I SA/Łd 257/08

PostanowienieWSA w Łodzi2008-03-27

Skład orzekający: Cezary Koziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wykonanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług może spowodować znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki dla wspólnika spółki jawnej, uzasadniające wstrzymanie jej wykonania?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił istnienia przesłanek z art. 61 § 3 PPSA. Wykonanie decyzji podatkowej dotyczyło zobowiązania skarżącego jako osoby fizycznej, a jego majątek osobisty miał stanowić źródło zaspokojenia. Argumenty dotyczące trudnej sytuacji finansowej spółki jawnej, której skarżący jest wspólnikiem, nie mogły być uznane za bezpośrednio przemawiające za wstrzymaniem wykonania decyzji obciążającej skarżącego jako jednostkę, zwłaszcza że odpowiedzialność spółki jest subsydiarna, a nabycie przedsiębiorstwa wiąże się z odrębnym postępowaniem administracyjnym.
Stan faktyczny
Z. K. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. w sprawie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za kwiecień 2002 roku. Pełnomocnik skarżącego wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że skarżący zmienił formę prawną działalności, stał się wspólnikiem spółki jawnej, która odnotowała stratę i ma problemy finansowe, a wykonanie decyzji spowoduje upadłość spółki i wspólników, pozbawiając pracy pracowników.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 marca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Cezary Koziński po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za kwiecień 2002 roku p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Z. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku, którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [....] roku w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za kwiecień 2002 roku w kwocie 6.684 złotych. W powyższej skardze pełnomocnik Z. K. zamieścił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, iż skarżący zmienił formę prawną prowadzonej działalności gospodarczej i stał się wspólnikiem spółki jawnej, do której wniósł całe przedsiębiorstwo. Zobowiązanie podatkowe dotyczy natomiast okresu sprzed tej transformacji. W 2004 roku spółka jawna odnotowała stratę w wysokości 21.295,03 złotych. Wierzytelności spółki wynoszą około 50.000 złotych, jednakże toczące się postępowanie egzekucyjne pozwala z dużym prawdopodobieństwem stwierdzić, że zostanie ono umorzone jako bezskuteczne. Nadto wspólnicy spółki płacą 20.000 złotych rat leasingowych oraz 4.000 złotych raty kredytu miesięcznie. Zdaniem strony skarżącej okoliczności te pozwalają stwierdzić, iż pochopne wykonanie decyzji spowoduje upadłość przedsiębiorstwa wraz z upadłością wspólników, przez co pozbawi pracy czterech pracowników oraz inne osoby świadczące usługi na rzecz spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej zwanej p.p.s.a. - wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, natomiast po przekazaniu sądowi skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, o których mowa § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z dnia 23 stycznia 1997 roku, sygn. akt SA/Rz 1382/96, opubl. OSP 1998/3/54, t. 1). W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. spoczywa na wnioskodawcy, przy czym przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia. Uprawdopodobnienie nie może z reguły opierać się na samych twierdzeniach strony. Sąd musi opierać się na jakimś materiale pozwalającym zająć stanowisko. Ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń (por. Kodeks postępowania cywilnego z komentarzem pod red. Jodłowskiego, Warszawa 1989, str. 426). W przypadku decyzji w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego ustawodawca nie przewidział automatyzmu wstrzymywania wykonalności decyzji. Również wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 294 i n.). Ponieważ postępowaniem w przedmiocie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji rządzi zasada oficjalności, Sąd bierze pod rozwagę również te okoliczności, które nie zostały powołane przez skarżącego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 roku, sygn. akt II OZ 155/05, opubl. OSS 2005/3/72). Niemniej jednak przyjęcie takiego stanowiska nie może prowadzić do całkowitego zwolnienia strony z podania okoliczności mających uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i w konsekwencji do przerzucania w całości ciężaru wskazania tych przesłanek na sąd administracyjny. Na stronie składającej wniosek w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą warunki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności. Rzeczą Sądu jest zaś zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. Przy takim badaniu wniosku i argumentów strony Sąd winien dodatkowo rozważyć z urzędu, czy nie zachodzą inne okoliczności uzasadniające wniosek. Skarżący jako okoliczność uprawdopodabniającą przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. wskazał nieodwracalne skutki, jakie może nieść za sobą wykonanie zaskarżonej decyzji, a mianowicie upadłość spółki jawnej i jej wspólników. W tym miejscu należy zauważyć, iż konieczność zapłaty podatku jest zwykłym następstwem decyzji w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Skutkiem zapłaty podatku jest uszczuplenie majątku adresata decyzji. W tym stanie rzeczy obowiązkiem wnioskodawcy jest więc wykazanie, iż na skutek zapłaty podatku grozi skarżącemu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty podatku, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie będzie wystarczający zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. W ocenie Sądu analiza akt sprawy nie pozwala na przyjęcie, iż wykonanie zaskarżonej decyzji pociąga za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody znacznych rozmiarów, albo trudnych do odwrócenia skutków. Argumenty podniesione przez pełnomocnika skarżącego odnoszą się wyłącznie do wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na byt spółki jawnej, w której skarżący jest wspólnikiem. Zaznaczyć jednakże należy, iż przedmiotem wykonania będzie decyzja określająca wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług dla skarżącego jako osoby fizycznej. Adresatem przedmiotowego aktu administracyjnego jest Z. K. i to jego majątek osobisty będzie źródłem zaspokojenia zobowiązania podatkowego. Spółka jawna jest odrębnym podatnikiem podatku od towarów i usług, który nie będzie stroną ewentualnego postępowania egzekucyjnego. Spółka osobowa, jaką jest spółka jawna, może we własnym imieniu nabywać prawa, w tym własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana (art. 8 § 1 Kodeksu spółek handlowych). Odpowiedzialność wspólnika takiej spółki za jej zobowiązania ma charakter subsydiarny (art. 31 Kodeksu spółek handlowych), a jego sytuacja majątkowa nie ma wpływu na byt spółki. Wprawdzie w myśl art. 112 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (t.j. – Dz.U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 ze zm.) nabywca przedsiębiorstwa całym swoim majątkiem odpowiada za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, to ustalenie takiej odpowiedzialności wymaga odrębnej decyzji administracyjnej (art. 108 ustawy Ordynacja podatkowa). Na marginesie należy zauważyć, iż jako jedną z okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącego wskazał wysokość straty poniesionej przez spółkę jawną w 2004 roku. Nie trzeba jednak dysponować rozległą wiedzą z zakresu ekonomii, by przyjąć, iż procesy gospodarcze mają charakter dynamiczny, a wysokość straty przedsiębiorstwa w 2004 roku w żaden sposób nie pozwala ustalić jego kondycji finansowej w 2008 roku. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, iż w sprawie brak jest okoliczności uprawdopodabniających niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. D.T.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło