I SA/Łd 652/14

PostanowienieWSA w Łodzi2014-06-13

Skład orzekający: Sędzia NSA Paweł Janicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w świetle przepisów krajowych i unijnych, samorządowy zakład budżetowy gminy może być uznany za podatnika podatku od towarów i usług w sytuacji, gdy wykonuje czynności w ramach gospodarki komunalnej, a gmina przekazuje mu do nieodpłatnego używania infrastrukturę, z której zakład ten generuje sprzedaż opodatkowaną?
Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyniku postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który miał rozstrzygnąć kwestię podmiotowości prawnopodatkowej samorządowych zakładów budżetowych w kontekście prawa unijnego. Wcześniejsza uchwała NSA (I FPS 1/13) stwierdziła, że gminne jednostki budżetowe nie są podatnikami VAT z powodu braku samodzielności, ale kwestia samorządowych zakładów budżetowych pozostała niejasna.
Stan faktyczny
Gmina D. złożyła wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie prawa do odliczenia VAT od wydatków związanych z budową i modernizacją infrastruktury wodno-kanalizacyjnej, która została następnie przekazana do nieodpłatnego używania samorządowemu zakładowi budżetowemu (ZUK w D.) realizującemu sprzedaż opodatkowaną. Minister Finansów uznał stanowisko gminy za nieprawidłowe, twierdząc, że zakład budżetowy jest odrębnym podatnikiem VAT. Gmina wniosła skargę do WSA w Łodzi, argumentując, że zakład jest jedynie narzędziem realizacji jej zadań.
Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 13 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA Paweł Janicki po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy D. na interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: zawiesić postępowanie sądowe. Gmina D. wystąpiła z wnioskiem o wydanie indywidulanej interpretacji dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia tego podatku w związku z budową i modernizacją gminnej infrastruktury wodno-kanalizacyjnej. W uzasadnieniu wyjaśniła, że jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT i od 2009 r. realizuje kilka projektów związanych z budową i modernizacją gminnej infrastruktury wodno-kanalizacyjnej. W trakcie realizacji inwestycji poniosła wydatki na zakup towarów i usług i dotychczas nie odliczyła podatku naliczonego wynikającego z faktur zakupowych. Wskazała też, że z momentem zakończenia poszczególnych projektów, sukcesywnie przekazywała do nieodpłatnego używania powstałe elementy infrastruktury na rzecz Zakładu Usług Komunalnych w D., który jest samorządowym zakładem budżetowym. Zakład ten jest zarejesrtowanym podatnikiem VAT i składa deklaracje, w których wykazuje sprzedaż opodatkowaną z tytułu dostawy wody i odbioru ścieków. Gmina zapytała, czy ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług związanych z inwestycją, która została przekazana do gminnego zakładu budżetowego i jest przez niego wykorzystywana do sprzedaży opodatkowanej. W ocenie wnioskodawczyni, może ona skorzystać z takiego prawa. Odmienne zadania jest Minister Finansów, który w interpretacji z [...]r. uznał stanowisko Gminy za nieprawidłowe, stwierdził bowiem, że samorządowy zakład budżetowy jest podmiotem odrębnym od gminy, samodzielnie prowadzącym działalność gospodarczą, wobec czego powinien być uznany za podatnika VAT. W skardze na powyższą interpretację Gmina argumentowała m.in., że działalność samorządowego zakładu budżetowego jest kontynuacją działalności gminy, a podmiot ten jest jedynie narzędziem, za pomocą którego gmina realizuje nałożone na nią obowiązki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. W świetle art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 13 marca 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W rozpoznawanej sprawie występuje tego rodzaju zależność. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt I FSK 311/12 przedstawił poszerzonemu składowi 7 sędziów NSA zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "czy w świetle art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) jednostki budżetowe gminy są podatnikami podatku od towarów i usług ?" W dniu 24 czerwca 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę, że w świetle art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług gminne jednostki budżetowe nie są podatnikami podatku od towarów i usług (I FPS 1/13). Jednocześnie z uzasadnieniu wskazał, że "innym zagadnieniem (...) jest kwestia podmiotowości prawnopodatkowej samorządowych zakładów budżetowych. Odrębny reżim finansowy dotyczący tych jednostek, wynikający z ustawy o finansach publicznych, w szczególności z art. 14 i art. 15 tej ustawy, a także wyraźne ich wskazanie jako podmiotów realizujących zadania gmin w ramach gospodarki komunalnej, pozwala uznać je za podatników podatku od towarów i usług." Następnie, w tej samej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 10 grudnia 2013 r. (I FSK 311/12), skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego: Czy w świetle art. 4 ust. 2 w związku z art. 5 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE z 2012 r., Nr C 326, s. 13 i nast.) jednostka organizacyjna gminy (lokalnego organu władzy w Polsce) może być uznana za podatnika VAT w sytuacji, gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej w rozumieniu art. 13 dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r., Nr L 347, s. 1 i nast. ze zm.), pomimo, że nie spełnia warunku samodzielności (niezależności) przewidzianego w art. 9 ust. 1 tej dyrektywy? W uzasadnieniu zaznaczył, że wskazaną wyżej uchwałą przesądzono, że na gruncie krajowych regulacji dotyczących VAT gminna jednostka budżetowa nie jest podatnikiem VAT z uwagi na brak cechy samodzielności prowadzonej działalności gospodarczej. Za niejasne uznał jednak nadal to, czy na gruncie prawa unijnego cecha taka jest zawsze konieczna w odniesieniu do podmiotów prawa publicznego dokonujących czynności mieszczących się w sferze VAT. Podkreślił, że rozstrzygnięcie tej kwestii ma istotne znaczenie dla modelu opodatkowania podatkiem od towarów i usług innych podmiotów prawa publicznego dokonujących czynności w sferze VAT. Z uwagi na fakt, że problem podmiotowości prawnopodatkowej samorządowego zakładu budżetowego, będący przedmiotem interpretacji, bezpośrednio wiąże się z zagadnieniem zawartym w pytaniu prejudycjalnym, odpowiedź na nie będzie miała istotne znaczenie dla kierunku rozstrzygnięcia sprawy. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił zawiesić postępowanie sądowe. mko

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło