I SA/Łd 407/08

WyrokWSA w Łodzi2008-09-23

Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Kowalski, Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.), Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zastosowanie rozporządzenia Rady WE nakładającego ostateczne cła antydumpingowe, które weszło w życie po dokonaniu importu towarów, narusza konstytucyjną zasadę niedziałania prawa wstecz w kontekście określania podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wskazał, że konstrukcja cła antydumpingowego dopuszcza możliwość powstania obowiązku zapłaty należności celnych dodatkowych po przywozie towarów, a rozporządzenie Rady WE stanowiło podstawę do retrospektywnego zaksięgowania długu celnego, co wpłynęło na podstawę opodatkowania podatkiem VAT. Sąd podkreślił, że postępowanie celne i podatkowe są odrębne, a brak odwołania od decyzji celnej czyni zarzuty dotyczące tego postępowania niezasadnymi w kontekście sprawy podatkowej.
Stan faktyczny
Spółka A. importowała obuwie z Chin, objęte procedurą składu celnego, a następnie zgłoszone do obrotu. Po naliczeniu tymczasowego cła antydumpingowego, Naczelnik Urzędu Celnego określił podatek VAT. Po uwzględnieniu odwołania Spółki, kwota podatku została skorygowana. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, uwzględniając retrospektywne zaksięgowanie ostatecznego cła antydumpingowego. Spółka zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej, zarzucając naruszenie zasady niedziałania prawa wstecz i naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 września 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2008 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu oddala skargę. W dniu 23 sierpnia 2006 roku na podstawie zgłoszenia celnego nr[...] Spółka A. w W. zgłosiła w procedurze dopuszczenia do obrotu pochodzące z Chin obuwie skórzane damskie, uprzednio objęte procedurą składu celnego według zgłoszenia [...]. Podatnik wykazał kwotę należnego podatku od towarów i usług w wysokości 346,00 złotych obliczoną według stawki podatku 22%. Naczelnik Urzędu Celnego (...) w Ł. decyzją z dnia[...] nr[...] dokonał retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego-cła antydumpingowego w wysokości 217,00 złotych i powiadomił o zarejestrowaniu w/w kwoty. Postanowieniem nr[...] z dnia[...] Naczelnik Urzędu Celnego (...) w Ł. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu w/w towarów objętych wskazanym zgłoszeniem celnym i decyzją z dnia[...] nr[...] określił kwotę tego podatku w wysokości 399,00 złotych. W odwołaniu z dnia 10 sierpnia 2007 roku Spółka zarzuciła błędne wyliczenie należnego podatku, z uwagi na doliczenie do podstawy opodatkowania kosztów transportu, które zgodnie z zapisem w zgłoszeniu celnym w polu 44 zostały już ujęte w wartości celnej, a tym samym w podstawie opodatkowania. Naczelnik Urzędu Celnego (...) w Ł. uwzględniając odwołanie Spółki, decyzją nr[...] z dnia[...] zmienił decyzję z dnia[...] w części dotyczącej wyliczenia kwoty podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu i określił prawidłową kwotę tego podatku w wysokości 394,00 złotych. W odwołaniu z dnia 17 września 2007 roku Spółka A. w W. zarzuciła naruszenie art. 29 ust. 13 i ust. 16 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług poprzez złamanie konstytucyjnej zasady nie działania prawa wstecz i zastosowanie Rozporządzenia Rady (WE) nr 1472/2006 z dnia 5 października 2006 roku nakładającego ostateczne cła antydumpingowe oraz o ostatecznym pobraniu cła tymczasowego nałożonego na przywóz niektórych rodzajów obuwia ze skórzanymi cholewkami pochodzącymi z Chińskiej Republiki Ludowej i Wietnamu. Spółka wniosła o uchylenie decyzji w części uwzględniającej cło antydumpingowe dla wyliczenia kwoty podatku od towarów i usług wobec wskazanego zaimportowanego obuwia. Dyrektor Izby Celnej w Ł. działając na podstawie art. 233 § 1 punkt 1 Ordynacji podatkowej decyzją z dnia[...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego (...) w Ł. z dnia[...]. Organ odwoławczy wskazał, że w odrębnym postępowaniu celnym Naczelnik Urzędu Celnego (...) w Ł. decyzją z dnia[...] dokonał retrospektywnego zaksięgowania kwoty należności celnych w związku z importem na teren Wspólnoty pochodzącego z Chin obuwia ze skórzanymi cholewkami objętego w/w zgłoszeniem. Skarżąca Spółka nie wniosła odwołania od tej decyzji. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że w myśl przepisu art. 19 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług, obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje jednocześnie z chwilą powstania długu celnego (z zastrzeżeniem ustępu 8 i 9). Dla towaru zgłoszonego przez Spółkę w procedurze dopuszczenia do obrotu zakres obciążenia podatkiem od towarów i usług wynika z przepisu art. 29 ust. 13 i ust. 16 cytowanej ustawy. Konstrukcja cła antydumpingowego zakłada różnicę w czasie pomiędzy dokonanym importem, a chwilą nałożenia obowiązku zapłaty ostatecznego cła antydumpingowego rozporządzeniem Rady WE. Prawnie dopuszczalne jest powstanie obowiązku zapłaty należności dodatkowych po zaistniałym przywozie towarów. Tymczasowe cło antydumpingowe nie jest cłem należnym, lecz może ono stać się cłem należnym po zakończeniu postępowania antydumpingowego. Organ wskazał, że w związku ze złożeniem przez importera zgłoszenia celnego o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu we Wspólnocie towarów, na które zostało nałożone cło tymczasowe podlegające zabezpieczeniu, w celu określenia prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług należało dokonać dwóch kalkulacji: pierwszej w celu określenia kwoty podatku od towarów i usług do zapłaty, bez ujmowania w podstawi opodatkowania cła antydumpingowego oraz drugiej z uwzględnieniem w podstawie opodatkowania tymczasowego cła antydumpingowego w celu określenia kwoty podatku od towarów i usług podlegającej zabezpieczeniu. W skardze z dnia 4 marca 2008 roku A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wniosła o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji, ewentualnie o jej uchylenie, wskazując na naruszenie art. 29 ust. 13 i ust. 16 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług poprzez złamanie konstytucyjnej zasady nie działania prawa wstecz wynikającej z art. 2 Konstytucji RP i zastosowanie Rozporządzenia Rady (WE) nr 1472/2006 z dnia 5 października 2006 roku nakładającego ostateczne cła antydumpingowe (....) oraz naruszenie art. 121, art. 122 oraz art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, nie zebranie i nie rozpatrzenie wyczerpująco całego materiału dowodowego oraz działanie w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych. Spółka zarzuciła również naruszenie art. 220 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 34 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez wszczęcie postępowania w sprawie określenia podatku od towarów i usług bez poszanowania prawa strony do wniesienia odwołania od poprzedzającej go decyzji w przedmiocie naliczenia cła antydumpingowego ostatecznego. Skarżąca Spółka wskazała, że podstawy wyliczenia podatku od towarów i usług w dokonanym zgłoszeniu zaliczono cło w oparciu o wskazane rozporządzenie, czyli zastosowano prawo, które weszło w życie 5 miesięcy później. Zdaniem Spółki jest to rażące naruszenie prawa będące przesłanką do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. W ocenie skarżącego doszło również do naruszenia prawa strony do skutecznego zaskarżenia decyzji celnej. Od decyzji określającej wysokość cła antydumpingowego zależy kwota podatku od towarów i usług wymierzana kolejną decyzją, więc nie można był wszcząć postępowania w przedmiocie ustalenia VAT przed wydaniem prawomocnej decyzji w przedmiocie naliczenia cła. Stanowi to naruszenie art. 220 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 34 ustawy o podatku od towarów i usług. W odpowiedzi na skargę z dnia 31 marca 2008 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W związku z tym zgodnie z treścią art. 145 § 1 punkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji państwowej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Przywóz towarów z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju należy zgodnie z art. 5 ust. 1 punkt 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.) do kategorii czynności stanowiących przedmiot opodatkowania. W myśl przepisu art.19 ust.7 powołanej ustawy, obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje jednocześnie z chwilą powstania długu celnego. Zgodnie z art. 29 ust.13 ustawy o podatku od towarów i usług podstawa opodatkowania w imporcie jest wartość celna powiększona o należne cło. Zaś ust.16 wyżej zacytowanego artykułu stanowi, że do podstawy opodatkowania dolicza się określone w odrębnych przepisach opłaty oraz inne należności, jeśli organy celne mają obowiązek pobierać te należności z tytułu importu towarów. Zatem cło oraz inne opłaty, które organy celne mają obowiązek pobrać z tytułu importu towarów stanowią element stanu faktycznego – podstawy opodatkowania, która ma wpływ na wysokość podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów. W zakresie zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 29 ust. 13 i ust. 16 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów poprzez złamanie zasady nie działania prawa wstecz i zastosowanie przez organ podatkowy Rozporządzenia Rady (WE) nr 1472/2006 z dnia 5 października 2006 roku nakładającego ostateczne cła antydumpingowe oraz stanowiące o ostatecznym pobraniu cła tymczasowego (Dz. U. UE L z dnia 6 października 2006 roku Nr 275 poz. 1) należy podkreślić przede wszystkim, że powołane Rozporządzenie nie stanowi podstawy wydania decyzji podatkowej i określenia prawidłowej kwoty podatku z tytułu importu. Przywołane przez skarżącego rozporządzenie stanowiło jedynie podstawę do wydania decyzji z dnia[...] mocą której Naczelnik Urzędu Celnego (...) w Ł. dokonał retrospektywnego zaksięgowania długu celnego ( cła antydumpingowego należności celnych dodatkowych ). Abstrahując od tej okoliczności, odnosząc się wprost do zarzutu złamania konstytucyjnej zasady nie działania prawa wstecz należy wskazać, że z konstrukcji cła antydumpingowego wynika różnica w czasie pomiędzy dokonanym importem, a chwilą nałożenia obowiązku zapłaty ostatecznego cła antydumpingowego rozporządzeniem Rady WE. Konstrukcja ta pozwala na powstanie obowiązku zapłaty należności celnych dodatkowych po przywozie towarów. Cło antydumpingowe stanowi sposób ochrony wspólnego rynku przed przejawami nieuczciwej konkurencji ze strony państw trzecich. Instytucja ta wprowadzona została do prawodawstwa Unii Europejskiej mocą Rozporządzenia RE nr.384/96 z dnia 22 grudnia 1995 roku w sprawie ochrony przed antydumpingowym przywozem z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej ( Dz.U L 56 z dnia 6 marca 1996 roku ). Rozporządzenie to reguluje procedurę wszczęcia i prowadzenia postępowania antydumpingowego. W momencie, gdy skarżąca dokonała zgłoszenia towaru takie postępowanie trwało, co dla A. nie powinno być zaskoczeniem, gdyż obowiązywało wówczas Rozporządzenie Komisji ( WE ) nr.553/2006 ( DZ.U L 98 z dnia 6 kwietnia 2006 roku ) nakładającego tymczasowe cło antydumpingowe na przywóz do Wspólnoty niektórych rodzajów obuwia ze skórzanymi cholewkami pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej i Wietnamu, na mocy którego naliczone zostało Spółce tymczasowe cło antydumpingowe. Postępowanie antydumpingowe uregulowane powołanym wyżej Rozporządzeniem 384/96 zakończyło się wydaniem Rozporządzenia Rady ( WE ) nr.1472/2006 z dnia 5 października 2006 roku nakładającego ostateczne cło antydumpingowe oraz o ostatecznym pobraniu cła tymczasowego na przywóz niektórych rodzajów obuwia za skórzanymi cholewkami pochodzącego z Chińskiej Republiki Ludowej oraz Wietnamu ( Dz.U UE L z dnia 6 października 2006 roku, Nr.275, poz.1 ). Na mocy między innymi tego rozporządzenia Naczelnik Urzędu Celnego (...) w Ł. wydał decyzję z dnia[...], mocą której dokonał retrospektywnego zaksięgowania długu celnego ( cła antydumpingowego należności celnych dodatkowych ) W konsekwencji wydanej w postępowaniu celnym decyzji Naczelnika Urzędu Celnego uległa zmianie podstawa opodatkowania, dlatego też organ ten był zobowiązany do określenia podatku z tytułu importu w prawidłowej wysokości (art. 34 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług). Niezależnie od powyższych uwag z całą stanowczością należy podkreślić, że zarzuty dotyczące postępowania celnego podniesione przez spółkę nie są zasadne w postępowaniu podatkowym. Są to dwa odrębne postępowania, pomimo faktu pozostawania z sobą w związku przyczynowym, gdyż podstawą faktyczną wydania zaskarżonej decyzji jest ostateczna decyzja z dnia[...] numer[...]. Z akt sprawy wynika, że skarżąca Spółka nie złożyła odwołania od tej decyzji, pomimo zawartego pouczenia o możliwości jej zaskarżenia. Wszczęcie postępowania w sprawie określenia podatku od towarów i usług nie stanowiło przeszkody do wniesienia od niej środka odwoławczego. Postępowanie to zostało wszczęte w prawidłowy sposób zgodnie z obowiązującym przepisami (postanowienie z dnia[...]). W dacie wydania przez organ I instancji decyzji[...] decyzja z dnia[...] była już decyzja ostateczną, gdyż skarżąca nie wniosła od niej odwołania. Do momentu, w którym istnieć będzie w obrocie prawnym, zarzuty podnoszone przez spółkę A. w skardze nie mają w tym postępowaniu racji bytu. Natomiast dalsze postępowanie podjęte przez organy celne stanowiło jej kontynuację, bowiem w oparciu o nią Naczelnik Urzędu Celnego określił kwotę podatku od towarów i usług z tytułu importu. Tym samy należy uznać, że zarzut naruszenia 220 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art.34 ustawy o podatku od towarów i usług jest zarzutem niezasadnym. Taki sam charakter ma zarzut nie podjęcia przez organy wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu, nie zebrania i nie rozpatrzenia wyczerpująco całego materiału dowodowego oraz działania w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych (art.122, art.187, art.121 § 1 Ordynacji podatkowej). Stan faktyczny przecież w tej sprawie jest bezspornym, a działania organów miały oparcie w obowiązujących przepisach. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę. P.Pie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło