I SA/Łd 210/08

Dnia 29 kwietnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Cezary Koziński po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku K. Ch. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. Ch. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności jako spadkobiercy za zaległości podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu 30 stycznia 2008 roku K. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł-P z dnia [...] roku, którą to orzeczono o odpowiedzialności skarżącej, jako spadkobiercy, za zaległości podatkowe zmarłego w dniu [...] roku męża – W. C. w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia otwarcia spadku w łącznej kwocie 195.703,10 złotych. W skardze K. C. zamieściła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powołując się na swoją trudną sytuację majątkową, zły stan zdrowia, oraz że przed śmiercią męża toczyło się postępowanie rozwodowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej zwanej p.p.s.a. - wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, natomiast po przekazaniu sądowi skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, o których mowa § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. Z.Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z dnia 23 stycznia 1997 roku, sygn. akt SA/Rz 1382/96, opubl. OSP 1998/3/54, t. 1). W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. spoczywa na wnioskodawcy, przy czym przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia. Uprawdopodobnienie nie może z reguły opierać się na samych twierdzeniach strony. Sąd musi opierać się na jakimś materiale pozwalającym zająć stanowisko. Ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń (por. Kodeks postępowania cywilnego z komentarzem pod red. Jodłowskiego, Warszawa 1989, str. 426). W przypadku decyzji w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spadkodawcy ustawodawca nie przewidział automatyzmu wstrzymywania wykonalności decyzji. Również wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 294 i nast.). Ponieważ postępowaniem w przedmiocie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji rządzi zasada oficjalności, Sąd bierze pod rozwagę również te okoliczności, które nie zostały powołane przez skarżącego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 roku, sygn. akt II OZ 155/05, opubl. OSS 2005/3/72). Niemniej jednak przyjęcie takiego stanowiska nie może prowadzić do całkowitego zwolnienia strony z podania okoliczności mających uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i w konsekwencji do przerzucania w całości ciężaru wskazania tych przesłanek na sąd administracyjny. Na stronie składającej wniosek w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą warunki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności. Nie jest wystarczające powtórzenie we wniosku treści przepisu. Rzeczą Sądu jest zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. Przy takim badaniu wniosku i argumentów strony Sąd winien dodatkowo rozważyć z urzędu, czy nie zachodzą inne okoliczności uzasadniające wniosek. Skarżąca jako okoliczności uprawdopodabniające przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. wskazała na swoją ciężką sytuację materialną, zły stan zdrowia oraz swoje stosunki ze zmarłym mężem. Przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody oraz wywołania trudnych do odwrócenia skutków muszą być rozważane z uwzględnieniem specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie. Chodzi o szkodę znaczną, a więc taką, której wysokość przekracza zwykłe uszczuplenie w majątku wywołane uiszczeniem podatku. Trudne do odwrócenia skutki to zaś takie, gdzie dla przywrócenia do stanu poprzedniego nie będzie wystarczający zwrot zapłaconego niesłusznie podatku wraz z odsetkami Konieczność zapłaty podatku jest zwykłym następstwem decyzji w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spadkobiercy. Skutkiem zapłaty podatku jest uszczuplenie w majątku adresata decyzji. W przypadku wyegzekwowania zobowiązania podatkowego w wysokości ustalonej decyzją administracyjną, która następnie została uchylona, podatnikowi należy się zwrot uiszczonego świadczenia wraz z odsetkami. W tym stanie rzeczy obowiązkiem wnioskodawcy jest więc wykazanie, iż na skutek zapłaty podatku grozi skarżącemu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty podatku, a skutki będą trudniejsze do odwrócenia niż przez wskazany wyżej zwrot podatku wraz z odsetkami. W ocenie Sądu skarżąca nie przedstawiła żadnych okoliczności przemawiających za uznaniem, iż na skutek wykonania decyzji jej sytuacja majątkowa lub osobista ulegnie zmianie w stopniu przekraczającym zwykłe następstwa zapłaty podatku. Oczywiście zapłata podatku wiązać się będzie z uszczupleniem w skromnym majątku skarżącej, jednakże jest to zwykłe następstwo wykonania decyzji podatkowej. Ze skargi, ani z akt sprawy nie wynika zarazem, iż zapłata zaległości podatkowej wpłynie na znaczące pogorszenie stanu zdrowia skarżącej. Za takim stanowiskiem przemawiają również postanowienia art. 8 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. – Dz.U. z 2005 roku, Nr 229, poz. 1954), gdzie ustawodawca udziela dłużnikom ochrony przez zwolnienie spod egzekucji pieniędzy w kwocie 760 złotych. Z tych też względów skierowanie zaskarżonej decyzji do wykonania w drodze przymusu państwowego (egzekucji) nie tylko nie narazi skarżącej na niebezpieczeństwo pozbawienia środków koniecznych dla utrzymania koniecznego, ale wydaje się, że nie spowoduje w praktyce pogorszenia jej trudnej sytuacji życiowej. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. M.Ko.