I SA/Łd 460/07
WyrokWSA w Łodzi2007-09-19
Skład orzekający: Teresa Porczyńska, Arkadiusz Cudak, Joanna Grzegorczyk-Drozda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki na remont maszyn stanowiących własność ojca podatnika, z których korzystał on w ramach działalności gospodarczej na podstawie umowy użyczenia, mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodu?Ratio decidendi
Wydatki na remont maszyn stanowiących własność osoby trzeciej (ojca podatnika), z których podatnik korzystał w ramach działalności gospodarczej, nie mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodu, ponieważ nie są to zwykłe koszty utrzymania rzeczy oddanej do używania, a obciążają one właściciela. Ponadto, nieodpłatne świadczenia uzyskane od osoby zaliczonej do I grupy podatkowej przed dniem 1 stycznia 2003 r. podlegają opodatkowaniu jako przychód.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. Organ I instancji stwierdził nierzetelne prowadzenie księgi przychodów i rozchodów przez podatnika, W. Ł., poprzez zaniżenie przychodów i zawyżenie kosztów uzyskania przychodu. Podatnik kwestionował te ustalenia, podnosząc m.in. kwestię nieodpłatnych świadczeń od ojca oraz kosztów remontu maszyn stanowiących własność ojca, a także fikcyjność jednej z faktur.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Porczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Asesor WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.), Protokolant Asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu w Łodzi na rozprawie w dniu 19 września 2007 r. przy udziale --- sprawy ze skargi W. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. oddala skargę
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] nr [...], po rozpatrzeniu odwołania W. Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2001 w kwocie 25.577,60 zł.
W trakcie kontroli podatkowej przeprowadzonej w zakresie badania podatkowej księgi przychodów i rozchodów za rok 2001 organ I instancji stwierdził, że jest ona prowadzona w sposób nierzetelny mający wpływ na zaniżenie należnego podatku dochodowego od osób fizycznych. Organ ustalił, że W. Ł. zniżył przychody w roku podatkowym 2001 o kwotę 50.000 zł. Zaniżenie przychodu wynikało m. in. z tego, że podatnik wykonywał swoją działalność gospodarczą w lokalu i z użyciem maszyn stanowiących własność jego ojca – J. Ł..
W trakcie kontroli W. Ł. oświadczył, że korzystał z tych przedmiotów w formie bezumownej. Po wezwaniu przez organ do złożenia informacji w tym przedmiocie, podatnik nie udzielił żadnej odpowiedzi. Organ uznał zatem, że stosownie do treści art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 roku Nr 14, poz. 176 ze zm.), przychodem z działalności gospodarczej jest wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Wartość tych świadczeń ustala się według cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w dacie otrzymania świadczenia (art. 12 ust. 3 pkt 4 ustawy). Zgodnie z oświadczeniem podatnika złożonym do protokołu kontroli w dniu 22 marca 2004 roku, wartość miesięczną czynszu od lokalu o powierzchni 30 m2 i urządzeń oszacowano na kwotę 100 złotych. Organ wyliczył zatem, że wartość nieodpłatnych świadczeń z tego tytułu winna wynosić 1.200 zł.
Zaniżenie przychodu, zdaniem organu, wynikało również z okoliczności, że W. Ł. wystawił w dniu [...] dla Spółki Cywilnej A fakturę Nr [...] za wynajem samochodu w okresie od 30 czerwca 2000 roku do [...] na kwotę brutto 59.536 zł, netto 48.800 zł. Faktura ta nie została przez podatnika wykazana w podatkowej księdze przychodów i rozchodów.
Ostatecznie organ, cytując przepis wynikający z § 11 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2000 roku w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz. U. Nr 116, poz. 1222), uznał, że podatkowa księga przychodów i rozchodów w tym zakresie była prowadzona nierzetelnie.
Przepis dopuszcza stosunek zaniżenia przychodu do przychodu wykazanego w zeznaniu podatkowym do wysokości 0,5 %. Tymczasem stosunek zaniżonego przez W. Ł. przychodu do przychodu wykazanego w zeznaniu wyniósł 42,60 %. Podatnik wykazał w zeznaniu przychód w kwocie 117.365,20 zł, a zgodnie z ustaleniami organu I instancji zaniżył jego wysokość o kwotę 50.000 zł. Zatem z racji tego, że podatkowa księga przychodów i rozchodów po stronie przychodów była prowadzona przez podatnika w sposób nierzetelny, organ stwierdził, że nie może ona w tym zakresie stanowić dowodu w postępowaniu podatkowym.
W zakresie kosztów uzyskania przychodu organ nie uznał za koszty wydatków wpisanych do podatkowej księgi przychodów i rozchodów na łączną sumę 32.000 zł. W zapisach księgi pod pozycją [...] podatnik wpisał fakturę z dnia [...], Nr [...] na kwotę netto 5.000 zł za remont urządzeń pralniczych, pod pozycją [...] – fakturę z dnia [...], Nr [...] na kwotę netto 23.000 zł za remont maszyn pralniczych i suszących oraz pod pozycją [...] – fakturę z dnia [...], Nr [...] na kwotę 4.000 zł za usługę remontową.
Wszystkie te faktury zostały wystawione dla W. Ł. przez A. C.. W wyniku kontroli krzyżowej ustalono, że faktury te nie zostały zaewidencjonowane w podatkowej księdze przychodów i rozchodów prowadzonej przez A. C..
Organ I instancji nie uznał za koszt uzyskania przychodu u W. Ł. wydatków związanych z remontem i naprawą maszyn pralniczych suszących, gdyż nie on był ich właścicielem, a jego ojciec. Organ ocenił, że wszelkie koszty związane z eksploatacją tych urządzeń powinny obciążać właściciela, a nie ich użytkownika, co wynika z treści art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wobec tego błędnie uwzględnione koszty naprawy maszyn w kosztach uzyskania przychodu, stanowią 30,33 % i świadczą o nierzetelnym prowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów również po stronie kosztów uzyskania przychodu.
Wobec stwierdzonej nierzetelności podatkowej księgi przychodów i rozchodów po stronie przychodów, jak i kosztów ich uzyskania, zgodnie z treścią art. 193 § 4 Ordynacji podatkowej, nie może ona stanowić dowodu w powyższym zakresie. Działając w oparciu o przepis art. 23 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), organ I instancji odstąpił od określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania, gdyż dane wynikające z księgi i uzupełnione o dowody, których strona nie zaksięgowała były wystarczające do ustalenia podstawy opodatkowania. Podatnik wykazał w zeznaniu podatkowym przychód w kwocie 117.365,20 zł, a przychód niezaewidencjonowany to suma 50.000 zł, co łącznie daje kwotę 167.365,20 zł.
Koszty uzyskania przychodu wykazane przez podatnika to 105.494,04 zł, ale z tej kwoty organ nie uznał wydatków na sumę 32.000 zł. Tym samym podatnik powinien wykazać koszty uzyskania przychodu tylko w kwocie 73.494,04 zł. Dochód podatnika wyniósł zatem 93.871,16 zł, w miejsce wykazanego w zeznaniu w kwocie 11.871,16 zł. Stosownie więc do art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej i art. 45 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, organ I instancji określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych w roku 2001 na kwotę 24.007,10 zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji W. Ł. wniósł o jej uchylenie ewentualnie o przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania i o wstrzymanie wykonania decyzji.
W uzasadnieniu wywodził, że informował organ I instancji o istnieniu umowy określającej warunki korzystania z lokalu i maszyn stanowiących własność jego ojca. W postępowaniu podatkowym ani podatnik, ani jego pełnomocnik nie zostali wezwani do złożenia przedmiotowej umowy. Tekst umowy, zgodnie z informacją zawartą w odwołaniu, strona zobowiązała się złożyć w terminie 14 dni, z uwagi na swoją chorobę.
W odniesieniu do okoliczności anulowania faktury Nr [...], organ nie poczynił zdaniem podatnika żadnych ustaleń. Podatnik wyjaśnił, że wystąpił do odbiorcy faktury z prośbą o jej zwrot celem anulowania. Zwrot faktury nie nastąpił. Okoliczność nieprawidłowego prowadzenia dokumentacji przez kontrahenta – A. C. nie może powodować w ocenie podatnika negatywnych dla niego konsekwencji.
Zdaniem strony, organ nie wykazał nierzetelności podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Uzasadnienie decyzji jest niewłaściwe, gdyż organ wprowadził do jej treści wartości liczbowe, które nie znajdują żadnego potwierdzenia. Dość swobodne przytaczanie tych wartości, bez analizy tego, jak wpływają one na wysokość zaległości, utrudnia merytoryczne odniesienie się do konkretnych kwot.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...] nr [...] odmówił wstrzymania wykonania decyzji z dnia [...].
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie organu I instancji. W treści uzasadnienia organ wyjaśnił, że podatnik zobowiązany jest do rzetelnego prowadzenia dokumentacji podatkowej.
W art. 181 Ordynacji podatkowej zawarto katalog dowodów, do którego należą w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez podatników, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej. Księga podatkowa, jako szczególny dowód powinna być prowadzona w sposób rzetelny i niewadliwy.
Z materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy wynika, że W. Ł. otrzymał od swojego ojca nieodpłatne świadczenie, gdyż korzystał bezpłatnie w roku 2001, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, z lokalu i urządzeń stanowiących własność ojca. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że organ I instancji prawidłowo zakwalifikował to przysporzenie jako przychód z działalności gospodarczej w oparciu o przepis art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podatnik, nawet na wezwanie organu II instancji, nie złożył w trakcie postępowania administracyjnego umowy, na której istnienie wskazywał w odwołaniu. W. Ł. w trakcie kontroli podatkowej, w warunkach swobody wypowiedzi oświadczył spontanicznie, że korzystał z rzeczy ojca w sposób bezumowny. Wyjaśnienia takie stanowią wiarygodny dowód w sprawie, dlatego organ nie uwzględnił późniejszego stwierdzenia, iż podatnik zawarł z ojcem umowę użyczenia. Nieodpłatne świadczenia to przysporzenie w majątku danej osoby, które ma konkretny wymiar ekonomiczny, które nie jest powiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu. Zatem gdyby świadczenie ojca miało charakter odpłatny, to okoliczność ta powinna mieć odzwierciedlenie w prowadzonej księdze podatkowej w postaci zaewidencjonowania kosztów ponoszonych z tego tytułu. W konkluzji organ odwoławczy wyjaśnił, że ocena prawna tej części stanu faktycznego dokonana przez organ I instancji była prawidłowa.
Dyrektor Izby Skarbowej podzielił również stanowisko organu I instancji w zakresie oceny, że faktura z dnia [...], Nr [...] na kwotę netto 48.800 zł powinna być zaewidencjonowana po stronie przychodów prowadzonej podatkowej księdze przychodów i rozchodów. Organ uznał bowiem za niewiarygodne twierdzenia strony, że faktura ta została anulowana, gdyż zgodnie z treścią art. 32 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), faktura jest dokumentem potwierdzającym sprzedaż towarów i usług. Jeżeli do realizacji umowy najmu samochodu nie doszło, wystawione dokumenty /oryginał i kopia faktury/ winny być anulowane poprzez dokonanie na nich adnotacji uniemożliwiających ich powtórne wydanie. Faktura Nr [...], zdaniem organu II instancji, posiada wszystkie niezbędne znamiona potwierdzające jej autentyczność, tj. fakt dokonania sprzedaży usług wynajmu samochodu.
W odniesieniu do zawyżenia kosztów uzyskania przychodu poprzez uwzględnienie wartości wystawionych przez A. C. za remont urządzeń pralniczych i suszących, organ odwoławczy również podtrzymał stanowisko organu I instancji. Organ wyjaśnił, że okoliczność braku dowodów wykonania usług u kontrahenta jest tylko jedną z przyczyn wyłączających wydatki w kwocie 32.000 zł z kosztów uzyskania przychodu u W. Ł.. Faktury te bowiem dotyczyły remontu urządzeń pralniczych, które stanowiły własność J. Ł., stąd nie mogą one obciążać wydatków W. Ł..
Ostatecznie Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uznał, że organ I instancji prawidłowo zebrał i ocenił materiał dowodowy, a w konsekwencji wszystkie wyliczenia dotyczące należnego podatku znalazły w pełni uzasadnienie w zgromadzonym materiale dowodowym. Pełnomocnik podatnika został powiadomiony o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranych dowodów w trybie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi W. Ł. wniósł o uchylenie decyzji II instancji i umorzenie zobowiązania ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W motywach swojego stanowiska podatnik podał, że zgodnie z treścią art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z działalności gospodarczej jest również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń z wyjątkiem otrzymanych od osób zaliczanych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn. W. Ł. otrzymał nieodpłatne świadczenie od swojego ojca, zatem od osoby zliczonej do I grupy podatkowej, wobec czego wartość tego świadczenia jest wolna od podatku.
W odniesieniu do kosztu remontu maszyn piorąco – suszących, skarżący wywodził, że wydatki na ten cel obciążają jego budżet, zatem powinny być uwzględnione w wysokości kosztów uzyskania przychodu. Ponadto skarżący korzystał z lokalu i urządzeń ojca na podstawie umowy, która jednak nie była sporządzona w formie pisemnej. Nadto podatnik nie może ponosić negatywnych konsekwencji wadliwego prowadzenia dokumentacji przez swojego kontrahenta, dlatego wartość faktur wystawionych przez A. C. powinna być uwzględniona w kosztach uzyskania przychodu skarżącego. Następnie W. Ł. podał, że faktura Nr [...] wystawiona dla spółki A została anulowana, a należność z niej nie została przez podatnika pobrana, zatem usługa niewykonana nie może być zaliczona do podstawy opodatkowania. Organ nie poczynił w tym przedmiocie niezbędnych ustaleń.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. W odniesieniu do zarzutu skargi stanowiącego o zwolnieniu od podatku wartości nieodpłatnych świadczeń otrzymanych w ramach I i II grupy podatkowej, organ stwierdził, że regulacja taka została wprowadzona do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych od dnia 1 stycznia 2003 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 19 maja 2005 roku odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Dniu 1 marca 2006 roku wpłynęło do akt sądowych pismo strony skarżącej, do którego dołączono kserokopię umowy zlecenia z dnia [...] zawartej między W. Ł. a A. C., protokół zdawczo – odbiorczy z dnia [...], kserokopię umowy użyczenia zawartą między J. Ł., a W. Ł. oraz kserokopię noty korygującej Nr [...] z dnia [...] wystawionej dla faktury VAT Nr [...] z dnia [...].
Podczas rozprawy przeprowadzonej w dniu 10 kwietnia 2006 roku przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi pełnomocnik W. Ł. oświadczył, że popiera skargę i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Nadto pełnomocnik złożył do akt sądowych kserokopię wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia [...], sygn. akt: [...].
Wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazał, iż nie ulega wątpliwości, że wartość otrzymanych nieodpłatnych świadczeń podlega uwzględnieniu w wysokości przychodu, gdyż wynika to wprost z regulacji zawartej w art. 14 ust. 2 pkt. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Orzekł, że organy w sposób właściwy uwzględniły wartość nieodpłatnego świadczenia otrzymanego przez W. Ł. od ojca w wysokości przychodu. Prawidłowo założyły bowiem, że skarżący bezpłatnie korzystał z lokalu maszyn stanowiących własność jego ojca, bez umowy określającej warunki wykorzystania lokalu i maszyn do działalności gospodarczej podatnika.
Sąd podniósł, iż kopia umowy użyczenia z [...] zawarta między J. Ł. i W. Ł. została złożona dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, a sąd ocenia czy ustalenia organu mają swoje potwierdzenie w materiale dowodowym załączonym do akt administracyjnych. Mając na uwadze niniejsze okoliczności złożenie umowy na etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie może wpływać na rozstrzygnięcie sądu.
Sąd wskazał, iż w świetle obowiązującego stanu prawnego, zasadne jest stanowisko organów podatkowych, że ulga w postaci zwolnienia od opodatkowania wartości nieodpłatnego świadczenia uzyskanego od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn nie może być zastosowana w 2001 r., gdyż została wprowadzona ustawą z dnia 27 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 141, poz. 1182 z późn. zm.). Zgodnie z art. 8 tej ustawy, co do zasady, wchodzi ona w życie z dniem 1 stycznia 2003 r. i ma zastosowanie do dochodów (strat) uzyskanych od tego dnia. Co za tym idzie, wartość nieodpłatnych świadczeń otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej przed dniem 1 stycznia 2003 r. winna zostać zaliczona do przychodu.
Skład orzekający podzielił pogląd zaprezentowany przez organy odnośnie przyjęcia, iż koszty remontu rzeczy nie obciążają podmiotu nie będącego właścicielem rzeczy. Skarżący korzystający w swojej działalności gospodarczej z lokalu i maszyn stanowiących własność ojca nie mógł uwzględnić w kosztach uzyskania przychodów wydatków na remont tych maszyn, z tego względu iż nie są zwykłymi kosztami utrzymania maszyn.
Sąd uznał również, że brak jest podstaw do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego wynikającego z faktur nie potwierdzonych kopią u sprzedawcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, iż organy nie poczyniły ustaleń w zakresie fikcyjności faktury VAT Nr [...] z dnia [...]. Z obowiązujących przepisów nie wynika bowiem, iż sam fakt wystawienia powoduje zaliczenie kwoty z niej wynikającej do wartości przychodu, nawet jeżeli rozliczono w niej zobowiązania wynikające ze zdarzeń gospodarczych, które faktycznie nie zaistniały. W świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych elementem podatkowo – twórczym jest przychód. Jeżeli faktura była fikcyjna, wówczas jej wartość nie powinna być doliczona do przychodu, gdyż kwoty z niej wynikające nie odzwierciedlają faktycznego przychodu.
Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Pismem, doręczonym dnia 30 października 2006 r., skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika zawodowego, został poproszony o przedłożenie w terminie 3 dni wszelkich dowodów, które nie były znane organowi podatkowemu na etapie prowadzonego postępowania podatkowego, a zostały złożone podczas postępowania sądowoadministracyjnego.
Dnia 2 listopada 2006 r. skarżący wniósł o przedłużenie wyznaczonego terminu.
Pismem, doręczonym dnia 17 listopada 2006 r., wyznaczono skarżącemu dodatkowy 3-dniowy termin celem zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym dotyczącym określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 i 2001 rok.
Wyznaczony termin upłynął bezskutecznie, a W. Ł. nie złożył żadnych dodatkowych dokumentów.
Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. określił zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. w wysokości 8.955 zł.
W uzasadnieniu wskazał, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy wzięto pod uwagę zarówno cytowany wyrok z dnia [...] jak i wyrok Sadu rejonowego w R. wydany dnia [...] w sprawie o sygn. akt [...].
Organ odstąpił od doliczenia do przychodu kwoty 48.800 zł netto wynikającej z faktury nr [...] z dnia [...] wystawionej dla nabywcy A spółki cywilnej za wynajem samochodu w okresie od dnia 30 czerwca 2000 r. do dnia [...] U podstaw takiego rozstrzygnięcia znalazła się treść powołanego orzeczenia Sądu Rejonowego w R., z treści którego wynika iż opisana faktura była fikcyjna.
Organ podatkowy nie uznał również za koszty uzyskania przychodów wydatków w wysokości 32.000 zł zaewidencjonowanych w podatkowej księdze przychodów i rozchodów z tytułu dokonanego remontu urządzeń pralniczych i suszących stanowiących własność ojca skarżącego. Koszty związane z eksploatacją niniejszych urządzeń winny obciążać właściciela a nie użytkownika.
Od powyższej decyzji skarżący złożył w terminie odwołanie, w którym zarzucił zaskarżonej decyzji błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę jej wydania, poprzez błędne przyjęcie, że koszty związane z remontem maszyn stanowiących własność ojca skarżącego nie są kosztami obciążającymi skarżącego, obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 23 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zw. z art. 713 k.c. poprzez przyjęcie, że koszty poniesione przez skarżącego na remont maszyn nie są kosztami uzyskania przychodu, w sytuacji gdy zgodnie z regulacją umowy użyczenia w kodeksie cywilnym koszty te należy uznać za zwykłe koszty utrzymania rzeczy oddanej do używania oraz art. 14 ust. 2 pkt. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez przyjęcie, że przychodem z działalności skarżącego jest również wartość nieodpłatnych świadczeń (w postaci korzystania z pomieszczeń i maszyn ojca skarżącego) uzyskanych przez W. Ł., w sytuacji gdy świadczenia te były uzyskane od osoby należącej do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn.
W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz wstrzymanie wykonania niniejszej decyzji.
W uzasadnieniu skarżący m.in. podniósł, że organ był stroną postępowania sądowoadministracyjnego i miał możliwość, a nawet obowiązek, zapoznania się ze złożonymi w toku niniejszego postępowania dokumentami. Stąd niezrozumiały jest zarzut organu, iż skarżący nie doręczył mu dokumentów złożonych w toku tegoż postępowania.
Pismem, doręczonym 23 stycznia 2007 r., organ poinformował skarżącego, iż przed wydaniem decyzji przysługuje mu siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Powyższy termin upłyną bezskutecznie.
Decyzją, doręczoną skarżącemu dnia 7 lutego 2007 r., Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podtrzymując argumentację wskazaną przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B..
W. Ł. złożył skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zgłaszając w niej zarzuty tożsame jak w odwołaniu na rozstrzygnięcie organu I instancji.
Organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Przedmiotowa skarga jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W rozpatrywanej skardze W. Ł. podnosi zarzuty dotyczące kwestii, które zostały już rozstrzygnięte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w sposób wyraźny w uzasadnieniu do wyroku z dnia 21 kwietnia 2006 r.
Skarżący bowiem podniósł, iż organy błędnie przyjęły, że koszty związane z remontem maszyn stanowiących własność ojca skarżącego nie są kosztami obciążającymi skarżącego oraz że naprawa tych maszyn nie stanowi zwykłej naprawy wynikającej z normalnego korzystania z rzeczy wbrew postanowieniom umowy o używanie, a w konsekwencji że koszty poniesione przez skarżącego na remont maszyn nie są kosztami uzyskania przychodu, choć zgodnie z unormowaniami zawartymi w kodeksie cywilnym a dotyczącymi umowy użyczenia koszty te należy uznać za zwykłe koszty utrzymania rzeczy oddanej do używania a nadto przyjęcie, że przychodem z działalności skarżącego jest również wartość nieodpłatnych świadczeń uzyskanych przez W. Ł., w sytuacji gdy świadczenia te były uzyskane od osoby należącej do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn.
W uzasadnieniu cytowanego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził, iż koszty remontu wskazanych rzeczy nie obciążają podmiotu nie będącego ich właścicielem. Wskazał nadto, że skarżący, który w swojej działalności gospodarczej korzystał zarówno z lokalu jak i maszyn, stanowiących własność jego ojca, nie mógł uwzględnić w kosztach uzyskania przychodów wydatków na remont tych maszyn, gdyż nie są one zwykłymi kosztami ich utrzymania.
Na uwagę zasługuje również fakt, zauważony również przez orzekający wówczas skład, że kopia umowy użyczenia zawarta dnia [...] między J. Ł. i W. Ł. została złożona dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego.
Obecnie aktualne jest również stanowisko, iż sąd dokonuje kontroli legalności decyzji administracyjnej pod kątem jej zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Dokonuje oceny czy ustalenia organu mają swoje potwierdzenie w materiale dowodowym załączonym do akt administracyjnych.
Podczas powtórnego rozpatrywania przedmiotowej sprawy przez organy zarówno I jak i II instancji, skarżący, reprezentowany w niniejszym postępowaniu przez pełnomocnika zawodowego, był wzywany do złożenia dokumentów jakie nie zostały złożone w toku postępowań prowadzonych przez organy lecz dopiero w postępowaniu toczącym się przed sądem administracyjnym. Nadto był również proszony o ustosunkowanie się do zebranego w sprawie materiału dowodowego.
W obu wymienionych przypadkach zakreślone terminy minęły bezskutecznie. W związku z powyższym również na tym etapie Sąd został pozbawiony możliwości dokonania kontroli legalności decyzji administracyjnej przez pryzmat powoływanej w rozpatrywanej skardze umowy użyczenia, gdyż nie została ona złożona na etapie postępowania prowadzonego przez organy skarbowe.
Również ostatnia kwestia, podniesiona przez skarżącego w przedmiotowej skardze, została rozstrzygnięta przez Sąd w cytowanym uzasadnieniu.
W uzasadnieniu tym Sąd stwierdził bowiem, że w świetle obowiązującego stanu prawnego, ulga w postaci zwolnienia od opodatkowania wartości nieodpłatnego świadczenia uzyskanego od osoby zaliczonej do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn nie ma zastosowania w rozpatrywanym sporze. Analiza dotyczy roku podatkowego 2001, natomiast opisana ulga wprowadzona została dopiero ustawą z dnia 27 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych raz o zmianie niektórych innych ustaw i weszła ona w życie, z wyjątkiem wynikającym z treści art. 1 pkt. 21 cytowanej ustawy, z dniem 1 stycznia 2003 r. i ma zastosowanie do dochodów (strat) uzyskanych od tego dnia. A zatem wartość nieodpłatnego świadczenia otrzymanego przez skarżącego od ojca winna zostać zaliczona do przychodu podatnika, tak jak dokonał tego organ.
Przypomnieć należy, iż przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ winien wyjaśnić czy faktura VAT nr [...] wystawiona dnia [...] była fikcyjna czy też nie. Poczynione bowiem przez organy ustalenia w tym zakresie były niedostateczne.
Podczas ponownego analizowania wskazanej kwestii organ wziął pod uwagę treść wyroku wydanego przez Sąd Rejonowy w R. dnia [...] w sprawie o sygn. akt [...], w treści którego ustalono, że wspomniana faktura jest fikcyjna. Okoliczność ta znajduje swoje potwierdzenie w treści zeznań skarżącego złożonych przed organem w toku pierwotnie prowadzonego postępowania administracyjnego.
Pomimo poproszenia skarżącego do ustosunkowania się do zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz złożenia wszelkich dokumentów nie złożonych uprzednio w postępowaniu prowadzonym przez organy, W. Ł. w żaden sposób nie odniósł się do tych ustaleń ani też nie złożył żadnych dalszych dokumentów.
Mając powyższe na uwadze, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia rozpatrywanej skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił ją.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło