I SA/Łd 427/08

WyrokWSA w Łodzi2008-09-23

Skład orzekający: Paweł Kowalski, Bogusław Klimowicz, Ewa Cisowska-Sakrajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynek i grunt, które ze względu na zły stan techniczny nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej, ale znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy, powinny być opodatkowane według stawki przewidzianej dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą?
Ratio decidendi
W stanie prawnym obowiązującym w 2002 roku, dla zaliczenia gruntu lub budynku do kategorii "związanych z działalnością gospodarczą" wystarczał sam fakt ich posiadania przez podmiot gospodarczy. Nawet budynki lub grunty niewykorzystywane przez przedsiębiorcę w danym momencie lub wykorzystywane na inną działalność niż gospodarcza (za wyjątkiem budynków mieszkalnych) powinny być uznane za związane z działalnością gospodarczą i podlegać opodatkowaniu według stawek przewidzianych dla nieruchomości związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Okoliczność złego stanu technicznego budynku, uniemożliwiającego prowadzenie działalności, nie wpływa na określenie stawki podatkowej.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza K. określającą spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2002 rok. Spółka kwestionowała opodatkowanie całości nieruchomości przy ul. A. według stawki dla działalności gospodarczej, argumentując, że zły stan techniczny budynku uniemożliwia prowadzenie tam działalności. Organy podatkowe uznały, że sam fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę wystarcza do zastosowania wyższej stawki podatkowej, niezależnie od faktycznego wykorzystania czy stanu technicznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 września 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2008 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2002 rok oddala skargę. I SA/Łd 427/08 UZASADNIENIE Decyzją z dnia[...] Burmistrz K., na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 w zw. z art. 207 Ordynacji podatkowej, art. 2-7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2001r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), uchwały nr [...]Rady Miejskiej w K. z dnia[...] w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości za 2002 rok określił A. sp. z o.o. w K. zobowiązanie w podatku od nieruchomości za rok 2002 w łącznej kwocie 221.040,40 zł. Organ wskazał, iż w dniu 30 lipca 2004 roku podatnik złożył pierwszą korektę deklaracji do celów podatkowych za 2002 rok, natomiast w dniu 3 stycznia 2005 roku kolejną za II półrocze 2002 roku. W złożonych korektach podatnik dokonał zmiany kwalifikacji gruntów i budynków znajdujących się w jego posiadaniu, jako związanych z działalnością gospodarczą argumentując to faktem zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę na części nieruchomości oraz przebiegiem drogi dojazdowej przez działkę nr 166. Postanowieniem z dnia[...] Burmistrz K. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wysokości zobowiązania podatkowego A. Sp. z o.o. w K. w podatku od nieruchomości za 2002 rok. W toku postępowania ustalono, iż podatnik w okresie od 1 lipca 2002 roku do 31 grudnia 2002 roku pozostawał użytkownikiem wieczystym zabudowanych nieruchomości, położonych na terenie miasta K. przy ul. A. oraz przy Placu B.. W okresie od 1 lipca 2002 roku do 20 listopada 2002 roku w posiadaniu spółki znajdowały się grunty o powierzchni 136637 m2, a następnie w wyniku sprzedaży części gruntów od dnia 21 listopada 2002 roku do 30 grudnia 2002 roku, w posiadaniu podatnika znajdowały się grunty o powierzchni 111479 m2. W odniesieniu zaś do działki nr 166 organ stwierdził, iż w badanym okresie nie znajdowała się ona w posiadaniu podatnika. Ponadto postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organ wykazało, iż w nieruchomościach przy ul. A. i Placu B prowadzona jest działalność gospodarcza przez spółkę lub podmioty wynajmujące od spółki części nieruchomości. Burmistrz K. nadmienił, iż w stanie prawnym obowiązującym w 2002 roku bez znaczenia pozostaje czy grunty i budynki znajdujące się w posiadaniu przedsiębiorcy wykorzystywane są w całości lub części na cele związane z działalnością gospodarczą. Jeśli cała nieruchomość gruntowa jest w posiadaniu przedsiębiorcy to zgodnie z art. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tym samym, zdaniem organu, podatnik powinien opłacać podatek od nieruchomości liczony według stawek dla tej kategorii gruntów i budynków, które wynikają ze stosownej uchwały rady miejskiej. Organ zaznaczył także, iż do wyliczenia kwoty podatku od nieruchomości przyjął powierzchnie gruntów na podstawie wypisów z ewidencji gruntów oraz uwzględnił zmiany powstałe po sprzedaży części gruntów w dniu 21 listopada 2002 roku. Od powyższej decyzji A. Sp. z o.o. w K. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.. Strona podniosła, iż nie kwestionuje ustaleń dokonanych przez organ I instancji, jednakże wobec nieruchomości położonej w K. przy ul. A. podatek winien być określony według stawek przewidzianych dla prowadzenia działalności gospodarczej jedynie co do części nieruchomości – przedmiotu umowy najmu zawartej między spółką a operatorem sieci telefonii komórkowej, gdyż na wewnątrz budynku jak i na terenie gruntu nie była prowadzona działalność gospodarcza. Zdaniem spółki nieruchomość ta winna być opodatkowana według stawek związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej tylko w części w jakiej faktycznie jest związana z prowadzeniem działalności. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia[...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 , art. 208 § 1 i art. 210 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 3 ust. 1 pkt 1, 2 i 3, art. 4 ust. 1 pkt 1, 2 i 3, art. 5 ust. 1 pkt 1, 5 i 6, art. 6 ust. 3, 4, 5 i 9 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002r. Nr 9, poz. 84 ze zm.) w zw. z § 1 pkt 2, 5 i 6 uchwały Rady Miejskiej w K. nr[...] z dnia[...] w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości (...) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości oraz: 1. określiło A. Sp. z o.o. w K. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości położonej w K. przy Placu B, ul. A. oraz ul. C. za 2002 rok w łącznej kwocie 220.593,50 zł oraz 2. umorzyło postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od części nieruchomości położonej przy ul. A. składającej się z części działki o nr ew. 157/1 o pow. 68,00 m2 oznaczonej w ewidencji gruntów symbolem RVI oraz z części działki o nr ew. 157/2 o pow. 2302m2 oznaczonej w ewidencji gruntów symbolem RVI. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż kryterium posiadania gruntów przez przedsiębiorcę, powodujące zakwalifikowanie gruntu jako związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej odnosi się jedynie do gruntów objętych podatkiem od nieruchomości. Tymczasem część działki o nr ew. 157/1 oraz działki 157/2 z uwagi na swoje przeznaczenie podlegały opodatkowaniu podatkiem rolnym, co wyklucza możliwość opodatkowania ich podatkiem od nieruchomości i obliguje organ do umorzenia postępowania w części określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od tej części nieruchomości. Ponadto Kolegium podniosło, iż bezspornym jest, że spółka w 2002 roku była użytkownikiem wieczystym gruntów oraz właścicielem budynków i budowli, co wynika z ewidencji gruntów, jak i złożonej przez podatnika deklaracji. Z treści art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku wynika, iż przy dokonywaniu opodatkowania według stawek wskazanych dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą konieczne jest ustalenie, czy nieruchomość znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy. Tym samym organ odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych stwierdził, iż opodatkowanie wyższą stawką podatkową uzależnione jest od posiadania gruntów przez przedsiębiorcę, a nie od tego czy grunty te służą rzeczywiście prowadzeniu działalności gospodarczej. Podatnik Spółka A. jest przedsiębiorcą wpisanym do Krajowego Rejestru Sądowego, a wcześniej jako "D." do Rejestru Handlowego. Stąd też, zdaniem Kolegium, cała nieruchomość znajdująca się w 2002 roku w posiadaniu podatnika, pomimo częściowego faktycznego niewykorzystania do prowadzenia działalności gospodarczej, stanowi nieruchomość związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej, co powoduje opodatkowanie przedmiotów opodatkowania według stawek przewidzianych dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Powyższa decyzja, w zakresie pkt 1 ustalającego wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2002 rok, została zaskarżona przez podatnika do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżąca spółka podniosła zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku poprzez niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy brak jest przesłanek uzasadniających przyjęcie, iż nieruchomość położona w K. przy ul. A. powinna być opodatkowana według stawki określonej przy prowadzeniu działalności gospodarczej, gdyż stan techniczny budynku posadowionego na przedmiotowej nieruchomości uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej na tym terenie. Skarżąca spółka wskazała, iż organ odwoławczy w swojej decyzji całkowicie pominął przedłożoną przez stronę opinię o stanie technicznym obiektu znajdującego się przy ul. A. wraz z dokumentacją zdjęciową. Zdaniem strony Samorządowe Kolegium Odwoławcze zupełnie dowolnie pominęło okoliczność, iż stan techniczny budynku posadowionego na nieruchomości przy ul. A. uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej na przedmiotowej nieruchomości, co powoduje brak podstaw do naliczania podatku od wskazanej nieruchomości według stawek określonych przy prowadzeniu działalności gospodarczej. Wobec czego, zdaniem strony skarżącej, w przedmiotowej sprawie winien mieć zastosowanie art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zakresie, w jakim umożliwia naliczanie podatku od nieruchomości według stawki określonej przy prowadzeniu działalności gospodarczej jedynie dla części nieruchomości związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do zakwestionowania przez stronę skarżącą opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2002 rok całości nieruchomości położonej w K. przy ul. A. wraz z usytuowanym na niej budynkiem według stawki podatkowej przewidywanej dla nieruchomości związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Podstawę materialnoprawną w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 tejże ustawy obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, ciąży na osobach fizycznych, osobach prawnych oraz jednostkach organizacyjnych niemających osobowości prawnej, które: 1) są właścicielami lub samoistnymi posiadaczami nieruchomości albo obiektów budowlanych niezłączonych trwale z gruntem, 2) są użytkownikami wieczystymi nieruchomości lub ich części. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in.: budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza lub leśna, grunty nieobjęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym (art. 3 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy). W zależności od rodzaju nieruchomości i sposobu jej wykorzystania Rada gminy, na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy, określa stawki podatku na dany rok podatkowy. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż w 2002 roku D. Sp. z o.o. (obecnie A. Sp. z o.o.) była użytkownikiem wieczystym nieruchomości w K. przy ul. A. oraz właścicielem znajdującej się na tymże gruncie nieruchomości budynkowej w postaci pięciokondygnacyjnego budynku o powierzchni 3198,80m2, który z uwagi na zły stan techniczny nie był przez spółkę wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Z faktu braku możliwości technicznych wykorzystania przedmiotowego budynku na cele związane z prowadzoną działalnością gospodarczą strona skarżącą wywodzi niemożność ustalenia podatku od nieruchomości dla tegoż budynku oraz gruntu, na którym został usadowiony według najwyższej stawki przewidywanej dla budynków i gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Z kolei Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznaje, iż zły stan techniczny i brak możliwości wykorzystania przedmiotowego budynku w działalności gospodarczej prowadzonej przez podatnika nie daje podstaw do zastosowania innej stawki podatkowej w odniesieniu zarówno do tegoż budynku jak również gruntu, na którym się znajduje. Sąd, w tym składzie, podziela stanowisko organu podatkowego wyrażone w zaskarżonej decyzji, a zarzuty zawarte w skardze uznaje za niezasadne. W stanie prawnym obowiązującym w roku 2002 ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie definiowała pojęcia "budynku lub jego części związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą", stanowiąc jedynie, iż za budynek, w rozumieniu ustawy, uważa się obiekt budowlany umocowany w ziemi lub na ziemi, posiadający ściany lub słupy albo filary oraz pokrycie dachowe (art. 3 ust. 4). Natomiast definicję taką formułowała w odniesieniu do "gruntów związanych z działalnością gospodarczą". Za takie uznawano grunty zabudowane i niezabudowane, będące w posiadaniu przedsiębiorcy (art. 5 ust. 3). Analiza powyższych przepisów oraz utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego sugerują jednak, iż w badanym okresie związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, zarówno budynków, jak i gruntów nie musi mieć bezpośredniego charakteru. Wręcz przeciwnie, wykładnia gramatyczna przywołanych przepisów prowadzi do wniosku, że chodzi tu o jakikolwiek związek, a więc także i pośredni, służący "prowadzonej działalności gospodarczej". Zakres pojęcia "budynki związane z działalnością gospodarczą" jest więc pojęciem szerokim i obejmuje nie tylko takie budynki, w których odbywa się produkcja, czy też wykonywane są usługi lub prowadzona jest inna działalność gospodarcza. Wobec tego, sam fakt posiadania budynku, budowli lub gruntu przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Oznacza to, że nawet budynki lub grunty niewykorzystywane przez przedsiębiorcę w danym momencie lub też wykorzystywane na inną działalność niż gospodarcza (za wyjątkiem budynków mieszkalnych) powinny być uznane za związane z działalnością gospodarczą i podlegają one opodatkowaniu stawkami podatkowymi przewidywanymi dla budynków i gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. (por. uchwałę składu Pięciu Sędziów NSA z dnia 28 grudnia 1995 r., sygn. akt VI SA 21/95 opubl. ONSA z 1996 r., Nr 1, poz. 9, wyrok NSA z dnia 19 listopada 2003 r., sygn. akt III SA 3263/02 opubl. LEX nr 160047, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 1997 r., sygn. SA/Po 3225/95 opublik.: Orzecz. w sprawach Samorządowych 1997 nr 4, poz. 112, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2001 r., sygn. I SA/Ka 2111/00 niepubl., wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2007 roku sygn. akt II FSK 1384/06 opubl: w Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA). Także okoliczność, iż od 1 stycznia 2003 r. do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dodano art. 1a ust. 1 pkt 3, zawierający definicję budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i powiązano je z osobą posiadacza oraz prowadzeniem przez niego działalności gospodarczej przemawia za tym, iż przed tą datą budynki związane z działalnością gospodarczą należało definiować identycznie jak grunty związane z tą działalnością. Reasumując stwierdzić należy, iż dla zaliczenia gruntu lub budynku do kategorii "związanych z działalnością gospodarczą" w 2002 roku wystarczył sam fakt ich posiadania przez podmiot gospodarczy. Skoro zatem bezspornym jest, iż w analizowanym okresie skarżąca spółka była właścicielem budynku w oraz użytkownikiem wieczystym gruntu w K. przy ul. A. to wydaje się, iż przy opodatkowaniu tejże nieruchomości organy nie miały możliwości zastosować innej stawki podatkowej aniżeli stawki przewidywanej dla budynków i gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. A zatem bez znaczenia pozostaje faktyczne wykorzystanie przedmiotowych nieruchomości, a także ich stan techniczny, który w odniesieniu do budynku uniemożliwiał prowadzenie w nim działalności gospodarczej. Okoliczności te, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, nie wpływają na określenie stawki podatkowej w stosunku do przedmiotowych nieruchomości. Dla prawidłowości opodatkowania podatkiem od nieruchomości istotne jest wyłącznie posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą. Skoro zatem strona skarżąca w roku 2002 prowadziła działalność gospodarczą, zaś będące w jej posiadaniu nieruchomości gruntowa i budynkowa, co do zasady, podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, to niezależnie od sposobu ich wykorzystania i stanu technicznego, prawidłowo zostały uznane odpowiednio za budynek i grunt związany z prowadzoną działalnością gospodarczą i w konsekwencji opodatkowane według stawki właściwej dla tego rodzaju nieruchomości. Dopiero od 1 stycznia 2003 roku ustawodawca wyłączył od opodatkowania według stawki dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej te budynki i grunty, które ze względów technicznych nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności. Skoro zatem w analizowanym okresie brak było jakichkolwiek ustawowych przesłanek do wyłączenia spod opodatkowania według stawek przewidzianych dla przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej to brak było możliwości objęcia innymi stawkami podatkowymi nieruchomości znajdujących się przy ul. A. nawet w sytuacji braku jakiejkolwiek możliwości wykorzystania ich na potrzeby przedsiębiorcy. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. u. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę, jako nieuzasadnioną. P.Pie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło