I SA/Łd 692/06
PostanowienieWSA w Łodzi2013-01-08
Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Kowalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu doradcy podatkowego powinno być podwyższone o podatek od towarów i usług, mimo braku takiego zapisu w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 2 grudnia 2003 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu przez doradcę podatkowego powinno zostać powiększone o podatek od towarów i usług, stosując zasadę równego traktowania profesjonalnych pełnomocników. Mimo braku bezpośredniego zapisu w rozporządzeniu z 2003 r., sąd oparł się na późniejszej regulacji z 2011 r. oraz orzecznictwie NSA, które wskazywało na potrzebę równego traktowania doradców podatkowych w stosunku do adwokatów i radców prawnych w zakresie naliczania VAT.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie na postanowienie sądu dotyczące kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu doradcy podatkowego. Zarzucił naruszenie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2003 r. poprzez nieuwzględnienie podatku VAT w przyznanej kwocie. Wskazał, że w przypadku radców prawnych VAT jest doliczany, a brak takiego samego traktowania doradców podatkowych stanowi dyskryminację. Sąd pierwotnie przyznał kwotę 2400 zł, a następnie zwrócił pełnomocnikowi 2101 zł, nie doliczając VAT.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przyznano doradcy podatkowemu I.K. kwotę 2 400 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o należny podatek od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 stycznia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Paweł Kowalski po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym zażalenia pełnomocnika skarżącego na zawarte w punkcie 3 wyroku z dnia 19 grudnia 2006 roku postanowienie w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2000 roku postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie; 2. przyznać i wypłacić z funduszy Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz doradcy podatkowego I.K. kwotę 2 400 (dwa tysiące czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu podwyższonej o należny podatek od towarów i usług liczony od tej kwoty.
Wyrokiem z 19 grudnia 2006 r. tutejszy Sąd uwzględnił skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2000 r. W punkcie 3 tego orzeczenia Sąd przyznał doradcy podatkowemu I. K. kwotę 2 400 zł płatną z budżetu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Na rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów, pełnomocnik w dniu 15 czerwca 2007 r. złożył zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagradzania za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. z 2003 r. Nr 212, poz. 2075; dalej "rozporządzenie MS z 2 grudnia 2003 r.") poprzez wskazanie, że kwota płatna z kasy Sądu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nie obejmuje stawki podatku od towarów i usług. W związku z tym zarzutem pełnomocnik wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zamieszczenie w nim sformułowania, że sąd podwyższa przyznaną kwotę kosztów o stawkę podatku od towarów i usług lub o uchylenie postanowienia w przedmiocie kosztów i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu zaznaczył, że 8 marca 2007 r. wniósł o stwierdzenie prawomocności rozstrzygnięcia o kosztach zawartego w pkt 3 wyroku z dnia 19 grudnia 2006 r. Do wniosku dołączył fakturę ze wskazaną w niej kwotą 2 400 zł, jako kwotą netto, do której powinien być doliczony VAT. Sąd zwrócił pełnomocnikowi fakturę jako nieprawidłową i przekazał pełnomocnikowi kwotę 2 101 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Zdaniem pełnomocnika brak podwyższenia przyznanego wynagrodzenia o kwotę podatku od towarów i usług stanowił przejaw dyskryminacji grupy zawodowej doradców podatkowych. Wskazał, że w przypadku radców prawnych sąd orzekając o kosztach pomocy prawnej z urzędu podwyższa wynagrodzenia radcy prawnego o VAT. Zdaniem autora zażalenia wynagrodzenie za te same czynności wykonywane przez doradcę podatkowego również powinno być powiększone o podatek od towarów i usług.
Postanowieniem z 17 lipca 2007 r. Sąd przywrócił termin do wniesienia zażalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 195 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych.
W ocenie Sądu zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że w powołanym przez pełnomocnika rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagradzania za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu brak było zapisu o podwyższaniu o podatek od towarów i usług wynagrodzenia doradcy podatkowego działającego z urzędu, analogicznego do regulacji wynagradzania adwokatów i radców prawnych.
W orzecznictwie wyrażano jednak stanowisko, że mimo braku odpowiedniej regulacji w tym zakresie brak podstaw do różnicowania sytuacji doradców podatkowych w odniesieniu do sytuacji adwokatów i radców prawnych (por. postanowienie NSA z 22 września 2010 r. II FZ 410/10, LEX nr 742467).
Dopiero w obecnie obowiązującym rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. z 2011r. Nr 31, poz. 153) kwestia ta ostatecznie została unormowana i zgodnie z § 2 ust. 3 w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu, opłatę, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tej opłacie.
Mając na względzie zasadę równego traktowania, która wymaga, aby wynagrodzenie za pomoc prawną świadczoną z urzędu przez wszystkich pełnomocników profesjonalnych było kształtowane na tych samych zasadach, Sąd uznał, że przyznane w wyroku z 19 grudnia 2006 r. wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu skarżącemu przez doradcę podatkowego powinno zostać powiększone o podatek od towarów i usług, obowiązujący w dniu wydawania wyroku.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 250 p.p.s.a. oraz § 3 ust. 1 pkt 1 i § 2 ust. 1 pkt 1 lit. e rozporządzenia MS z 2 grudnia 2003 r., orzekł jak w sentencji.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło