I SA/Łd 818/16

Dnia 21 listopada 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I kwartał 2014 roku, nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za II kwartał 2014 roku oraz orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. A. Spółka z o.o. z siedzibą w Z.W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I kwartał 2014 roku, nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za II kwartał 2014 roku oraz orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku. W skardze tej skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. W. z dnia [...] roku, zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że konieczność zapłaty podatku w kwocie wskazanej w decyzji doprowadzi ją do utraty płynności finansowej, a w szczególności do nagłych trudności w regulowaniu bieżących zobowiązań spółki - wypłaty wynagrodzeń, regulowaniu zobowiązań publicznoprawnych, zapłaty za faktury za usługi realizowane na rzecz skarżącej itp. W konsekwencji może to doprowadzić nawet do upadłości spółki. Wysokość dochodów w latach 2014 i 2015 obrazuje rachunek zysków i strat za okres od 1.01.2015 r. do dnia 31.12.2015 r., bilans sporządzony na dzień 31.12.2015 r. oraz zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych (CIT-8). Z dokumentów tych wynika, że w 2015 roku w stosunku do 2014 roku skarżąca poniosła stratę w kwocie 34.014,15 zł. Skarżąca podniosła przy tym, że nie ma skumulowanych środków pozwalających na zapłatę spornej kwoty. Jednocześnie wskazała, że w sierpniu 2015 Spółka zapłaciła kwotę ponad 174.000 zł na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. W. tytułem zabezpieczenia ewentualnych roszczeń organu podatkowego wynikających z wydanej przez ten organ decyzji nr [...] oraz decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r., co stanowiło znaczne obciążenie finansowe. Spółka poniosła ten wysiłek finansowy (również przy pomocy kredytu bankowego) celem uniknięcia wielomiesięcznej egzekucji paraliżującej działalność, oraz możliwości uzyskiwania zaświadczeń z Urzędu Skarbowego o niezaleganiu z podatkami. Brak zaświadczeń stanowiących o braku zaległości skutecznie eliminowałby Spółkę z przetargów i postępowań zakupowych. Firma A. wiele z posiadanych przychodów uzyskuje w drodze zamówień publicznych, a ich brak poważnie uszczupliłby przychody Spółki i pozycję rynkową. Skarżąca wskazała ponadto, że aktualnie w Spółce zatrudnionych jest 8 osób. Łączna wysokość wynagrodzeń pracowników wynosi ponad 12.000 zł miesięcznie. Konieczność zapłaty podatku objętego zaskarżoną decyzją spowoduje, że skarżąca nie będzie posiadała środków na wypłatę wynagrodzeń już w miesiącu sierpniu 2016 roku i zmuszona zostanie zlikwidować posiadane miejsca pracy. Zwolnienie pracowników spowoduje z kolei, iż Spółka nie będzie w stanie wykonać zobowiązań wynikających z aktualnie łączących ją kontraktów, w tym z kilkoma jednostkami budżetowymi (gminy, miasta, szpitale). W związku z powyższym skarżąca nie tylko nie osiągnie przychodów z tytułu ich wykonania, których wysokość szacuje na kwotę 40.000 zł miesięcznie, ale również zobowiązana będzie do zapłaty kar umownych w kwocie około 100.000 zł. Dodatkowo Spółka nie będzie w stanie uregulować aktualnie obciążających ją zobowiązań wynikających z zawartych przez nią kontraktów, których terminy płatności przypadają na najbliższe tygodnie. Powyższe spowoduje zaprzestanie regulowania przez skarżącą swoich wymagalnych zobowiązań i w konsekwencji sprawi, że w odniesieniu do skarżącej spełnione zostaną przesłanki do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. W konkluzji skarżąca stwierdziła, że zaniechanie uwzględniania złożonego przez nią wniosku stwarza dla niej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Postanowieniem z dnia 19 września 2016 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej: "p.p.s.a.", stanowi, że wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Zauważyć zatem należy, że adresatem powyższej normy prawnej jest sąd, który rozważa kwestię wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji po złożeniu wniosku przez stronę. Rozstrzygając więc w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedmiotem zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji jest określenie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I kwartał 2014 roku, nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za II kwartał 2014 roku oraz orzeczenie o obowiązku zapłaty tego podatku. Znaczna szkoda związana z wykonaniem tego rodzaju zobowiązania będzie występowała wówczas, gdy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia nie będzie mógł takiej szkody wynagrodzić. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogłyby wystąpić wtedy, gdyby przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego byłoby co najmniej kłopotliwe, to jest gdyby uiszczona określona decyzją należność nie była możliwa do zwrotu lub zwrot ten byłby mało realny. Tego rodzaju ocena skutków spełnienia świadczenia mogłaby wystąpić w takim wypadku, gdyby groziła utratą przedmiotu świadczenia, który nie mógłby jednocześnie zostać zastąpiony innym przedmiotem z uwagi na jego cechy charakterystyczne, czy właściwości lub gdyby chodziło o zagrożenie utraty życia lub zdrowia (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, Lex nr 281811, postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2006 r., sygn. akt II OZ 48/06, niepubl., a także postanowienie WSA w Łodzi z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt I SA/Łd 403/08, niepubl.). Nie ulega przy tym wątpliwości, że w przypadku, gdy przedmiotem sporu jest zobowiązanie pieniężne tego rodzaju skutki z reguły nie następują, ponieważ spełnione świadczenie na ogół poddaje się zwrotowi, o ile zachodzą ku temu podstawy. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że analiza całokształtu okoliczności wskazanych we wniosku nie pozwala przyjąć, że sytuacja skarżącej jest na tyle wyjątkowa, iż spełnienie świadczenia pieniężnego wynikającego z decyzji spowodowałoby trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę w rozumieniu przyjętym na gruncie art. 61 § 3 p.p.s.a. Nawet jeżeli zobowiązanie podatkowe zostanie wyegzekwowane przymusowo, a następnie okaże się, że w wyniku ewentualnego uwzględnienia skargi zajdą przesłanki do jego zwrotu, organ podatkowy zobligowany będzie wyegzekwowaną należność zwrócić skarżącej. Określone w decyzji zobowiązanie należy bowiem do kategorii zobowiązań publicznoprawnych, co tym samym powoduje, że nie zachodzi niebezpieczeństwo definitywnej utraty wyegzekwowanej kwoty. Jeśli zaś chodzi o szkodę, która wiązałaby się ze spełnieniem świadczenia wynikającego z zaskarżonej decyzji, to w ocenie Sądu załączone dokumenty nie potwierdzają, iż w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wystąpienia takiej szkody w sferze majątkowej skarżącej Spółki. Zauważyć bowiem należy, że z przedstawionego bilansu i rachunku zysków i strat (sporządzonych na dzień 31.12.2015 r.) wynika, że aktywa obrotowe skarżącej opiewają na kwotę 981.534,23 zł, w tym środki zgromadzone w kasie i na rachunkach bankowych wynoszą 34.356,78 zł, zaś wartość aktywów trwałych stanowi kwotę 1.679.624,42 zł. Okoliczności te potwierdzają niewątpliwie dobrą kondycję majątkową Spółki. Powyższej oceny sytuacji majątkowej skarżącej nie zmienia wykazana strata w zeznaniu CIT-8 za 2015 rok w wysokości –51.876,41 zł. W 2015 roku skarżąca uzyskała bowiem przychody w wysokości 1.679.697,17 zł, przy kosztach ich uzyskania wynoszących 1.731.573,58 zł. Skarżąca nie wspomniała przy tym o jakichkolwiek trudnościach związanych z finansowaniem tego rzędu kwoty kosztów uzyskania przychodów. Wykazana strata nie dowodzi więc, że Spółka traci płynność finansową i nie jest w stanie regulować własnych, wymagalnych zobowiązań. Niewątpliwie skarżąca z powodzeniem funkcjonuje w obrocie gospodarczym, o czym bezspornie świadczy kwota zysku za ubiegły rok, która według rachunku zysków i strat wynosi 137.083,07 zł. W ocenie Sądu, powyższa strata stanowi więc w istocie jedynie wynik bilansowy nadwyżek kosztów nad przychodami, wszelkie zaś powoływane okoliczności dotyczące wizji niewykonania umów i związanej z nimi ewentualnej zapłaty kar umownych nie mogą być traktowane w kategoriach obiektywnych, realnych okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Potwierdzają one bowiem jedynie przypuszczenia skarżącej. Tymczasem z akt sprawy i nadesłanych dokumentów źródłowych nie wynika, aby skarżąca zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej bądź złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki, choć na konieczność tę wskazywała już w miesiącu sierpniu 2016 roku. Podkreślić przy tym należy, że powyższe okoliczności stanowiły uprzednio podstawę odmowy przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. W wyniku odmowy przyznania prawa pomocy skarżąca uiściła wpis od skargi w kwocie 1.063 zł, mimo pierwotnie deklarowanej trudnej sytuacji majątkowej, zagrożenia utratą płynności finansowej i koniecznością likwidacji miejsc pracy. W tej sytuacji należało zatem uznać, że skarżąca nie wykazała, że w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki niezbędne do uwzględnienia jej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Jednocześnie Sąd, dokonując analizy akt sprawy, nie dopatrzył się również występowania przesłanek ustawowych warunkujących uwzględnienie wniosku skarżącej. Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, orzekł jak w sentencji. AKE.