I SA/Łd 228/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Protokolant: Sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2015 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis oddala skargę. Pismem z dnia 16 stycznia 2015 r. A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis. W uzasadnieniu powyższego postanowienia przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania. Skarżąca spółka wystąpiła do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. z wnioskiem o wydanie zaświadczeń o pomocy de minimis: - na podstawie poniesionego w dniu 02.06.2014 r. wydatku w kwocie 60.000,00 zł zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19.12.2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych na wyposażenie stanowiska pracy oraz przystosowanie jego otoczenia do potrzeb osób niepełnosprawnych, w szczególności na wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu; - na podstawie poniesionego w dniu 27.06.2014 r. wydatku w kwocie 845,59 zł zgodnie z§ 2 ust. 1 pkt 1 lit. c ww. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej na wyposażenie stanowiska pracy oraz przystosowanie jego otoczenia do potrzeb osób niepełnosprawnych, w szczególności na: wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu; - na podstawie poniesionego w dniu 18.06.2014 r. wydatku w kwocie 5.500,00 zł zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 lit. c ww. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej na wyposażenie stanowisk pracy osób niepełnosprawnych. Do wniosku skarżąca spółka załączyła stosowne dokumenty. W odpowiedzi na wezwanie organu dotyczące konieczności uzupełnienia wniosku pismem z dnia 17 lipca 2014 r. spółka wskazała m. in., że zgodnie z § 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19.12.2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych ze środków funduszu rehabilitacji "można sfinansować w całości wyposażenie stanowiska pracy oraz przystosowanie jego otoczenia do potrzeb osób niepełnosprawnych, w szczególności na: zakup, modernizację, remont maszyn i urządzeń, finansowanie robót budowlanych oraz wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu". Stanowisko pracy to - zgodnie z definicją zawartą w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26.09.1997 r . w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tj. Dz. U. z. 2003 r. Nr 169, poz. 1650) - przestrzeń pracy wraz z wyposażeniem w środki i przedmioty, w której pracownik lub zespół pracowników wykonuje pracę. Natomiast, zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27.08.1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych dla realizacji rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, póz. 721 ze zm.) niezbędny jest dobór odpowiedniego miejsca pracy i wyposażenia. Dlatego też pracodawca ma prawo zakupić wyposażenie (w tym biurka i szafy), które ma stworzyć odpowiednie miejsce pracy dla osoby niepełnosprawnej i sfinansować ten zakup ze środków ZFRON. Wydatki, o których poświadczenie Spółka wystąpiła we wniosku odnosiły się właśnie do takich zakupów, tj: - drukarki - urządzenie wielofunkcyjne, jako wyposażenie stanowisk pracy niepełnosprawnych pracowników działu badawczo – rozwojowego, - wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu - przygotowanie pomieszczeń biurowych dla niepełnosprawnych pracowników działu badawczo - rozwojowego oraz wyposażenie tych pomieszczeń w odpowiednie meble biurowe (biurka, szafki). Ponadto spółka poinformowała, że komplety/zestawy mebli zostaną przystosowane do potrzeb osób niepełnosprawnych poprzez: - wyposażenie biurek w szuflady (z pełnym wysuwem), które będą się łatwo wysuwać, mieć wygodne uchwyty i zabezpieczenia przed wypadaniem przechowywanych w nich rzeczy; - wyposażenie biurek w wysuwane blaty robocze (tzw. szuflady na klawiatury), na których można też "przechowywać różnego rodzaju dokumenty, dostępne w każdej chwili; - systemy pozycjonowania mebli (regulowana wysokość blatów); - szafki przeznaczone do przechowywania najczęściej wykorzystywanych dokumentów, małe, lekkie, na kółkach — możliwość umieszczania ich pod blatami biurka, w zasięgu ręki. łatwa dostępność do ich zawartości; - podnóżki wolno stojące (przeznaczone dla osób z różnymi dolegliwościami) - umożliwiają podparcie stóp na odpowiedniej dla danej osoby wysokości i pod odpowiednim kątem pochylenia, co pozwala na przyjęcie prawidłowej i wygodnej pozycji siedzącej (podnóżki mają regulowaną wysokość i kąt nachylenia); - szafki (szafy) na dokumenty - stabilne, z wygodnymi uchwytami oraz z zabezpieczeniami przed wypadaniem przechowywanych w nich dokumentów. Dodatkowo pismem z dnia 6 sierpnia 2014 r. spółka złożyła oświadczenie, że poza Spółką "A." żadna z poszczególnych Spółek wchodzących w skład grupy kapitałowej, której członkiem jest strona nie otrzymała pomocy de minimis w okresie bieżącego roku kalendarzowego oraz dwóch poprzedzających go lat kalendarzowych. W związku z powyższym załączone do wniosku oświadczenie o otrzymanej pomocy de minimis wraz z wykazem otrzymanych przez "A." Sp. z o.o. zaświadczeń o pomocy de minimis jest tożsame z wykazem wszystkich zaświadczeń jakie otrzymała Grupa. W piśmie wskazany został wykaz Spółek wchodzących w skład grupy. W dniu 22.08.2014 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. wydał zaświadczenie Nr [...] poświadczające, że pomoc publiczna udzielona 18.06.2014 r. o wartości brutto 5.500,00 zł jest pomocą de minimis. Następnie postanowieniem z dnia 4 września 2014 r. odmówił wydania zaświadczenia o pomocy de minimis o poniesionych wydatkach z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych w kwotach 60.000 zł i 845,59 zł W zażaleniu na powyższe postanowienie spółka zarzuciła naruszenie § 2 ust. 1 pkt 1 lit. c ww. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż strona nie dokonała wydatków na wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu w celu przystosowania stanowisk i ich otoczenia do potrzeb osób niepełnosprawnych lecz były one przeprowadzone w związku z ogólną działalnością gospodarczą i z ogólnie obowiązującymi przepisami zapewniającymi bezpieczne warunki pracy i ochronę zdrowia pracowników, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy wydania zaświadczenia. Nie znajdując podstaw do uchylenia rozstrzygnięcia organu I instancji Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał je w mocy, wskazując na przepisy art. 306a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. Uz z 2012 r., poz. 749 ze zm, dalej "O.p.") oraz art. 28 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnienia osób niepełnosprawnych oraz przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, a także art. 38 ust. 2 pkt 1 lit. a tiret drugie ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ podkreślił, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż spółka do nowej komórki, tj. "działu badawczo rozwojowego" powołała osimi pracowników dotychczas zatrudnionych w spółce i na potrzeby tego działu zakupiło 10 kompletów/zestawów mebli "z uwagi na zwiększenie w przyszłości stanu osobowego". Tymczasem organ wskazał, że zgodnie z zapisami ustawowymi nie ma możliwości wydatkowania bieżących środków z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych pod kątem przyszłego zatrudnienia osób niepełnosprawnych. Tymczasem zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. środki funduszu rehabilitacji przeznacza się na wydatki związane z wyposażeniem stanowiska pracy oraz przystosowaniem jego otoczenia do potrzeb osób niepełnosprawnych, w szczególności na wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu. Podkreślono, że ww. przepis dotyczy wyposażenia i modernizacji już istniejącego stanowiska pracy osoby niepełnosprawnej. Użycie w tym przepisie spójnika "oraz" oznacza z kolei, że pracodawca organizując stanowisko pracy niepełnosprawnemu musi jednocześnie przystosować to wyposażenie do jego potrzeb. Obowiązek ten nie istnieje wówczas, gdy niepełnosprawność nie wymaga takiego przystosowania. Przepis ten wskazuje "stosownie do potrzeb osoby niepełnosprawnej", a więc niewynikających ze stopnia niepełnosprawności, tylko stosownych do potrzeb osoby niepełnosprawnej w ogóle. Zatem, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., organ podatkowy nie miał obowiązku (jak twierdziła w zażaleniu spółka) dokonać weryfikacji typu schorzeń pracowników niepełnosprawnych powołanych do ww. działu. Ponadto w odniesieniu do wydatku w kwocie 845,59 zł przeznaczonego na zakup farb do wykonania usługi w postaci malowania ścian i sufitów pomieszczeń biurowych na trzecim piętrze budynku organ stwierdził, że zakres prowadzonych prac remontowych jednoznacznie wskazuje, że zaplanowane i opisane czynności nie mają związku z niepełnosprawnością zatrudnionych osób lecz pozostają w związku z ogólną działalnością gospodarczą i przepisami bhp, tymczasem ustawodawca w ww. regulacjach wyraźnie wskazał, że środki funduszu rehabilitacji przeznacza się na wydatki bezpośrednio związane z potrzebami osób niepełnosprawnych, w szczególności na wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu w przykładowo szersze drzwi dla wjazdu wózków inwalidzkich, czy doposażenie pomieszczeń w odpowiednie uchwyty. Mając na uwadze powyższe w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. spółka dokonując wydatków w wysokości 845,59 zł i 60.000 zł na zakup farb do malowania pomieszczeń i zaliczek na wykonanie tej usługi oraz na zakup 10 kompletów mebli naruszyła § 4 lit. a rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19.12.2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. W skardze do sądu administracyjnego Spółka wniosła o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. Kwestionowanemu postanowieniu zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. § 2 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19.12.2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych poprzez "błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż strona nie dokonała wydatków na wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu w celu przystosowania stanowisk i ich otoczenia do potrzeb osób niepełnosprawnych lecz były one przeprowadzone w związku z ogólną działalnością gospodarczą i z ogólnie obowiązującymi przepisami zapewniającymi bezpieczne warunki pracy i ochronę zdrowia pracowników, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy wydania zaświadczenia". W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga nie jest zasadna gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Zgodnie z § 2 ust.1 punkt 1 litera a i c rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014r., poz. 820) środki funduszu rehabilitacji przeznacza się na wyposażenie stanowiska pracy oraz przystosowanie jego otoczenia do potrzeb osób niepełnosprawnych, w tym: zakup, modernizację, remont maszyn i urządzeń (litera a), oraz wyposażenie i dostosowanie pomieszczeń zakładu (litera c). Jednocześnie w myśl § 2 ust. 2 punkt 4 cytowanego rozporządzenia wydatki spełniające powyższe warunki o ile stanowią przysporzenie korzyści dla pracodawcy, poniesione ze środków, o których mowa w art. 38 ust. 2 punkt 1 lit. a tiret drugie i ust. 2a punkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - do których pracodawca nabył prawo po dniu 14 maja 2004 r., stanowią pomoc de minimis w rozumieniu rozporządzenia Komisji (UE) nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis. Z zaprezentowanej wyżej regulacji wynika, że samo poniesienie wydatku ze środków funduszu rehabilitacji na wyposażenie stanowiska pracy jak i wyposażenie z tych samych środków pomieszczeń zakładu nie jest wystarczające dla uznania, iż wydatki te stanowią pomoc de minimis. Dodatkowym warunkiem w przypadku wydatków na wyposażenie stanowiska pracy jest cel ich poniesienia w postaci przystosowania stanowiska pracy i jego otoczenia dla potrzeb osób niepełnosprawnych. W odniesieniu zaś do wydatków na wyposażenie pomieszczeń zakładu dodatkowym wymogiem jest przystosowanie pomieszczenia i jego otoczenia dla potrzeb tychże osób. Brak spełnienia tych dodatkowych warunków uniemożliwia uznanie przedmiotowych wydatków za pomoc de minimis, a jednocześnie uprawnia organy podatkowe do odmowy wydania zaświadczenia. Wobec takiej treści przepisów obowiązującego prawa to wnioskodawca składając wniosek o wydanie zaświadczenia winien udokumentować nie tylko poniesienie wydatków ze środków funduszu rehabilitacji lecz także spełnienie poprzez poniesienie tych wydatków celu w postaci przystosowania pomieszczeń i sprzętów w tym mebli dla potrzeb osób niepełnosprawnych. W rozpoznawanej sprawie wymóg ten nie został spełniony. Spółka skarżąca zakupiła 10 zestawów mebli dla nowoutworzonej komórki organizacyjnej "działu badawczo-rozwojowego". Okoliczność, że do pracy w niej zostało powołanych jedynie 8 pracowników dotychczas zatrudnionych w spółce nie jest najistotniejszy. Zasadnicze znaczenie ma to, że spółka skarżąca nie wykazała na czym miało polegać wymagane prawem przystosowanie owych mebli dla potrzeb osób niepełnosprawnych. Informacja, że biurka będą wyposażone w szuflady z pełnym wysuwem, wysuwane blaty na klawiatury, regulacje wysokości wysuwania blatów, szafki wyposażone w kółka, wygodne uchwyty, zaś podnóżki mają charakter wolno stojących nie spełnia tego warunku. Wskazuje tylko na określony standard wyposażenia mebli biurowych zamówionych przez spółkę, przeznaczonych dla wszystkich użytkowników. Nie mówi natomiast o sposobie przystosowania tych mebli do konkretnych schorzeń osób niepełnosprawnych, które miałyby podjąć pracę, korzystając z nowo zakupionych mebli. Innymi słowy nie wskazuje na czym miałoby polegać przystosowanie przedmiotowych mebli dla potrzeb osób niepełnosprawnych. W szczególności nie zawiera informacji na ten temat umowa kupna z 5 maja 2014r. (k. 6 akt administracyjnych) ani załącznik 2 do tej umowy, to jest tzw. specyfikacja wyposażenia zamówienia (k. 32), jak również zapytanie ofertowe (k. 37-38). Nie bez znaczenia jest i to, że osoby niepełnosprawne mające podjąć pracę w dziale badawczo-rozwojowym są już pracownikami spółki skarżącej. W tej sytuacji tworzenie dla nich nowych stanowisk pracy wyposażonych w standardowe meble biurowe nie może być uznane za spełnienie warunku wyposażenia i przystosowania stanowiska pracy dla potrzeb tych osób. Podobnie wygląda sytuacja z wydatkiem na zakup farby. Farby te zostały wykorzystane do pomalowania ścian i sufitów pomieszczeń biurowych III piętra budynku biurowego spółki skarżącej, to jest kondygnacji, na której będzie funkcjonował dział badawczo-rozwojowy. W ocenie sądu I instancji brak jest jakiegokolwiek związku między zakupem farby a przystosowaniem pomieszczeń spółki skarżącej dla potrzeb pracujących w niej osób niepełnosprawnych. Zresztą sama spółka skarżąca takiego związku nie przedstawiła, wskazując jedynie, co oczywiste, że wydatek ten wiąże się między innymi z wykonaniem usługi malowania i, bez żadnego uzasadnienia, że dotyczy on dostosowania pomieszczeń dla niepełnosprawnych pracowników. Powyższe okoliczności uprawniały, w ocenie sądu, organy podatkowe do stwierdzenia, że przedmiotowe wydatki zostały poniesione w związku z ogólną działalnością gospodarczą spółki skarżącej i obowiązującymi przepisami w zakresie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników. Stwierdzić przy tym należy za stroną skarżącą, że gdyby nawet przyjąć, iż powołanie działu badawczo-rozwojowego wymagało przeorganizowania obowiązków niepełnosprawnych pracowników to i tak nie zmienia to faktu, że strona skarżąca nie jest w stanie wskazać związku między poniesionymi wydatkami a przystawaniem pomieszczeń i mebli biurowych dla potrzeb osób niepełnosprawnych zatrudnionych w spółce. Mając na uwadze powyższe okoliczności stwierdzić należy, że zasadnie organy podatkowe w zaskarżonym postanowieniu i poprzedzającym je postanowieniu organu I instancji odmówiły wydania zaświadczenia o treści żądanej to jest uznania, że przedmiotowe wydatki poniesione przez spółkę skarżącą stanowią pomoc de minimis. Organy te nie naruszyły więc § 2 ust.1 punkt 1 litera c i § 9 ust.1 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych jak również art. 306c O.p. W związku z powyższym i nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zmianami) należało orzec jak w sentencji. J.B.