez co niemożliwa stała się weryfikacja zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. W dniu 31 października 2008 roku Z.C. złożył sprzeciw od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 23 października 2008 roku. Zdaniem skarżącego postanowienie odmawiające przyznania mu prawa pomocy w żądanym zakresie pozbawia go możliwości obrony swych praw, na skutek braku możliwości finansowych na pokrycie kosztów sądowych. Z.C. nadmienił, iż posiadane środki finansowe przeznaczył na należności podatkowe, a dodatkowe trudności i złą sytuację finansową potęgują podjęte przez organy czynności egzekucyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że w myśl art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w razie wniesienia sprzeciwu od postanowienia wydanego przez referendarza sądowego, postanowienie to traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Skutkiem sprzeciwu wniesionego przez Z.C. jest zatem utrata mocy przez zaskarżone postanowienie z dnia 23 października 2008 roku i konieczność ponownego merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącego. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 powołanej wyżej ustawy prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 cytowanej ustawy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do przepisu art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż Z.C. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z synem. Jedynym źródłem utrzymania skarżącego są dochody uzyskiwane z prowadzonej działalności gospodarczej. Ze złożonych do akt sprawy zeznań podatkowych wynika, iż w 2006 roku skarżący z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej uzyskał dochód w wysokości około 32.373 zł, natomiast w 2007 roku 53.846 zł. Z oświadczenia o stanie majątkowym wynika także, iż Z.C. jest właścicielem ½ nieruchomości budynkowej o powierzchni 84m2, w której aktualnie zamieszkuje. Wnioskodawca nadmienił, iż nie posiada innych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani żadnych wartościowych przedmiotów. Ponadto skarżący wskazał, iż posiada liczne zobowiązania z tytułu zaciągniętych kredytów bankowych oraz zaległości podatkowych, a prowadzona przez niego działalność gospodarcza w 2008 roku przyniosła stratę, powstałą w wyniku zaliczenia do kosztów dwóch wierzytelności, których egzekucja okazała się bezskuteczna. Z załączonych do wniosku o przyznanie prawa pomocy szeregu kserokopii pism wynika, iż skarżący posiada liczne wierzytelności, których jednak na dzień dzisiejszy nie jest w stanie wyegzekwować. W składanych oświadczeniach Z.C. nie przedstawił jednak, pomimo wezwania Sądu, ponoszonych miesięcznych kosztów swojego utrzymania, a także nie złożył deklaracji VAT-7 pozwalających określić przeciętne obroty prowadzonej przez niego firmy oraz nie przedstawił wyciągów z rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy. Zignorowanie wezwania Sądu w powyższym zakresie nie pozwala na rzeczywistą oceną możliwości płatniczych skarżącego w aspekcie poniesienia przez niego kosztów sądowych w pełnej wysokości. Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 27 lipca 2005 roku sygn. akt I SA/Gd 335/05 Lex nr 220289). Z.C. nie zastosował się do wezwania Sądu i nie przedstawił wymaganych dokumentów, których treść pozwoliłaby na ocenę spełnienia przez skarżącego przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Również w złożonym sprzeciwie od postanowienia z dnia 23 października 2008 roku, skarżący nie wykazał żadnych merytorycznych zarzutów w stosunku do treści zaskarżonego postanowienia. Nie powołał żadnych nowych okoliczności, które Sąd mógłby wziąć pod uwagę badając zasadność wniosku, a także nie wykonał obowiązku przedłożenia dokumentów, o których mowa powyżej. Oceniając zatem zasadność wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Sąd uznał, iż Z.C. nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Niezastosowanie się przez skarżącego do obowiązku przedłożenia określonych dokumentów nie daje możliwości realnej oceny jego zdolności płatniczych i tym samym pozytywnego załatwienie o przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 punkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia. P.Pie. .