I SA/Łd 68/19

WyrokWSA w Łodzi2019-05-28

Skład orzekający: Wiktor Jarzębowski, Joanna Grzegorczyk-Drozda, Paweł Kowalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji z uwagi na naruszenie przepisów o właściwości miejscowej?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. b Ordynacji podatkowej, ponieważ organ pierwszej instancji wydał decyzję z naruszeniem przepisów o właściwości miejscowej. Sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego i jego kontrola ogranicza się do legalności wydania decyzji kasacyjnej.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., która uchyliła decyzję Wójta Gminy C. określającą wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2013 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Wójta Gminy C. oraz Burmistrza W. z uwagi na naruszenie przepisów o właściwości miejscowej przez organ pierwszej instancji. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i właściwości miejscowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 28 maja 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2019 roku sprawy ze skargi A Sp. z o. o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2013 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania - oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania A Spółki z o.o. w W. od decyzji Wójta Gminy C. z [...] r. - na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. b w związku z art. 247 § 1 pkt 23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm. – dalej jako: O.p.) oraz w związku z art. 6 ust. 9 i art. 4 ust. 9 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1445 ze zm. – dalej jako: ustawa), uchyliło decyzję Wójta Gminy C. z [...] r. i przekazało Wójtowi Gminy C. do rozpatrzenia według właściwości sprawę określenia Spółce A wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na rok 2013 od przedmiotów opodatkowania położonych w granicach gminy C. oraz przekazało Burmistrzowi W. do rozpatrzenia według właściwości sprawę określenia Spółce A wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na rok 2013 od przedmiotów opodatkowania położonych w granicach gminy W.. Jak wynika z ustalonego na potrzeby postępowania stanu faktycznego, decyzją z [...] r. Wójt Gminy C. określił Spółce wysokość podatku od nieruchomości na rok 2013. Podatkiem od nieruchomości objęto budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej: wieże turbin i fundamenty, drogi, sieć kablową SN i sieć światłowodową. Pełnomocnik Spółki w odwołaniu od powyższej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, w tym art. 1a ust. 1 pkt 2 i 3 i art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy w zw. z art. 3 pkt 3, 3a i 9 ustawy - Prawo budowlane oraz art. 2a O.p. oraz art. 15 § 1 O.p. w zw. z art. 4 ust. 9 ustawy poprzez naruszenie przepisów o właściwości miejscowej. Uwzględniając powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., decyzją z [...] r. postanowiło uchylić zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Spółka zaskarżyła powyższą decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławczego do tutejszego Sądu, który wyrokiem z 26 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Łd 337/18, stwierdził nieważność decyzji organu odwoławczego. Sąd przyjął, że Kolegium, wobec oczywistej powinności zastosowania w sprawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. b O.p., rozstrzygnęło sprawę w oparciu o art. 233 § 2 O.p. Przywołaną na wstępie decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uchyliło decyzję Wójta Gminy C. z [...]r. i przekazało Wójtowi Gminy C. do rozpatrzenia według właściwości sprawę określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości od przedmiotów opodatkowania położonych w granicach gminy C. oraz przekazało Burmistrzowi W. do rozpatrzenia według właściwości sprawę określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości od przedmiotów opodatkowania położonych w granicach gminy W.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wyjaśniło, iż wydając decyzję miało na uwadze oceną prawną przyjętą przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z 26 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Łd 337/18. Jak również zapis art. 15 O.p. w zw. z art. 4 ust. 9 ustawy, z których wynika, iż organ administracji publicznej z urzędu przestrzegają swojej właściwości miejscowej i rzeczowej, a w przypadku, gdy przedmiotem opodatkowania są budowle usytuowane na obszarze dwóch lub więcej gmin, wartość części budowli położonych w danej gminie określa się proporcjonalnie do długości odcinka budowli położonego na terenie danej gminy. Kolegium podsumowało, że okoliczności faktyczne sprawy wyczerpują dyspozycję art. 233 § 1 pkt 2 lit. b O.p., decyzja Wójta Gminy C. z [...] r. została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, co implikuje obowiązek organu odwoławczego uchylenia tej decyzji w całości i przekazania sprawy do rozpatrzenia właściwemu organowi pierwszej instancji. Spółka A nie zgadzając się zaskarżył powyższą decyzję, zarzucając naruszenie art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1, pkt 2, ust. 3 ustawy w zw. z art. 3 pkt 3a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z dnia 22 czerwca 2018 r. poz. 1202 ze zm.) w zw. z art. 2a O.p. oraz w zw. z art. 217, art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (tekst jedn. Dz.U. z 1997 r., nr 78, poz. 483 ze zm.), poprzez pominięcie ww. przepisów, skutkujące zobligowaniem organów I instancji do określenia podatku od nieruchomości od linii kablowych wchodzących w skład farmy wiatrowej, co jest równoważne z przyjęciem, że do przyłącza kablowego elektrowni wiatrowych nie mają zastosowania przepisy dot. opodatkowania kanalizacji kablowej i w efekcie sklasyfikowanie kabli składających się na ww. przyłącze jako niezależnego obiektu liniowego, poprzez co organ odwoławczy nakazał organom I instancji opodatkowanie podatkiem od nieruchomości przedmiotu będącego poza zakresem przedmiotowym opodatkowania, a zatem niezgodnie z art. 217 i art. 2 Konstytucji RP. W związku z powyższym pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na rzecz strony zwrotu niezbędnych kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Badaniu podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do prawidłowo ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni zastosowanych do niego przepisów materialnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.). Nadto sąd rozstrzyga na podstawie akt sprawy, po przeprowadzeniu rozprawy, w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego. W kontrolowanej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 233 § 2 O.p., a tym samym podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji kasacyjnej. Podkreślić należy, iż będąca przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej decyzja kasacyjna jest rozstrzygnięciem formalno – procesowym. Oznacza to, iż przedmiotowa decyzja nie rozstrzyga sprawy co do istoty, nie jest rozstrzygnięciem merytorycznym i dlatego też zakres orzekania sądowoadministracyjnego ogranicza się do kontroli legalności wydania tego rodzaju rozstrzygnięcia w świetle ustawowych przesłanek. Z uwagi na powyższe, przypomnieć wypada, iż stosownie do przepis art. 233 § 2 O.p., organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla decyzję organu pierwszej instancji w całości i sprawę przekazuje do rozpatrzenia właściwemu organowi pierwszej instancji, jeżeli decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości. Przewidziana w powyższym przepisie możliwość uchylenia przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji stanowi odstępstwo od zasady szybkiego i wnikliwego rozpatrzenia sprawy co do jej istoty przez organy podatkowe obu instancji (art. 125 i 127 O.p.) i może być stosowana jedynie wyjątkowo przy rzeczywistym zaistnieniu okoliczności o których mowa w powołanym przepisie. Sąd nie ma wątpliwości, iż w okolicznościach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy zasadne było wydanie zaskarżonej decyzji. Jak trafnie wskazywał organ odwoławczy, tutejszy Sąd wyrokiem z 26 czerwca 2019 r., sygn. akt I SA/Łd 337/18, stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] r. Podstawą przywołanego rozstrzygnięcia Sądu było ustalenie, iż organ odwoławczy nie bacząc na dostrzeżony charakter naruszenia przepisu art. 15 § 1 O.p. przez organ I instancji, który zobowiązywał organ odwoławczy do zastosowania art. 233 § 2 O.p., uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Organ odwoławczy wydając decyzję z [...] r. miał wiedzę, iż do jej załatwienia są właściwe miejscowo dwa organy, niemniej jednak dostrzegając, iż Wójt Gminy C. nie jest w pełni właściwy miejscowo do załatwienia sprawy wydał decyzję. Zdaniem Sądu w składzie obecnie rozpoznającym sprawę nie budzi wątpliwości, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. zasadnie rozstrzygnęło w oparciu o art. 233 § 2 pkt 1 lit. b O.p. Wyeliminowanie przez Sąd decyzji organu drugiej instancji z [...] r. skutkowało powrotem sprawy do etapu postępowania odwoławczego, w ramach którego Kolegium obowiązane było uwzględnić ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu (art. 153 p.p.s.a.), jak i regulację przepisu art. 15 O.p., który zobowiązuje organ administracji publicznej do przestrzegania z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Przepisy o właściwości mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a organy z urzędu muszą przestrzegać swej właściwości w każdym stadium postępowania. Tym bardziej, iż zgodnie z art. 4 ust. 9 ustawy w przypadku gdy przedmiotem opodatkowania są budowle usytuowane na obszarze dwóch lub więcej gmin, wartość części budowli położonych w danej gminie, określa się proporcjonalnie do długości odcinka budowli położonego na terenie danej gminy. Z uwagi na treść zaskarżonej decyzji sprawa została przekazana do właściwych miejscowo organów I instancji, bez wskazania przez organ odwoławczy poglądów prawnych w przedmiocie prawa materialnego, których uwzględnienie przesądziłoby o określonym sposobie merytorycznego załatwienia sprawy. Organ odwoławczy nie może przesądzać treści rozstrzygnięcia sprawy, czego zdaje się oczekiwać strona skarżąca uzasadniając zarzuty skargi. Prowadziłoby to w istocie do odwrócenia kolejności procedowania, gdzie postępowanie organów podatkowych od samego początku miałoby być oparte na wiążących wytycznych organu odwoławczego co do wykładni prawa. O treści rozstrzygnięcia w przypadku tego rodzaju decyzji odwoławczej decyduje wyłącznie organ I instancji, który pozytywnie oceni swoją właściwość miejscową i rzeczową i po zebraniu wyczerpującego materiału dowodowego podejmie merytoryczne rozstrzygnięcie. Organ I instancji po przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia obowiązany jest ją ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć. Oznacza to, że sprawa zostaje "cofnięta" na etap postępowania podatkowego prowadzonego przez organ podatkowy pierwszej instancji (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 1 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 1046/08, z 27 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 2076/12 – dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tych wszystkich względów podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. AJ

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło