I SA/Łd 197/03

WyrokWSA w Łodzi2004-02-27

Skład orzekający: Sędzia NSA del.W. Jarzębowski, Sędzia NSA del. A. Świderska, Sędzia NSA del. A. Cudak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja w sprawie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej może pozostać w obrocie prawnym, jeśli decyzja określająca zaległość podatkową została uznana za pozbawioną podstawy prawnej?
Ratio decidendi
Odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych są należnością uboczną, ściśle związaną z istnieniem zaległości podatkowej. Jeśli decyzja określająca zaległość podatkową została uznana za pozbawioną podstawy prawnej, to decyzja dotycząca odsetek, jako nierozerwalnie związana z zaległością, również nie może pozostać w obrocie prawnym.
Stan faktyczny
Spółka A S.A. została obciążona odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku VAT za kwiecień 2001 roku. Organ pierwszej instancji określił wysokość odsetek, a Izba Skarbowa w Ł. utrzymała tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę, argumentując, że zaległość podatkowa nie istnieje, a decyzja o odsetkach jest konsekwencją decyzji o zaległości. Sąd uznał, że przepis, na którym oparto decyzję o zaległości, został wydany bez upoważnienia ustawowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego Ł.-P. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del.W. Jarzębowski, Sędziowie NSA del. A. Świderska (spr.), , A. Cudak, Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2004 r. sprawy ze skargi A Spółki Akcyjnej w Ł. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za kwiecień 2001 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego Ł.-P.; 2. zasądza od Dyrektora Izby skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 245,10 ( dwieście czterdzieści pięć 10/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] Urząd Skarbowy Ł.-P. określił A S.A. odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za kwiecień 2001 roku w kwocie 1.327,40 złotych. Na skutek odwołania wniesionego przez podatnika Izba Skarbowa w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W toku postępowania ustalono następujący stan sprawy. Kontrola przeprowadzona u podatnika w dniu 8 czerwca 2001 roku ujawniła, że Spółka A dokonała w rozliczeniu za kwiecień 2001 roku obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur VAT wystawionych w kwietniu 2001 roku. Faktury te dotyczyły opłat za usługi telekomunikacyjne oraz dostawę energii elektrycznej na ogólną kwotę netto 15.480 złotych i podatek VAT 3.200,05 złotych. Określony na tych fakturach termin płatności przypadał na maj 2001 roku. Urząd Skarbowy Ł.-P. decyzją z dnia [...] określił stronie skarżącej zobowiązanie i zaległość w podatku od towarów i usług za kwiecień 2001 roku. Konsekwencją tego rozstrzygnięcia stało się wydanie decyzji w zakresie odsetek od zaległości podatkowej. Powołując się na treść art. 53 § 1 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa oraz § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 maja 2001 roku w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa, organ pierwszej instancji określił, iż na dzień 7 października 2002 roku należne za zwłokę odsetki wynoszą 1.327,40 złotych. Izba Skarbowa w Ł. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi strona skarżące wniosła o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia zarzucając mu niezgodność z prawem, w szczególności z treścią art. 26 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i § 10 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 maja 2001 roku w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu skargi Spółka podała, iż decyzja w sprawie określenia odsetek za zwłokę została zaskarżona, ponieważ zaległość podatkowa w podatku VAT za kwiecień 2001 roku nie istnieje. Konsekwencją zaskarżenia do NSA decyzji określającej zaległość podatkową jest skarga na decyzję w przedmiocie naliczenia odsetek za zwłokę. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w Ł. wniosła o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Rozpatrując sprawę w zakresie określenia wysokości odsetek od zaległości podatkowych Sąd miał na uwadze fakt, że odsetki za zwłokę w zapłacie należności podatkowych nie są podatkiem w rozumieniu art. 6 ustawy Ordynacja podatkowa. Jest to należność uboczna, ściśle związana z istnieniem zaległości podatkowej, bowiem obowiązek jej zapłaty powstaje z chwilą powstania zaległości i powinna być naliczona i zapłacona bez wezwania organu podatkowego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie z dnia 14 marca 2001 roku o sygn. akt I SA/Sz 2032/00). Badając legalność rozstrzygnięcia organów podatkowych dotyczącego decyzji określających spółce zaległość podatkową, z upoważnienia art. 178 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Sąd uznał w wyroku z dnia 27 lutego 2004 roku sygn. akt I SA/Łd 197/03, iż przepis § 42 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 roku w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym wydany został bez upoważnienia ustawowego. Dlatego nie mógł stanowić podstawy prawnej wydanej przez organy podatkowe decyzji określającej zaległość w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2001 roku. Uznanie tej decyzji za pozbawioną podstawy prawnej ma ten skutek, że w obrocie prawnym nie może pozostać decyzja odsetkowa ze względu na jej ścisłe i nierozerwalne związanie z istnieniem zaległości podatkowej. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270) był zobowiązany i uprawniony do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło