I SA/Łd 610/16

PostanowienieWSA w Łodzi2018-02-22

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalne w sytuacji, gdy wcześniejszy wniosek został prawomocnie oddalony, a strona nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji materialnej?
Ratio decidendi
Ponowne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalne jedynie w przypadku wykazania przez stronę istotnej zmiany okoliczności sprawy na jej niekorzyść, która powstała po wydaniu prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. W sytuacji braku takiej zmiany, a wręcz wykazania poprawy sytuacji materialnej strony, ponowny wniosek podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Skarżący P. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został prawomocnie odmówiony postanowieniem referendarza sądowego z 18 października 2016 roku. Skarżący nie wykazał istotnej zmiany swojej sytuacji materialnej, a wręcz przedstawił dowody na poprawę swojej sytuacji finansowej poprzez rozpoczęcie działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 lutego 2018 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. M. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi P. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej) w Ł. z dnia [...] roku Nr [...], UNP: [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. Postanowieniem z 18 października 2016 roku referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi odmówił P. M. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą wnioskodawcy zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 rok. W uzasadnieniu wskazano, że w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie udzielił, żadnych informacji dotyczących posiadanych na utrzymanie dochodów oświadczył, że po likwidacji działalności gospodarczej pozostaje osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Jedyny majątek skarżącego stanowi dom o powierzchni 80 m2 obciążony hipoteką na rzecz banku oraz udział wynoszący ½ w nieruchomości zabudowanej o powierzchni 110 m2 a także samochód Volkswagen T4 z 2000 roku o wartości 4.000-5.000. Skarżący udokumentował poniesienie w okresie od sierpnia do września br. wydatków w łącznej kwocie ok. 1.915 zł w tym kwoty 750 zł tytułem alimentów i kwoty 728 zł tytułem raty kredytu, jednak mimo wystosowanego w tym zakresie wezwania nie udzielił informacji dotyczących źródeł pokrycia dokonywanych przelewów. Postawa skarżącego w przedmiotowym postępowaniu, który mimo wezwania nie wskazuje źródeł swojego bieżącego utrzymania i jednocześnie ponosi co miesiąc wysokie wydatki z tytułu spłaty kredytu i alimentów czyni niewiarygodnymi jego twierdzenia o braku środków umożliwiających pokrycie kosztów postępowania. Tezę te wzmacnia dodatkowo okoliczność, że występując ze skargą w przedmiotowej sprawie wnioskodawca bez wezwania opłacił należny od niej wpis sądowy w wysokości 1.500 zł Z uwagi na powyższe w sprawie brak jest podstaw do uwzględnienia jego wniosku i przyznania mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z 11 kwietnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę P. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 rok. Skarżący wystąpił ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku w skardze tej zawarty został wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów postępowania kasacyjnego. Ze złożonego na formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz informacji udzielonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest prowadzona przez wnioskodawcę działalność gospodarcza w postaci usług hydraulicznych. Majątek wnioskodawcy stanowi dom o powierzchni 80 m2 i wartości 250.000 zł obciążony hipoteką na rzecz banku oraz udział wynoszący ½ w nieruchomości rodziców zabudowanej domem mieszkalnym, a także samochód Opel Zafira z 2007 roku o wartości 9.500 zł. Wnioskodawca wskazał, że miesięcznie ponosi wydatki w wysokości 750 zł z tytułu alimentów, 730 zł na spłatę kredytu oraz ok. 400 zł tytułem kosztów utrzymania. Wnioskodawca nie wskazał wysokości miesięcznych przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej. Z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego wnioskodawcy za okres od 1 grudnia 2017 roku do 31 stycznia 2018 roku wynika, że suma uznań w tym okresie wyniosła 26.901 zł sum obciążeń 24.730 zł. Przy czym zdefiniowane przelewy z tytułu usług świadczonych przez wnioskodawcę opiewają na kwotę blisko 25.000 w okresie 2 miesięcy. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Aktualnie rozpoznawany wniosek jest ponownym wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazać należy, że prawomocnym postanowieniem z 18 października 2016 roku referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wobec powyższego rozpoznanie kolejnego wniosku skarżącego winno nastąpić w kontekście art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017, poz. 1369 ze zm. ), dającego prawo uchylenia lub zmiany prawomocnego postanowienia wskutek zmiany okoliczności sprawy, z uwzględnieniem materialnych przepisów stanowiących podstawę przyznania prawa pomocy zawartych w art. 243 i następnych powołanej ustawy. W tym miejscu wskazać należy, że jakkolwiek strona, po prawomocnym oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, może złożyć kolejny wniosek o jego przyznanie, to jednak rozpoznanie tego kolejnego wniosku nie może polegać na weryfikowaniu ocen i rozstrzygnięcia objętych wcześniejszym prawomocnym postanowieniem. Prawomocne postanowienie w tym zakresie wiąże nie tylko strony, ale także sąd (art. 170 p.p.s.a.). Ponowne rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy jest dopuszczalne, ale tylko z uwagi na takie okoliczności, które powstały później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację materialną strony. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 czerwca 2008 roku sygn. akt II OZ 654/08). W obecnie rozpoznawanym, wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wnioskodawca nie wskazał na żadną nową okoliczność świadczącą o pogorszeniu jego sytuacji materialnej, która wpływałaby w sposób zasadniczy na możliwości poniesienia kosztów postępowania przez stronę. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W sprawie nie zmieniły się w żaden sposób na niekorzyść okoliczności dotyczące sytuacji materialnej wnioskodawcy, która jest wyłącznym kryterium oceny wniosku o prawo pomocy. Z informacji i dokumentów przedstawionych przez skarżącego przy ponownym wniosku wynika wręcz, że jego sytuacja finansowa uległa poprawie, strona rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej, z której przychody za dwa miesiące na przełomie roku 2017 i 2018 wyniosły blisko 25.000 zł. Saldo na jej rachunku bankowym także posiada wynik dodatni, powyższe wskazuje że wnioskodawca jest wstanie pokryć bez uszczerbku dla swojego niezbędnego utrzymania koszty postępowania kasacyjnego, w którym wpis od skargi kasacyjnej wynosi 750 zł. W tych okolicznościach brak jest podstaw do uwzględnienia ponownego wniosku skarżącego i przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło