I SA/Łd 790/09

WyrokWSA w Łodzi2009-12-17

Skład orzekający: NSA Paweł Janicki, NSA Bogusław Klimowicz, WSA Paweł Kowalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja określająca zobowiązanie w podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru może utrzymać się w obrocie prawnym, jeśli postępowanie celne, stanowiące podstawę do ustalenia wartości celnej i należnego cła, zostało umorzone w związku z uchyleniem wcześniejszej decyzji przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że brak jest podstaw do utrzymania w obrocie prawnym decyzji w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług, gdy postępowanie celne, które stanowiło podstawę do ustalenia wartości celnej i należnego cła, zostało umorzone w związku z uchyleniem wcześniejszej decyzji przez sąd administracyjny. Umorzenie postępowania celnego stanowi podstawę do wznowienia postępowania podatkowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego wymierzającą A.B. dług celny przywozowy oraz podatek od towarów i usług z tytułu nielegalnego wprowadzenia samochodu na polski obszar celny. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące uniewinnienia go od czynu z art. 91 § 3 k.k.s. oraz kwestionował prawdziwość zeznań świadków. Wcześniejsze postępowanie celne zostało umorzone po uchyleniu przez WSA decyzji organu celnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Janicki Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Protokolant Asystent sędziego Tomasz Naraziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia podatku od towarów i usług z tytułu importu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] r. Nr [...]. Decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. wymierzył A. B. dług celny przywozowy, w wysokości 9.915 zł, w związku z nielegalnym wprowadzeniem na polski obszar celny samochodu marki Nissan Praire. W dniu 16 października 2007 r. ten sam organ wydał decyzję, na podstawie której obciążył wymienioną osobę podatkiem od towarów i usług w wysokości 3.962 zł. Równolegle decyzją z tej samej daty organ celny określił A. B. zobowiązanie z tytułu podatku akcyzowego. Dyrektor Izby Celnej w Ł. po rozpatrzeniu odwołania, decyzja z dnia [...] r. Nr [...] utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Organ odwoławczy podał, że postępowanie celne i podatkowe są odrębnymi postępowaniami jednakże powyższym stanie faktycznym decyzje wydane w postępowaniu celnym mają istotny wpływ na stosunki podatkowe. Następnie Dyrektor Izby Celnej przedstawił uregulowania prawne mające zastosowanie w sprawie. Podał, że stosownie do art.2 ust.2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), eksport i import towarów lub usług podlega opodatkowaniu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3 w/w ustawy, podatnikami są m.in. osoby fizyczne, na których ciąży obowiązek uiszczenia cła. Zaś obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego (art. 6 ust. 7 ustawy). Krąg osób, na których ciąży obowiązek uiszczenia cła, określa organ celny w drodze decyzji. W rozpatrywanej sprawie Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. decyzją z [...] r. uznał, iż A. B. jest nabywcą towaru nielegalnie wprowadzonego na polski obszar celny i z tego tytułu jest dłużnikiem, tj. osobą zobowiązaną do zapłacenia kwoty wynikającej z dług celnego (art. 210 § 3 pkt 3 w związku z art. 3 § 1 pkt 3 Kodeksu celnego). Jako datę powstania długu celnego Naczelnik Urzędu Celnego wskazał 18 grudnia 2002 r. Dyrektor Izby Celnej ocenił, że w postępowaniu podatkowym organ celny nie dokonuje odrębnych ustaleń dotyczących podmiotów obowiązanych do zapłaty cła, będąc związany w tym zakresie ustaleniami decyzji w sprawie długu celnego. W tej sytuacji, w ocenie Dyrektora Izby Celnej również wszelkie zarzuty odnoszące się do kwestii osoby zobowiązanej do uiszczenia cła mogą być rozpatrywane tylko w postępowaniu celnym, a nie podatkowym. W skardze na powyższą decyzję A. B. podniósł, że prokuratura "wycofała" kierowane przeciwko niemu oskarżenie, zaś wyrokiem Sądu Okręgowego w Ł. z dnia [...]r., sygn. akt [...] uniewinniono skarżącego od dokonania czynu z art. 91 § 3 k.k.s. Skarżący zakwestionował też prawdziwość zeznań świadków, odnośnie tego, kto w rzeczywistości był nabywcą samochodu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja określająca zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług, z tytułu importu towaru. Organy celne ustaliły bowiem, że skarżący posiada samochód marki Nissan Praire, który został wprowadzony na polski obszar celny w sposób nielegalny. Powyższa okoliczność stanowiła faktyczną podstawę wydanej w dniu 26 września 2007 r., przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. decyzji określającej skarżącemu cło, w wysokości 9.915 zł. Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał powyższą decyzję w mocy. Po rozpoznaniu skargi na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 15 października 2008 r. sygn. akt III SA/Łd 75/08 decyzję tę uchylił. Wymieniony wyrok jest prawomocny. W następstwie powyższego orzeczenia Dyrektor Izby Celnej ostateczną decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r. i umorzył, jako bezprzedmiotowe, postępowanie w sprawie wymierzenia kwoty długu celnego z tytułu nielegalnego wprowadzenia na polski obszar celny w/w samochodu. W tej sytuacji Sąd uznał, że zaskarżoną decyzję, a także decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. z dnia [...] r., należy uchylić. Jak słusznie podkreślono w zaskarżonej decyzji podstawa opodatkowania towarów importowanych podatkiem od towarów i usług, jest ściśle powiązana z ich wartością celną powiększoną o należne cło. Powyższe wynika z art. 15 ust. 4 ustawy o VAT, zgodnie z którym podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Wobec uchylenia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego określającej te wartości i umorzenia postępowania celnego brak jest podstawy funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług. Określenie zobowiązania podatkowego stanowi naruszenie cytowanego powyżej art. 15 ust. 4 ustawy o VAT. Równocześnie umorzenie postępowania w sprawie celnej stanowi podstawę do wznowienia postępowania podatkowego, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm.). W myśl przywołanego przepisu w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Ustalenie, iż w sprawie wystąpiła okoliczność stanowiąca podstawę do wznowienia postępowania podatkowego, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i b) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. t.n.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło