I SA/Łd 169/12

Dnia 10 lipca 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia w podatku od towarów i usług za maj 2006 roku p o s t a n a w i a: oddalić wniosek A. K. o przyznanie prawa pomocy. Prawomocnym postanowieniem z dnia 29 marca 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Ł. po rozpoznaniu wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych przyznał wnioskodawcy prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 200 zł i oddalił wniosek w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu wskazano że A. K. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest jego działalność gospodarcza, która za rok 2011 przyniosła stratę w wysokości 29.481 zł. Skarżący mieszka w wynajętym mieszkaniu, za które ponosi wydatki w wysokości około 950 zł miesięcznie, dodatkowo jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym wobec byłej żony i córki w łącznej wysokości ok. 1.200 zł miesięcznie. Jedyny majątek wnioskodawcy stanowi nieruchomość, na której zlokalizowana jest jego stacja kontroli pojazdów, oraz zakupione na kredyt środki trwałe ujęte w ewidencji działalności. Miesięczna rata związana z zaciągniętymi na uruchomienie działalności gospodarczej kredytami wynosi ok. 10.000 zł, zaś miesięczny obrót skarżącego z prowadzonej działalności waha się w granicach od 40.000 do 25.000 zł. Uwzględniając powyższe, oraz fakt, iż przed tutejszym sądem zawisło jednocześnie dwanaście spraw ze skarg wnioskodawcy, w których łączna wysokość wpisów wynosi 6.000 zł przyjęto, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 200 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznano za nieuzasadniony. Podkreślono, że partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że sytuacja materialna skarżącego ulega zmianom, obecnie niedochodowa działalność gospodarcza, nie przekreśla prawdopodobieństwa przynoszenia dochodu w przyszłości, zwłaszcza, że rok 2010 wnioskodawca zakończył zyskiem. Powyższe nie pozwala na przyjęcie tezy o trwałej utracie możliwości sfinansowania kosztów postępowania przez stronę. Nadto skarżący co miesiąc reguluje swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu posiadanego kredytu, a przyznania prawa pomocy nie może uzasadniać chęć zaspokojenia w pierwszej kolejności innych zobowiązań, preferencyjnie traktowanych przez skarżącego. W dniu 5 czerwca 2012 roku do sądu wpłynął ponowny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach skarżący ponownie wskazał że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest działalność gospodarcza w postaci stacji kontroli pojazdów, która za 2011 roku przyniosła dochód w wysokości 13.330 zl brutto. Skarżący w dalszym ciągu mieszka w wynajętym mieszkaniu, za które ponosi wydatki w wysokości około 1.050 zł miesięcznie (opłata za najem, czynsz do spółdzielni, woda, światło). Wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości na której zlokalizowana jest jego stacja kontroli pojazdów, oraz środków trwałych ujętych w ewidencji działalności. Z tytułu zaciągniętych na ich zakup kredytów skarżący ma do spłaty kwotę ok. 1.500.000 zł, zaś miesięczna rata kredytowa stanowi blisko 10.000 zł. Zmianie nie uległa także wysokość obciążającego wnioskodawcę obowiązku alimentacyjnego na rzecz córki i byłej żony który wynosi 1.200 zł miesięcznie. Z nadesłanych do sprawy sygn. akt I SA/Łd 165/12 odpisów deklaracji VAT-7 za miesiące od lutego do kwietnia 2012 roku wynika, że miesięczne przychody skarżącego z tytułu prowadzonej działalności wahają się w granicach od 45.000 do 28.000 zł. Wnioskodawca w dalszym ciągu nie posiada środków na rachunku bankowym. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Aktualnie rozpoznawany wniosek jest ponownym wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazać należy, że prawomocnym postanowieniem z dnia 29 marca 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Ł. przyznał wnioskodawcy prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 200 zł i oddalił w pozostałym zakresie jego wniosek o zwolnienie od kosztów. W uzasadnieniu argumentował, że przeprowadzone postępowanie wykazało, że sytuacja materialna skarżącego ulega zmianom, obecnie niedochodowa działalność gospodarcza, nie przekreśla prawdopodobieństwa przynoszenia dochodu w przyszłości, a nadto nie zasługuje na akceptację preferencyjne traktowanie przez skarżącego zobowiązań prywatnoprawnych kosztem należności publicznych. Wobec powyższego rozpoznanie kolejnego wniosku skarżącego winno nastąpić w kontekście art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 ), dającego prawo uchylenia lub zmiany prawomocnego postanowienia wskutek zmiany okoliczności sprawy, z uwzględnieniem materialnych przepisów stanowiących podstawę przyznania prawa pomocy zawartych w art. 243 i następnych powołanej ustawy. W tym miejscu wskazać należy, że jakkolwiek strona, po prawomocnym oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, może złożyć kolejny wniosek o jego przyznanie, to jednak rozpoznanie tego kolejnego wniosku nie może polegać na weryfikowaniu ocen i rozstrzygnięcia objętych wcześniejszym prawomocnym postanowieniem. Prawomocne postanowienie w tym zakresie wiąże nie tylko strony, ale także sąd (art. 170 p.p.s.a.). Ponowne rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy jest dopuszczalne, ale tylko z uwagi na takie okoliczności, które powstały później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację materialną strony. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 czerwca 2008 roku sygn. akt II OZ 654/08). W obecnie rozpoznawanym, wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wnioskodawca ponownie wskazał, na fakt ponoszenia wysokich kosztów utrzymania, płacenia alimentów na rzecz byłej żony i córki oraz spłatę wysokich rat kredytowych. Przedstawiona w tym zakresie w obecnym wniosku sytuacja skarżącego jedynie w nieznaczny sposób ( wzrost o 100 zł kosztów utrzymania) różni się od okoliczności będących przedmiotem rozstrzygnięcia w prawomocnym postanowieniu z 29 marca 2012 roku. Natomiast dołączone do wniosku dokumenty nie dowodzą, aby nastąpiło pogorszenie sytuacji materialnej skarżącego uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Wręcz przeciwnie wynika, z nich, że ubiegły rok podatkowy skarżący zakończył skromnym zyskiem, wzrostowi uległy także obroty z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej które wahają się w graniach 28.000- 45.000 zł miesięcznie. Powyższe świadczy więc o tym, że sytuacja materialna wnioskodawcy uległa poprawie. W tych okolicznościach brak jest podstaw do uwzględnienia jego ponownego wniosku w zakresie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 165 i art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 170 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. mk