I SA/Łd 337/06

WyrokWSA w Łodzi2006-06-09

Skład orzekający: Teresa Porczyńska, Wiktor Jarzębowski, Bogdan Lubiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nadpłata podatku od towarów i usług przysługująca spółce jawnej, która została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego, może zostać zaliczona na poczet zaległości podatkowej jej wspólnika z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nadpłata podatku od towarów i usług przysługująca spółce jawnej nie może zostać zaliczona na poczet zaległości podatkowej jej wspólnika z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. Podstawą takiego rozstrzygnięcia jest zasada tożsamości podmiotowej, która jest warunkiem koniecznym do skorzystania z możliwości zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej. Spółka jawna jako podatnik VAT i jej wspólnik jako podatnik PIT są odrębnymi podmiotami prawa podatkowego.
Stan faktyczny
Spółka jawna PPHU A została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego po podjęciu uchwały o jej rozwiązaniu. Po wykreśleniu spółki, jej wspólnik A. K. wystąpił z wnioskiem o zaliczenie zwrotu podatku VAT wykazanego w deklaracji VAT-7 za grudzień 2004 r. przez spółkę na poczet jego zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. Organy podatkowe odmówiły zaliczenia, wskazując na brak tożsamości podmiotowej między spółką a jej wspólnikiem. Pełnomocnik A. K. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o VAT.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 czerwca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Porczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędzia NSA Bogdan Lubiński (spr.), Protokolant asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 czerwca 2006 roku przy udziale - sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zaliczenia zwrotu podatku od towarów i usług na poczet zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych oddala skargę Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2004 r. Sygn. akt: LD XX NS-REJ.KRS/19982/4/937 Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi wykreślił Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowo – Usługowe A Spółkę Jawną z siedzibą w A. z Krajowego Rejestru Sądowego, ze względu na podjętą przez wspólników uchwałę z dnia 30 listopada 2004 r. o rozwiązaniu Spółki. W dniu 11 stycznia 2005 r. wpłynęło do Urzędu Skarbowego w Z. zgłoszenie aktualizacyjne NIP - 2 oraz VAT – Z o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, w których Urząd został poinformowany o powyższym fakcie. 7 stycznia 2005 r. do Urzędu wpłynęła deklaracja Spółki VAT – 7 za grudzień 2004 r., w której wykazała do zwrotu na rachunek bankowy kwotę 42.470,00 zł. Natomiast w dniu 10 stycznia 2005 r. wpłynęła korekta tej deklaracji, wskazująca na kwotę 42. 162, 00 zł. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] organ podatkowy I instancji przedłużył termin zwrotu w/w kwoty, do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego prowadzonego w celu zbadania zasadności zwrotu. W dniu [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją Nr [...] określił Państwu J. i A. K. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. w wysokości 26.829,70 zł, obniżając kwotę zobowiązania określoną przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. w decyzji z [...] Nr [...]. W związku z powyższym w piśmie z 22 sierpnia 2005 r. pełnomocnik A. K. wystąpił z wnioskiem o zaliczenie części zwrotu w kwocie 42.162,00 zł, wynikającej z korekty deklaracji VAT – 7 za grudzień 2004 r., złożonej przez Spółkę Jawną na poczet w/w zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. odmówił powyższego zaliczenia. W uzasadnieniu postanowienia podniósł, iż podatnikiem jest Spółka Jawna, a nie wspólnicy tej Spółki i dlatego brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku strony. Na w/w rozstrzygnięcie pełnomocnik A. K. 30 września 2005 r. wniósł zażalenie, w którym oświadczył, iż organ podatkowy I instancji błędnie przyjął, że zwrot przysługuje spółce jawnej, a nie jej wspólnikowi w razie jej rozwiązania, gdyż to uprawnienie wynika z art. 14 ust. 9 w zw. z ust. 1 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. - o podatku od towarów i usług (Dz.U.Nr 54, poz. 535 ze zm.). Po rozpatrzeniu w/w zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż wniosek podatnika nie może być uwzględniony, gdyż wspólnicy spółki jawnej są osobami fizycznymi i opłacają podatek dochodowy od osób fizycznych, odrębny od podatku od towarów i usług. W tej sytuacji zaliczenie zwrotu podatku VAT zgodnie z żądaniem pełnomocnika strony oznaczałoby zaliczenie zwrotu należnego jednemu podatnikowi na rzecz zaległości podatkowych innego podatnika, co jest niedopuszczalne w świetle przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa i w świetle ustawy o podatku od towarów i usług. W dniu 20 stycznia 2006 r. pełnomocnik podatnika wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 76 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. 05.8.60 ze zm.) w zw. z art. 14 ust. 9 oraz w zw. z art. 14 ust. 1 i 6 ustawy o podatku od towarów i usług, a także w zw. z art. 82 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks Spółek Handlowych (Dz.U.00.94.1037 ze zm.) poprzez ustalenie, że skarżącemu nie przysługuje co do zasady prawo żądania zaliczenia zwrotu podatku od towarów i usług wykazanego w deklaracji VAT – 7 przez PPHU A Spółka Jawna za miesiąc grudzień 2004 r. w związku z wykreśleniem Spółki z Krajowego Rejestru Sądowego. Podnosząc powyższe naruszenie pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie powyższego postanowienia z powodu niezgodności z prawem. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...], wniósł o oddalenie skargi. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, iż przedmiotowa nadpłata będzie mogła zostać zaliczona na poczet zaległości w podatku od towarów i usług za 2002 r. zlikwidowanej Spółki PPHU A. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przy niekwestionowanym stanie faktycznym, do rozstrzygnięcia jest kwestia możliwości zaliczenia na podstawie art.76a Ordynacji podatkowej nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2004 roku, przysługującej PPHU A Spółce Jawnej, wykreślonej z Krajowego Rejestru Sądowego postanowieniem Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieście z dnia 22 grudnia 2004 roku, na pokrycie zaległości podatkowej jej wspólnika A. K. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 rok. Wymieniona zaległość określona została Państwu J. i A. K. decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]. Stosownie do treści art.76 § 1 Ordynacji podatkowej nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz na poczet bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Z treści tego przepisu w sposób jednoznaczny wynika, że z chwilą powstania nadpłaty podatnik staje się wierzycielem organu podatkowego. Jednocześnie należy wskazać, iż sposób zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę określa art.76 a Ordynacji, natomiast formę zwrotu określa art.77 b §1 i 3. Podatnik stosownie do treści art.76 §1 Ordynacji może zrezygnować z bezpośredniego zwrotu nadpłaty i złożyć wniosek o jej zaliczenie w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Z powyższego wynika, że to podatnikowi jako wierzycielowi prawnopodatkowemu przysługuje prawo dysponowania nadpłatą oraz, że musi istnieć tożsamość podmiotu, któremu przysługuje nadpłata i jednocześnie posiada zaległość podatkową. Zgodnie z art.7 §1 Ordynacji podatkowej podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu. Z kolei w myśl art.15 ust.1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust.2, bez względu na cel i rezultat. Podnieść należy, a co nie jest kwestionowane także przez stronę skarżącą, iż spółka jawna na gruncie prawa podatkowego jest odrębnym pomiotem praw i obowiązków od osoby fizycznej i osoby prawnej. Oznacza powyższe, że to PPHU A SPÓŁKA JAWNA jest podmiotem wszelkich praw i obowiązków wynikających z ustawy o podatku od towarów i usług. Żaden przepis prawa nie daje podstaw do uznania, że wspólnik spółki jawnej może być utożsamiany jako podmiot podlegający przepisom ustawy o podatku od towarów i usług. Dodatkowo należy zwrócić uwagę na treść art.87 ust.2 ustawy, który umożliwia zwrot podatku na rachunek podatnika, którym była Spółka Jawna. Z faktu, iż spółce przysługuje zwrot podatku nie wynika wniosek, iż jej wspólnikowi przysługuje prawo do zaliczenia tej nadpłaty na poczet zaległości z tytułu podatku dochodowego lub innej zaległości, bowiem pomiędzy nimi nie zachodzi tożsamość podmiotowa, która stanowi jeden z warunków do skorzystania z tego uprawnienia. Ustosunkowując się do argumentacji zawartej w treści skargi trzeba zwrócić uwagę, iż ma ona charakter słusznościowy. Autor skargi opierając się bowiem na treści art.14 ust.9 ustawy o podatku od towarów i usług, z którego wynika prawo podatnika do zwrotu z urzędu, wyciąga wniosek, iż w przypadku utraty bytu prawnego przez podatnika ten zwrot byłby "iluzoryczny" i tym samym zgoda jednego ze wspólników spółki – w tym przypadku J. L. - byłaby nieskuteczna i w konsekwencji uniemożliwiła przekazanie jak to ujęto w treści skargi "majątku Spółki A. K." Taka argumentacja nie mogła odnieść zamierzonego celu. Należy bowiem przypomnieć, że zgodnie z art.1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz .U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność wydanych decyzji zarówno z przepisami prawa procesowego jak i materialnego. Natomiast względy słusznościowe, celowościowe, czy też interesu strony nie mają żadnego wpływu na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję z tego punktu widzenia stwierdzić należało, iż nie została ona wydana z naruszeniem prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, jak również z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło