I SA/Łd 6/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2010 od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu M. M. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu 10 grudnia 2014 r. M. M. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. ustalającą zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2010, w wysokości 136.540 zł od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów w wysokości 182.053 zł. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 2.000 zł skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularz PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący oświadczył, że nie uzyskuje obecnie dochodu i jest na utrzymaniu rodziców. Pod adresem wskazanym we wniosku (Ł., ul. A. 182 m. 461) znajduje się lokal mieszkalny należący do matki skarżącego. Rachunki bankowe należące do skarżącego zostały zajęte w toku postępowania egzekucyjnego. Skarżący oświadczył, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Starszy referendarz sądowy ocenił, że oświadczenie wnioskodawcy zawarte w formularzu PPF było niepełne, bowiem nie wskazywało w ogóle ponoszonych kosztów utrzymania, ani wysokości dochodów rodziców, na których utrzymaniu pozostaje wnioskodawca. Wobec powyższego wnioskodawca został zobowiązany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: nadesłanie odpisu zeznania podatkowego za 2013 r.; udokumentowanie wysokości miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego wnioskodawcy oraz sytuacji majątkowej i wysokości dochodów rodziców skarżącego, w terminie 10 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżący nadesłał kopię zeznania podatkowego za 2013 rok, z której wynika, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie pośrednictwa pieniężnego uzyskał dochód w wysokości 9.380 zł. Oświadczył także, że rodzice nie udostępnili mu informacji na temat swojej sytuacji majątkowej co nie powinno negatywnie rzutować na rozpoznanie wniosku o prawo pomocy. Postanowieniem z dnia 24 lutego 2015 r. starszy referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pismem z dnia 16 marca 2015 r. skarżący wniósł sprzeciw, w którym podniósł, że jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie został uwzględniony skarżący nie przedstawił sytuacji majątkowej oraz dochodów posiadanych przez rodziców. Skarżący zarzucił, że referendarz błędnie przyjął, że wniosek nie zawiera kompletnego opisu jego rzeczywistej sytuacji majątkowej. Oświadczył, że rodzice nie udostępnili mu informacji na temat swojej sytuacji majątkowej. Stwierdził, że nie posiada żadnych środków prawnych pozwalających na zobowiązanie rodziców do udzielenia takich informacji. Skarżący zakwestionował ocenę referendarza sądowego, zgodnie z którą ciążący na rodzicach obowiązek alimentacyjny obejmuje również koszty sądowe. Podniósł, że w sytuacji gdy nie uzyskuje dochodu rodzice umożliwili mu zamieszkanie w mieszkaniu należącym do jego matki, ponosząc przy tym koszty utrzymania mieszkania. Stwierdził, że jest 32-letnim mężczyzną zdolnym do pracy zatem trudno oczekiwać, że rodzice będą dodatkowo ponosić koszty sądowe. Zarządzeniem z dnia 25 marca 2015 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: 1) nadesłanie wyciągów z posiadanych rachunków bankowych za okres ostatnich trzech miesięcy; 2) wyjaśnienie, czy nadal posiada własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego położonego w Ł. przy ul. A. 182 m. 461, zakupione na podstawie aktu notarialnego Rep. [...] w dniu 8 września 2010 r., a jeśli je zbył, to kiedy i za jaką cenę; 3) wyjaśnienie, czy nadal posiada lokal położony w Ł. przy ul. B. 56 m. 65 zakupiony na postawie aktu notarialnego Rep. [...] w dniu 28 lutego 2011 r., a jeśli zbył ów lokal, to kiedy i za jaką cenę. W odpowiedzi z dnia 9 kwietnia 2015 r. skarżący wyjaśnił, że spółdzielcze prawo do lokalu w Ł. przy ul. A. 182 m. 461 zbył w drodze darowizny na rzecz swojej matki w dniu 26 czerwca 2012 r. W kolejnym piśmie z dnia 4 maja 2015 r. poinformował, że prawo do lokalu położonego w Ł. przy ul. B. 56 m. 65 zbył za cenę 130.000 zł. Skarżący nie przedstawił wyciągów z rachunków bankowych za okres ostatnich trzech miesięcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 13 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako: "P.p.s.a." w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Z przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 P.p.s.a. wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 P.p.s.a.). Sąd uznał, że wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, co tym samym uzasadniałoby przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd podziela stanowisko wyrażone w postanowieniu starszego referendarza sądowego, zgodnie z którym w sytuacji, w której skarżący nie osiąga żadnych dochodów i pozostaje na utrzymaniu rodziców, to obowiązek alimentacyjny wynikający ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks Rodzinny i Opiekuńczy (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 788) obejmuje również koszty sądowe. Pełnomocnik skarżącego nie przedstawił żadnych argumentów, które przemawiałyby za przyjęciem przeciwnego stanowiska. We wniosku i w sprzeciwie skarżący podkreślał, że mieszka w lokalu stanowiącym własność jego matki. Z wyjaśnień skarżącego wynika równocześnie, że ów lokal stanowił własność skarżącego i został darowany matce 26 czerwca 2012 r. W tej sytuacji twierdzenie skarżącego, iż trudno oczekiwać, że rodzice będą ponosić koszty postępowania sądowego, nie jest przekonujący. Odmawiając uwzględnienia wniosku sąd wziął pod uwagę, że skarżący unika ujawnienia wszystkich okoliczności o swoim stanie majątkowym, w szczególności zignorował wezwanie sądu do przedstawienia wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące. Ponadto w piśmie z dnia 4 maja 2015 r. pełnomocnik skarżącego poinformował, że skarżący sprzedał lokal położony w Ł. przy ul. B. 56 m. 65, za cenę 130.000 zł. Skarżący nie wyjaśnił wprawdzie kiedy sprzedał ów lokal, czy otrzymał wskazaną cenę, czy nadal posiada z tego tytułu jakieś oszczędności itd. Biorąc jednakże pod uwagę, że skarżący jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który winien takie okoliczności wskazać bez wezwania sądu, sąd odstąpił od dalszego ustalania sytuacji majątkowej skarżącego. W tej sytuacji sąd przyjął, że skarżący posiada środki niezbędne na poniesienie kosztów postępowania, w szczególności na uiszczenie wpisu od skargi, w wysokości 2.000 zł i na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. AKE.