I SA/Łd 534/12
PostanowienieWSA w Łodzi2012-06-14
Skład orzekający: Cezary Koziński, Teresa Porczyńska, Bożena Kasprzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w związku z wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe, którego podatnik nie jest informowany do momentu uznania go za podejrzanego, jest zgodne z Konstytucją RP, a także czy § 48 ust. 4 pkt 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. jest zgodny z Konstytucją RP?Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyników postępowań toczących się przed Trybunałem Konstytucyjnym. Dotyczą one zgodności z Konstytucją RP przepisów Ordynacji podatkowej (art. 70 § 6 pkt 1) w zakresie zawieszania biegu terminu przedawnienia oraz przepisów rozporządzenia Ministra Finansów (§ 48 ust. 4 pkt 5 lit. a), które stanowią podstawę prawną zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zwrot różnicy podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2004 r. Organ odwoławczy uznał transakcje zakupu oleju napędowego za fikcyjne i zakwestionował prawo spółki do odliczenia podatku naliczonego. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o VAT oraz Ordynacji podatkowej, a także przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowoadministracyjne.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 czerwca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Koziński Sędziowie Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Sędzia WSA Bożena Kasprzak Protokolant Tomasz Furmanek po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2012 roku na rozprawie sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowgo [...] M. G., C. G. Spółki Jawnej na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2004 r. postanawia: zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne.
I SA/Łd 534/12
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., określającą "A" sp. j. M. G., C. G. zwrot różnicy podatków od towarów i usług za marzec i kwiecień 2004 r.
Organ odwoławczy uznał za zasadne – w świetle zgromadzonego w postępowaniu podatkowym materiału dowodowego – stanowisko organu I instancji kwestionujące prawo spółki do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT wystawionych przez B sp. z o.o. i FHU C M. W.. W ocenie organów przeprowadzone w analizowanym okresie podatkowym transakcje zakupu oleju napędowego miały charakter fikcyjny. Sporne faktury VAT nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych pod względem podmiotowo – przedmiotowym. Organ odwoławczy zaznaczył, że nie kwestionuje faktu nabycia przez spółkę towaru i dokonania zapłaty za towar. Podkreślił jednak, że wynikające z art.19 ust.1 ustawy z dnia 8.01.1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr11, poz.50 ze zm., dalej "ustawa VAT 1993 r.") prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, zapłacony we wcześniejszej fazie obrotu nie jest bezwzględne w tym znaczeniu, że ustawodawca wymaga spełnienia określonych prawem warunków koniecznych dla skorzystania z możliwości obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, a nawet w określonych prawem sytuacjach możliwość taką wyłącza. Jeden z takich warunków, istotny w analizowanej sprawie, wynika z § 48 ust.4 pkt.5 lit.a rozporządzenia Ministra Finansów z 22.03.2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 27, poz.268 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem w przypadku gdy wystawiono faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, faktury te i dokumenty celne nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.
Wypowiadając się w przedmiocie upływu terminu przedawnienia organ odwoławczy wskazał na art.70 § 1 i art.70 § 6 pkt.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm., dalej "O.p."). Z przepisów tych wynika, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat licząc od końca roku, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg terminu przedawnienia zostaje jednak zawieszony z dniem wszczęcia postępowania o przestępstwo karno-skarbowe, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. Postępowanie to zostało wszczęte w stosunku do skarżącej spółki w dniu 28.12.2009 r. i na dzień wydania zaskarżonej decyzji nie zostało jeszcze zakończone. Ponieważ termin przedawnienia biegnie dalej od dnia następującego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenia skarbowe (art.70 § 7pkt.1 O.p.), to w dacie wydania zaskarżonej decyzji termin ten w ocenie organu nie upłynął.
W skardze na powyższą decyzję spółka zarzuciła naruszenie art.19 ust.1 ustawy VAT 1993 r., § 48 ust.4 pkt.5 lit.a rozporządzenia Ministra Finansów z 22.03.2002 r. § 48 ust.4 pkt.5 lit.a rozporządzenia Ministra Finansów z 22.03.2002 r. oraz przepisów postępowania (art.121 § 1, art.122, art.124, art.180 § 1, art.187, art.191, art.210 § 4 O.p.) i wniosła o jej uchylenie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Merytoryczne rozstrzygnięcie tej sprawy wymaga uprzedniego rozstrzygnięcia kwestii ewentualnego przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc marzec i kwiecień 2004 r. z uwagi na fakt wydania decyzji przez podatkowy organ odwoławczy w dniu 21.02.2012 r. Zgodnie z art.70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Termin płatności upływa kolejno w dniach 25.04.2004 r. i 25.05.2004 r. (art.26 ust.1 ustawy VAT 1993 r). Zatem terminy przedawnienia zobowiązania podatkowego za marzec i kwiecień 2004 r., liczone od 31.12.2004 r. upłynęły z dniem 31.12.2009 r., jeżeli nie zaistniały sytuacje. skutkujące jego zawieszeniem bądź przerwaniem. Mimo braku w skardze zarzutów w przedmiocie ewentualnego przedawnienia zobowiązania, Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami regulującymi kwestie przedawnienia ze względu na art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm; dalej: "p.p.s.a.") (np. wyrok NSA z 22.09.2011 r. II OSK 1390/10, LEX nr 965187) . Powołany przepis stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W zaskarżonej decyzji podniesiono fakt zawieszenia tego terminu z uwagi na wszczęcie dochodzenia w przedmiocie przestępstwa skarbowego (art.70 § 6 pkt.1 O.p.).
Wskazać tu należy, że postanowieniem z dnia 5.04.2011 r. sygn. akt I FSK 525/10 Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu zapytanie "Czy art.70 § 6 pkt.1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym od 1.01.2003 r., w zakresie w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku ze wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik nie jest informowany, do momentu uznania go za podejrzanego – jest zgodny z art.2 i art.32 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ?" Sprawa zarejestrowana została w Trybunale Konstytucyjnym pod sygn. akt P 30/11.
Sąd rozpoznający sprawę podziela wątpliwości wynikające z powyższego postanowienia, co do zgodności z Konstytucją RP art.70 § 6 pkt.1 O.p. w zakresie tam wskazanym.
Nadto Sądowi wiadomo, że w sprawie innego podatnika podatku od towarów i usług wniesiona została do Trybunału Konstytucyjnego skarga konstytucyjna dotycząca m.in. zbadania zgodności § 48 ust.4 pkt.5 lit.a rozporządzenia Ministra Finansów z 22.03.2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym z art.20 i 22, 64 ust.1, 2 i 3 w zw. z art.2 i art.31 ust.3 oraz z art.84 w zw. z art.2 i 217 Konstytucji RP. Jej rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny także będzie miało istotny wpływ na wynik sprawy bowiem wskazany przepis § 48 ust.4 pkt.5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z 22.03.2002 r. stanowi podstawę prawną zaskarżonej decyzji.
W tej sytuacji Sąd uznał za celowe zawieszenie postępowania w analizowanej sprawie, do czasu udzielenia przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi na powyższe pytanie zgodnie z art.125 p.p.s.a. stanowiącym, że sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowo-administracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
P.Z-C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło