I SA/Łd 440/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Tomasz Naraziński po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania w podatku dochodowym od towarów i usług za okres od stycznia do lipca oraz od listopada do grudnia 2013 roku, określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do rozliczenia w kolejnym miesiącu za okres od sierpnia do października 2013 roku oraz orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2013 roku p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z 28 maja 2018 r. M. F. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od towarów i usług za okres od stycznia do lipca oraz od listopada do grudnia 2013 roku, określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do rozliczenia w kolejnym miesiącu za okres od sierpnia do października 2013 roku oraz orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2013 roku. W odpowiedzi na doręczony skarżącemu odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Łodzi z 2 lipca 2018 r. zawierającego wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100.000 zł, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że jego obecna sytuacja osobista i majątkowa oraz uzyskiwane dochody nie pozwalają na uiszczenie kosztów postępowania w jakimkolwiek zakresie. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, nie posiada żadnych nieruchomości oszczędności ani papierów wartościowych. Oświadczył, że posiada samochód marki Opel Vivaro (nie wskazał wartości pojazdu). Według złożonego oświadczenia skarżący utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.087,50 zł. Wśród zobowiązań i wydatków stałych skarżący wymienił jedynie alimenty w wysokości 2.500 zł. Ponieważ oświadczenie zawarte we wniosku okazało się niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy, referendarz sądowy wezwał skarżącego do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów. W odpowiedzi skarżący podał, że lokal mieszkalny w Ł., który wskazał we wniosku o przyznanie prawa pomocy jako miejsce zamieszkania, stanowi własność rodziców. Ponadto oświadczył, że nie prowadzi działalności gospodarczej jako osoba fizyczna oraz nie posiada żadnych udziałów w spółkach prawa cywilnego ani handlowego. Wnioskodawca nadesłał również wyciągi z rachunków bankowych prowadzonych przez A. Bank oraz B., zeznania podatkowe PIT-38 i PIT-36 za rok 2017 oraz zaświadczenie wystawione przez pracodawcę o dochodach netto z 27 sierpnia 2018 r. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) – dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 P.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ informacje o stanie majątkowym zawarte we wniosku, dodatkowo złożonych oświadczeniach i dokumentach, są niewiarygodne lub wręcz nieprawdziwe. Po pierwsze, należy wyjaśnić, że wysokość wpisu od skargi w rozpoznawanej sprawie (100.000 zł) jest konsekwencją zadeklarowanego przez skarżącego w poszczególnych miesiącach roku 2013, obrotu i podatku należnego. Z akt podatkowych (protokół z badania ksiąg i ewidencji – tom XII akt) wynika, że podatnik zadeklarował obrót w wysokości od 3.837.396 zł do 33.614.829 zł i odpowiednio podatek należny w wysokości od 882.601 zł do 7.731.411 zł. Przypomnienie powyższych danych ma zdaniem referendarza istotne znaczenie z uwagi na cel prawa pomocy, którym jest zapewnienie dostępu do sądu osobom niezamożnym, które nie są w stanie pomimo poczynienia oszczędności w swoich wydatkach koniecznych, ponieść kosztów postępowania sądowego. W tym kontekście wątpliwości budzi to, że osoba, która deklarowała w obroty we wskazanej wysokości nie posiada obecnie żadnych oszczędności, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie wpisu od skargi i ewentualnych dalszych kosztów postępowania. Przechodząc do oceny informacji o aktualnej sytuacji finansowej wnioskodawcy należy przede wszystkim zauważyć, że nieprawdziwe jest oświadczenie wnioskodawcy, iż nie posiada on żadnych udziałów w spółkach prawa handlowego. Z danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, że skarżący jest wspólnikiem i prezesem zarządu Spółki z o.o. A. z siedzibą w Ł.. W spółce tej posiada udziały w łącznej wysokości 10.000 zł. Dowodem posiadania przez skarżącego udziałów we wskazanej wysokości jest pośrednio również złożone przez niego zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu PIT-38 przeznaczone m.in. dla osób, które objęły udziały lub akcje w spółkach prawa handlowego w zamian za wkład niepieniężny. Z zeznania tego wynika, że skarżący uzyskał przychód i koszty jego uzyskania w wysokości 10.000 zł, tj. w wysokości odpowiadającej udziałom posiadanym w ww. spółce. Na marginesie wypada wspomnieć, że ww. spółka, jak wynika ze złożonego zaświadczenia o zarobkach, jest pracodawcą skarżącego. Jest zatem mało prawdopodobne by osoba będąca prezesem danej spółki i pracująca w tej spółce "zapomniała", że posiada w niej udziały. Wątpliwości budzi również porównanie wysokości zadeklarowanych przez skarżącego dochodów z pracy 1.087,50 zł (1.530 zł według zaświadczenia) z wysokością alimentów, które wnioskodawca wskazał jako swoje jedyne zobowiązania i wydatki stałe – 2.500 zł. Zakładając, że wnioskodawca reguluje na bieżąco swoje zobowiązania alimentacyjne, powstaje pytanie skąd czerpie na to środki, skoro nie posiada innych dochodów niż wykazane we wniosku wynagrodzenie, ani oszczędności. Jako niewiarygodny, w ocenie referendarza należy również ocenić wniosek w zakresie zadeklarowanych wydatków stałych. Według oświadczenia skarżący prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie. Mieszka w mieszkaniu należącym do rodziców. Jest rzeczą naturalną, że osoba taka ponosi stałe koszty utrzymania mieszkania, a także koszty nabycia jedzenia ubrań środków czystości itp. Z wniosku nie wynika, że skarżący pozostaje na utrzymaniu rodziców, którzy regulowaliby te wydatki. Jest znamienne, że osoby o niskich dochodach, dane dotyczące tych wydatków przedstawiają bardzo skrupulatnie, skarżący mimo, że zadeklarował niskie wynagrodzenie, nie wymienił zaś żadnych wydatków związanych z własnym utrzymaniem. Z historii rachunku bankowego wynika, że skarżący reguluje głównie należności na rzecz CYFROWEGO POLSATU SA oraz jednokrotnie na rzecz zakładu wodociągów. O tym, że skarżący posiada inne środki finansowe aniżeli te pochodzące z dochodu z pracy w Spółce A., świadczy fakt, że poprzez rachunek bankowy prowadzony przez B. spłaca kredyt, którego rata wynosi około 4.500 zł i na ten cel na rachunek bankowy skarżącego dokonywane są wpłaty gotówkowe we wpłatomatach w wysokości 5.000 zł. Reasumując wobec złożenia nierzetelnego oświadczenia o sytuacji majątkowej referendarz sądowy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowił odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. AKE.