I SA/Łd 864/09
PostanowienieWSA w Łodzi2010-04-15
Skład orzekający: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędzia WSA Bożena Kasprzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do dokonania wykładni wyroku na wniosek strony, gdy treść wyroku i jego uzasadnienie są jednoznaczne, a wniosek zmierza do polemiki ze stanowiskiem sądu lub uzyskania porady prawnej w kwestii sporządzenia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest zobowiązany do dokonania wykładni wyroku, jeśli jego treść i uzasadnienie są jednoznaczne i nie budzą wątpliwości interpretacyjnych. Wniosek o wykładnię nie może służyć polemice ze stanowiskiem sądu, kwestionowaniu jego oceny prawnej ani uzyskiwaniu porady prawnej w zakresie sporządzenia środków zaskarżenia. Takie żądania wykraczają poza zakres art. 158 PPSA.Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o wykładnię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi (sygn. akt I SA/Łd 864/09), który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych za 2006 rok. Spółka domagała się wyjaśnienia, czy pewne wydatki, niezwiązane bezpośrednio z przychodami, mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, oraz czy wyrok z uzasadnieniem sporządzonym z naruszeniem prawa (art. 141 § 2 PPSA) może być podstawą do sporządzenia skargi kasacyjnej. Sąd uznał, że wyrok jest jednoznaczny, a wnioski spółki stanowią polemikę i wykraczają poza zakres wykładni.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wykładni wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 15 kwietnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Bożena Kasprzak po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosków A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. o wykładnię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o sygn. akt I SA/Łd 864/09 oraz o wykładnię w zakresie naruszeń prawa uzasadniających sporządzenie skargi kasacyjnej od tego wyroku w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2006 rok p o s t a n a w i a: odmówić wykładni.
Wyrokiem z dnia 11 lutego 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku
w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2006 rok. Wyrok wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej w dniu 18 marca 2010 roku.
W dniu 26 marca 2010 roku A Sp. z o.o. z siedzibą w Z. złożyła w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi pismo z dnia 23 marca 2010 roku zawierające wniosek o "dokonanie wykładni oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, który został ogłoszony w dniu 11 lutego 2010 roku, sygn. akt I SA/Łd 864/09". Uzasadniając ten wniosek skarżąca wskazała, że ocena Sądu zawiera kategoryczne stwierdzenie, że "tylko te konkretne wydatki (odpisy) mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, które mogą być powiązane z określonymi przychodami". Z tego względu skarżąca wniosła o "dokonanie wykładni prawnej wyroku w stosunku do takich wydatków, które z założenia nie odnoszą się do żadnych przychodów, są jedynie związane z wykonaniem obowiązków wynikających z przepisów prawa, takich jak Kodeks spółek handlowych lub ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym (np. zmiana umowy spółki i konieczność ogłoszenia tego faktu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym)".
W dalszej kolejności w powyższym piśmie strona zawarła ponadto wniosek o "dokonanie wykładni, czy dokument – wyrok opatrzony uzasadnieniem, sporządzonym z naruszeniem prawa (art. 141 § 2 ustawy p.p.s.a.), może być podstawą do sporządzenia skargi kasacyjnej".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, iż zawarte w piśmie skarżącej z dnia 23 marca 2010 roku wnioski o wykładnię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o sygn. akt I SA/Łd 864/09 oraz o wykładnię w zakresie naruszeń prawa uzasadniających sporządzenie skargi kasacyjnej od tego wyroku podlegały ocenie w ramach art. 158 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Postanowienie w tym przedmiocie sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym
Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowym oraz w doktrynie konieczność dokonania wykładni wyroku zachodzi wówczas, gdy jego treść jest sformułowana w sposób niejasny, który może budzić wątpliwości co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, a także sposobu jego wykonania (por. T. Ereciński (w:) T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewska, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz Warszawa 1995, s. 581; postanowienie NSA z dnia 26 lipca 2001 r., sygn. akt II SAB 57/98, Lex nr 75533). Wykładni podlega w zasadzie sentencja wyroku. Jednak uzasadnienie stanowi jego integralną część, może być pomocne przy dokonywaniu interpretacji sentencji, a zatem należy przyjąć, że wykładnia może dotyczyć także uzasadnienia.
Wniosek o wykładnię nie może przy tym zmierzać do wyjaśnienia zawartych w uzasadnieniu orzeczenia wyrażeń prawniczych, a przede wszystkim do polemiki ze stanowiskiem sądu orzekającego w sprawie i wskazaniami co do dalszego postępowania. Kwestionowanie stanowiska sądu pierwszej instancji w tym zakresie powinno się odbywać poprzez wniesienie środków zaskarżenia (por. postanowienie NSA z dnia 23 czerwca 2003 r., sygn. akt I SA/Łd 1517/02, postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 1 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 574/04).
Ponadto zauważyć należy, że nie mieści się również w ramach wykładni, o której mowa w cytowanym wyżej przepisie, żądanie przez stronę wyjaśnienia przez sąd powodów zajętego w sprawie stanowiska, które legło u podstaw rozstrzygnięcia, skoro zostało ono w sposób jasny uzasadnione w jego motywach. Żądanie wnioskodawcy, stanowiące w istocie polemikę ze stanowiskiem sądu, zmierzające do nowej interpretacji rozstrzygnięcia w zakresie przyjętym przez stronę skarżącą, wykracza znacznie poza wykładnię wyroku sformułowaną w art. 158 p.p.s.a. Wykładnia taka nie może bowiem zmierzać do zmian merytorycznych polegających na reinterpretacji uzasadnienia, czy jego poszerzeniu o inne elementy istotne zdaniem wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 4 lutego 2005 r., sygn. akt OZ 1312/04, niepubl.).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie zawarte w sentencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 lutego 2010 roku oraz jego uzasadnienie jest jednoznaczne i nie pozostawia żadnej dowolności interpretacyjnej. Sąd, odwołując się bowiem do
art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), jednoznacznie wskazał, że z treści tego artykułu wynika wymóg wyraźnego powiązania kosztów z przychodami, skoro mowa jest o kosztach ponoszonych w celu osiągnięcia przychodów. Na tej podstawie następnie przyjął, że tylko takie wydatki (odpisy) mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, które mogą być powiązane z określonymi przychodami. W dalszej zaś części uzasadnienia Sąd jednoznacznie odniósł się do kwestii wydatków (ich rodzajów), które nie mają wyraźnego związku z konkretnymi, określonymi czasowo i kwotowo przychodami.
W tej sytuacji uznać należało, że treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 lutego 2010 roku, sygn. akt I SA/Łd 864/09, nie budzi wątpliwości wymagających wyjaśnienia w ramach jego wykładni, a argumentacja podniesiona przez skarżącą stanowi polemikę ze stanowiskiem Sądu zawartym w uzasadnieniu powyższego wyroku i wykracza w sposób znaczący poza możliwość wykładni przewidzianą w treści wskazanego powyżej przepisu art. 158 p.p.s.a. W ocenie Sądu, skarżąca, wskazując na konieczność odniesienia się Sądu do kwestii "wydatków, które z założenia nie odnoszą się do żadnych przychodów, są jedynie związane z wykonaniem obowiązków wynikających z przepisów prawa, takich jak Kodeks spółek handlowych lub ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym (np. zmiana umowy spółki i konieczność ogłoszenia tego faktu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym)", zmierza wyłącznie do rozszerzenia uzasadnienia wyroku o elementy jedynie w jej subiektywnej ocenie istotne, niewątpliwie wykraczające poza wymogi wskazane w art. 141 § 4 p.p.s.a.
Jednocześnie w ocenie Sądu należało odmówić dokonania wykładni polegającej na wyjaśnieniu przedstawionej w piśmie z dnia 23 marca 2010 roku kwestii: "czy dokument – wyrok opatrzony uzasadnieniem, sporządzonym z naruszeniem prawa
(art. 141 § 2 ustawy p.p.s.a), może być podstawą do sporządzenia skargi kasacyjnej". Istotą tego wniosku jest niewątpliwie żądanie udzielenia porady prawnej przez Sąd w kwestii naruszeń prawa uzasadniających sporządzenie skargi kasacyjnej od kwestionowanego przez stronę wyroku. Z tego względu uznać zatem należało, że żądanie skarżącej objęte tymże wnioskiem wykracza w sposób znaczący poza możliwość wykładni przewidzianą w treści wskazanego powyżej przepisu art. 158 p.p.s.a., a ponadto nie znajduje oparcia w innych przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Dodać tylko można, że strona została prawidłowo pouczona o możliwości, sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku wydanego w tej sprawie.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 158 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
M.Ko.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło