I SA/Łd 1257/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Świderska Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Asesor WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Protokolant: Marta Aftowicz-Korlińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 marca 2009 roku sprawy ze skargi Z. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2008 rok 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] roku Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] roku, wydanej przez Burmistrza Miasta S., w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2008 rok. W uzasadnieniu niniejszego postanowienia organ odwoławczy stwierdził, iż zaskarżona decyzja organu I instancji o nr ewidencyjnym A. została wydana w dniu [...] roku, a w dniu [...] roku doręczono ją stronie. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął zatem w dniu [...] roku. Natomiast odwołanie od powyższej decyzji, opatrzone datą 27 maja 2008 roku zostało nadane w placówce pocztowej (Łódź 6) w dniu 28 maja 2008, co oznacza, że zostało złożone po upływie terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. - dalej o.p.). W związku z powyższym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie Z. W. wniósł o uchylenie spornego postanowienia w całości i rozpoznanie wniesionego odwołania. W uzasadnieniu wskazał, że ustalenia organu odwoławczego są błędne, ponieważ zgodnie z załączonym, potwierdzonym przez Pocztę Polską dowodem odbioru nr [...] decyzję z [...] roku odebrał brat skarżącego w dniu 19 maja 2008 roku, a nie, jak twierdzi SKO w P. dnia 13 maja 2008 roku. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu 3 marca 2009 roku skarżący okazał oryginał decyzji z dnia [...] roku o nr ewiden. B. , oświadczając, iż nie jest ona przez niego skarżona. Przedmiotem zaskarżenia jest natomiast decyzja zamieszczona w aktach niniejszej sprawy o nr ewiden. A., której nigdy mu nie doręczono. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej m. in. poprzez badanie legalności, czyli zgodności z prawem wydawanych aktów w tym decyzji (postanowień) administracyjnych. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję (postanowienie), gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływa na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296 – dalej p.u.s.a.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Sąd, zatem, w zakresie swej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wydając zaskarżone postanowienie naruszyło art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt 1 o.p. Z akt sprawy bezspornie wynika, iż decyzja z dnia [...] roku nr [...] o nr ewidencyjnym B. adresowana do nieżyjącego już od 1976 roku J. W. została odebrana przez brata skarżącego – W. W. w dniu 19 maja 2008 roku. Natomiast Z. W. w dniu 13 maja 2008 roku doręczono decyzję o nr ewidencyjnym B. . Decyzja ta jednak nie jest i nie była przedmiotem zaskarżenia w rozpatrywanej sprawie. W świetle przepisów ordynacji podatkowej, a w szczególności art. 228 tej ustawy konsekwencją stwierdzenia przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest pozostawienie go bez rozpatrzenia. W sytuacji takiej podatnik traci prawo do kontroli instancyjnej wydanego przez organ I instancji rozstrzygnięcia. Dlatego też postanowienia dotyczące stwierdzenia uchybienia terminowi powinny być wydawane wówczas, gdy przekroczenie terminu jest oczywiste, a także po wyjaśnieniu wszystkich ewentualnych wątpliwości, które mogą zrodzić się w związku z analizą zgromadzonego materiału dowodowego (wyr. NSA z 10.03.2003, III SA 1758/01, Lex 81599). Przenosząc powyższe ustalenia na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, organ odwoławczy nie zbadał w sposób dostateczny w postępowaniu prowadzonym przed wydaniem zaskarżonego postanowienia okoliczności sprawy. Zaskarżona przez Z. W. decyzja z dnia [...] roku o nr ewidencyjnym B. w ogóle nie została mu doręczona. Zgodnie z art. 145 o.p. pisma w postępowaniu podatkowym doręcza się stronie. Podkreślić trzeba, że art. 144 o.p. wyraża ogólną zasadę oficjalności doręczeń, nakazującą organowi podatkowemu doręczanie stronom wszystkich pism z urzędu. Strona nie może przy tym ponosić negatywnych konsekwencji zaniedbań czy zaniechań organu czy też innego konkretnego podmiotu dokonującego doręczeń (zob. m. in. S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2007, s. 541-542). Samo doręczenie jest wprawdzie zaliczane do czynności procesowych technicznych (pomocniczych) danego postępowania, stanowi jednak bardzo istotną czynność w każdym postępowaniu podatkowym. Skuteczność prawna czynności faktycznej doręczenia oznacza, bowiem osiągnięcie przez nadawcę zamierzonego rezultatu, którym może być - w przypadku doręczenia decyzji - wprowadzenie tego aktu do obrotu prawnego. Data prawidłowego (skutecznego) doręczenia decyzji wyznacza przy tym początek biegu terminów procesowych, m. in. do wniesienia właściwych środków zaskarżenia (zob. m. in. teza 2 wyroku NSA z 13 marca 2000r., V S.A. 821/99, M. Podatkowy 2000/9/32; postanowienie NSA z 28 września 2001r., I SAB 2/01, LEX nr 75530). Nie doręczenie decyzji oznacza, iż nie została ona w ogóle wprowadzona do obrotu prawnego i nie obowiązuje, a co za tym idzie - nie wywołuje skutków prawnych (zob. m. in. S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa ..., s. 693; wyrok NSA z 20 kwietnia 2000r., I S.A./Wr 613/98, LEX nr 43034; wyrok NSA z 19 października 2005r., I FSK 132/05, LEX nr 173287 ). Rolą organu w rozpatrywanym sporze było przede wszystkim ustalenie pewnej i jednoznacznej daty, w której nastąpiło doręczenie skarżącemu decyzji organu pierwszej instancji. Organ takich ustaleń nie poczynił myląc dwie decyzje wydane w tym samym dniu lecz dotyczące dwóch różnych nieruchomości. Mając powyższe na uwadze, Sąd w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku art. 205 § 1 p.p.s.a. m. a-k.