I SA/Łd 340/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. o przywrócenie terminu do złożenia skargi w sprawie ze skargi A Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] UNP:[...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do złożenia skargi. W dniu 16 kwietnia 2018 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga A Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wraz ze skargą wpłynął wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Uzasadniając wniosek Prezes Zarządu skarżącej spółki wyjaśnił, iż zaskarżone postanowienie odebrał w dniu 30 stycznia 2018 r., zatem termin na złożenie skargi upływał z dniem 1 marca 2018 r. Jednak w okresie od 17 lutego do 15 kwietnia 2018 r. Prezes Zarządu, jedyna osoba uprawniona do reprezentacji strony skarżącej była chora w sposób uniemożliwiający podejmowanie czynności prawnych. Na potwierdzenie swej argumentacji wnioskodawca załączył kserokopię zaświadczenia lekarza sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 - dalej zwana p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. W myśl jednak przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli uchybienie terminowi nie było zawinione Sąd na wniosek strony postanowi o jego przywróceniu. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Natomiast w myśl § 3, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Przesłankami uzasadniającymi przywrócenie terminu są więc: • zachowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku, liczonego od daty ustania przyczyny uchybienia terminu, • dokonanie - równocześnie ze złożeniem wniosku - czynności, do dokonania której terminowi uchybiono, • uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że brak jednej z nich skutkuje odmową przywrócenia uchybionego terminu. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie spełnione zostały dwie pierwsze przesłanki. Niemniej jednak, w świetle ugruntowanej linii orzeczniczej, nie sposób podzielić oceny strony, iż uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu. Zdaniem Sądu podkreślić należy, iż przy ocenie, czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 86 § 2 p.p.s.a. stanowi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, to należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Dlatego przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody nagłej i nie do przezwyciężenia, tj. takiej, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę zalicza się np.: przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, itp. nagłe zdarzenie losowe (por. wyroki NSA: z dnia 14 stycznia 2000r., sygn. akt I SA/Gd 794/99; z dnia z 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; postanowienie NSA z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 91/15 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://cbosa.nsa.gov.pl). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W niniejszej sprawie uzasadniając wniosek o przywrócenie uchybionego terminu strona wskazała na chorobę, która w ocenie strony uniemożliwiała podejmowanie czynności prawnych. Na potwierdzenie swej argumentacji strona załączyła kserokopię zaświadczenie lekarza sądowego z dnia 4 kwietnia 2018 r. Strona odwoływała się również do faktu, iż jako Prezes Zarządu skarżącej spółki jest jedynym podmiotem uprawnionym do jej reprezentowania. Zdaniem Sądu, pomimo zrozumienia trudności, jakie mogły powstać w związku z dolegliwościami zdrowotnymi Prezesa Zarządu skarżącej spółki, dostrzec trzeba, iż przedłożona kserokopia zaświadczenia lekarza sądowego nie potwierdza, iż w okresie od 17 lutego 2018 r. do 15 kwietnia 2018 r. Prezes Zarządu przebywał na zwolnieniu lekarskim. Przedłożony dokument zaświadcza, iż owszem w okresie od 17 lutego 2018 r. do 15 kwietnia 2018 r. R. Ś. nie mógł stawić się na wezwanie Sądu Apelacyjnego w Ł. [...] Wydział Cywilny sygn. [...]. Jak wynika z przedmiotowej kopi zaświadczenia, przy jego wystawieniu lekarz sądowy wykorzystał druk ZUS-ZLA od lekarza POZ. Co jednak istotne dla niniejszego wniosku, omawiane zaświadczenie nie wskazuje nawet jakiego rodzaju dolegliwości uniemożliwiały podejmowanie czynności prawnych związanych ze złożeniem skargi do sądu administracyjnego. Złożony dokument został wystawiony w związku z wezwaniem R. Ś. do sprawy zawisłej przed Sądem Apelacyjnym w Ł.. W analizowanym wniosku o przywrócenie uchybionego terminu wnioskodawca w żaden inny sposób nie uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu do złożenia skargi nastąpiło bez jego winy. Nawet gdyby przyjąć, iż we wskazanym w zaświadczeniu okresie R. Ś. był chory to trudno podzielić ocenę wnioskodawcy, iż choroba ta stanowi o braku winy w uchybieniu terminu. Uwzględniając chociażby długość okresu, w trakcie którego wnioskodawca nie mógł się stawić nie sposób przyjąć, iż choroba miała nagły przebieg. Nadto, iż choroba uniemożliwiała Prezesowi Zarządu wyręczenie się inna osobą, czy to w sporządzeniu, czy chociażby w nadaniu na poczcie przesyłki zawierającej skargę do sądu administracyjnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym akcentuje się, że choroba jako taka nie stanowi przyczyny usprawiedliwiającej przywrócenie terminu, a tylko choroba nagła, nie pozwalająca na wyręczenie się inną osobą stanowi o braku winy; dotyczy to nawet choroby wymagającej leżenia. Również złe samopoczucie strony i odczuwane przez nią dolegliwości nie mogą być potraktowane jako przyczyna usprawiedliwiająca bezczynność strony (por. wyrok NSA z dnia 4 września 2001 r., sygn. akt II SA/Po 2646/00; postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 809/04; wyrok SN z 19 maja 1976 r., sygn. akt IV PRN 8/76, LEX nr 7828 i postanowienie SN z 3 stycznia 1974 r., sygn. akt II CO 18/73, LEX nr 7372). Sąd nie kwestionuje, iż stan zdrowia Prezesa Zarządu skarżącej spółki mógł utrudniać prawidłowe podejście do załatwiania własnych spraw, podejmowania decyzji, ale nie sposób podzielić oceny wnioskodawcy, wobec powołanych okoliczności, iż uniemożliwiał prawidłowe podejście do tych spraw. Przedłożone zaświadczenie lekarza sądowego nie potwierdza, iż we wskazanym okresie Prezes Zarządu nie był w stanie podejmować pracy koncepcyjnej, zlecić ją osobie trzeciej, czy wyręczyć się taką osobą przy złożeniu dokumentów. Z tych wszystkich względów, w ocenie Sądu strona nie dochowała należytej staranności przy prowadzeniu swych spraw, jakiej w danych okolicznościach można by od niej oczekiwać. Okoliczności niniejszej sprawy świadczą zatem o niedochowaniu staranności przez stroną skarżącą w zabezpieczeniu swoich interesów. Reasumując, Sąd doszedł do przekonania, iż wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do złożenia skargi nie zasługuje na uwzględnienie, czemu dał wyraz w sentencji postanowienia, stosownie do art. 86 § 1, art. 87 § 2 p.p.s.a. mko