I SA/Łd 1404/15

Dnia 9 marca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Świderska Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędzia WSA Cezary Koziński (spr.) Protokolant: Asystent sędziego Marcin Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2016 roku sprawy ze skargi K. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 rok oddala skargę. I SA/Łd 1404/15 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy T. z [...] ustalającą K. T. łączne zobowiązanie pieniężne na 2015 rok w kwocie 2.466,00 zł. Organ podatkowy pierwszej instancji przyjął do opodatkowania: - w zakresie podatku rolnego - użytki rolne o pow. 0,5700 ha fizycznych, podstawa opodatkowania 0 ha, stawka podatku 306,85 zł, podatek w kwocie 0 zł; - w zakresie podatku od nieruchomości: budynki mieszkalne (powyżej 2,20 m) o powierzchni użytkowej 100 m2, stawka podatku 0,50 zł/m2, podatek w kwocie 50,00 zł; budynki mieszkalne (od 1,40 m do 2,20 m) o powierzchni użytkowej 200 m2, stawka podatku 0,50 zł/m2, podatek w kwocie 50,00 zł; budynki pozostałe (powyżej 2,20 m) o powierzchni użytkowej 397,89 m2, stawka podatku 5,30 zł/m2, podatek w kwocie 2.108,82 zł; budynki pozostałe (od 1,40 m do 2,20 m) o powierzchni użytkowej 97,20 m2, stawka podatku 5,30 zł/m2, podatek w kwocie 257,58 zł. W odwołaniu od decyzji K. T. zarzuciła m.in. naruszenie w sprawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.) – powoływanej dalej jako "u.p.o.l", iż należące do niej budynki winny korzystać ze zwolnienia od podatku od nieruchomości, gdyż położone są na gruntach gospodarstwa rolnego i służą wyłącznie działalności rolniczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji uznało, że okoliczności faktyczne w rozpoznawanej sprawie nie są sporne. Podatniczka jest właścicielem zabudowanej nieruchomości o pow. 0,57 ha położonej we wsi Ł., gm. T. (nabytej w drodze umowy darowizny z dnia 26 lipca 2007 r., na podstawie aktu notarialnego Repertorium A nr [...]). Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów, grunty działki oznaczonej nr ewid. 546 o łącznej pow. 0,57 ha sklasyfikowane zostały jako: B-RVI - 0,16 ha, S-PsV -0,13 ha, S-RV -0,11 ha, S-RVI -0,17 ha. Na gruntach ww. działki znajduje się budynek mieszkalny o pow. użytkowej 300 m2 (w tym pomieszczenia o wys. powyżej 2,20 m - 100 m2 oraz pomieszczenia o wys. od 1,40 m do 2,20 m - 200 m2). Ponadto na nieruchomości znajduje się: budynek stodoły o powierzchni użytkowej 254,20 m2, o wysokości powyżej 2,20 m wraz z poddaszem o powierzchni użytkowej 97,20 m2, o wysokości od 1,40 m do 2,20 m, budynek inwentarsko-składowy z garażem o powierzchni użytkowej 91,74 m2, o wysokości powyżej 2,20 m, a także budynek gospodarczo - garażowy o powierzchni użytkowej 51,95 m2 o wysokości powyżej 2,20 m. Ustalenia powyższe zostały dokonane na podstawie oględzin nieruchomości przeprowadzonych w dniu 21 kwietnia 2015 r. W ocenie SKO istota sporu sprowadza się do tego, czy budynki gospodarcze położone na nieruchomości skarżącej podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z ogólną zasadą (art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają wszystkie budynki lub ich części. W oparciu o przepis art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l. zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części: położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej. Niewątpliwie budynki gospodarcze skarżącej położone są na gruntach sklasyfikowanych jako użytki rolne, ale nie jest to warunek wystarczający do zwolnienia od podatku od nieruchomości. Budynki gospodarcze muszą być bowiem położone na gruntach gospodarstw rolnych, a ten warunek nie jest spełniony. Skarżąca posiada bowiem grunty nie stanowiące gospodarstwa rolnego — art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym. Niezależnie od powyższego budynki gospodarcze muszą służyć wyłącznie działalności rolniczej, a sama skarżąca nie potwierdza jakoby taką działalność prowadziła. Na powyższe stanowisko nie ma żadnego wpływu fakt, iż część budynków gospodarczych (poza garażem o pow. 23,56 m2) użytkuje bezumownie matka skarżącej, która prowadzi gospodarstwo rolne (oświadczenie Z. T. z dnia 12 maja 2015 r.). Skład orzekający Kolegium nie podzielił zaprezentowanego w odwołaniu stanowiska, jakoby sam fakt użytkowania budynków gospodarczych przez innego rolnika uprawniał właściciela tychże budynków do skorzystania ze zwolnienia podatkowego, jeśli budynki te położone byłyby na użytkach rolnych niestanowiących gospodarstwa rolnego. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik K. T. wniósł o uchylenie w całości ww. decyzji SKO w P. i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1) przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść decyzji - regulacji art. 200a § 1 i 4 Ordynacji podatkowej, poprzez zaniechanie przeprowadzenia rozprawy przez organ odwoławczy w sytuacji wystąpienia potrzeby wyjaśnienia istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy przy udziale świadków, względnie naruszenie art. 229 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego; 2) przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść decyzji - regulacji art. 121, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez zaniechanie działań niezbędnych do dokładnego zbadania stanu faktycznego sprawy oraz brak wyczerpującego i wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, co w konsekwencji stanowi naruszenie zasad rzetelnej procedury i prawdy obiektywnej; 3) naruszenie prawa materialnego - regulacji art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l., poprzez jej niezastosowanie w sytuacji wystąpienia okoliczności uzasadniających przyjęcie zwolnienia przedmiotowego od podatku od nieruchomości, a to posadowienia na stanowiącej własność skarżącej działce nr 546, położonej we wsi Ł., budynków gospodarczych (oraz ich części) na gruntach gospodarstwa rolnego prowadzonego przez rodziców skarżącej: Z. i S. T., służących wyłącznie ich działalności rolniczej, co w konsekwencji doprowadziło do ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku rolnego i od nieruchomości skarżącej na rok 2015 r. w kwocie 2.466,00 zł. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, iż zarówno ona, jak i jej mama Z. T., w treści składanych pism deklarowały wolę złożenia ustnych wyjaśnień w sprawie, z czego organ I instancji nie skorzystał. W tym stanie rzeczy skarżąca, powołując się na regulację art. 229 Ordynacji podatkowej, wniosła o przesłuchanie matki Z. i ojca – S. T., a także skarżącej, w celu uzupełnienia dowodów w sprawie, a to na okoliczność weryfikacji, kto użytkuje budynki gospodarcze znajdujące się na posesji - działce nr 546 oraz sposobu przeznaczenia tychże budynków, a także ewentualnie przeprowadzenia przez organ I instancji informacyjnego rozpytania właścicieli nieruchomości sąsiednich na ww. okoliczność, czego zaniechano. Skarżąca oświadczyła, że użytkuje jedynie posadowiony na nieruchomości budynek mieszkalny oraz garaż o powierzchni 23,56 m2. Stąd skarżąca nie kwestionuje naliczonej kwoty podatku do kwoty 224,47 zł. Natomiast pozostałe budynki posiada, korzystająca z nich nieprzerwanie od 1988 r., jej mama – Z. T. w ramach prowadzonego przez nią wspólnie z mężem gospodarstwa rolnego i działalności rolniczej. Kwestia zmiany stosunków własnościowych na podstawie umowy darowizny nie zmieniła niczego w zakresie dysponowania tymi budynkami przez matkę skarżącej oraz korzystania z nich dla potrzeb działalności rolniczej. W tej sytuacji niewątpliwie rolnik (tj. Z. T.) wykorzystuje budynki gospodarcze lub ich części niebędące jego własnością. W ocenie skarżącej spełnione są ustawowe warunki zwolnienia jej od podatku budynków gospodarczych na stanowiącej jej własność działce, a wykorzystywanych do prowadzenia działalności rolniczej przez jej matkę. Budynki te są wyłącznie wykorzystywane do działalności rolniczej i znajdują się na gruncie rolnym będącym w siadaniu rolnika. Ten grunt - jako będący w posiadaniu rolnika - należy uznać za wchodzący w skład gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Sąd nie podzielił zarzutów skargi co do naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść decyzji, w szczególności poprzez niedokładne zbadania stanu faktycznego sprawy oraz brak wyczerpującego i wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Skarżąca nie kwestionuje powierzchni gruntów podlegających opodatkowaniu podatkiem rolnym, jak również powierzchni budynków przyjętych do opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. nie zakwestionowało także kilkakrotnie podnoszonej w sprawie okoliczności, że budynki gospodarcze posadowione na gruncie będącym własnością skarżącej wykorzystuje faktycznie jej matka do działalności rolniczej. Organ odwoławczy uznał jedynie, że ta okoliczność nie ma żadnego znaczenia w sprawie. Organy podatkowe prowadząc postępowanie nie uchybiły więc normom określonym w art. 121, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Sąd pragnie również podkreślić, iż organ odwoławczy nie jest zobligowany do przeprowadzenia rozprawy na wniosek strony w każdym przypadku. Zgodnie bowiem z art. 200a § 3 Ordynacji podatkowej może odmówić przeprowadzenia rozprawy, jeżeli przedmiotem rozprawy mają być okoliczności niemające znaczenia dla sprawy, albo okoliczności te są wystarczająco potwierdzone innym dowodem. Przyjęcie przez SKO stanu faktycznego sprawy jako niespornego, wykluczało potrzebę przeprowadzania dodatkowych dowodów w sprawie, a argumentacja i racje podatnika wynikały z jego stanowiska prezentowanego w złożonych pismach i odwołaniu. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miała wykładnia prawa materialnego, a konkretnie zakres zastosowania zwolnienia podatkowego określonego w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014, poz. 849 ze zm.). Zgodnie z ww. przepisem, "zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej". Niewątpliwie to zwolnienia podatkowe ma charakter przedmiotowy i odnosi się do budynków lub ich części związanych z działalnością rolniczą. Warunkiem jego zastosowania jest: 1) posadowienie budynków gospodarczych na gruntach gospodarstw rolnych, przez które rozumie się obszar gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy (art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym – Dz.U. z 2013, poz. 1381 ze zm.); 2) budynki te służyć muszą wyłącznie działalności rolniczej, przez którą - zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. - rozumie się produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych, grzybów uprawnych, sadownictwo, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego fermowego oraz chów i hodowlę ryb. W ocenie Sądu zasadnie SKO w P. uznało, że warunkiem zastosowania analizowanego zwolnienia jest nie tylko to aby budynki służyły wyłącznie działalności rolniczej, ale także ich posadowienie na gruntach gospodarstw rolnych – na obszarach gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy. Taka wykładnia art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l. wynika także z orzecznictwa sądów administracyjnych, gdzie wskazuje się, że przepis ten wymaga, aby łącznie zostały spełnione dwie przesłanki - po pierwsze musi to być budynek gospodarczy, a po drugie musi być on położony na terenie gospodarstwa rolnego (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2013 r. o sygn. akt II FSK 2564/11, LEX nr 1370480). Podkreślić także należy, iż zwolnienia podatkowe są odstępstwem od konstytucyjnej zasady powszechności opodatkowania sformułowanej w art. 84 Konstytucji RP i jako takie podlegają ścisłej interpretacji z wyłączeniem wykładni rozszerzającej zakres ich stosowania. Treści przepisów regulujących zwolnienie nie można domniemywać ani na korzyść, ani na niekorzyść podmiotów, których one dotyczą. W niniejszej sprawie poza sporem jest, że budynki gospodarcze będące własnością K. T. posadowione są na działce o powierzchni 0,5700 ha fizycznych, która nie jest gospodarstwem rolnym i nie wchodzi w skład takiego gospodarstwa. Skarżąca nie wydzierżawiła (nie przekazała też w inny sposób) tej działki wraz z budynkami swojej matce, co można by było uznać, iż grunt ten wraz z budynkami wszedł w skład gospodarstwa rolnego. W związku z tym budynki gospodarcze położone na działce skarżącej podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości i nie korzystały ze zwolnienia określonego w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z póź. zm.), należało skargę oddalić. ds