I SA/Łd 1271/13

WyrokWSA w Łodzi2014-05-08

Skład orzekający: Joanna Grzegorczyk-Drozda, Paweł Janicki, Bogusław Klimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odliczenie podatku naliczonego w wysokości 4.840 zł z faktury VAT wystawionej przez firmę B było dopuszczalne, mimo że podatnik nie przedłożył oryginału faktury ani jej duplikatu?
Ratio decidendi
Odliczenie podatku naliczonego jest możliwe tylko w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, a kwota podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika. Faktura musi potwierdzać dokonaną dostawę lub wykonaną usługę. Jeśli podatnik nie przedłożył oryginału faktury ani jej duplikatu, mimo wezwania organu, pozbawienie go prawa do odliczenia podatku naliczonego jest uzasadnione.
Stan faktyczny
Spółka A s.c. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która uchyliła decyzję organu I instancji i orzekła co do istoty w zakresie podatku od towarów i usług za 2008 r. Kontrola wykazała nieprawidłowości w rozliczeniach VAT, w tym zawyżenie podatku naliczonego i zaniżenie podatku należnego. Spółka kwestionowała te ustalenia, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o VAT oraz Ordynacji podatkowej, a także Konstytucji RP. Sąd oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Naraziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2014 r. sprawy ze skargi A. s.c. M. D., M. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 r. oddala skargę. I SA/Łd 1271/13 Uzasadnienie Pismem z dnia 25 września 2013 r. A s.c. M. D., Mo. D. z siedzibą w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...], nr [...], uchylającą w całości decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] i orzekającą co do istoty w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 roku. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania: W wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego ustalono, że przedmiotem działalności s.c. A – Mo. D., M. D. w 2008 r. były usługi gastronomiczne i hotelarskie świadczone na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz na rzecz podmiotów prowadzących działalność gospodarczą na terytorium kraju. Kontrola wykazała nieprawidłowości skutkujące zawyżeniem podatku naliczonego w lutym i listopadzie 2008 r., a także zaniżeniem podatku należnego w listopadzie i grudniu 2008 r. Ustalono ponadto, że podatnik zawyżył w styczniu 2008 r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego z poprzedniego miesiąca. Rozliczając podatek od towarów i usług za ww. miesiąc Spółka wykazała tę nadwyżkę podatku w kwocie 35.271 zł. Uzasadniając stwierdzoną nieprawidłowość w tym zakresie organ I instancji wskazał, że w wyniku postępowania kontrolnego, przeprowadzonego za poszczególne miesiące 2007 r., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. wydał decyzję z dnia [...] Nr [...] określającą za grudzień 2007r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie 15.850 zł. Mając na względzie ujawnione nieprawidłowości organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] określającą nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następne okresy rozliczeniowe za miesiące od stycznia do sierpnia 2008r. oraz zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od września do grudnia 2008 r. W wyniku złożonego odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie, z powodu był fakt uchylenia decyzji organu I instancji w zakresie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2007 r. - w tym za grudzień 2007 r. W ocenie organu odwoławczego nadwyżka podatku naliczonego nad należnym za ww. miesiąc (uwzględniona przez organ I instancji w rozliczeniu za styczeń 2008 r.) mogła ulec zmianie, mając tym samym wpływ na rozliczenia podatku w następnych miesiącach. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ kontroli skarbowej (po wcześniejszym włączeniu do akt sprawy rozstrzygnięcia wydanego w zakresie podatku od towarów i usług za 2007 r.) stwierdził, że w rozliczeniu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. wystąpiły następujące nieprawidłowości: odliczenie podatku naliczonego w wysokości 4.840 zł z faktury VAT wystawionej przez firmę B (..-... U., K. 4, NIP [...]) - wbrew regulacji wynikającej z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm., dalej "ustawa o VAT"). Podczas postępowania kontrolnego - pomimo wezwania - Spółka nie przedłożyła jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego poczyniony zakup, tj. oryginału faktury, bądź jej duplikatu; dwukrotne odliczenie podatku naliczonego z faktur wystawionych przez firmę C S.A. , co stanowiło naruszenie art. 86 ust. 1 oraz art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT; zaniżenie podatku należnego w listopadzie i grudniu 2008 r. w związku z: ·nieopodatkowaniem usługi wynajmu sali na rzecz Sp. z o.o. D, udokumentowanej na podstawie faktur z dnia 19.11.2008 r. Nr [...] (wartość netto -5.145,25 zł; VAT - 1.131,95 zł) oraz z dnia 19.12.2008 r. Nr [...] (wartość netto - 4.358,36 zł; VAT - 958,84 zł); nierozliczeniem podatku należnego wynikającego z faktury z dnia 1.12.20081 Nr [...] (wartość netto - 4.327,87 zł; VAT 22% - 952,13 z - niezaewidencjonowanej przez podatnika, dokumentującej wynajem sali na rzecz Sp. E. Podatnik przyjmując do rozliczenia podatek wynikający z paragonu fiskalnego w kwocie 430,45 zł błędnie zastosował stawkę 7% w stosunku do części sprzedaży; nierozliczeniem podatku należnego wynikającego z faktury z dnia 16.12.2008 r. Nr [...] (wartość netto - 1.348,36 zł; VAT 22% - 296,64 zł) - niezaewidencjonowanej przez podatnika - dokumentującej usługę wynajmu sali na rzecz F z/s w Niemczech. podatnik przyjmując do rozliczenia podatek wynikający z paragonu fiskalnego w kwocie 236 zł błędnie zastosował stawkę 7% w stosunku do części sprzedaży; nieopodatkowaniem usług wynajmu sali na rzecz firmy G S.A., udokumentowanych na podstawie faktur z dnia 11.12.2008 r. Nr [...] (wartość netto - 345,90 zł; VAT 22% - 76,10 zł) oraz z dnia 22.12.2008 r. Nr [...] (wartość netto - 375,41 zł; VAT 22% - 82,59 zł) - niezaewidencjonowanych przez podatnika w rejestrze dostaw za 12/2008 r.; nierozliczeniem podatku należnego w związku z usługami gastronomicznymi wykonanymi na rzecz H Sp. z o.o., udokumentowanymi fakturą z dnia 10.12.2008 r. Nr [...] (wartość netto - 628,97 zł; VAT 7% - 44,03 zł; wartość netto - 136,89 zł; VAT 22% - 30,11 zł); nierozliczeniem podatku należnego w związku z usługą gastronomiczną oraz hotelową wykonaną na rzecz Stowarzyszenia [...] I, udokumentowaną fakturą z dnia 2.12.2008 r. Nr [...] (wartość netto 571,96 zł; VAT 7% - 40,41 zł); nieujęciem w okresowym raporcie fiskalnym za grudzień 2008 r. sprzedaży w kwocie netto - 1.198,07 zł; VAT - 196,43 zł; 4) w rozliczeniu za styczeń 2008 r. Spółka wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym z poprzedniego okresu rozliczeniowego w wysokości 35.271 zł. Postępowanie kontrolne przeprowadzone za poszczególne miesiące 2007 r. ujawniło nieprawidłowości skutkujące wydaniem przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. decyzji z dnia [...] Nr [...] określającej m.in. za grudzień 2007 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie 15.850 zł. W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik podatnika, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucił naruszenie: - przepisu art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy z dnia 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług poprzez jego błędne zastosowanie w odniesieniu do faktur wystawionych przez firmę B , - przepisów art. 120, art. 121. art. 122, Ordynacji podatkowej oraz art. 2 Konstytucji RP. W uzasadnieniu odwołania wskazano przede wszystkim na wadliwość rozstrzygnięcia w zakresie podatku od towarów i usług za 2007 r., gdyż dokonane rozliczenie skutkowało zmianą kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym z przeniesienia, która została uwzględniona w styczniu 2008 r. W odniesieniu do pozostałych nieprawidłowości strona podniosła, iż w jej mniemaniu są one marginalne i "nie uzasadniają dokonania wymiaru podatkowego". Dodatkowo wskazano, że wystawienie faktury dla klienta następowało najczęściej po wykonaniu usługi, dokonaniu zapłaty i wcześniejszym wystawieniu paragonu fiskalnego. W ocenie strony zasadnym byłoby przeprowadzenie stosownego postępowania dowodowego, które potwierdziłoby, czy niezaewidencjonowane faktury VAT i załączone do nich paragony fiskalne dokumentują tożsamą sprzedaż towarów i usług. Po przeanalizowaniu zebranego materiału dowodowego oraz zarzutów odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wydał wskazaną na wstępie decyzję z dnia [...], uchylającą w całości rozstrzygnięcie organu I instancji i orzekającą co do istoty W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, po uprzednim przedstawieniu materiału dowodowego w sprawie i ustaleń związanych z jego oceną, wskazał, że okoliczności sprawy pozwalają przyjąć, dokonane przez spółkę odliczenie podatku naliczonego w wysokości 4.840 zł z faktury wystawionej w listopadzie 2008 r. przez firmę B nastąpiło wbrew regulacji zawartej w art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT, ponieważ mimo wezwania podatnik nie przedstawił jakiegokolwiek dokumentu mogącego potwierdzić poczyniony zakup (oryginał, czy też duplikat faktury). Tymczasem jak wynika z treści art. 86 ust. 1 oraz art. 86 ust. 2obniżenie podatku należnego o podatek naliczony jest uprawnieniem podatnika, który, jeśli zamierza z niego korzystać winien wykazać przed organem podatkowym istnienie podstaw do skorzystania z tego prawa, przedstawiając stosowne dokumenty. Organ odwoławczy podzielił również ustalenia dotyczące błędnego odliczenia w lutym 2008 r. podatku naliczonego w łącznej wysokości 356 zł, określonego w fakturach wystawionych przez C S.A., ponieważ dwukrotne zaewidencjonowanie tych samych faktur, a także dwukrotne odliczenie z nich podatku naliczonego stanowi naruszenia art. 86 ust. 1 oraz art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT. Poczyniono również ustalenia, które wykazały zaniżenie w listopadzie i grudniu 2008 r. podatku należnego , stanowiące konsekwencję naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Nieprawidłowości te dotyczyły nieopodatkowaniem usług wynajmu Sali na rzecz spółki D udokumentowanych fakturami nr [...] z 19.11.2008 r. oraz [...] z 19.12.2008 r.. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że w odniesieniu do faktury z 19.11.2008 r. podatnika nie posiada jej kopii, ani paragonów fiskalnych potwierdzających rozliczenie sprzedaży tej usługi. W posiadaniu spółki była zaś kopia drugiej z kwestionowanych faktur, do której załączono paragony fiskalne mające potwierdzać rozliczenie. Jednak zebrany w sprawie materiał dowodowy , w tym wyjaśnienia złożone przez spółkę z o.o. D potwierdzają, że przedmiotem transakcji udokumentowanych wymienionymi fakturami były wyłącznie usługi polegające na wynajmie Sali, nie zaś, jak wykazano w paragonach fiskalnych dostawy usług hotelowych oraz sprzedaży artykułów konsumpcyjnych i napojów. W odniesieniu natomiast do zaniżenia podatku należnego poprzez nierozliczenia faktury z 1.12.2008 r., nr [...], wystawionej na rzecz Sp. z o.o. E, ustalono, iż podatnika błędnie zastosował 7% stawkę podatku VAT. Z wyjaśnień złożonych zarówno przez spółkę E, a także wymienionej faktury w ocenie organu wynika, że przedmiotem transakcji była sprzedaż usług polegających na wynajmie Sali – opodatkowana zgodnie z obowiązującymi przepisami stawką 22 % VAT. Podobna sytuacja dotyczyła faktury nr [...] z dnia 16.12.2008 r. dokumentującej sprzedaż usługi wynajmu Sali na rzecz F z/s w Niemczech. Zaniżenie podatku należnego wiązało się również z nieopodatkowaniem usług wynajmu sali na rzecz firmy G S.A., udokumentowanych na podstawie faktur z dnia 11.12.2008 r. Nr [...] oraz z dnia 22.12.2008 r. Nr [...]. Poczynione ustalenia wykazały, że nie zostały one zaewidencjonowane przez spółkę w rejestrze dostaw za 12/2008 r. Na okoliczność potwierdzenia uwzględnienia sprzedaży określonej w fakturach wystawionych na rzecz ww. Spółki podatnik przedłożył paragony fiskalne, na podstawie których podatek należny ujęty został w okresowych raportach fiskalnych, a tym samym w rejestrach dostaw za listopad i grudzień 2008 r. Jednak zarówno przedmiot sprzedaży, jej wartość oraz daty dokonywanych dostaw uwidocznione na załączonych paragonach –w ocenie organu odwoławczego - nie pozwalały na przyjęcie, że dokumentują one sprzedaż określoną w fakturach z dnia 11.12.2008 r. i 22.12.2008 r. Podobnych ustaleń dokonano w odniesieniu do faktury z dnia 10.12.2008 r. Nr [...], wystawionej na rzecz H Sp. z o.o. Organ odwoławczy ustalił ponadto, że spółka nie rozliczyła podatku należnego w związku z usługą gastronomiczną i hotelową wykonaną na rzecz Stowarzyszenia [...] I udokumentowaną fakturą z dnia 2.12.2008 r., Nr [...]. Organ wskazał, że podatnik nie posiada kopii tej faktury, ani też paragonów fiskalnych potwierdzających rozliczenie sprzedaży na rzecz wskazanego podmiotu, w związku z czym należało przyjąć zaniżenie podatku należnego za grudzień 2008 r. w kwocie wynikającej ze wskazanej faktury. Organ ustalił ponadto, iż w raporcie fiskalnym za grudzień 2008 r. nie ujęto sprzedaży w kwocie netto1.198,07 zł i błędne ujęcie jej w styczniu 2009 r, podczas, gdy dostawa miała miejsce w dniu 31 grudnia 2008 r., a zatem zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o VAT obowiązek podatkowy powstał w ostatnim dniu grudnia 2008 r. Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, iż wskazana naruszenia z pewnością nie mają, jak się wyrażono w odwołaniu, charakteru marginalnego, ponieważ wpływają na ocenę rzetelności prowadzonych ksiąg podatkowych, a tym samym na wykazaną przez spółkę w deklaracjach VAT-7 wartość dostaw towarów i usług oraz kwoty należnego podatku VAT. Organ podkreślił także, że nie kwestionuje praktyki wystawiania faktur na żądanie nabywcy już po wykonaniu usługi dokonaniu zapłaty. Jednak podstawą wykazanych nieprawidłowości było ustalenie, że sporne faktury i załączone do nich paragony fiskalne nie pokrywają się przedmiotowo, co potwierdzały niezgodności w zakresie wartości i przedmiotu sprzedaży, zastosowanych stawek podatku VAT, jak również rozbieżności w datach dokonywanych dostaw. Za bezpodstawny organ uznał zarzut naruszenia prawa procesowego poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność potwierdzenia u klientów, czy transakcje udokumentowane paragonami odzwierciedlają sprzedaż wykazaną na fakturach, ponieważ zarówno zebrany w sprawie materiał dowodowy, a w szczególności wyjaśnienia kontrahentów strony jednoznacznie potwierdzają, iż przedmiotem dostaw był wynajem sali, zaś załączone do faktur paragony fiskalne potwierdzały sprzedaż artykułów konsumpcyjnych, czy tez świadczenie usług hotelowych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi spółka wniosła o uchylenie kwestionowanej decyzji, zarzucając jej naruszenie: - art. 88 ust. 3a ustawy z dnia 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług, - art. 120, art. 121, art. 122 Ordynacji podatkowej oraz art. 2 Konstytucji RP. Ponadto skarżąca wniosła o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Natomiast w odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Rozważania prawne w tej sprawie należy rozpocząć od wskazania przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Zatem podatek powinien wystąpić tam, gdzie pojawia się świadczenie i konsumpcja, a nie każda płatność jest związana z ich powstaniem. W związku z tym, rozpatrując kwestię opodatkowania, należy przede wszystkim badać, czy miało miejsce jakiekolwiek świadczenie, co pozwoliłoby na ustalenie, że wystąpiła czynność opodatkowana (zob. A Bartosiewicz, R. Kubacki - Komentarz do art. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, Lex 2012). Ta zależność wiąże się także z odliczeniem podatku naliczonego. Podatnikowi (nabywcy towarów i usług) przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych (art. 86 ust. 1 ustawy o VAT). Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług (art. 86 ust. 2 pkt 1 lit a ustawy o VAT). Pamiętać jednak należy, że faktury dotyczące towarów są fakturami dokumentującymi dostawę/usługę. Ta z kolei jest przeniesieniem prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W związku z powyższym przez fakturę z tytułu nabycia towarów należy rozumieć fakturę z tytułu nabycia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, czyli potwierdzającą dokonaną na rzecz podatnika dostawę/usługę (por. A Bartosiewicz, R. Kubacki - Komentarz do art. 86 ustawy o podatku od towarów i usług, Lex 2012). Jeżeli zatem faktura nie potwierdza dokonanej dostawy towaru lub wykonanej usługi, to nie jest dokumentem "z tytułu nabycia towaru lub usługi" i nie stanowi podstawy do obniżenia kwoty podatku należnego, a wykazana w niej kwota podatku VAT nie jest podatkiem naliczonym. W niniejszej sprawie ponad wszelką wątpliwość organy podatkowe dowiodły, w świetle zebranego materiału dowodowego, iż zapisy w rejestrach dostaw za listopad i grudzień 2008 r., stanowiące podstawę do sporządzenia przez stronę deklaracji VAT są nierzetelne w zakresie wartości świadczonych przez stronę usług podlegających opodatkowaniu, w konsekwencji zgodnie z art. 193 § 4 O.p. nie mogą być uznane za dowód tego, co wynika z zawartych w nich zapisów. Nie sposób przy tym zgodzić się z twierdzeniem strony zawartym w uzasadnieniu skargi, iż są to uchybienia marginalne. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o podatku VAT podstawą opodatkowania świadczonych usług jest kwota należna z tytułu sprzedaży pomniejszona o kwotę należnego podatku. W przypadku usług świadczonych przez spółkę, których przedmiotem był wynajem sali miała zastosowanie 22% stawka podatku VAT, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT, natomiast w przypadku usług gastronomicznych i hotelowych, zgodnie z ust. 2 znajdzie zastosowanie 7% stawka podatku VAT. Prawidłowo również wskazał organ, iż zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym w 2008 r. obowiązek podatkowy powstaje w dniu wydania towaru lub wykonania usług, zaś zgodnie z ust. 4 powołanego przepisu jeżeli dostawa towaru lub wykonanie usługi powinny być potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi. Tymczasem skarżąca spółka, jak wynika z uzasadnienia decyzji II instancji (s. 6-11) oraz materiału dowodowego zebranego w sprawie nader swobodnie podchodziła do wymogów dotyczących prowadzenia ksiąg podatkowych, nałożonych na podmiot prowadzący działalność gospodarczą przez ustawodawcę. W tym miejscu należy wskazać, że rozliczenie podatku od towarów i usług jest wysoce sformalizowane. Ważną rolę w tym rozliczeniu pełnią dokumenty księgowe wystawiane przez podmiot dokonujący czynności opodatkowanej, a mianowicie faktury. Na podstawie treści faktur otrzymanych i wystawionych przez podatnika w danym okresie rozliczeniowym są bowiem sporządzane ewidencje sprzedaży i zakupu, a dane wynikające z ewidencji są podstawą do obliczenia podatku i wypełnienia deklaracji podatkowej. Oczywistym jest, że treść faktury powinna odpowiadać rzeczywistości. Faktury są bowiem istotnym elementem w procesie obliczenia podatku VAT, ale trzeba pamiętać, że ich celem jest jedynie dokumentowanie zdarzeń podlegających opodatkowaniu. Innymi słowy, obowiązek podatkowy zasadniczo nie powstaje dlatego, że wystawiona zostaje faktura (wyjątek wynika z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT.), ale dlatego, że dokonano czynności, która według ustawodawcy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Analogicznie, prawo do odliczenia podatku naliczonego materialnie nie istnieje dlatego, że dany podmiot posiada fakturę zakupu towaru lub usługi, ale dlatego, że rzeczywiście kupił towar lub usługę. Faktura jest natomiast dowodem zaistnienia zdarzenia podlegającego opodatkowaniu, a jej treść umożliwia dokonanie obliczenia podatku. W związku z powyższym istotne jest, aby faktury odzwierciedlały nie tylko stan rzeczywisty, ale muszą również istnieć w obrocie prawnym. Sąd jeszcze raz podkreśla, iż warunkiem skorzystania z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego było i jest posiadanie przez podatnika oryginałów faktur zakupu towarów i usług. Warunku tego skarżąca w niniejszej sprawie nie spełniła, mimo wezwań organów administracji. W tej sytuacji pozbawienie spółki prawa do odliczenia podatku naliczonego było uzasadnione. Zasadnicze zarzuty skargi ogniskują się jednak wobec wadliwości rozstrzygnięcia w zakresie podatku od towarów i usług za 2007 rok, gdyż dokonane rozliczenie podatku za ten okres skutkowało zmianą kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia w styczniu 2008 r. W szczególności strona w skardze powołuje zarzut naruszenia przez organy art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT w związku z nieprawidłowościami rozliczenia podatku VAT w zakresie odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur na usługi budowlane, wystawionych przez D. S. działającego pod firmą B, polegające na rozliczeniu tego podatku, mimo nieposiadania przez podatnika ani oryginałów, ani duplikatów stosownych faktur. Zarzut ten jest całkowicie niezasadny. Po pierwsze powołany przez stronę przepis nie był podstawą prawną wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. w dniu [...] decyzji. Po wtóre z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż podatnik nie dysponował oryginałem faktury wystawionej przez firmę B w listopadzie 2008 r. o wartości netto 22.000 zł (podatek VAT 4.840 zł). Pomimo wezwania strona nie przedłożyła wymienionej faktury, ani jej duplikatu, nie wyjaśniła również przyczyny jej braku, mimo faktu ujęcia jej (bez wskazania daty wystawienia i numeru) w ewidencji nabyć VAT za listopad 2008 r. W ocenie Sądu zatem, wobec brzmienia art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 lit. a ustawy o VAT , organy słusznie uznały, iż w rozliczeniu za listopad 2008 r. spółka zawyżyła podatek naliczony obniżający podatek należny za ten miesiąc o kwotę wynikającą z faktury wystawionej przez firmę B. W tym miejscu dodać należy, że w wyroku z dnia 8 maja 2014 r., sygn. akt I SA/Łd 1270/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny szczegółowo odniósł się do kwestii nieprawidłowości rozliczenia podatku VAT za 2007 r. w zakresie odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur na usługi budowlane, wystawionych przez D. S. działającego pod firmą B, które nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Nie jest też uzasadniony zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP. Przede wszystkim, dlatego, że powołany w skardze prawa materialnego, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o VAT nie jest niezgodny z żadnym przepisem Konstytucji, a w szczególności z jej art. 2, a poza tym przepis ów nie był podstawą prawną kwestionowanej decyzji. Zasady demokratycznego państwa prawnego oczywiście nie stoją na przeszkodzie wykluczaniu możliwości odliczania podatku naliczonego z faktur zakupowych, które nie dokumentują rzeczywistych transakcji. Przywołany w skardze wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 kwietnia 2004 r. wydany w sprawie K 24/03, dotyczy stanu prawnego nieobowiązującego już w 2008 r., a tego zaś okresu dotyczy zaskarżona decyzja. Ponadto wskazany w tym wyroku przepis § 48 ust. 4 pkt 2 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. odnosi się do innego stanu faktycznego, niż ustalony w sprawie. W myśl tego przepisu, gdy nabywca posiada fakturę lub fakturę korygującą niepotwierdzoną kopią u sprzedawcy, faktury te nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Należy wskazać, że powyższy przepis, którego niekonstytucyjność stwierdził Trybunał w ww. orzeczeniu nie stanowił podstawy rozstrzygnięcia dokonanego w przedmiotowej sprawie, zatem ww. zarzut skargi jest bezzasadny. W odniesieniu do zarzutów naruszenia prawa procesowego Sąd stwierdza, iż w toku prowadzonego postępowania podjęte zostały wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Materiał dowodowy zebrany został w sposób wyczerpujący i wnikliwie rozpatrzony, co znalazło swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Z powyższych względów, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi, z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku. E.B.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło