I SA/Łd 335/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant Izabela Ścieszko po rozpoznaniu w Łodzi na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. przy udziale --- sprawy ze skargi M.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego zapłaconego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 2.817 (dwa tysiące osiemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Łd 335/09 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia [...] M.K. wystąpił do Naczelnika Urzędu Celnego w P. o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym i zwrot zapłaconej akcyzy wraz z należnymi odsetkami z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki A, nr nadwozia [...], rok produkcji 2004, pój. silnika 4667cm3. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że obowiązek zapłaty podatku akcyzowego w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego jest niezgodny z przepisem art. 90 TWE. Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. odmówił zwrotu podatku akcyzowego zapłaconego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. W uzasadnieniu decyzji podano, że Trybunał Sprawiedliwości w orzeczeniu z dnia 18 stycznia 2007 roku w sprawie C-313/05 nie stwierdził całkowitej niezgodności z prawem wspólnotowym opodatkowania samochodów osobowych sprowadzonych do Polski z innych państw członkowskich, a jedynie zakwestionował wysokość podatku akcyzowego nakładanego na pojazdy starsze niż dwa lata. Zgodnie bowiem z w/w orzeczeniem art. 90 akapit pierwszy TWE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on podatkowi akcyzowemu w zakresie, w jakim kwota podatku nakładana na pojazdy używane starsze niż dwa lata, nabyte w państwie członkowskim innym niż to które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, zarejestrowanych wcześniej w państwie członkowskim, które nałożyło podatek. Organ pierwszej instancji uwzględnił również treść art. 2 ustawy dnia 9 maja 2008 roku o zwrocie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego albo importu samochodu osobowego (Dz. U. Nr 118, poz. 745) - zgodnie z którym zwrot nadpłaty przysługuje podatnikowi podatku akcyzowego, który nabył wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy albo dokonał importu samochodu osobowego po upływie 2 lat kalendarzowych od jego produkcji, licząc rok produkcji jako pierwszy rok kalendarzowy. Organ pierwszej instancji wskazał, iż z akt sprawy wynika, że samochód został wyprodukowany w 2004 roku, a nabyty został przez skarżącego 17 grudnia 2005 roku, zatem przed upływem w/w dwuletniego okresu. Od powyższej decyzji M.K. wniósł odwołanie. Decyzji organu pierwszej instancji zarzucił naruszenie art. 72 § 1, art. 79 § 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 ze zm.) w związku z orzeczeniem wyroku Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 17 lipca 2008 roku w sprawie C-426/07 oraz art. 122 w związku z art. 187 § 1 oraz art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa i art. 2 cyt. ustawy o zwrocie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego albo importu samochodu osobowego. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji, uznając w szczególności, iż skarżącemu nie przysługuje zwrot nadpłaconego podatku akcyzowego, albowiem w sprawie nie ma zastosowania art. 2 ustawy o zwrocie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego albo importu samochodu osobowego. Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył M.K. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art.122 w związku z art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa polegające na nie wyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności braku prawidłowego ustalenia przez organ podatkowy roku produkcji pojazdu marki A o nr nadwozia [...] oraz nie ustalenie prawidłowego okresu czasu od daty produkcji pojazdu oraz jego nabycia przez podatnika, co skutkowało błędnym przyjęciem przez organ podatkowy za podstawę rozstrzygnięcia decyzji, iż nabycie wewnątrzwspólnotowe przedmiotowego pojazdu nie nastąpiło po upływie 2 lat kalendarzowych od roku produkcji pojazdu, licząc rok produkcji jako rok kalendarzowy. W ocenie skarżącego decyzja narusza także prawo materialne, tj. art. 2 ustawy o zwrocie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego albo importu samochodu osobowego polegające na jego błędnej wykładni i jego niezastosowaniu wskutek jego błędnej wykładni i jego niezastosowaniu wskutek błędnego przyjęcia, iż samochód marki A został nabyty wewnątrzwspólnotowo przez podatnika przed upływem 2 lat kalendarzowych od jego produkcji i tym samym nie została wypełniona dyspozycja normy prawnej przywołanego przepisu. Do skargi załączono opinię nr [...] z dnia [...] sporządzoną przez biegłego Sądu Okręgowego w Krakowie w zakresie techniki samochodowej i wyceny wartości pojazdów samochodowych inż. W. B. na okoliczność sposobu oznaczenia roku produkcji i roku modelowego pojazdów na terytorium USA i Polski. Z powyższej opinii wynika, że data produkcji w/w samochodu osobowego to 30 września 2003 roku. Skarżący wskazał jednocześnie, że opinia niniejsza nie była znana wcześniej, gdyż została ujawniona dopiero na rozprawie w dniu 11 marca 2009 roku przed Sądem Okręgowym w Krakowie, toczącej się w innej sprawie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie, wskazując, iż załączona opinia nie ma żadnego znaczenia dla sprawy, albowiem nawet jeśliby uznać, że w niniejszym postępowaniu miał zastosowanie art. 2 ustawy o zwrocie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego albo importu samochodu osobowego, to i tak skarżącemu nie przysługiwałby zwrot uiszczonego podatku akcyzowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie przejmuje zatem sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu podatkowego z punktu widzenia legalności. Uwzględniając skargę na decyzję, Sąd uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z przywołanego przepisu wynika wprost, iż Sąd rozpoznający sprawę obowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję bądź postanowienie między innymi w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Z analizy tego przepisu wynika, iż stwierdzenie wad będących przyczynami wznowienia postępowania skutkować powinno uwzględnieniem skargi niezależnie od tego, czy dane naruszenie prawa ma wpływ na wynik sprawy. Przy czym, jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 listopada 2006 roku (sygn. akt II OSK 1321/05 LEX nr 317405), dyspozycja tego przepisu ma na celu ochronę obiektywnego porządku prawnego. W przepisie tym chodzi o jakiekolwiek naruszenie prawa, a jedynym ograniczeniem zastosowania tegoż przepisu jest to, czy naruszenie określonej normy daje podstawy do wznowienia postępowania. Tym samym ustawodawca wskazuje, że realizacja zasady praworządności jest wartością wyższą niż przestrzeganie zasady trwałości decyzji administracyjnej. W tym stanie prawnym zasadnym jest stanowisko, że w przypadku naruszeń prawa stanowiących podstawę do wznowienia postępowania ocena Sądu ogranicza się do stwierdzenia tych naruszeń dla rozstrzygnięcia sprawy zawartego w zaskarżonej, decyzji. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego z przyczyny określonej w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Przepis ten przewiduje możliwość wznowienia postępowania w sytuacji gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć wypada, iż przedłożona przez skarżącego opinia biegłego, z której wynika odmienna niż przyjęta przez organ podatkowy data produkcji pojazdu, jest podstawą do wznowienia postępowania. Wynika z niej bowiem niewątpliwie nowa okoliczność faktyczna dla sprawy, tj. inna data produkcji pojazdu (2003 rok), która to okoliczność istniała w dniu wydania decyzji. Już tylko z tego powodu zaskarżona decyzja podlegała uchylenia. Jak bowiem wskazano naruszenie prawa będące podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego powoduje uwzględnienie skargi, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy. Sąd pragnie niemniej jednak zauważyć, iż bez znaczenia pozostaje argumentacja organu podatkowego zawarta w odpowiedzi na skargę, że nawet jeśli uznać, iż w/w samochód osobowy został wyprodukowany w 2003 roku, to i tak na gruncie ustawy o zwrocie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego albo importu samochodu osobowego, skarżącemu nie będzie przysługiwał zwrot uiszczonego podatku akcyzowego. Kwestie te będą bowiem rozstrzygane dopiero na etapie ponownie prowadzonego postępowania podatkowego, uwzględniającego nową dla sprawy okoliczność, jaką jest inna niż przyjęta przez organy data produkcji pojazdu. Na marginesie niniejszych rozważań wypada jedynie zauważyć, iż niezależnie od przedstawionych powodów uchylenia zaskarżonej decyzji, organy podatkowe prowadząc postępowanie niewątpliwie naruszyły przepisy procesowe (art. 121, 122, 188 Ordynacji podatkowej), poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Jest bowiem bezspornym, że jedna z kluczowych dla sprawy kwestii, tj. rok produkcji pojazdu, powinna być prawidłowo ustalona przez organy podatkowe, zwłaszcza, iż dysponują one odpowiednimi do tego środkami. Bezkrytyczne opieranie się przez organ jedynie na załączonych przez wnioskodawcę dokumentach i przyjęcie biernej postawy w ustalaniu istotnych dla sprawy okoliczności, musi zawsze zostać ocenione jako naruszające podstawowe zasady postępowania podatkowego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy uwzględni ocenę prawną wyrażoną w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Nie przesądzając zatem ostatecznego wyniku sprawy, wobec naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. A.K.