I SA/Łd 1324/12
PostanowienieWSA w Łodzi2012-12-12
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy jest uprawniony do umorzenia postępowania w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdy strona cofnie ten wniosek?Ratio decidendi
Referendarz sądowy jest uprawniony do umorzenia postępowania w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdy strona cofnie ten wniosek. Cofnięcie wniosku czyni postępowanie bezprzedmiotowym, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA. Kompetencja referendarza do merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmuje również możliwość zakończenia tego postępowania.Stan faktyczny
Skarżący G.S. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. i wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący poinformował o dokonaniu przelewu kwoty wpisu od skargi i oświadczył, że rezygnuje z prawa pomocy. Referendarz sądowy uznał to za cofnięcie wniosku o przyznanie prawa pomocy i umorzył postępowanie w tym zakresie.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie z wniosku skarżącego – G. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 grudnia 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku G. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia straty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie z wniosku skarżącego – G. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
G.S., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia straty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od powyższej skargi w kwocie 500 zł G.S. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, który w dniu 16 listopada 2012 roku uzupełnił o wypełniony formularz urzędowy (PPF). Z uwagi na fakt, że zawarte w tym formularzu oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 21 listopada 2012 roku wezwał pełnomocnika skarżącego do złożenia przez wnioskodawcę dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do: złożenia deklaracji podatkowych dotyczących prowadzonej działalności gospodarczej z okresu ostatnich 3 miesięcy, nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych, w tym rachunków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą z okresu ostatnich 3 miesięcy, podania kwoty wydatków przeznaczanych miesięcznie na utrzymanie rodziny i podstawowe opłaty, przedstawienia kserokopii umów kredytowych wskazanych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, wyjaśnienie kwestii posiadania "niezapłaconych faktur" na kwotę
ok. 200 tys. zł oraz przedstawienia odpisu (kserokopii) zeznania podatkowego skarżącego i jego żony za 2011 rok, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w drodze pisma z dnia 4 grudnia 2012 roku poinformował, że dokonał przelewu kwoty 500 zł tytułem wpisu od skargi. Oświadczył przy tym, że rezygnuje z prawa pomocy, o które wystąpił, zgodnie z pismem z dnia 2 listopada 2012 roku. Do pisma skarżący załączył dokument w postaci "Potwierdzenia przelewu" kwoty 500 zł tytułem wpisu od skargi w niniejszej sprawie.
Powyższe oświadczenie G.S. w kwestii rezygnacji z prawa pomocy Referendarz sądowy potraktował jako cofnięcie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Stosownie zaś do treści art. 161 § 1 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy strona cofnie skutecznie skargę, w razie śmierci strony w określonych sytuacjach oraz gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym (art. 161 § 2 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, a następnie oświadczył, że rezygnuje z prawa pomocy, o które wystąpił, cofając tym samym wniosek o jego przyznanie. Jednocześnie wnioskodawca potwierdził fakt uiszczenia opłaty sądowej od wniesionej skargi.
W tej sytuacji uznać zatem należało, że cofnięcie przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy uczyniło bezprzedmiotowym postępowanie w zakresie nim objętym, zachodzi bowiem brak przedmiotu rozpoznania. Jest to zatem sytuacja, o której stanowi art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie należało jednak rozważyć, czy do orzekania na podstawie powołanego przepisu uprawniony jest referendarz sądowy. Na tak postawione pytanie należy udzielić odpowiedzi twierdzącej. Jeśli bowiem referendarz sądowy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. został uprawniony do merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, to takie jego uprawnienie obejmuje tym bardziej kompetencję do zakończenia tego postępowania z powodu zaistnienia w jego toku zdarzeń, które uniemożliwiają osiągnięcie tego celu (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 grudnia 2008 r., sygn. akt III SA/Gd 379/08). Jednocześnie podzielić w tym miejscu należy pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 grudnia 2007 roku (sygn. akt I OZ 942/07), że katalog czynności referendarza sądowego z art. 258 § 2 p.p.s.a. ma charakter otwarty, co powoduje, że ma on także możliwość wydawania innych niż wymienione w tym przepisie zarządzeń i postanowień. W takiej sytuacji należy odpowiednio zastosować art. 259 § 1 p.p.s.a. i uznać, że strona lub jej pełnomocnik ma możliwość złożenia sprzeciwu również wobec tych czynności. Daje to możliwość skontrolowania przez sąd administracyjny m.in., czy referendarz sądowy, dokonując czynności niewymienionych w art. 258 § 2 p.p.s.a., nie wykroczył poza uprawnienia przyznane mu art. 258 § 1 p.p.s.a.
Powyższy wniosek wypływa także z pozycji referendarza sądowego w sądownictwie administracyjnym. Nie będąc sędzią, otrzymał on możliwość wydawania postanowień kierowanych do strony. W przypadku, gdy strona nie wniesie sprzeciwu, uzyskują one moc postanowień sądowych (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 grudnia 2008 r., sygn. akt III SA/Gd 379/08).
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło