I SA/Łd 135/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA A. Wrzesińska-Nowacka, Sędziowie NSA W. Jarzębowski, A. Cudak (spr.), Protokolant A. Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2004 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku spółki kwoty na poczet przyszłych zobowiązań w podatku od towarów i usług za okres od miesiąca kwietnia do września 2002 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego kwotę 740 (siedemset czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego; 3) ustala , że wpis w niniejszej sprawie wynosi 500 (pięćset) złotych ; 4) zwrócić skarżącemu nadpłacony wpisu sądowy w wysokości 1.500 (jeden tysiąc pięćset) złotych. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego Ł., decyzją z dnia [...], zabezpieczył na majątku firmy A spółka z o.o. w Ł. kwotę 139.323 zł. na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień – wrzesień 2002 r., wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 12.268,20 zł., wyliczonymi na dzień wydania niniejszej decyzji, która zostanie określona decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w wyniku czynności kontrolnych wykryto szereg nieprawidłowości w dokonywanych rozliczeniach z budżetem państwa w podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień – wrzesień 2002 r. W związku z tym stwierdzono nierzetelność prowadzonych przez spółkę ewidencji sprzedaży oraz zakupu VAT. Wysokość uszczuplenia podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień – wrzesień 2002 r. wynosi, 139.323 zł. plus odsetki za zwłokę. Zdaniem organu podatkowego zachodzi uzasadniona obawa, że powyższe zobowiązanie nie zostanie wykonane. Przemawiają za tym następujące okoliczności: - spółka w 2002 r. zadeklarowała w podatku dochodowym od osób prawnych 45.465,37 zł. straty; - kapitał zakładowy spółki wynosi 1.204.000 zł., z czego 1.200.000 zł. stanowi aport rzeczowy w postaci nieruchomości obciążonej hipoteką bankową na rzecz Banku A z tytułu udzielonego kredytu inwestycyjnego na budowę stacji paliw; - kwota zadłużenia spółki na koniec 2002 r. wynosi 1.276.524 zł.; - kwota uszczupleń podatkowych spółki jest znaczna; - spółka nie ujawniła posiadanego rachunku bankowego w banku B. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., po rozpoznaniu odwołania spółki A, decyzją z dnia [...], uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i orzekł o zabezpieczeniu na majątku spółki z o.o. A w Ł., przybliżonej kwoty 139.323 zł. na poczet przyszłych zobowiązań w podatku od towarów i usług za okres kwiecień – wrzesień 2002 r. Organ odwoławczy orzekł reformatoryjnie z uwagi na brzmienie art. 17 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387), który to przepis nakazuje stosować do zabezpieczeń zobowiązań podatkowych, powstałych przed 1 stycznia 2003 r. przepis art. 33 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym w 2002 r. W ocenie organu odwoławczego okoliczności stwierdzone w toku kontroli poparte analizą sytuacji finansowej spółki stanowią uzasadnioną obawę, że spółka nie wykona przewidzianych zobowiązań podatkowych. Powyższą decyzję zaskarżyła skargą do Sądu A spółka z o.o. w Ł. Autor skargi nie sprecyzował zarzutów skargi. Z treści uzasadnienia można wyciągnąć wniosek, że skarżący zarzuca naruszenie przepisu art. 33 Ordynacji podatkowej, polegające na nie wykazaniu wyraźnych przyczyn i konkretnych dowodów na poparcie istnienia przesłanek do dokonania zabezpieczenia na majątku strony. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów procesu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych powodów niż te wskazane przez jej autora. Kontrola legalności zaskarżonych decyzji, sprawowana przez Sąd administracyjny, nie sprowadza się jedynie do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze. Zgodnie bowiem z art. 134§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W pierwszej kolejności należy wskazać, że nie są uzasadnione zarzuty podniesione w skardze. Zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387) do zabezpieczeń zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy art. 33 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2003 r. Zatem jak trafnie zauważył Dyrektor Izby Skarbowej, do zabezpieczenia zobowiązań podatkowych w rozpoznawanej sprawie, zastosowanie będą miały uregulowania w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawy. Przepis art. 33 Ordynacji podatkowej, w ówczesnym brzmieniu, rozróżniał dwie sytuacje zabezpieczenia zobowiązań podatkowych. Pierwszy z nich dotyczył zabezpieczenia zobowiązania podatkowego przed terminem płatności podatku (§1). Drugi odnosił się do zabezpieczenia przed wydaniem decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego lub określającej wysokość zaległości podatkowej (§2). W przypadku drugiej z wymienionych sytuacji, mającej zastosowanie w niniejszej sprawie, zabezpieczenie można dokonać, jeżeli z dowodów zgromadzonych w postępowaniu wynika, że zobowiązanie podatkowe może nie zostać wykonane. Z treści zaskarżonej decyzji widocznym jest, wbrew twierdzeniom autora skargi, że powyższa przesłanka, wynikająca z art. 33§2 Ordynacji podatkowej, została spełniona. Wysokość przewidywanej zaległości podatkowej w zestawieniu z majątkiem spółki sprawia, że uzasadniony jest wniosek organów podatkowych, że zobowiązanie podatkowe może nie zostać spełnione. Świadczy o tym wysokość aktualnego zadłużenia spółki, obciążenie hipoteką nieruchomości spółki, straty ponoszone przez podatnika w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zatem istnieje obawa niewykonania przez podatnika zobowiązania podatkowego lub też uzasadnione przypuszczenie, że może ono nie zostać wykonane. Oceny tej nie zmienia okoliczność podnoszona przez skarżącego, że spółka nie zalegała z płatnościami swych zobowiązań. Z całokształtu zebranego w sprawie administracyjnej materiału dowodowego wynika, że istnieje uzasadnione przypuszczenie, że może zajść konieczność wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu przymusowego wykonania zobowiązania podatkowego. To zaś, jak przyjmuje się w doktrynie (zob. M. Kalinowski w; B. Brzeziński, M. Kalinowski, M. Pasternak, A. Olesińska, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Toruń 2002 r., s. 135), wystarczy do stwierdzenia zaistnienia przesłanki z art. 33§2 Ordynacji podatkowej. Pomimo powyższego zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Decyzja o zabezpieczeniu musi bowiem spełniać określone wymogi. Zgodnie z art. 33 § 3 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu sprzed 1 stycznia 2003 r., jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji, o których mowa w § 2, organ podatkowy określa w decyzji o zabezpieczeniu przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego, na podstawie posiadanych danych, co do wysokości podstawy opodatkowania. Zatem przedmiotem zabezpieczenia może być konkretne zobowiązanie podatkowe. W przypadku podatku od towarów i usług okresem rozliczeniowym jest miesiąc. Dlatego też zobowiązanie w podatku od towarów i usług może dotyczyć wyłącznie określonego miesiące. Stosownie do treści art. 27 ust. 5 w związku z art. 10 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w tym podatku odnosi się do poszczególnych okresów miesięcznych. Stąd też w wypadku zabezpieczania zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług, należnych za kilka miesięcy roku podatkowego, decyzja o zabezpieczeniu powinna zawierać odrębne rozstrzygnięcia dotyczące zabezpieczenia za każdy miesiąc. Wniosek powyższy potwierdza treść art. 33§ 4 pkt 2 Ordynacji podatkowej, w poprzednim brzmieniu. Przepis ten stanowi, że decyzja o zabezpieczeniu wygasa z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej (aktualnie z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego art. 33a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej). Decyzja ta oczywiście będzie się odnosiła do konkretnych miesięcy. W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy dokonał zabezpieczenia kwoty 139.323 zł. na poczet przyszłych zobowiązań w podatku od towarów i usług za okres kwiecień – wrzesień 2002 r. W sentencji decyzji ani w jej uzasadnieniu nie rozbito powyższej kwoty i nie zawarto rozstrzygnięć w zakresie przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego za poszczególne miesiące. Rozstrzygnięcie to stoi w oczywistej sprzeczności z unormowaniem zawartym w art. 33 §3 Ordynacji podatkowej w brzmieniu sprzed 1 stycznia 2003 r. Naruszenie to miało niewątpliwe wpływ na wynik sprawy. Uwzględniając powyższe Sąd na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponieważ przedmiotem zaskarżenia była decyzja o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego, a nie decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego, zgodnie z art. 231 in fine powyższej ustawy powinien zostać pobrany wpis stały, którego wysokość wynika z §2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r.w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193).