I SA/Łd 1313/07
WyrokWSA w Łodzi2008-04-16
Skład orzekający: Bogusław Klimowicz, Paweł Kowalski, Joanna Grzegorczyk-Drozda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej był uprawniony do uchylenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego, wydanego na wniosek podatnika przed wejściem w życie ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty skarżącej dotyczące braku uprawnienia Dyrektora Izby Skarbowej do uchylenia interpretacji są chybione. Zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy z dnia 16 listopada 2006 r., wnioski o wydanie interpretacji złożone przed wejściem w życie tej ustawy podlegały rozpatrzeniu na podstawie przepisów w brzmieniu obowiązującym przed zmianą. W przypadku zmiany lub uchylenia interpretacji wydanych przed tą datą, stosowano przepisy w brzmieniu sprzed nowelizacji, z zastrzeżeniem, że wygasały one z mocy prawa w razie zmiany przepisów, które były przedmiotem interpretacji. Sąd uznał, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego naruszyło prawo w sposób rażący, co uzasadniało uchylenie go przez organ II instancji.Stan faktyczny
Skarżąca J.P. wniosła o interpretację przepisów prawa podatkowego dotyczącą opodatkowania świadczenia z polisy na życie jej zmarłego ojca. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. wydał postanowienie, w którym podzielił stanowisko skarżącej, że świadczenie nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych ani podatkiem od spadków i darowizn. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił to postanowienie, uznając, że skarżąca jest spadkobierczynią, a nie osobą uprawnioną, co mogłoby skutkować zastosowaniem przepisów o podatku od spadków i darowizn. Skarżąca zaskarżyła decyzję Dyrektora, zarzucając m.in. naruszenie przepisów przejściowych, błędną kwalifikację prawną i wadliwe uzasadnienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski Asesor WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Protokolant Asystent sędziego Piotr Pietrasik po rozpoznaniu w Łodzi na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2008 r. przy udziale --- sprawy ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego oddala skargę.
Sygnatura akt I SA/Łd 1313/07
UZASADNIENIE
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją nr [...] z dnia [...] uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. nr [...] z dnia [...].
Dnia 1 czerwca J.P. zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z wnioskiem o dokonanie interpretacji w zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego w opisanym przez nią stanie faktycznym.
Firma ubezpieczeniowa "A" z siedzibą w L., dnia 1 czerwca 1933 roku wystawiła polisę na życie na rzecz J.K., który następnie zmarł w czasie drugiej wojny światowej.
Jedną z osób uprawnionych do otrzymania świadczenia z powyżej opisanej polisy jest A.K. – ojciec skarżącej, który zmarł 26 października 1969 roku.
Zgodnie z treścią postanowienia z dnia 9 czerwca 2005 roku wydanego przez Sąd Rejonowy w Ł. w sprawie o sygnaturze akt [...], spadek po A.K. nabyły J.P. i I.K. – żona zmarłego, po ½ części każda z nich, natomiast spadek po I.K., zmarłej 25 kwietnia 1980 roku, w całości nabyła skarżąca jako jej córka.
W ocenie skarżącej przyznana jej, jako zstępnej J.K., kwota świadczenia nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, gdyż korzysta ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.).
Nadto J.P. wskazała również, iż z uwagi na to, że przyznane jej świadczenie stanowi część sumy ubezpieczenia osobowego przysługującemu uprawnionemu, nie stanowi ona spadku po ubezpieczonym, a w związku z tym nie podlega także opodatkowaniu na podstawie ustawy z dnia 28 lipca 1983 roku o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2004 r. nr 142, poz. 1514 ze zm.).
Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. w wydanym w dniu [...] postanowieniu, podzielił stanowisko zaprezentowane przez skarżącą w opisanym wniosku.
Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił powyższe postanowienie.
Z treści, dość lakonicznego, uzasadnienia da się wywieść, iż organ II instancji uchylił postanowienie organu I instancji na podstawie art. 14b § 5 pkt. 2 o.p., z uwagi na rażące naruszenie prawa.
W ocenie Dyrektora kwota wypłacona skarżącej nie była wypłacona tytułem ubezpieczenia majątkowego. Skarżąca bowiem nie jest uprawnioną lecz spadkobierczynią po uprawnionym. A zatem w przedmiotowej kwestii miałyby ewentualne zastosowanie przepisy dotyczące podatku od spadków i darowizn.
J.P. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję organu II instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 1 pkt. 2 i art. 4 w zw. z art. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2006 roku o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 217, poz. 1590) przez wydanie decyzji przez organ nieuprawniony, naruszenie art. 14b § 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.), naruszenie art. 21 ust. 1 pkt. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez nieuwzględnienie go i nieuznanie z tego tytułu wskazanej kwoty za wolną od tego rodzaju podatku. Zarzuciła również błędną kwalifikację polisy ubezpieczeniowej J.K. jako ubezpieczenia majątkowego zamiast osobowego.
Nadto wskazała także na naruszenie art. 831 § 3 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku – Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 ze zm.) poprzez odmówienie jej atrybutu "uprawnionego" w kontekście treści niniejszego przepisu, stanowiącego że suma ubezpieczenia przypadająca uprawnionemu nie należy do spadku po ubezpieczonym. Z tych samych względów zarzuciła naruszenie art. 922 § 2 k.c.
Na zakończenie wskazała również, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zostało sporządzone w sposób przewidziany przez art. 210 § 4 o.p.
Z uwagi na zakres zaskarżenia skarżąca wniosła o uchylenie przedmiotowej decyzji, jako naruszającej prawo.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 14a § 1 i § 2 o.p. organy podatkowe udzielają pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego na podstawie wniosku podatnika, w którym podał on w sposób wyczerpujący stan faktyczny oraz przedstawił własne stanowisko w sprawie.
Prawo podatnika (płatnika, inkasenta) do złożenia wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji należy rozumieć szeroko, a więc jako uprawnienie odnoszące się zarówno do istniejącego stanu faktycznego, jaki stanu przyszłego. Wniosek ten powinien zawierać wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego oraz własne stanowisko podmiotu występującego z wnioskiem (zob. R. Mastalski w: B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki – "Ordynacja podatkowa – Komentarz 2007", UNIMEX, Wrocław 2007, s.126 i n.). Zatem podatnik w złożonym wniosku powinien przedstawić stan faktyczny sprawy i swoje stanowisko w tym zakresie, a organy dokonują jedynie oceny prawnej przedstawionego przez niego stanu faktycznego.
W przedmiotowej sprawie zgodnie z art. 4 pkt. 1 cytowanej ustawy z 16 listopada 2006 roku, wnioski o wydanie pisemnych interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnych sprawach wniesione przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, tak jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie, podlegają rozpatrzeniu na podstawie przepisów ustawy zmienianej, w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie przytoczonej ustawy.
W sprawach zmiany lub uchylenia pisemnych interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnych sprawach wydanych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej stosuje się przepisy ustawy zmienianej, w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, z tym że wygasają one z mocy prawa w razie zmiany przepisów, które były przedmiotem interpretacji (art. 4 § 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r.).
Mając na uwadze treść przytoczonych przepisów należy stwierdzić, że zarzuty skarżącej dotyczące tego, że dyrektor nie jest organem właściwym do uchylenia interpretacji są chybione i nie zasługują na uwzględnienie, gdyż nie znajdują oparcia w obowiązującym stanie prawnym.
Zarzuty skarżącej odnoszące się do naruszenia przez organ II instancji przepisów regulujących kwestie związane ze spadkobraniem również nie zasługują na uwzględnienie. Rozpatrywana sprawa dotyczy bowiem jedynie kwestii opodatkowania otrzymanej przez J.P. kwoty pieniędzy podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zagadnienie dotyczące ewentualnego opodatkowania lub nie, wspomnianej kwoty, podatkiem od spadków i darowizn jest przedmiotem rozpoznania w odrębnym postępowaniu (toczącym się obecnie przed tut. Sądem w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 228/08).
Z ustalonego stanu faktycznego wynika, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł., rozpoznając opisany na wstępie wniosek skarżącej, wydając postanowienie, w którym podzielił jej stanowisko w zakresie interpretacji przepisów prawa podatkowego, nie poczynił żadnych głębszych ustaleń w kwestii ustalenia czy wskazana kwota została wypłacona J.P. jako spadkobierczyni czy też jako osobie uprawnionej. Ustalenie tej kwestii będzie miało fundamentalne znaczenie dla rozpoznania przedmiotowego wniosku. Jeżeli skarżącą należałoby, jak na to wskazuje organ II instancji w zaskarżonej decyzji, traktować jak spadkobierczynię a nie osobę uprawnioną to zastosowanie będą miały inne przepisy aniżeli te dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych.
Sąd uznał zatem, w oparciu o przytoczone powyżej okoliczności, iż postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. naruszyło prawo w sposób rażący, a co za tym idzie zaskarżona decyzja o jego uchyleniu jest prawidłowa.
Mając powyższe na uwadze, Sąd zgodnie z treścią art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił rozpatrywaną skargę.
P.Pij.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło