I SA/Łd 1661/06
WyrokWSA w Łodzi2007-01-30
Skład orzekający: Piotr Kiss, Bogdan Lubiński, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących transakcje, które faktycznie nie zostały dokonane przez wskazanych wystawców, nawet jeśli usługi mogły zostać wykonane przez inny podmiot?Ratio decidendi
Podatnik nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które stwierdzają czynności faktycznie nie dokonane przez ich wystawców. Okoliczność, że usługi mogły zostać wykonane przez inny podmiot, nie może uzasadniać odliczenia podatku naliczonego na podstawie fikcyjnych faktur. Dodatkowo, wydatki udokumentowane takimi fakturami nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji określającą A. G. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za okresy od czerwca do grudnia 2001 r. Organy podatkowe zakwestionowały prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego z ośmiu faktur, twierdząc, że dokumentują one transakcje faktycznie nie dokonane przez wskazane firmy, które nie prowadziły działalności gospodarczej. Podatnik w skardze do WSA zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, argumentując, że organy nie zbadały, czy usługi nie zostały wykonane przez inny podmiot.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 30 stycznia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Kiss (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Asesor WSA Ewa Alberciak,, Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 stycznia 2007 roku przy udziale – sprawy ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wskazane miesiące 2001 r. oddala skargę
I SA/Łd 1661/06
UZASADNIENIE
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł., po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] Nr [...] określił A. G., właścicielowi firmy "A" zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2001 r. w wysokości 92.123,00 zł., za listopad 2001 r. w wysokości 156.408,00 zł., za grudzień 2001 r. w wysokości 18.572,00 zł. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad podatkiem należnym do przeniesienia na następny miesiąc za lipiec 2001 r. w wysokości 63.224,00 zł., za sierpień 2001 r. w wysokości 411.769,00 zł., za wrzesień 2001 r. w wysokości 454.084,00 zł., za październik 2001 r. w wysokości 140.872,00 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji podniósł, iż w wyniku przeprowadzonej kontroli skarbowej ustalono, że podatnik zawyżył podatek naliczony do odliczenia w rozliczeniu za czerwiec i sierpień 2001 r. poprzez odliczenie podatku naliczonego wynikającego z ośmiu wskazanych faktur dokumentujących transakcje faktycznie nie dokonane z firmami "B" sp. z o.o. z siedzibą w W. oraz "C" S.A. z siedzibą w W., naruszając w ten sposób § 50 ust. 4 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 109, poz.1245/. Nadto stwierdzono, iż w rozliczeniu za czerwiec, lipiec, sierpień, listopad i grudzień 2001 r. podatnik odliczył podatek naliczony z faktur dokumentujących wydatki nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów.
Od powyższej decyzji pełnomocnik A. G. wniósł odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i o orzeczenie co do istoty sprawy lub o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, że w zakresie przedmiotu sporu, tj. zasadności przyjęcia faktu, iż faktury pochodzące od wskazanych dwu firm dokumentują czynności faktycznie nie wykonane przez te firmy, organ pierwszej instancji nie zbadał i nie rozważył, czy przedmiotowe usługi, o których mowa w spornych fakturach , nie zostały jednak zrealizowane przez inny podmiot, niż wystawca faktury, np. przez podwykonawcę.
Decyzją z dnia [...] Nr [..] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o VAT z 1993 r. podatnikowi przysługuje prawo obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy nabyciu towarów i usług. Natomiast w myśl § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, w wypadku gdy wystawiono faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, faktury te i dokumenty celne stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Istotne zatem jest aby faktura stanowiąca podstawę do odliczenia , dokumentowała realną czynność nabycia towarów i usług, w przeciwnym wypadku nie będzie możliwe odliczenie podatku naliczonego z takiej faktury.
W niniejszej sprawie zdaniem organu faktury wystawione przez ,,C" S.A. oraz "B." sp. z o.o. dokumentują czynności, które nie zostały dokonane przez wymienione firmy. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, iż wymienione spółki nie prowadziły w spornym okresie żadnej działalności gospodarczej. Stwierdzono także, że w zakwestionowanych fakturach wskazane zostały błędne numery identyfikacji podatkowej - NIP oraz nieprawidłowe adresy ich siedzib. Nie odnaleziono również dokumentacji podatkowej wymienionych firm, potwierdzającej, że dokonywały one zakupów towarów lub usług koniecznych do ich działalności. Nadto jak wynika z protokołu przesłuchania prezesa obu spółek - M. M. – spółki nie były wykonawcami żadnych usług na rzecz firmy "A", a prawdopodobnie usługi te wykonywała spółka z o.o. D, której prezesem jest M. C.
W odniesieniu do oświadczeń pracowników firmy "A" organ odwoławczy uznał, iż w świetle zgromadzonego materiału dowodowego potwierdzają one jedynie fakt , iż osoby na nich podpisane były pracownikami firmy i brały udział w jakichś szkoleniach marketingowych oraz nadzorowały akcje promocyjne organizowane na zlecenie firmy skarżącego. Z oświadczeń tych nie wynika natomiast, że były to przedsięwzięcia organizowane i wykonywane przez spółki "B." oraz "C". Za dowód potwierdzający wykonanie usług przez wymienione firmy nie można również uznać opracowań przedstawionych przez firmę "A". Opracowania te mają bowiem formę maszynopisów, które nie zawierają daty sporządzenia oraz nie wiadomo przez kogo zostały sporządzone.
Powyższe zdaniem organu odwoławczego pozwala na stwierdzenie że usługi udokumentowane fakturami wystawionymi przez spółki "B." oraz "C" nie zostały faktycznie wykonane, a zatem firma "A" nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego zawartego w zakwestionowanych fakturach.
Na powyższą decyzję pełnomocnik A. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w której wnosząc o jej uchylenie z zasadzeniem na rzecz strony kosztów postępowania zarzucił, że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a w szczególności art. 122 w związku z art. 187 § 1 oraz art. 191 i art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych w sprawie oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, t.j. art. 19 ust. 1 ustawy o podatku VAT z 1993 r. w związku z § 50 ust. 4 pkt 5 lit.a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym poprzez bezzasadne pozbawienie podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego. Uzasadniając skargę pełnomocnik skarżącego podniósł, iż zakwestionowane faktury dokumentowały zakup przez skarżącego usług polegających na kreowaniu wizerunku firmy, organizowaniu akcji promocyjnych, pośrednictwie handlowym oraz konfekcjonowaniu towarów. Według strony z treści uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że organy podatkowe skoncentrowały się przede wszystkim na wykazaniu, że wystawcy zakwestionowanych faktur są firmami podatkowo nie funkcjonującymi i nie realizującymi bezpośrednio żadnych czynności, które opisane zostały na tych fakturach. Z okoliczności tych nie wynika natomiast, że przedmiotowe usługi z zakresu public relations nie zostały rzeczywiście wykonane, ewentualnie przez inny podmiot, aniżeli wystawcy tych faktur, a organy podatkowe nie przeprowadziły żadnych ustaleń w tym zakresie.
Zdaniem pełnomocnika skarżącego organ odwoławczy sprowadził uzasadnienie zaskarżonej decyzji do mechanicznego przytoczenia fragmentów wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 września 2005 r. sygn. akt. I SA/Łd 836/05 , wydanego w sprawie dotyczącej określenia dla A. i S. małżonków G. podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2001. W ocenie pełnomocnika skarżącego, Dyrektor Izby Skarbowej nieprawidłowo przedstawił stan sprawy, w związku z czym bezpodstawnie, apriorycznie założył, że stan faktyczny będący podstawą wydania zaskarżonej decyzji nie różni się niczym od stanu faktycznego stanowiącego podstawę orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie podatku dochodowego skarżącego za rok 2001. Konsekwencją takiego założenia było przedwczesne, nieuzasadnione oddalenie wniosków dowodowych strony skarżącej mających na celu wykazanie realności zdarzeń objętych zakwestionowanymi fakturami VAT.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podniesione w skardze, w pierwszej kolejności zarzuty dotyczą naruszenia przez organy podatkowe wskazanych przepisów postępowania podatkowego, polegającego generalnie na braku wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, co w konsekwencji doprowadziło zdaniem strony skarżącej do naruszenia przepisów prawa materialnego, t.j. art. 19 ust.1 ustawy z dn.08.03.1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym/Dz.U. nr 11, poz.50 ze zm./ w związku z § 50 ust.4 pkt 5 lit.a rozporządzenia Ministra Finansów z dn.22.12.1999r.w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.../Dz.U. nr 109, poz.1245 ze zm./ poprzez bezzasadne pozbawienie podatnika prawa do obniżenia za rozpatrywane okresy podatkowe podatku należnego o kwoty podatku naliczonego wynikającego z ośmiu zakwestionowanych faktur zakupu usług o ogólnej wartości brutto 900.000 zł./podatek VAT – 198.000 zł/. Powyższe zarzuty strony skarżącej należy uznać za niezasadne. Jak bowiem wynika z przedstawionych Sądowi obszernych akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy, przed wydaniem swoich decyzji, organy podatkowe dysponowały szerokim materiałem dowodowym pozwalającym na dokonaną ocenę, iż zakwestionowane faktury zakupu usług /ogółem 8 sztuk/, których wykonawcami miały być firmy "C" SA i "B." spółka z o.o., /obie z siedzibą w W./ i na podstawie których skarżący dokonał odliczenia wynikającego z nich podatku naliczonego - nie stwierdzają faktycznego wykonania opisanych w nich czynności przez wystawców tych faktur. Tego rodzaju stanowisko wynika w szczególności z powołanych w zaskarżonej decyzji pism właściwych dla wymienionych firm urzędów skarbowych z terenu W., stwierdzających, że firmy te w rozpatrywanym okresie nie prowadziły działalności gospodarczej, a także nie posiadały żadnej dokumentacji księgowej świadczącej o ewentualnym wykonaniu wymienionych w spornych fakturach czynności lub nawet możliwości takiego wykonania. Ponadto stwierdzono, że w spornych fakturach zostały wskazane błędne i różne numery identyfikacji podatkowej, a także adresy tych firm. W świetle powyższych ustaleń, w zasadzie niekwestionowanych przez stronę skarżącą, należy uznać, że podniesione w skardze zarzuty, powołujące się na okoliczność, iż faktycznym wykonawcą przedmiotowych usług mogła być inna, bliżej nie określona spółka "D", której prezesem jest M. C. nie może mieć istotnego znaczenia dla wyniku tej sprawy. Należy bowiem stwierdzić, że skarżący dokonał obniżenia swojego podatku należnego o kwoty podatku naliczonego wynikającego ze wskazanych faktur zakupu usług, które to faktury nie potwierdzały wykonania wynikających z nich czynności, w związku z czym nawet ewentualne ustalenie innych podmiotów, które mogłyby być wykonawcami przedmiotowych czynności nie mogłoby powodować uznania, iż dokonane przez skarżącego obniżenie jego podatku należnego na podstawie przedmiotowych faktur zakupu usług było prawidłowe. Zresztą jak wynika z ustaleń organu kontroli skarbowej wskazana spółka "D" nie jest zarejestrowanym podatnikiem i nie ustalono siedziby tej spółki ani miejsca zamieszkania M. C., a również strona skarżąca nie wskazała tego rodzaju danych.
Należy również podzielić stanowisko organów podatkowych, iż powołane przez stronę skarżącą oświadczenia pracowników firmy skarżącego o braniu udziału w bliżej nie określonych szkoleniach marketingowych, a także przedstawione przez stronę opracowania, nie zawierające wskazania ich autorów oraz daty ich sporządzenia, nie mogą mieć istotnego znaczenia dla wyniku sprawy, albowiem nie ulega wątpliwości, iż faktury, na podstawie których skarżący dokonał odliczenia wynikającego z nich podatku naliczonego stwierdzają czynności, faktycznie nie wykonane przez ich wystawców, która to okoliczność wypełnia dyspozycję przepisu § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a obowiązującego w rozpatrywanym okresie rozporządzenia wykonawczego do ustawy o podatku VAT Ministra Finansów z dn.22.12.1999r.
Ponadto w rozpoznawanej sprawie należy zauważyć, że wydatki skarżącego, związane z przedmiotowymi ośmioma fakturami na łączną kwotę 900.000 zł nie zostały wcześniej uznane przez organy podatkowe za koszty uzyskania przychodów firmy skarżącego przy określaniu wysokości należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2001, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi dwukrotnie rozpatrując w powyższym zakresie skargi podatników /A. i S. małż. G./ wyraził jednoznaczne stanowisko /wyroki z dn.25.11.2004r. sygn. akt I SA/Łd 622/04 i z dn.30.09.2005r. sygn. akt I SA/Łd 836/05/, iż wydatki skarżącego wynikające z tych faktur, potwierdzających fikcyjne transakcje zakupu od firm nieprowadzących działalności gospodarczej i niefunkcjonujących podatkowo nie podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy z dn.26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych / Dz.U. z 2000r. nr.14, poz.176 ze zm./. Należy podkreślić, że w rozpatrywanej sprawie oraz w wymienionej wyżej sprawie dotyczącej podatku dochodowego wystąpił taki sam stan prawnopodatkowy, w związku z czym postawione w skardze zarzuty odnośnie powołania się organu podatkowego drugiej instancji na stanowisko Sądu, wyrażone w sprawie dotyczącej podatku dochodowego należy uznać za nieuzasadnione. Ostateczne rozstrzygnięcia dokonane w przedmiocie odmowy zaliczenia przedmiotowych wydatków do kosztów uzyskania przychodów firmy skarżącego powodują również, że w myśl art.25 ust.1 pkt3 ustawy o podatku VAT skarżący nie był uprawniony do dokonania obniżenia podatku należnego od nabycia przedmiotowych usług.
Z tych wszystkich względów uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa należało na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm./ skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło