I SA/Łd 759/12
WyrokWSA w Łodzi2012-10-17
Skład orzekający: Bogusław Klimowicz, Joanna Tarno, Joanna Grzegorczyk-Drozda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynki gospodarcze położone na gruntach sklasyfikowanych jako użytki rolne, które nie stanowią gospodarstwa rolnego w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, mimo że służą działalności rolniczej?Ratio decidendi
Budynki gospodarcze podlegają zwolnieniu z podatku od nieruchomości tylko wtedy, gdy są położone na gruntach gospodarstwa rolnego i służą wyłącznie działalności rolniczej. Samo sklasyfikowanie gruntów jako użytków rolnych nie jest wystarczające, jeśli nie spełniają one definicji gospodarstwa rolnego. Ponadto, podatnik sam przyznał, że nie prowadzi w tych budynkach działalności rolniczej. Błędne ustalenie podatku w poprzednich latach nie zobowiązuje organów do powielania błędów.Stan faktyczny
Wójt Gminy ustalił S. G. łączny wymiar zobowiązania pieniężnego za rok 2011, obejmujący podatek rolny i podatek od nieruchomości od budynków mieszkalnych i gospodarczych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że budynki gospodarcze skarżącego nie spełniają przesłanek do zwolnienia z podatku od nieruchomości, ponieważ nie znajdują się na gruntach stanowiących gospodarstwo rolne. Skarżący w skardze podniósł, że jest właścicielem nieruchomości rolnej, grunty wydzierżawił z powodu choroby, a w poprzednich latach płacił niższy podatek.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Tarno Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Protokolant: asystent sędziego Marta Aftowicz-Korlińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2012 roku sprawy ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie: ustalenia wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2011 rok oddala skargę.
I SA/Łd 759/12
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy G. ustalił S. G. wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2011 w kwocie 641 zł, w tym podatek rolny od gruntów o pow. 0,2975 ha w kwocie 22 zł oraz podatek od nieruchomości w kwocie 619 zł, w tym: od budynków mieszkalnych o pow. 70 m² w kwocie 34 zł, od budynków pozostałych o pow. 150 m² w kwocie 585 złotych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że S. G. jest właścicielem gospodarstwa rolnego o łącznej pow. 3,11 ha położonego w obrębie 5 G., składającego się z działek nr 814, nr 830, nr 892 oraz działki nr 958.
Podatnik już w 2010 r. złożył informację w sprawie podatku od nieruchomości, deklarując do opodatkowania budynek mieszkalny o powierzchni użytkowej 70 m², budynki wskazane jako pozostałe o powierzchni użytkowej 150 m² oraz budynki bez trwałych fundamentów o pow. 102 m². Na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników S. G. wydzierżawił w 2009 roku działki o nr 814 o pow. 0,18 ha, nr 830 o pow. 1,20 ha, nr 892 o pow. 0,40 ha i nr 958 o pow. 1,3300 ha. Z ostatniej działki wydzierżawiono 1,04 ha gruntów ornych. Umowa dzierżawy objęła zatem grunty o łącznej powierzchni 2,82 ha, przy czym umowa ta zawarta została stosownie do art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz. U. z 2008 r., Nr 50, poz. 291 ze zm.), zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym, wobec czego wydzierżawione grunty weszły w skład gospodarstwa rolnego dzierżawcy. S. G. pozostawił sobie działkę o pow. 0,2900 ha zabudowaną budynkiem mieszkalnym i budynkami gospodarczymi. Działka ta jest wprawdzie sklasyfikowana w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, jednakże łączna powierzchnia użytków nie odpowiada normom obszarowym koniecznym dla uznania jej za gospodarstwo rolne, stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym. Oznacza to tym samym, że nie został spełniony jeden z ustawowych warunków zwolnienia od podatku od nieruchomości położonych na niej budynków gospodarczych, gdyż budynki te posadowione są na użytkach rolnych o łącznej powierzchni 0.2900 ha, a więc nie znajdują się na gruntach gospodarstwa rolnego. Konkludując organ odwoławczy stwierdził, że nie każdy budynek gospodarczy służący działalności rolniczej korzysta z przedmiotowego zwolnienia. Musi to być zatem budynek położony na gruntach rolnych stanowiących gospodarstwo rolne. Skoro więc działka o pow. 0,2900 ha nie jest gospodarstwem rolnym w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym, to w ocenie organu II instancji brak było podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. A zatem, wobec niespełnienia analizowanej przesłanki warunkującej zwolnienie od podatku od nieruchomości SKO uznało, iż zbędnym stało się analizowanie kolejnej przesłanki warunkującej to zwolnienie, a mianowicie użytkowania rolniczego budynków gospodarczych, znajdujących się na gruntach niestanowiących gospodarstwa rolnego, tym bardziej, że sam podatnik wskazał w odwołaniu, że nie prowadzi w tych budynkach żadnej działalności.
W oparciu o przedstawiony stan faktyczny i prawny sprawy organ odwoławczy uznał za zasadne opodatkowanie spornych budynków podatkiem od nieruchomości, wobec braku podstaw do zwolnienia od tego podatku za 2011 rok budynków gospodarczych podatnika o pow. 150 m².
W skardze na powyższą decyzję S. G. podniósł, ze rozstrzygnięcie SKO jest dla niego krzywdzące i nie wyjaśnia jego wątpliwości. Podatnik wskazuje, ze jest właścicielem nieruchomości rolnej i jedynie z powodu ciężkiej choroby nie użytkuje swoich gruntów. Swoje grunty rolne podatnik wydzierżawia już od 1994 r., a wszystkie umowy dzierżawy są tej samej treści. Dopiero po zawarciu kolejnej umowy w 2009 r. podwyższono mu wymiar podatku, gdyż do tej daty płacił podatek w kwocie 80 zł rocznie. Deklarację w sprawie podatku od nieruchomości podpisała żona, gdy skarżący był po dwóch operacjach. Były Wójt Gminy G. nie potrafił wyjaśnić, dlaczego wcześniej podatnik nie płacił tak wysokiej kwoty. S. G. podnosi też, że jego emerytura rolnicza jest bardzo niska, a on ponosi znaczne wydatki na leki oraz dojazdy do szpitali i lekarzy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art. 1 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm). Oznacza to, iż przed sądem administracyjnym następuje ocena prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej (w tym organy podatkowe) przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania.
Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji należało ocenić, że jest ona zgodna z przepisami prawa materialnego, a przy jej wydawaniu nie naruszono przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Okoliczności faktyczne w rozpoznawanej sprawie nie są sporne. Podatnik jest właścicielem nieruchomości rolnej o pow. 3,11ha, położonej we wsi G.. Z tej nieruchomości grunty o pow. 2,82 ha zostały wydzierżawione osobie trzeciej na podstawie przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. W posiadaniu skarżącego pozostały grunty o pow. 0,29 ha ( w tym 200 m² nieużytków) zabudowane budynkiem mieszkalnym o pow. 70 m² oraz budynkami gospodarczymi o pow. 150 m² ( z wyłączeniem budynków przeznaczonych do rozbiórki).
Istota sporu sprowadza się do oceny, czy budynki gospodarcze położone na nieruchomości skarżącego podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zgodnie z ogólną zasadą (art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych Dz. U z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm., dalej u.p.o.l.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają wszystkie budynki lub ich części. Organy podatkowe trafnie też uznały, ze brak jest podstaw do zwolnienia od podatku od nieruchomości budynków gospodarczych skarżącego w oparciu o przepis art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b wskazanej ustawy. Zgodnie z powołanym przepisem zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części: położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej.
Niewątpliwie budynki gospodarcze skarżącego położone są na gruntach sklasyfikowanych jako użytki rolne, ale nie jest to warunek wystarczający do zwolnienia od podatku od nieruchomości. Budynki gospodarcze muszą być bowiem położone na gruntach gospodarstw rolnych, a ten warunek nie jest spełniony. Skarżący wydzierżawił większość gruntów na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników i podatnikiem podatku rolnego od tych gruntów jest dzierżawca (art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym, t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.). W posiadaniu podatnika pozostały grunty nie stanowiące gospodarstwa rolnego – art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym. Niezależnie od powyższego budynki gospodarcze muszą służyć wyłącznie działalności rolniczej, a sam skarżący przyznaje, ze takiej działalności nie prowadzi. Również okoliczność, że skarżący otrzymuje emeryturę rolniczą nie stanowi podstawy zwolnienia od podatku od nieruchomości.
Podatnik podnosi też, że w poprzednich latach (w których również wydzierżawiał grunty rolne) płacił podatek w niższej wysokości. Jednak w ocenie Sądu błędne określenie wymiaru podatku od nieruchomości w poprzednich okresach nie oznacza, że organy podatkowe muszą powielać błędy wydając decyzje za kolejne lata podatkowe. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż "zasada zaufania" wyrażona w art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ) nie może być rozumiana jako konieczność wydawania decyzji sprzecznych z obowiązującym prawem i powielających poprzednie błędy organu. Zasada ta musi być bowiem stosowana w postępowaniu podatkowym z uwzględnieniem zasady legalizmu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2011 r., sygn. akt II FSK 2367/10, Lex 1069876, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 1401/08, Lex 580494).
Trudna sytuacja materialna, czy stan zdrowia skarżącego także pozostaje bez wpływu na wymiar łącznego zobowiązania podatkowego, może natomiast stanowić podstawę do wystąpienia z wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowych.
Z powyższych względów, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi, z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ) należało orzec jak w sentencji wyroku.
mak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło